ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਇਸ ਮਹਿਲਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ; ਦੋਸ਼ ਉਸ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ।” ਜਦ ਰਾਮ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ, ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਨਿਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ, ਦਿਵਯ ਸ਼ਰੀਰ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲੈਣੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਘਰ ਆ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਗੌਤਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਤਪ ਕਰਣ ਲਈ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਉਹ ਮਹਿਲਾ, ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਹ ਦੇ ਕੋਲ ਹੀ ਰਹਿ ਗਈ। ਰਾਮ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਦੀ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਗੌਤਮ ਦੇ ਕੋਲ ਮੁੜ ਗਈ; ਤੇ ਹੁਣ ਗੌਤਮ ਆਪਣੇ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵਸਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰ, ਜੋ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ; ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਇੰਦਰਾਅਕਸ਼ੀ ਨਾਮ ਦੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ। ਦੇਵੀ, ਉਸ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਖੀ, “ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗ।” ਇੰਦਰ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਤੇਰੇ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਦੇਵੀ, ਜੋ ਰੂਪ-ਭੰਗ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਹੋਇਆ—” ਪਰ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਇੱਕ ਐਸਾ ਵਿਚਾਰ ਬਣਾਵਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਣਗੇ। ਤੇਰੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਕੇਂਦਰ 'ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਉਪਜਣਗੀਆਂ; ਤੈਨੂੰ 'ਹਜ਼ਾਰ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ। ਮੇਰੇ ਵਰ ਨਾਲ, ਤੇਰਾ ਲਿੰਗ ਮੇਂਡੇ ਦੇ ਅੰਡੇ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਆਖ ਕੇ, ਜਗਤ ਮਾਤਾ ਉਥੇ ਹੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਈ। ਸ਼ਕ੍ਰਾ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੈ, ਅਜੇ ਵੀ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵਸਦਾ ਹੈ; ਇੰਦਰ ਦੀ ਇਹ ਹਾਲਤ ਕਾਮ ਵਾਸਨਾ ਕਾਰਨ ਹੋਈ, ਹੇ ਬਹੁਤ ਚੰਗੇ ਜਨਮ ਵਾਲੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਦਮ ਪੁਰਾਣਾ ਦੇ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅੰਸ਼ ਵਿੱਚ, ਚੌਵੰਜਾ ਅਧਿਆਇ, ‘ਅਹਲਿਆ ਹਰਨ’ ਨਾਮ, ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੁਖਤਿ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਕਾਮ ਵਾਸਨਾ ਤੋਂ ਆਕ੍ਰਮਿਤ ਹੋਈ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਭਾਗੀਰਥੀ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਇੱਕ ਦੋ-ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਮਹਾ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਸਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੋ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਇਕ ਦੰਡ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਕਚੁਆ ਵਾਂਗ ਅਟੱਲ। ਜਦ ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਘਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਘਰ ਜਾਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਅਚਾਨਕ, ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਮਹਿਲਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਸੀ, ਆ ਪਹੁੰਚੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਾ ਰਿਸ਼ੀ ਕਾਮ ਦੇ ਡਰ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਕੇ, ਰਾਤ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਸੁੰਦਰ ਦਿਵਯ ਕੋਠੜੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੰਡੇ ਨਾਲ ਤਾਲਾ ਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੋਂ ਅੰਦਰ ਆਉਣ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ, ਰਾਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਗੁਜ਼ਾਰੀ। ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਸੋਚਦਾ ਹੋਇਆ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ, ਸੋਚਿਆ, “ਮੈਂ ਕੀ ਕੀਤਾ?” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਆਖਿਆ, “ਪਿਆਰੀ, ਮੈਨੂੰ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਦੇ।” “ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰ ਲੈਣੀ ਹੈ; ਤੇਰਾ ਪਿਆਰ ਤੇਰਾ ਹੋਵੇਗਾ।” ਫਿਰ, ਉਹ ਮਹਿਲਾ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ, ਆਖੀ, “ਪਿਤਾ, ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।” ਪਰ ਮਹਾ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਬਹੁਤ ਧਨ ਹੈ।” “ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਹੇ ਸ਼ੁਭਾ; ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੋਲ।” ਪਰ ਮਹਿਲਾ ਨੇ ਫਿਰ ਆਖਿਆ, “ਤੁਸੀਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਹੋ।” “ਮੈਨੂੰ, ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ, ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ, ਹੇ ਧਰਮਵਾਨ, ਨਾ ਛੂਹੋ।” ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇਕ ਤੰਗ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਪਰ, ਬਾਂਹਾਂ ਚੁੱਕ ਕੇ ਵੀ, ਉਹ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਖੋਲ ਸਕਿਆ, ਜਦ ਉਹ ਜਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ। ਜਦ ਉਹ ਗਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਤੰਗ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ। ਅੰਦਰ ਗਿਆ, ਪਰ ਮੁੜ ਨਿਕਲ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ, ਅਤੇ ਉਥੇ ਹੀ ਮਰ ਗਿਆ। ਸਵੇਰ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਰਖਵੇ ਅਤੇ ਸੇਵਕ ਆਏ। ਉਹ ਅਜੀਬ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਸੁੰਦਰ, ਦੱਸ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ?” ਉਹ ਮਹਿਲਾ ਨੇ ਸਾਰੀ ਘਟਨਾ ਦੱਸ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਤ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਕਾਮ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਐਸੇ ਹੈ; ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਦੇਵ, ਦਾਨਵ ਜਾਂ ਮਨੁੱਖ। ਜਦ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ— ਉਸ ਦਾ ਬੀਜ ਉਥੇ ਹੀ ਡਿੱਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਭ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਆਰਾਧਨਾ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤਿ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਦੋ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਬ੍ਰਹਮਾ ਕਿਵੇਂ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਇਹ ਸੁੰਦਰ, ਨਿਰਮਲ ਮਹਿਲਾ ਕੌਣ ਹੈ?” “ਮੈਂ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਾ ਉਤਪੱਤੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ?” ਮੁਖਤਿ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਕਮਲ-ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਸੰਤਾਨੁ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪਤੀ-ਵਰਤ, ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨ, ਅਮੋਘਾ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਲਈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮਹਾ ਰਿਸ਼ੀ ਫੁੱਲ ਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲੈਣ ਲਈ ਜੰਗਲ ਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਿਲਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੈਰ ਧੋਣ ਤੇ ਹੋਰ ਰੀਤੀ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦਿੱਤਾ। ਦੂਰੋਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਘਰ ਅੰਦਰ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ ਆਕ੍ਰਮਿਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਮਨ ਨੂੰ ਉਸ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਤੱਕਿਆ ਜਦ ਉਹ ਸਾਹਮਣੇ ਗੁਜ਼ਰੀ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਬੀਜ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਆਤਮਾ, ਪਲੰਗ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਡਰ ਕੇ, ਜਲਦੀ ਚਲਿਆ ਗਿਆ, ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ। ਫਿਰ, ਰਿਸ਼ੀ ਘਰ ਆਇਆ, ਅਤੇ ਸੀਟ 'ਤੇ ਬੀਜ ਵੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, “ਕੀ ਕੋਈ ਮਰਦ ਇੱਥੇ ਆਇਆ?” ਅਮੋਘਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਬ੍ਰਹਮਾ ਇੱਥੇ ਆਇਆ, ਪਤੀ। ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੱਭਣ ਆਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਸੀਟ ਦਿੱਤੀ।” “ਤੂੰ ਤਪ ਨਾਲ ਪਤਾ ਲਗਾ ਕਿ ਇੱਥੇ ਬੀਜ ਕਿਵੇਂ ਆਇਆ।” ਫਿਰ, ਧਿਆਨ ਰਾਹੀਂ, ਦੋ-ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਨੇ ਸਮਝ ਲਿਆ। “ਹੇ ਧਰਮਵਾਨ ਮਹਿਲਾ, ਮੇਰੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਬੀਜ ਸੰਭਾਲ। ਤੇਰੇ ਘਰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇਗਾ, ਜੋ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇਗਾ।