ਕਾਮ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਜਾਣ, ਉਹ ਮਾਤਾ ਸੌਂ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਕੋਲ ਆਈ। ਕਈ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਪਿੱਛੋਂ, ਉਹ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੈਲਾਸ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਗਏ। ਜਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਮੰਗਲਕਾਰਣ ਵਾਲੀ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇੱਥੇ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੁਖ-ਸਮਪੱਤੀ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ। ਉਸਦੇ ਅੰਗ ਕੇਸਰ ਵਰਗੇ ਲਾਲ, ਚਿਹਰਾ ਚੰਨ ਤੇ ਚਮੇਲੀ ਵਰਗਾ ਚਿੱਟਾ ਸੀ। ਮੈਂ ਉਸ ਮੰਗਲ ਦੀ ਦਾਤਾ, ਕ੍ਸ਼ੇਮੰਕਰੀ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਪਿੱਛੇ, ਯੋਗਿਨੀਆਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਨਮਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜੋ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਰਾਜ ਦਰਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਮ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਹੈ। ਭਵ (ਸ਼ਿਵ) ਵੀ ਉਸਦੀ ਮਾਇਆ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਏ। ਉਸ ਮਾਤਾ ਦੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਨਾਲ ਉਹ ਦੇਵਤੇਆਂ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਬਣੇ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਵਰਗੀ ਨਾਰੀ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਨਾਹ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਹ ਸੁੰਦਰ, ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ, ਧੀਰਜ ਦੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਤੇ ਵਿਹਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਸੰਸਾਰਕ ਮੋਹ ਛੱਡ ਕੇ ਉਹ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆ ਲਈ ਵੀ ਅਤਿਅੰਤ ਦੁਸ਼ਵਾਰ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵੈਸ਼ਣਵ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਉਹ ਆਪ ਬਚਾ ਹੋਇਆ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਭਿਆਸ ਤੇ ਧੀਰਜ ਨਾਲ, ਦੇਰ-ਸਵੇਰ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਸੰਯੋਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਮੈਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਭੋਗ ਮੈਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਸਦਾ ਉਸਦੇ ਘਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵੱਸਦੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਾਤਰੀ ਰੁੱਖ ਦਾ ਫਲ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹੋਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸੱਚਾ ਵੈਸ਼ਣਵ ਉਹੀ ਹੈ। ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੇ ਭਗਤ ਸਨ, ਉਹ ਦੇਵਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰਾ ਪੰਥ ਚਲਿਆ। ਜੋ ਉਹ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ, ਉਹ ਇਸ ਨੇ ਅਕੇਲਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ “ਵੈਸ਼ਣਵ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ” ਨਾਮ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੀਤਾ। ਮੈਂ ਉਸਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹਾਂ ਤੇ ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਮੈਂ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹਾਂ। ਅੱਜ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹਾਂ। ਸਾਡੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਬਰਾਬਰੀ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਭੋਜਨ ਤੇ ਸੁਪਨੇ ਵੀ ਸਾਂਝੇ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਵੇਖੋ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਇਹ ਮਿਲਾਪ ਤੇ ਮਿਤਰਤਾ ਵੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸਭ ਗੂੰਗੇ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹਰੀ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਧਰਮਾਤਮਾ ਲੋਕ, ਆਪਣੀਆਂ ਪਤਨੀ ਤੇ ਸੰਗਤ ਨਾਲ, ਸਵਰਗ ਜਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਛਿਪਕਲੀਆਂ ਵੀ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੀੜੇ-ਮਕੌੜੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪਏ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਦੇਵਤੇ, ਸਿੱਧ ਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਫੁੱਲ ਵਰਸਾਏ, “ਵਧਾਈ ਹੋ, ਵਧਾਈ ਹੋ!” ਦੀ ਧੁਨੀ ਗੂੰਜੀ। ਦਿਵ੍ਯ ਢੋਲ ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਜਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ ’ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਾਲੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਚਲੇ। ਉਹ ਅਚੰਭਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: “ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿਓ, ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ!” ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੇ ਮਾਂ-ਪਿਉ ਕੋਲ ਜਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਦੁਖੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਮੇਰੇ ਧਾਮ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਮਾਂ-ਪਿਉ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ, ਨਾਹ ਹੀ ਉਹ ਦੇਵਲੋਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਰੀਰ ਦੀ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਿੰਦਾ ਯੋਗ ਹੈ, ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਤੇ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਅਪਵਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਅਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਲਿਆ-ਪੋਸਿਆ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਚਲਦੇ-ਫਿਰਦੇ ਜਾਂ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਉਹ ਪੰਜ (ਧਰਮਾਂ) ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਮਾਧਵ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਹਰੀ ਦੇ ਧਾਮ, ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਦੇ ਬਣਾਏ ਸੁੰਦਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਗਏ। ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਇੱਛਾ ਪੂਰਨ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਘਰਾਂ ਤੇ ਹਰੇਕ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਹੀਰੇ ਤੇ ਬੇਰਿਲ ਦੀਆਂ ਸੀੜੀਆਂ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਨਦੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀਆਂ, ਸੰਗੀਤ ਤੇ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੀਆਂ, ਚਾਰ ਪਾਸਿਆਂ ਕਿਲਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ। ਕੋਕਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ, ਸਿੱਧ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ, ਸੋਹਣਿਆਂ ਤੇ ਧਰਮਾਤਮਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਿਰਦਾ ਜਾਪਦਾ ਸੀ। ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਅਚੁਤ ਲੋਕ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਪਣੇ ਮਾਂ-ਪਿਉ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਵੱਡੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ, ਉਹ ਹਰੀ ਕੋਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਪੰਜਾਂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁਣਾਈ ਹੈ। ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਕਥਾ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ; ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਲੱਛੜਦਾ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਫਲ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਗਾਵਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ, ਉਹੀ ਫਲ ਪੰਜਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋਣ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਪੁਸ਼ਕਰ ਜਾਂ ਭਾਗੀਰਥੀ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਕਥਾ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਲਦੀ ਮੰਦੇ ਸੁਪਨੇ ਨਾਸ ਕਰਦੀ, ਸਿਹਤ ਦਿੰਦੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਤੇ ਸੁਖ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਕਥਾ ਜ਼ਰੂਰ ਸੁਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਦੇ ਛਪੰਜਵੇਂ ਅਧਿਆਇ 'ਪੰਜਾਂ ਦੀ ਕਥਾ' ਦਾ ਸਮਾਪਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਅਗਲਾ ਅਧਿਆਇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ: “ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀ, ਸਾਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਧਰਮ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੱਸੋ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰਦੇ ਹੋ।” ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: “ਜਿਸਦੇ ਜਲਾਸ਼ਯ ਵਿੱਚ, ਜੰਗਲ ਵਿਚ, ਗਾਵਾਂ ਮਹੀਨੇ ਭਰ ਤੱਕ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿਣ ਜਾਂ ਜੋ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦੇਂਦਾ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਜਲਾਸ਼ਯ ਯਜਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਪਾਣੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਪੂਰੇ ਫਲ ਨੂੰ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦਾਨਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਸਾਲ ਦਰ ਸਾਲ, ਯੁਗਾਂ ਯੁਗਾਂ ਤੋਂ, ਇਹ ਨਿਯਮ ਹੈ: ਪਾਣੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਦਾਨੀ ਸਵਰਗ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਭ ਦਾ ਹਿਤੈਸ਼ੀ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਜਿੰਨੀ ਬੂੰਦਾਂ ਵਰਖਾ ਪੈਣ ਤੇ ਜਲਾਸ਼ਯ ਵਿੱਚ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮਨੁੱਖ ਸਵਰਗ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।