ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਕੌਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸੀ, ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਨੂੰ ਮੈਲਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਸਿਵਾਏ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ, ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਦੇ ਖਾ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਆਦੇਸ਼ ਮਿਲਿਆ, ਉਹ ਪੰਛੀ ਉੱਡ ਗਿਆ ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ; ਪਰ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ, ਜੋ ਕਿ ਅਣਦੇਖਾ ਸੀ, ਪੰਛੀ ਨੇ ਵੀ ਨਿਗਲ ਲਿਆ। ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੰਛੀ ਦੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ, ਨਾ ਉਹ ਉਗਲਿਆ ਜਾ ਸਕਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਪੂਰਾ ਨਿਗਲਿਆ ਜਾ ਸਕਿਆ। ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਕੁਝ ਵੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਪੰਛੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਪਿਤਾ ਜੀ, ਇਹ ਕੀ ਹੈ? ਮੇਰੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਫਸ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਨਾਂ ਉਗਲਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਨਾਂ ਹੀ ਨਿਗਲਿਆ ਜਾਂਦਾ।" ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੈ, ਪਰ ਤੂੰ ਸਮਝਿਆ ਨਹੀਂ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਗਿਆਨੀ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਧਰਮੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ, "ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਮੰਗਲਮਈ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।" ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਸਾਰੇ ਮੇਰੇ ਸਦੀਵੀ ਮਿੱਤਰ ਅਤੇ ਪਿਆਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹਨ। ਸੱਸੁਰ, ਸਾਲਾ, ਨੇੜਲੇ, ਪੁੱਤਰ ਆਦਿਕ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਮੈਂ ਜਾਂ ਨਰਕ ਜਾਂ ਚੰਗੀ ਥਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਜਾਣਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਵਾਂਗਾ।" ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਕਸ਼੍ਯਪ ਹੈਰਾਨ ਹੋਇਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ ਜੰਮਿਆ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਚੰਡਾਲਾਂ ਵਿਚ ਫਸ ਗਿਆ। ਇਹ ਲੋਕ ਡਰਾਵਣੇ ਨਰਕ ਵਿਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਨਹੀਂ।" "ਸਿਰਫ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਤੇ ਪਾਪੀ ਚੰਡਾਲਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੁਖੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਕੋਈ ਅਗਿਆਨਤਾ ਜਾਂ ਭੁਲੇਖੇ ਵਿਚ ਭਾਰੀ ਪਾਪ ਕਰ ਬੈਠੇ, ਤਾਂ ਧਰਮ ਦੇ ਆਚਰਨ ਨਾਲ ਉਹ ਉੱਚ ਅਵਸਥਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਪਾਪੀ ਨੇ ਧਰਮ ਨਾਂ ਅਪਣਾਇਆ ਤੇ ਮੁੜ ਪਾਪ ਵਲ ਹੀ ਮਨ ਲਾ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਜੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਕਰ ਲਏ ਤੇ ਦੁੱਖ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਲਿਆ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।" ਫਿਰ ਉਹ ਗਿਆਨੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੇ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਤੇ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ, ਹੇ ਪੰਛੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਤਿਆਗ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਮੇਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਮਨ ਨਿਸ਼ਚਲ ਹੈ।" ਤਦ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਇਕੱਠੇ ਕੱਢ ਦੇ।" ਪਿਤਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਉੱਤੇ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਝੂਠ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਗਰੁੜ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗਲਾਂ, ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ ਸਭ ਪ੍ਰਕਟ ਹੋ ਗਏ—ਕੁਝ ਬਿਨਾ ਵਾਲਾਂ, ਕੁਝ ਬਿਨਾ ਦਾੜ੍ਹੀਆਂ, ਯਵਨ ਜੋ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇ ਸ਼ੌਕੀਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਮੂੰਢੀ ਸੀ। ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਨੰਗੇ ਪਾਪੀ, ਮੌਨ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਕਠੋਰ, ਜੀਵ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ, ਮੰਦੇ ਤੇ ਗਊ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਮੰਦੇ, ਪਾਪੀ, ਗਊ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ; ਪੱਛਮ ਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਕਪਾਲ ਧਾਰੀ, ਜੋ ਨਿਰਦਈ ਹਨ। ਉੱਤਰੀ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਤੁਰੁਸਕ, ਪੂਰੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਵਾਲੇ, ਗਊ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਘੋੜਿਆਂ ਉੱਤੇ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹਟਦੇ। ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ, ਹਰ ਚੀਜ਼ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਮੰਦੇ ਆਚਰਨ ਵਾਲੇ, ਮਾਰਨ ਤੇ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਿਚ ਲੱਗੇ। ਉੱਤਰੀ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਨਿਰਯ, ਦਰੱਖਤਾਂ ਉੱਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਜੋ ਜਲਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਕਠੋਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਸਮੇਤ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਨਾਲ, ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਕੱਪੜੇ ਪਾਇਆ ਹੋਵੇ, ਉਸਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ; ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਧਰਮ ਨਹੀਂ, ਉਥੇ ਇਹ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਧਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਹਰ ਥਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਵਿਦੇਸ਼ੀ, ਜੋ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸਨ, ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਫਿਰ ਦੁਬਾਰਾ, ਉਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇਆ ਪੁੱਤਰ ਆਖਿਆ, "ਪਿਤਾ ਜੀ, ਭੁੱਖ ਹੋਰ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ।" ਤਦ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਉਥੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਇਕ ਹਿੱਸੇ ਕੋਲ, ਦੋ ਮਹਾਨ ਜੀਵ—ਇੱਕ ਹਾਥੀ ਤੇ ਇੱਕ ਕੱਛੂਆ—ਦੋਵੇਂ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ, ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ। ਪੁੱਤਰ, ਚੁੱਕ ਚਲ ਉਥੇ, ਇਹ ਤੇਰੀ ਭੁੱਖ ਮਿਟਾਉਣਗੇ।" ਪਿਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਗਰੁੜ ਉਥੇ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਆਪਣੀਆਂ ਨੌਂਖਾਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਹਾਥੀ ਤੇ ਕੱਛੂਏ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੜਿਆ, ਉਡ ਕੇ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ। ਇਤਨੀ ਭਾਰੀ ਕਿ ਮਹਾਨ ਮੰਦਰਾਚਲ ਪਹਾੜ ਵੀ ਉਸਦਾ ਵਜ਼ਨ ਨਾ ਸਹਿ ਸਕੇ। ਫਿਰ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਦੋ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਦੌੜ ਕੇ, ਉਹ ਜੰਬੂ ਦਰੱਖਤ ਦੀ ਵੱਡੀ ਟਾਹਣੀ ਉੱਤੇ ਲੈਂਡਿਆ। ਉਹ ਟਾਹਣੀ ਅਚਾਨਕ ਟੁੱਟ ਗਈ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗੀ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ, ਗਊਆਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ। ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡਿੱਗਦੀ ਟਾਹਣੀ ਨੂੰ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਫੜਿਆ ਰੱਖਿਆ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਇਆ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਸ ਕਾਰਜ ਲਈ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ?" ਗਰੁੜ ਨੇ, ਜੋ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇਆ ਸੀ, ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆਏ ਹਰੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਮੈਂ ਗਰੁੜ ਹਾਂ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਛੀ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਕਸ਼੍ਯਪ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਵਿਨਤਾ ਦੀ ਕੋਖ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ।" "ਇਹ ਦੋ ਮਹਾਨ ਜੀਵ ਵੇਖੋ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਖਾਣ ਲਈ ਫੜਿਆ ਹੈ; ਨਾਂ ਧਰਤੀ, ਨਾਂ ਦਰੱਖਤ, ਨਾਂ ਪਹਾੜ ਮੇਰਾ ਵਜ਼ਨ ਸਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੰਬੂ ਦਰੱਖਤ, ਜੋ ਕਈ ਯੋਜਨ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਉੱਤੇ ਉਤਰੀਆ ਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਖਾ ਲਵਾਂ। ਪਰ ਉਹ ਟਾਹਣੀ ਅਚਾਨਕ ਟੁੱਟ ਗਈ, ਤੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਲੱਖਾਂ-ਲੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੇ ਗਊਆਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਹੋਣ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ।" "ਉਥੇ, ਡਰ ਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਅਚਾਨਕ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਆ ਗਏ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ, ਕਿਵੇਂ ਜਾਵਾਂ, ਕੌਣ ਮੇਰੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸਹਿ ਸਕੇਗਾ?