ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਧਰਮ ਦੇ ਮਰਯਾਦਾ-ਪੂਰਨ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਜਦ ਤੱਕ ਮਨੁੱਖ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਾ ਕਰ ਲਵੇ, ਉਹ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਜਲ ਨਹੀਂ ਪੀਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੇਕਰ ਮਨੁੱਖ ਜਨੇਊ ਪਹਿਨਿਆ ਨਹੀਂ, ਨੰਗਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕਮਰਬੰਨ ਢਿੱਲਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੀ ਜਲ ਪੀਣਾ ਉਚਿਤ ਨਹੀਂ। ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਕੇ ਜਾਂ ਅਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ੁੱਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮੱਧਲੇ ਤਿੰਨ ਉਂਗਲੀਆਂ ਨਾਲ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਛੂਹਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਅੰਗੂਠਾ ਅਤੇ ਤਰਜਨੀ ਨਾਲ ਨੱਕ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਅੰਗੂਠਾ ਤੇ ਅਨਾਮਿਕਾ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹੋ। ਛੋਟੀ ਉਂਗਲੀ ਅਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਨਾਲ ਕੰਨ, ਅੰਗੂਠੇ ਨਾਲ ਨਾਭੀ, ਹਥੇਲੀ ਨਾਲ ਹਿਰਦੇ ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਉਂਗਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸਿਰ ਦੀ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਛੂਹੋ। ਫਿਰ ਬਾਂਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰਿਆਂ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਇਹ ਜਲ ਪਾਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸੁৰ্গ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਪ੍ਰਾਣ, ਵਿਆਨ ਅਤੇ ਅਪਾਨ ਦੀ ਤ੍ਰੈਵਿਧ ਮудਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਮਾਨ ਪ੍ਰਾਣ ਨੂੰ ਤਰਜਨੀ ਤੋਂ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਸਾਰੀਆਂ ਉਂਗਲੀਆਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਨਾਗ, ਕੂਰਮ, ਕ੍ਰਿਕਰ, ਦੇਵਦੱਤ, ਧਨੰਜਯਾ ਨੂੰ ਵੀ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੂਮੀ ਉੱਤੇ ਭੋਗ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣ, ਇਹ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਗਿੱਲੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਨੀਂਦ ਨਾ ਕਰੇ, ਸੁੱਕੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਕਰੇ। ਨਾ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤੇ ਜਾਂ ਖਾਏ, ਨਾਂ ਹੀ ਪੱਛਮ ਜਾਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਸਫਾਈ ਕਰੇ। ਉੱਤਰ ਜਾਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਕਦੇ ਨਾ ਸੁੱਤੋ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਆਯੁ ਘਟਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੰਤਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਸੋਵੇ; ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖਾਣ ਨਾਲ ਆਯੁ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖਾਣ ਨਾਲ ਬਦਨਾਮੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖਾਣ ਨਾਲ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਆਯੁ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪਿਤਰ ਅਵਸਥਾ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਰੋਗ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਆਯੁ ਤੇ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਦੋ ਵਾਰੀ, ਪਿਤਰਾਂ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਲਈ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ, ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਚਾਂ ਲਈ ਚਾਰ ਵਾਰੀ ਭੋਜਨ ਉਚਿਤ ਹੈ। ਦੇਵਤੇ ਮਾਸ ਰਹਿਤ ਭੋਗ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਮਨੁੱਖ ਮੱਛੀ ਤੇ ਮਾਸ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਜੀਵ ਗੰਦੇ, ਬਾਸੀ, ਖਰਾਬ ਤੇ ਢੱਕੇ ਬਿਨਾਂ ਭੋਜਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੁਰਗ ਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚਾਰ ਗੁਣ ਜੀਵਤ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ—ਉੱਤਮ ਦਾਨ, ਮਿੱਠਾ ਬੋਲ, ਦੇਵ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤ੍ਰਿਪਤੀ। ਕੰਜੂਸੀ, ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿੰਦਾ, ਗਰੀਬੀ, ਨੀਚਾਂ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਗੁੱਸਾ ਤੇ ਰੁੱਖਾ ਬੋਲ, ਇਹ ਨਰਕ ਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਨਵੇਂ ਮੱਖਣ ਵਾਂਗ ਮਿੱਠੀ, ਦਇਆਵਾਨ ਤੇ ਕੋਮਲ ਮਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਮ ਦੇ ਬੀਜ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਆਰੇ ਵਾਂਗ ਰੁੱਖੀ ਤੇ ਦਿਲ ਵਿਹਲ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪ ਦੇ ਬੀਜ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਹਨ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਚੰਗੇ ਆਚਰਨ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਦੇ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸੁৰ্গ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੂਣ ਕਿਹੜਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਦਾ ਮਾਣਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨਾਲ ਜੋ ਕੀਤਾ?" ਤਦ ਪੁਲਸਤਯ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕਦੇ, ਸਭ ਵਿਦਵਾਨ ਵਿਅਾਸ ਦੇ ਚੇਲੇ, ਵਿਅਾਸ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਕੇ ਧਰਮ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛਦੇ ਹੋ। ਉਹਨਾਂ ਪੁੱਛਿਆ, "ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਤੇ ਮਹਾਨ ਕਿਹੜਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸੁৰ্গ ਤੇ ਅਖੁੱਟ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ? ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਯੋਗ ਕਰਮ ਦੱਸੋ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ, ਵੱਡੇ-ਛੋਟੇ, ਸਭ ਲਈ ਉਚਿਤ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਜਾ ਯੋਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਦੱਸੋ।" ਤਦ ਵਿਅਾਸ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਪੰਜ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਕਰਮ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਇੱਕ ਵੀ ਕਰ ਲੈ, ਉਹ ਮੁਕਤੀ, ਸੁৰ্গ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਪਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਸਭ ਨਾਲ ਸਮਾਨਤਾ, ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸਘਾਤ ਨਾ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਭਗਤੀ—ਇਹ ਪੰਜ ਮਹਾਨ ਯਜ੍ਨ ਹਨ।" ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੁਆਰਾ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੌਆਂ ਯਜ੍ਨ ਜਾਂ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਪਿਤਾ ਹੀ ਧਰਮ, ਪਿਤਾ ਹੀ ਸੁৰ্গ, ਪਿਤਾ ਹੀ ਉੱਚੀ ਤਪੱਸਿਆ ਹੈ। ਜਦ ਪਿਤਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੇ ਚੰਗੇ ਆਚਰਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਲਈ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਗੰਗਾ ਸਨਾਨ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਮਾਂ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ, ਪਿਤਾ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ; ਜਿਹੜਾ ਪੁੱਤਰ ਮਾਂ-ਪਿਉ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੱਤਾਂ ਦਵੀਆਂ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਪੁੱਤਰ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੁৰ্গ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਤੱਕ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਸਿਰ ਤੇ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪੁੱਤਰ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਪੁੱਤਰ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਚਰਨਾਮ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਪੀਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਲੱਖਾਂ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਵਿਨਾਇਕ ਅਵਸਥਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜੋ ਘੱਟੀ ਜਾਤੀ ਦਾ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਦੁਖਦਾਈ ਬੋਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਬੁਢੇਪੇ, ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਂ ਤੰਗੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰੌਰਵ ਨਰਕ ਜਾਂ ਨੀਚ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪੁੰਨ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਤੀਰਥ ਜਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਪਰ ਜੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਆਦਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਅਫਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।