ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਕਹਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਜੇ ਨੇਤ੍ਰ ਦੀ ਅੱਗ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਲਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਰੱਖਦੀ ਸੀ, ਵਾਪਸ ਖਿੱਚ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ। ਉਹ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਵਡਿਆਈ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਇਕ ਵਰ ਮੰਗ। ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਤੂੰ ਜੀਵਨ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪਾਵੇਂਗਾ।" ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਨੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ, "ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤਾਂ ਉਹ ਅੱਗ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਮੱਥੇ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਆਸਰੇ ਆਈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰ ਦਿਓ।" ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਅੱਗ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਮੱਥੇ-ਨੇਤ੍ਰ ਵਿੱਚ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਕਿਵੇਂ ਵਾਪਸ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਸੁੱਟ ਦਿਆਂਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਾ ਕਰੇ।" ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਅਤੇ ਲੂਣ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਤੇ ਡਿੱਗੀ। ਉਥੇ, ਉਹ ਅੱਗ ਇਕ ਬੱਚੇ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਰੋਣ ਲੱਗੀ; ਉਸ ਦੀ ਰੋਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਕੰਬੀ। ਅਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯ ਲੋਕ ਉਸ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਉਤਪਾਤ ਹੋਏ; ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਥੇ ਆਇਆ, ਸੋਚਦਾ ਕਿ ਇਹ ਕੀ ਹੈ। ਉਥੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਬੱਚਾ ਵੇਖਿਆ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਵੀ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ; ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਅਸਚਰਜ ਬੱਚਾ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ?" ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਇਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬੱਚਾ ਕਿੱਥੋਂ ਮਿਲਿਆ?" ਜਿਸ ਦੀ ਰੋਣ ਨਾਲ ਦੇਵਤਾ, ਦਾਨਵ ਅਤੇ ਮਹਾਂ ਸਾਪ ਡਰ ਗਏ, ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਇਹ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਜੰਮਿਆ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।" "ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਵਾਓ, ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ," ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਬੱਚਾ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ— ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਕਮੰਡਲ ਫੜ ਲਿਆ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਝਟਕਿਆ; ਜਦ ਉਹ ਕਮੰਡਲ ਝਟਕਦਾ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਨਿਕਲ ਆਇਆ; ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਮੰਡਲ ਛੁਡਾ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ। "ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪਾਣੀ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਫੜਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਜਲੰਧਰ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।" "ਹੁਣ ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਸਭ ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਅਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੀਣ; ਇਹ ਰੁਦ੍ਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਜੀਵ ਤੋਂ ਅਜੇਯ ਹੋਵੇਗਾ।" "ਹੁਣ ਇਹ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਜਾਵੇਗਾ ਜਿਥੋਂ ਇਹ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।" ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ; ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਉਸ ਸਮੇਂ, ਸਮੁੰਦਰ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖਿੜ ਗਈਆਂ, ਨੇ ਕਾਲਨੇਮੀ ਦੀ ਧੀ ਵ੍ਰੰਦਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਦਾਨਵ, ਕਾਲਨੇਮੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ; ਅਤੇ ਉਹ ਵਧੀਆ ਮਿਤ੍ਰ ਮਿਲ ਕੇ, ਜਲੰਧਰ ਨੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਦੇ ਸਾਥ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਵਰਣਨ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯਭਾਮਾ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹਾਤਮਯ, ਉੱਤਰ ਖੰਡ, ਪਦਮਾ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ 96ਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਿਥੇ ਬੀਜ ਸੁੱਟੇ ਗਏ, ਉਥੇ ਤਿੰਨ ਰੁੱਖ ਉੱਗੇ: ਧਾਤ੍ਰੀ, ਮਾਲਤੀ ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ, ਹੇ ਰਾਜਨ।" "ਧਾਤ੍ਰੀ ਧਾਤ੍ਰੀ ਤੋਂ, ਮਾਲਤੀ ਮਾਂ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ ਗੌਰੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ; ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਧਕਾਰ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਰਜਸ ਗੁਣ ਹਨ।" "ਦੋ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨਾਰੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਠਿਆ, ਵ੍ਰੰਦਾ ਦੀ ਅਸਧਾਰਣ ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੋਂ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ।" "ਫਿਰ, ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਫਸ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਰਸ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ; ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ ਤੇ ਧਾਤ੍ਰੀ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਰਜਸ ਨਾਲ ਤਕਿਆ।" "ਜੋ ਬੀਜ ਪਹਿਲਾਂ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਦਿੱਤਾ, ਉਸ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈਆਂ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਈਰਖਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ।" "ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਨੂੰ ਬਰਬਰੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਮਾਧਵ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ; ਪਰ ਧਾਤ੍ਰੀ ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੱਤੀ।" "ਫਿਰ, ਵਿਸ਼ਨੁ, ਆਪਣਾ ਦੁੱਖ ਭੁਲਾ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਵੈਕੁੰਠ ਚਲੇ ਗਏ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਤ।" "ਇਸ ਲਈ, ਕਾਰਤਿਕ ਵ੍ਰਤ ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ 'ਤੇ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।" "ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਤੁਲਸੀ ਦਾ ਬਾਗ ਹੈ, ਉਹ ਥਾਂ ਤੀਰਥ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ; ਯਮ ਦੇ ਦੂਤ ਉਥੇ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।" "ਤੁਲਸੀ ਦਾ ਬਾਗ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ, ਪੁੰਨ ਦਿੰਦਾ ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ; ਜੋ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਨੂੰ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।" "ਨਰਮਦਾ ਦੀ ਦਰਸ਼ਨ, ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ, ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਬਾਗ ਦਾ ਸੰਗ — ਇਹ ਤਿੰਨ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਤੁਲਸੀ ਨੂੰ ਲਗਾਉਣ, ਪਾਲਣ, ਪਾਣੀ ਦੇਣ, ਵੇਖਣ ਅਤੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ, ਇਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਬੋਲੀ, ਮਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਪਾਪ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।" "ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੁ ਅਤੇ ਹਰਾ ਦੀ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁੜ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ; ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।" "ਪੁਸ਼ਕਰ ਜ਼ੈਸੇ ਤੀਰਥ, ਗੰਗਾ ਜੈਸੀਆਂ ਨਦੀਆਂ, ਅਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਦੇਵਤੇ, ਸਭ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਹਨ।" "ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ — ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਸੱਚ, ਹੇ ਰਾਜਨ।" "ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਤੁਲਸੀ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਲੱਗੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਯਮ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦਾ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸੈਂਕੜੇ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਲੋਡ ਹੋਵੇ।" "ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਤੁਲਸੀ ਦੀ ਲੱਕੜ ਦੀ ਚੰਦਨ ਲਗਾਏ, ਤਾਂ ਪਾਪ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਛੂਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸੰਸਾਰਿਕ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ।" "ਜਿਥੇ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਬਾਗ ਦੀ ਛਾਂ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਥੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਉਥੇ ਦਿੱਤੀ ਭੇਟ ਅਵਿਨਾਸੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।" "ਹੇ ਵਧੀਆ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਧਾਤ੍ਰੀ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠਾਂ ਭੇਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰ ਜੋ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਹੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਧਾਤ੍ਰੀ ਦਾ ਫਲ ਆਪਣੇ ਸਿਰ, ਹੱਥ, ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੁ ਹੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਵੱਡੇ ਪਿਆਰ ਤੇ ਭਾਵ ਨਾਲ, ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ, ਧਾਤ੍ਰੀ, ਮਾਲਤੀ ਦੇ ਮਹਾਤਮਯ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਰੁੱਖਾਂ ਤੇ ਭਗਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸਪਸ਼ਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।