ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮੰਦ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਕਈ ਬੁਰਾਈਆਂ ਆ ਗਈਆਂ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਸੱਪਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ-ਜਬਾਨੀ ਸੁਭਾਵ, ਰਾਖ ਤੋਂ ਚਪਲਤਾ, ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਘਾਟ। ਚੰਦ ਤੋਂ ਮਨ ਦੀ ਅਪਵਿਤ੍ਰਤਾ, ਵਿਸ਼ ਤੋਂ ਬੋਲਣ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲ—ਇਹ ਸਭ ਤੇ ਹੋਰ ਕਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਚਿਤਾ-ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਵਸਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਨਿਡਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਨੰਗਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸ਼ਰਮ ਰਹਿ ਗਈ, ਖੋਪੜੀਆਂ ਉਠਾਉਣ ਕਰਕੇ ਦਇਆ ਰਹਿ ਗਈ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਿਹਰਤਾ ਪੁਰਾਣੀ ਗੱਲ ਬਣ ਚੁਕੀ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਧੀ, ਜੋ ਦੇਵੀ ਸੀ, ਮਹਲ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਗਈ, ਉਸਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਸ਼ੋਰ ਮਚਾਇਆ। "ਮਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ?"—ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਵੀਰਕਾ ਰੋ ਪਿਆ, ਉਸਦੇ ਪੈਰ ਫੜ ਕੇ, ਉਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਰੁਕ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮਾਂ, ਇਹ ਸਭ ਕਿਉਂ ਹੋ ਰਿਹਾ? ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੀ ਹੋ, ਦੁਖੀ ਤੇ ਗੁੱਸੇ? ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰੇਮ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਜਾਵੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪਿੱਛੇ ਆਵਾਂਗਾ।" "ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹੋ, ਮੈਂ ਇਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੋਂ ਛਾਲ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ," ਵੀਰਕਾ ਨੇ ਆਖਿਆ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਉੱਪਰ ਕੀਤਾ। "ਪੁੱਤਰ, ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋ। ਨਾ ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਡਿੱਗਣਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਜਾਣਾ।" ਮਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ। "ਮੈਂ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਲਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹਾਂ—ਸੁਣ: ਮੈਨੂੰ ਹਰੀ ਨੇ 'ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ' ਆਖਿਆ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਹੇਰਾਨ ਤੇ ਅਪਮਾਨਿਤ ਹੋਈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਤਪ ਕਰਾਂਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੌਰੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲ ਸਕੇ। ਇਹ ਪਤੀ, ਜੋ ਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ, ਮੇਰੇ ਜਾਣ ਤੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਲੱਭੇਗਾ। ਤੂੰ ਸਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਰੱਖ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖ ਕਿ ਕੋਈ ਹੋਰ ਸਤਰੀ ਅੰਦਰ ਨਾ ਆਵੇ, ਜੋ ਹਰਾ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕੇ। ਜੇ ਤੂੰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਸਤਰੀ ਵੇਖੇ, ਮੈਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਦੱਸੀਂ; ਮੈਂ ਫੌਰਨ ਜੋ ਉਚਿਤ ਹੋਵੇ, ਕਰਾਂਗੀ।" "ਜੋ ਹੁਕਮ, ਮਾਂ," ਵੀਰਕਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, ਮਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਆਹਾਰ ਵਜੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਹਲਕਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਬੁਖਾਰ ਉਤਰ ਗਿਆ। ਉਹ ਮਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਨਮ ਸਕੇ, ਤੇ ਡਿਊਟੀ ਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਦੋਂ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ—ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਵਲੋਂ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਸੀ—ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਸੀ ਕੁਸੁਮਾ-ਮੋਹਿਨੀ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਦੇਵੀ। ਉਹ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਆ ਗਿਆ। "ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੀ, ਧੀ?"—ਉਹ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਕਾਰਿਆ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਗਲ ਲਾ ਲਿਆ। ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਬ ਕੁਝ ਦੱਸਿਆ, ਕਿ ਕਿਉਂ ਉਹ ਸ਼ੰਕਰ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਹੈ। ਫਿਰ, ਪਹਾੜ-ਜਨਮੀ ਨੇ, ਜੋ ਮਾਂ-ਸਮਾਨ ਸੀ, ਉਮਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ—"ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਤੂੰ ਸਦਾ ਪਹਾੜ-ਰਾਜ ਦੀ ਦੇਵੀ ਹੋ। ਤੇਰਾ ਵਸ ਪੂਰੇ ਪਹਾੜ ਤੇ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਿਆਰ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਖਾਂਗੀ ਕਿ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਤੂੰ ਕਦੇ ਹੋਰ ਦੇ ਪਤੀ ਦੇ ਘਰ ਨਾ ਜਾਵੀਂ; ਹਮੇਸ਼ਾ, ਬਹੁਤ ਸੰਭਲ ਕੇ, ਪਹਾੜ ਤੇ ਗੁਪਤ ਸੇਵਾ ਕਰ। ਜਦੋਂ ਧਨੁ-ਧਾਰੀ ਆਵੇ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੀਂ; ਫਿਰ ਮੈਂ ਜੋ ਉਚਿਤ ਹੋਵੇ, ਕਰਾਂਗੀ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੋ ਹੁਕਮ," ਤੇ ਉਹ ਪਹਾੜ ਤੇ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਮਾ ਵੀ, ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਵਧੀਆ ਧੀ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ, ਬਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਗਹਿਣੇ ਉਤਾਰ ਕੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਛਾਲ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਲਏ। ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪੰਜ ਅੱਗਾਂ ਨਾਲ ਤਪਦੀ, ਮੀਂਹ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ; ਜੰਗਲ ਦਾ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੀ, ਕਦੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦੀ, ਸੁੱਕੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਲੈਟ ਜਾਂਦੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਕਠੋਰ ਤਪ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਰਹੀ। ਜਦ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਤਪ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੈਤ ਆ ਗਿਆ। ਅੰਦhaka ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਰਾਇਆ, ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਯੋਧਾ, ਬਕਾ ਦਾ ਭਰਾ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਭਰਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਆਡੀ ਸੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਚੰਦ-ਕ੍ਰੈਸਟ ਵਾਲੇ, ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਵੈਰੀ, ਦੀ ਰਾਹ ਦੇਖਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ-ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਆ ਕੇ, ਵੀਰਕਾ ਨੂੰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ; ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਵੀ ਕਮਲ-ਜਨਮੀ ਤੋਂ ਵਰ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ। ਜਦ ਅੰਦhaka, ਦੈਤ, ਪਹਾੜ-ਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਦੈਤਾਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਨੇ, ਆਡੀ ਨੇ ਕਠੋਰ ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਤਪ ਕੀਤੇ। ਫਿਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਉਸਦੇ ਤਪ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਆਇਆ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੂੰ ਕੀ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਦੈਤਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਆਪਣੀ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ?" ਦੈਤ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: "ਮੈਂ ਮੌਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।" ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਮੌਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।" "ਇਸ ਲਈ, ਦੈਤਾਂ ਦੇ ਸਰਵਰ, ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਨੂੰ ਮੌਤ ਆਉਣੀ ਹੀ ਹੈ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੈਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਮਲ-ਜਨਮੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: "ਹੇ ਕਮਲ-ਜਨਮੀ, ਜਦ ਮੇਰੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਆਵੇ, ਤਦ ਮੌਤ ਆਵੇ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਨਿਡਰ ਰਹਾਂ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਕਮਲ-ਜਨਮੀ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਆਖਿਆ: "ਜਦ ਤੇਰੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਬਦਲਾਅ ਹੋਵੇ, ਤਦ ਤੈਨੂੰ ਮੌਤ ਆਵੇਗੀ।" "ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੌਤ ਆਵੇਗੀ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਨਹੀਂ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੈਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਮਰ ਸਮਝਣ ਲੱਗਾ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਆਪਣੇ ਨਾਸ ਦੇ ਢੰਗ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਕੇ, ਮੈਂ ਵੀਰਕਾ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਸੱਪ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਡਰਾਉਣਾ ਤੇ ਅਜਿਹੜਾ ਦੈਤ ਇਕ ਚੀਰ ਰਾਹੀਂ ਅੰਦਰ ਆ ਗਿਆ, ਗਣੇਸ਼ਾ ਨੂੰ ਥੱਗ ਕੇ। ਗਣੇਸ਼ਾ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ, ਵੱਡਾ ਅਸੁਰ ਅੰਦਰ ਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਸੱਪ ਦਾ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਸਰੀਰ ਧਾਰ ਲਿਆ। ਉਹ ਮੋਹ-ਭਰਿਆ ਮਨ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਉਮਾ ਦਾ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਅਕਲਪਿਤ ਰੂਪ ਬਣਾਇਆ, ਤਾਂ ਜੋ ਗਿਰਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰ ਸਕੇ। ਉਸ ਨੇ ਹਰ ਅੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ, ਸਭ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਨਾਲ ਸੁਭਾਅਤ, ਤੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਤੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਦੰਦ ਰਖਿਆ। ਉਹ ਤੇਜ਼ ਨੁੱਕ, ਭਟਕਾਏ ਹੋਏ ਮਨ ਨਾਲ, ਉਮਾ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਗਿਰਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਦੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ।