ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਦੁਖੀ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋੜ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਗੰਦੀ ਬੂ ਆਉਂਦੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਦੁਖ ਇੰਨਾ ਵਧ ਗਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਆਉਣ ਦੀ ਆਸ ਲੈ ਕੇ ਬੈਠਿਆ। ਉਸਦੇ ਦੁਖ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸੂ ਪਤਿਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਰਾਤ ਨੂੰ, ਜਦ ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਭੋਜਨ ਕਰ ਲਵੇ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਲੈ ਆਉਂਦੀ ਹਾਂ।" ਇਸ ਉੱਤੇ, ਇਕ ਵਿਲਾਸਿਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਘਰ ਜਾ, ਪਤਿਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀ, ਤੇਰਾ ਪਤੀ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਘਰ ਆ ਜਾਵੇ।" ਉਸਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਦੇ ਘਰ ਕਈ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਹਰ ਵੇਲੇ ਉਸਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਅੱਜ, ਉਸਨੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਘਰ ਖਾਲੀ ਕਰ ਦੇਣਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਪਤਿਵਰਤਾ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਆਉਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲੇ। ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਪਤਿਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਗਈ ਅਤੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਹਾਡਾ ਕੰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।" ਉਸਨੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅੱਜ ਰਾਤ ਉਹ ਵਿਲਾਸਿਨੀ ਦੇ ਘਰ ਜਾਵੇਗਾ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਵਧੇਰੇ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਉੱਥੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਤੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਉਸ ਘਰ ਕਿਵੇਂ ਜਾਵਾਂ? ਮੇਰੇ ਲਈ ਜਾ ਸਕਣਾ ਅਸੰਭਵ ਹੈ। ਐਸਾ ਜਾਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਧੀਰਜ ਕਿਵੇਂ ਰੱਖਾਂ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਿਵੇਂ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇ?" ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕ ਕੇ ਉਸ ਘਰ ਲੈ ਜਾਵਾਂਗੀ। ਜਦ ਮੇਰਾ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਮੈਂ ਉਸੇ ਰਸਤੇ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਵਾਂਗੀ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮੰਗਲਮਈ, ਤੇਰੇ ਕਾਰਨ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਤੂੰ ਜੋ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਆਮ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਹੈ।" ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਨਗਰ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਧਨwaan ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਾ ਵਲੋਂ ਨਗਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਚੋਰੀ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਗੱਲ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਾਤ ਦੇ ਪਹਰੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਅਤੇ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ, "ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਜੀਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਅੱਜ ਹੀ ਚੋਰ ਲਿਆਓ।" ਰਾਜਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ, ਉਹ ਪਹਰੇਦਾਰ ਤੇ ਜਾਸੂਸ ਚੋਰ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਗਏ ਅਤੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਉਸਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰ, ਇੱਕ ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤਪਸਵੀ, ਮਹਾਨ ਮੰਡਵਯ ਰਿਸ਼ੀ, ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸੀ। ਉਹ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਸਾਂਸ ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਬੇਖ਼ਬਰ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੁਸ਼ਟ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਚੋਰ ਹੈ, ਇਹਦਾ ਰੂਪ ਵੀ ਅਜੀਬ ਹੈ, ਇਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਕੋਈ ਦਗਾਬਾਜ਼ ਹੈ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ। ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਿਰਦਈ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲ ਨਾ ਤੱਕਿਆ, ਨਾ ਕੁਝ ਕਿਹਾ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, "ਚੋਰ ਫੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ ਉੱਤੇ ਇਸਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਸਜ਼ਾ ਦਿਓ।" ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਡਵਯ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ ਉੱਤੇ ਸੂਲ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ। ਸੂਲ ਉਸਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਕੇ ਸਿਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਤਬ ਵੀ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲੀ, ਪਰ ਮੰਡਵਯ ਰਿਸ਼ੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹੇ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਰਾਤ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਪਤਿਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕ ਕੇ ਨਿਕਲ ਪਈ। ਜਦ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਡਵਯ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਛੁਹਿਆ, ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਕੋੜ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਟੁੱਟ ਗਿਆ। ਮੰਡਵਯ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਸਰੀਰਕ ਦੁਖ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦਿਆਂ ਹੀ ਸੁਆਹ ਹੋ ਜਾਵੇ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਤਦ ਪਤਿਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ, "ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਮਰ ਨਾ ਜਾਵੇ।" ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਘਰ ਲੈ ਗਈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਤੱਕ, ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹੀ। ਪਤਿਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਰਹੀ। ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਸ਼ਾਪ ਦੇਣ ਪਿੱਛੋਂ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਤੱਕ ਸੂਰਜ ਨਾਹ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਨਾਹ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ ਹੋਈ। ਜਦ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕ, ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ, ਪੀੜਤ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਇੰਦਰ ਆਦਿ ਦੇਵਤੇ ਸਭ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਕੋਲ ਗਏ। ਸੁਰਗਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਸਾਰਾ ਵਿਰਤਾ ਕਮਲ-ਜਨਮੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਸਾਨੂੰ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਪਤਾ। ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਮਝਦਾਰ ਹੋ, ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਕੀ ਕਰੀਏ।" ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਜੋ ਪਤਿਵਰਤਾ ਦਾ ਚਲਣ, ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਡਵਯ ਉੱਤੇ ਜੋ ਬੀਤੀ, ਤੇ ਸੂਰਜ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹ ਰਿਹਾ—ਇਹ ਸਾਰਾ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਮਝਾ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।" ਫਿਰ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਦੇਵਤੇ ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ ਤੇ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਜਲਦੀ-ਜਲਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਥਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਸੌਂ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਉਠੀ, ਪਰ ਉਹ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਨਹੀਂ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਪਤਿਵਰਤਾ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਚੀਕ ਮਾਰੀ, "ਹਾਏ, ਮੈਂ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਈ! ਸੂਰਜ ਮੇਰੇ ਘਰ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ?" ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਆਪਣੇ ਹੰਸ-ਰਥਾਂ ਸਮੇਤ ਉਸ ਤੋਂ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਸ ਪਤਿਵਰਤਾ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦੁਜਾਤੀਆਂ ਅਤੇ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੇਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਚੰਗੀ ਲੱਗਦੀ? ਮਾਤਾ, ਹੁਣ ਆਪਣਾ ਗੁੱਸਾ ਛੱਡ ਦੇ, ਤਾਂ ਕਿ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹ ਸਕੇ।" ਪਤਿਵਰਤਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੇਰੇ ਲਈ, ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ, ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਹੀ ਮੇਰਾ ਗੁਰੂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਮਰ ਜਾਵੇਗਾ।" "ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਮੈਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, ਨਾ ਕਿ ਗੁੱਸੇ, ਮੋਹ, ਲਾਲਚ ਜਾਂ ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ।" ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇੱਕ ਦੀ ਮੌਤ ਨਾਲ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਮਾਤਾ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੈਨੂੰ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਮਿਲੇਗਾ।" ਉੱਥੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਪਤਿਵਰਤਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਜੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ।" ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦ ਸੁਮੀਤ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹੇਗਾ, ਤੇਰਾ ਪਤੀ ਸੁਆਹ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਤੇ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਭਲਾ ਹੀ ਕਰਾਂਗਾ।" "ਉਸ ਦੀ ਸੁਆਹ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਉੱਠੇਗਾ, ਜੋ ਕਾਮਦੇਵ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਤੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਰਤੀ ਨੂੰ ਕਾਮਦੇਵ ਮਿਲਿਆ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਤਿਵਰਤਾ ਦੀ ਨਿਸ਼ਠਾ, ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਡਵਯ ਦਾ ਧੀਰਜ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਨਿਆਇਕਤਾ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮੰਗ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ।