ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਰੋਧੀ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭੇਦਿਆ—ਉਸਦੇ ਮੱਥੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ, ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜ, ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਸੱਤ, ਅਤੇ ਨਾਭੀ ਤੇ ਮੂਤ੍ਰਾਸ਼ੈ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਤੀਰ ਮਾਰੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਘਾਵਾਂ ਨਾਲ ਦੈਤਿਆ ਚੱਕਰ ਘੁੰਮ ਗਿਆ, ਹੋਸ਼ ਗੁਆ ਬੈਠਿਆ, ਉਸਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਢਿੱਲਾ ਪੈ ਗਿਆ। ਕਾਫੀ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਮੁੜ ਸੰਭਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰ ਮਧੁਸੰਜ्ञਾ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਮਾਰੇ, ਅਤੇ ਜਦ ਦੈਤਿਆ ਰਾਜਾ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤੀਰ, ਜੋ ਕਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਦੈਤਿਆ ਸ਼ੇਰ ਉੱਤੇ ਵਰਸਾਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਣਗਿਣਤ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਦੈਤਿਆ ਦਾ ਸਰੀਰ ਖੂਨ ਨਾਲ ਭਹਿ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਇੰਦਰਿਆਂ ਨੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹ ਨਾਲ ਤੜਪ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਫਿਰ ਵੀ ਹੌਸਲਾ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਭਾਲਾ ਚੁੱਕ ਲੈਣਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਭਾਲੇ ਵਾਲੇ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਰਥ ਦੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਢੇਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਜਦ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਭਾਲਾ ਗਾਂਧਰਵਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟਿਆ, ਪਰ ਚਿਤਰਰਥ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਭਾਲਾ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੇ ਭਾਲੇ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਤੋਂ ਫਣ ਲੈ ਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਗਦਾ ਲੈ ਕੇ ਦੇਵਤੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਦੌੜਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਅਰਧਚੰਦ੍ਰਾਕਾਰ ਗਦਾ ਨਾਲ ਦੈਤਿਆ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਵਾਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਧੜ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਧਰਤੀ ਕੰਬ ਉਠੀ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆ ਭੱਜ ਪਏ, ਡਰ ਦੇ ਮਾਰੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਕੇ ਵੀ ਨਾ ਵੇਖਿਆ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਵਿਆਸ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਦੈਤਿਆ ਕਾੱਲੇਯਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰੇ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਰੌਸ ਨਾਲ ਚਿਤਰਰਥ ਵੱਲ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ ਤਾਣ ਕੇ ਦੌੜਿਆ। ਜਯੰਤਾ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਤੇ ਬੜਾ ਬਲਵਾਨ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਿਆ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਕਾੱਲੇਯਾ ਨੂੰ ਧਰਮ ਤੇ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਭਰੇ ਬਚਨ ਆਖੇ, ਜੋ ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਨ: "ਜੋ ਕਿਸੇ ਜਖਮੀ, ਦੁੱਖੀ, ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੂਰਖ ਹੈ। ਉਹ ਰੌਰਵ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਕਲੇਸ਼ ਸਹੇਗਾ ਤੇ ਮਾਰੇ ਹੋਏ ਦਾ ਨੌਕਰ ਬਣੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ, ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰ, ਯੁੱਧ ਦੇ ਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਕੇ ਖੜਾ ਰਹਿ।" ਕਾੱਲੇਯਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ, "ਜਿਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਹੁਣ ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਾਂਗਾ!" ਫਿਰ ਜਯੰਤਾ ਨੇ ਉਸ ਦੈਤਿਆ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਚੋਭ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਕਾਲ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸੜ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਕਾੱਲੇਯਾ ਨੇ ਜਯੰਤਾ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਭੇਦਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਲਾਲ ਮਿੱਟੀ ਵਾਲੀ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਬਾਰਸ਼ਾਂ ਪੈ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ। ਦੋਹਾਂ ਮਹਾਨ ਯੋਧਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਭਿਆਨਕ ਲੜਾਈ ਹੋਈ, ਨਾ ਕੋਈ ਡਰਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਹਾਰਿਆ। ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਜਯੰਤਾ ਨੇ ਇੱਕ ਤੀਰ ਨਾਲ ਕਾੱਲੇਯਾ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਪੰਜ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਡਿੱਗਾ ਦਿੱਤਾ। ਅੱਠ ਤੀਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਚਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਢੇਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਕਾੱਲੇਯਾ ਨੇ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਭਾਲਾ ਚੁੱਕ ਕੇ ਜਯੰਤਾ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਗਦਾ ਦੀ ਚੋਟ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਘੋੜਿਆਂ, ਰਥ ਤੇ ਝੰਡੇ ਸਮੇਤ, ਜਯੰਤਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਤੇ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਦਹਾੜਿਆ। ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਜਯੰਤਾ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਆ ਗਿਆ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਗਦਾ ਫੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਗਦੇ ਦੀ ਧੁਨੀ ਇਤਨੀ ਭਾਰੀ ਸੀ ਕਿ ਜਗਤਾਂ ਨੂੰ ਵਜਰ ਦੀ ਤੀਬਰ ਧੁਨੀ ਵਾਂਗ ਝੰਝੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਗਦੇ-ਯੁੱਧ ਦੀ ਧੁਨੀ ਵਾਰ ਵਾਰ ਗੂੰਜੀ। ਇਹ ਗਦੇ ਦੀ ਲੜਾਈ ਚਾਰ ਸਾਲ ਚੱਲੀ। ਜਦ ਦੋਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗਦਾਵਾਂ ਟੁੱਟ ਗਈਆਂ, ਤਾਂ ਦੋਹਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਖੜੇ ਹੋ ਕੇ ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਢਾਲ ਫੜ ਲਈ। ਫਿਰ ਪੈਦਲ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ, ਜੋ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਰੋਮਾਂਚਕ ਸੀ। ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ ਦੇਵਤੇ, ਦੈਤਿਆ ਤੇ ਮਹਾਨ ਸੱਪ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ। ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਤਲਵਾਰਾਂ ਦੇ ਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਦੋਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜੰਗੀਆ ਕੱਟ ਗਈਆਂ। ਹੁਣ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਭਿਆਨਕ ਤਲਵਾਰ-ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ, ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ। ਜਯੰਤਾ ਨੇ ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਕਾੱਲੇਯਾ ਦੇ ਵਾਲ ਫੜ ਕੇ ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਕੱਟ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਜੈਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਦੈਤਿਆ ਦੀ ਫੌਜ ਟੁੱਟ ਗਈ ਤੇ ਦਿਸਾ-ਦਿਸਾ ਭੱਜ ਪਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਕਾੱਲੇਯਾ ਵਧ' ਵਾਲਾ ਚੱਠ ਸਿੱਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਵਿਆਸ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸਭ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਦੈਤਿਆਪਤੀ ਹਿਰਣ੍ਯਾਖ੍ਸ਼, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆ ਸੈਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ ਕਹਿੰਦਾ, "ਹੁਣ ਮੈਂ ਖੁਦ ਜੰਗ ਲਈ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ। ਜੇ ਉਹ ਆਪ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਲੜਦੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣ ਦਿਉ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆ ਮੁਖੀ, ਜੋ ਭਾਲਿਆਂ ਤੇ ਫਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਜੰਗ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ। ਹੁਣ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵਧੀਕ, ਸੌ ਗੁਣਾ ਵਧੀ ਹੋਈ, ਰੁਕਣ ਬਿਨਾ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਵਧਣ ਲੱਗੀ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਰੁਦ੍ਰ, ਸਾਧਿਆ, ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵ, ਵਸੁ, ਸਕੰਦ, ਗਣਪਤੀ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼੍ਣੁ ਤੇ ਜਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਜੰਗ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਮੈਦਾਨ ਵੱਲ ਵਧੇ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਲਈ ਚਲੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਪੱਖਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਜੰਗ ਇੰਨੀ ਭਿਆਨਕ ਸੀ, ਜੋ ਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਦੇਖੀ, ਨਾ ਸੁਣੀ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਡਰਾਉਣੀ ਸੀ, ਅਣਗਿਣਤ ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਅਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ 'ਤੇ ਸਿਆਲ ਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਜੰਗ ਧਰਤੀ, ਆਕਾਸ਼ ਤੇ ਸਵਰਗ ਤਕ ਫੈਲ ਗਈ। ਉਹ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਵਾਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਭਾਲਿਆਂ, ਗਦਾਵਾਂ, ਤੀਰਾਂ, ਅਤੇ ਬਰਸਾਤ ਵਾਂਗ ਚਕ੍ਰਾਂ ਤੇ ਕੁਟਾਰਿਆਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਭਿਆਨਕ ਚੋਟਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਹੋਰ ਵੀ ਅਨੇਕਾਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ, ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਨੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਧਰਤੀ ਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਡਰਾਉਣੇ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਜਣੇ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹਾਨ ਯੁੱਧ ਚਲਦਾ ਰਿਹਾ।