ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮਿਹਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਸਣ ਅਤੇ ਪਾਨ ਦੀ ਭੇਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਪਣਾ ਸੁਵਰਗ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਗੁਆਉਂਦੇ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਨੀਂਲ ਕਮਲਾਂ ਵਾਲੇ ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ, ਜਿਥੇ ਪਾਣੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ, ਉਥੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਪਿਆਸਿਆਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਘਰ ਬਣਾਇਆ, ਉਹ ਸੁਵਰਗ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਨਹੀਂ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਆਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਐਸਾ ਮਨੁੱਖ ਇੱਕ ਯੁਗ ਤੱਕ ਸੁਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਮਾਣ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਥੇ ਕਦੇ ਲੋਟਸ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਘਰ ਸਦਾ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਲੋਟਸ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਦਾ ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਚੰਗਿਆਈ ਵਾਲਾ ਪਾਤਰ (ਧਰਮ-ਪਾਤਰ) ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪਾਤਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਰੂਪ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਤਰ ਲਈ ਚੌਥਾਈ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮੂਦਰਾ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ। ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਘਰ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਲੋਟਸ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਪੁੰਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਿੱਧਾ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਚੰਗੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਪੁੰਨ ਵਾਲੀ ਕਥਾ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਯੁਗਾਂ ਤੱਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਕਮਲ ਸਰੋਵਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਧਰਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ' ਨਾਮਕ ਅੱਠਵੰਜਾ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਵਿਆਸ ਜੀ ਅਗਲਾ, ਉੱਚੀ ਕੀਰਤੀ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਫਲ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਪੁਲ ਬਣਾਉਣ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਕਿਸੇ ਔਖੇ ਜੰਗਲ ਜਾਂ ਪੀੜ ਭਰੇ ਪੰਧ ਵਿੱਚ, ਜਿਥੇ ਚੱਲਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਵੇ, ਪੁਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਪੁਲ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ, ਉਸਨੂੰ ਸੋ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਸੁਵਰਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁਵਰਗ ਤੋਂ ਵੰਚਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਕਈ ਵਾਰੀ, ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਪਾਪੀ ਸੰਗਤ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਮਨੁੱਖ ਸੁਵਰਗ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਰੋਗ ਤੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਉੱਤੇ ਪਾਰ ਉਤਰਨ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਸੁਵਰਗ ਨਹੀਂ ਗੁਆਉਂਦਾ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਪੁੰਨ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਵੱਡਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਦੌਲਤ ਜਾਂ ਜਾਨ ਖ਼ਰਚ ਕਰਕੇ ਪੁੰਨ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਪੁਰਾਣਕਾਲ ਦੀ ਇਕ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣੋ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੱਡਿਆਂ ਨੇ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਚੋਰ ਸੀ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਡਰਾਉਣਾ ਅਤੇ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਇਕ ਵਾਰ ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਗਿਆ, ਉਥੇ ਗਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਰੱਖਿਆ, ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਚੁੱਪ ਚਾਪ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਸੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਦਾ ਧਨ ਚੁਰਾਇਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ, ਜਦ ਕਿ ਹੋਰ ਲੋਕ ਰਾਹ ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ। ਉਹਨਾਂ ਲਈ, ਇੱਕ ਪੈਰ ਤੇ ਤੁਰਨਾ ਆਸਾਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ, ਗਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਇੱਕ ਬੇੜੀ ਵਰਗਾ ਸੀ। ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਚਾਂਦ੍ਰਾਯਣ ਵਰਤ ਵਰਗਾ ਸੀ। ਜਦ ਚੋਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ, ਤਦ ਚਿਤ੍ਰਗੁਪਤ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਗਏ। ਹੁਣ ਉਸ ਦੇ ਅਮਲਾਂ ਦਾ ਹੀ ਫਲ ਉਸ ਦੇ ਅੱਗੇ ਸੀ। ਨਾ ਉਸ ਨੇ ਕੋਈ ਧਾਰਮਿਕ ਕਰਮ ਕੀਤਾ, ਨਾ ਤੀਰਥ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਨਾ ਦੋਹਾਂ ਜਨਮਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਨਾ ਦਾਨ, ਨਾ ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਇਜਤ, ਨਾ ਗਿਆਨ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਲਈ ਚੰਗਾ ਕੰਮ। ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਹੀਂ ਆਈਆਂ, ਤਾਂ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਆਉਂਦੀਆਂ? ਉਸ ਨੇ ਤਾਂ ਬੇਖੌਫ਼ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਤੇ ਪਰਾਈ ਇਸਤਰੀ ਨਾਲ ਪਾਪ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਝੂਠੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਉਂਦਾ, ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਲੱਖਾਂ ਵਾਰੀ ਗਾਂ ਦੀ ਚੋਰੀ ਕਰ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਸਮੇਂ ਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਸਨ, ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, "ਇਸਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਅੰਜਾਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਓ—ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਾ ਹੋਵੇ।" ਪਰ ਉਸ ਵੇਲੇ, ਦਇਆਲੁ ਚਿਤ੍ਰਗੁਪਤ ਨੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, "ਮਾਲਕ, ਕੀ ਗਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਕੋਈ ਪੁੰਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ? ਹੁਣ ਮਾਫ਼ ਕਰ ਦਿਓ।" ਧਰਮ ਰਾਜ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਕਿਸੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਵੀ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪੁੰਨ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਫਿਰ ਚੋਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਪਾਪੀ, ਤੂੰ ਮੌਤ ਲੋਕ ਤੋਂ ਮੁੜ ਧਰਤੀ ਤੇ ਜਾ। ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਲਈ ਰਾਜ ਕਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਰਾਹ ਤੇ ਗਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੈਨੂੰ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।" ਫਿਰ ਜਦ ਤੂੰ ਮੁੜ ਇੱਥੇ ਆਵੇਂਗਾ, ਤੈਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲੇਗੀ ਤੇ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਸ ਚੋਰ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਮਾਲਕ, ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਪਾਪੀ ਤੇ ਅਤੇ ਲਾਚਾਰ ਤੇ ਦਇਆ, ਇਹ ਸੱਚੀ ਮੋਹ-ਮਮਤਾ ਹੈ।" ਧਰਮ ਰਾਜ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜਾਂ, ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੇਂਗਾ, ਭਾਵੇਂ ਤੈਨੂੰ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਹੋਵੇ।" ਉਸ ਵੇਲੇ, ਚੋਰ ਨੂੰ ਧਰਮ ਰਾਜ ਦੇ ਦੂਤ ਨੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਇਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਲਾਲਚੀ ਵਪਾਰੀ ਦੇ ਘਰ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਜਨਮ ਲੈ ਲਿਆ। ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ, ਪਿਛਲੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਅਨੇਕ ਦੁੱਖ ਸਹਾਰੇ। ਇਕੀ ਸਾਲ ਤੱਕ ਵੱਡੀਆਂ ਪੀੜਾਵਾਂ ਦੇਖੀਆਂ। ਉਸ ਰਾਜ ਵਿੱਚ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਪਾਈ। ਉਦੋਂ ਮੰਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਸਾਰਾ ਦੇਸ਼ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰਾਜੇ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਰਖਾ ਰਹਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਰਾਜਤਿਲਕ ਰਸਮ ਅਦਾ ਕੀਤੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਨਵਾਂ ਰਾਜਾ, ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਹੀਂ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਪੱਥਰਾਂ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨਾਂਦੀ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰਸਤਾ, ਅਤੇ ਪਾਰ ਉਤਰਨ ਲਈ ਨੌਕਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੂਏਂ, ਤਲਾਬ, ਸਰੋਵਰ, ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ ਘਰ ਬਣਾਏ, ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਲਗਾਏ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੱਗ ਤੇ ਦਾਨ ਕੀਤੇ, ਹੋਰ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਕੰਮ, ਵਰਤ ਅਤੇ ਤਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਣ। ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਪਾਪ ਧੁਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਧਰਮ ਰਾਜ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ, ਉਸ ਨੇ ਧਰਮ ਰਾਜ ਨੂੰ ਲੰਮਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਸਨ। ਉਹ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਹੇ ਧਰਮ ਰਾਜ, ਮੈਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿਓ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਥਾ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਦੇ ਵੀ ਛੋਟਾ ਪੁੰਨ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਚੰਗੇ ਕਰਮ, ਚਾਹੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹੀ ਹੋਣ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਆਖਰਕਾਰ ਸੁਵਰਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।