ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ, ਪਿਆਰੀ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਪਾਰਵਤੀ ਜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਗਣਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਗਣ ਹਨ ਜੋ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਖੇਡਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।" ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਹਟ ਕੇ ਖਿੜਕੀ ਵੱਲ ਗਈ ਤੇ ਉਤਸ਼ੁਕਤਾ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਦੇਖਣ ਲੱਗੀ। ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਉਥੇ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਗਣ ਹਨ—ਕੋਈ ਪਤਲੇ, ਕੋਈ ਲੰਮੇ, ਕੋਈ ਨਿੱਘੇ, ਕੋਈ ਮੋਟੇ, ਕੋਈ ਵੱਡੇ ਪੇਟ ਵਾਲੇ, ਕੋਈ ਬਾਘ ਵਾਂਗੂੰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਕੁਝ ਬੱਕਰੀਆਂ ਜਾਂ ਭੇੜਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਰੂਪ, ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਮੂੰਹ, ਸਲੇਟੀ ਤੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ, ਕੁਝ ਮਿੱਠੜੇ, ਕੁਝ ਡਰਾਉਣੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਟਿਆਲੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਕੁਝ ਹੱਸਦੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੇ ਵੀ ਸੀ। ਉਥੇ ਕਈ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ, ਕਈ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ, ਕੁਝ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕਪੜੇ ਪਾਏ ਹੋਏ, ਕੁਝ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਖਾਲਾਂ, ਤੇ ਕੁਝ ਨੰਗੇ ਜਾਂ ਵਿਗੜੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੀ। ਕੁਝ ਗਵਾਂ ਜਾਂ ਹਾਥੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਨ ਵਾਲੇ, ਕਈ ਮੂੰਹ, ਅੱਖਾਂ, ਪੇਟ, ਪੈਰ, ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਵ੍ਯ ਅਸਤਰ-ਸ਼ਸਤਰ ਫੜੇ ਹੋਏ ਸੀ। ਉਹ ਸਭ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਕਈ ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਭਿਆਨਕ, ਕਈ ਅਲੱਗ ਅਲੱਗ ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੇ ਵਾਰਪੁਸ਼ਾਕਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸੀ। ਉਹ ਅਸਧਾਰਣ ਵਾਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚਲਦੇ, ਵੀਣਾ ਦੀ ਧੁਨ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੇ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨੱਚਣ ਵਾਲੇ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਸੀ। ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਗਣੇਸ਼ ਕਿੰਨੇ ਹਨ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਕੀ ਹਨ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਕੀ ਹੈ? ਮੈਨੂੰ ਹਰ ਇੱਕ ਬਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੱਸੋ।" ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਇਹ ਗਣ ਕਰੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੰਮਾਂ ਤੇ ਵਿਰਤਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ। ਪੂਰਾ ਸੰਸਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ—ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ, ਰਾਹਾਂ ਉੱਤੇ, ਉਜਾੜ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ। ਇਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ, ਬੱਚਿਆਂ, ਜਾਂ ਪਾਗਲਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਤਪਸ਼, ਕੁਝ ਝੱਗ, ਕੁਝ ਧੂੰਆਂ, ਕੁਝ ਸ਼ਹਦ ਪੀਂਦੇ ਹਨ; ਕੁਝ ਚਰਬੀ ਜਾਂ ਲਹੂ ਪੀਂਦੇ, ਕੁਝ ਸਭ ਕੁਝ ਖਾਂਦੇ, ਤੇ ਕੁਝ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਕੁਝ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭੇਟ, ਕੁਝ ਤਪੱਸਵੀ ਦਾ ਭੋਜਨ, ਕੁਝ ਵੱਜਿਆਂ ਦੇ ਸਾਜ-ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅਣਗਿਣਤ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ-ਵੱਖਰੇ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।" ਫਿਰ ਦੇਵੀ ਨੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗਣ ਦੇ ਵੇਰਵਾ ਦਿੱਤਾ: "ਇਹ ਹਾਥੀ ਦੀ ਖਾਲ ਪਹਿਨਦਾ, ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੀਰ, ਮੁੰਜਾ ਘਾਹ ਦੀ ਕੰਧੀ, ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ ਲਾਲ ਰੰਗ, ਤੇ ਚੰਚਲ ਹੈ। ਇਹ ਕੁਚਲੇ ਹੋਏ ਕਮਲ ਤੇ ਕਾਲੀਆਂ ਮੱਖੀਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨਦਾ, ਮਿੱਠਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਪੱਥਰ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਚੁੱਕਦਾ ਤੇ ਕਾਂਸੀ ਦੀਆਂ ਝਾਂਝਰ ਵਜਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਕਿਨਰਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾਂਦਾ, ਤੇ ਗਣਾਂ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ?" ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਵਿਰਕਾ ਹੈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੇ ਮਨਪਸੰਦ, ਅਦਭੁਤ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ, ਗਣਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਭ ਗਣਾਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ।" ਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਨਗਰਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਮੈਂ ਚਿਰਾਂ ਤੋਂ ਐਸਾ ਪੁੱਤਰ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਮੈਂ ਕਦੋਂ ਐਸਾ ਪੁੱਤਰ ਵੇਖਾਂਗੀ ਜੋ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ?" ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਇਹੀ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਵੇਗਾ, ਤੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਤੂੰ ਜੋ ਇਸ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈਂ, ਤੇਰੇ ਕਰਕੇ ਵਿਰਕਾ ਵੀ ਪੂਰਨ ਹੋਵੇਗਾ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਵਿਜਯਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਦੀ ਸਹੇਲੀ ਸੀ, ਵਿਰਕਾ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ। ਵਿਜਯਾ, ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਵਾਲੇ ਮਹਲ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਤਰੀ ਤੇ ਗਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ ਵਿਰਕਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ, ਵੇਖਿਆ। ਵਿਜਯਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਆ ਵਿਰਕਾ! ਤੇਰੀ ਖੇਡਾਂ ਕਰਕੇ, ਦੇਵੀ ਤੈਥੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਪੱਥਰ ਛੱਡ ਦੇ।" ਵਿਰਕਾ, ਵਿਜਯਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚਲਦਾ ਹੋਇਆ, ਮਹਲ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਖਿੜਦੇ ਲਾਲ ਕਮਲ ਵਰਗੀ ਕਾਂਤੀ ਨਾਲ, ਦੇਵੀ ਕੋਲ ਆਇਆ। ਜਦ ਉਹ ਆਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿਖਿਆ, ਤਦ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਸਤਨ ਮਿੱਠੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ। ਗਿਰਿਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਨਵਾ-ਨਵਾ ਦੁੱਧ ਪੀ ਲੈ, ਜਿੰਨਾ ਚਾਹੁਣਾ ਪੀਂ।" ਮਾਂ ਨੇ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਆ, ਤੂੰ ਹੁਣ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਵਿਰਕਾ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਰਕਾ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾਇਆ, ਗਲ ਤੇ ਚੁੰਮੀ ਦਿਤੀ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਸੁੰਘਿਆ, ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਮਲਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਦਿਵ੍ਯ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸਜਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਘੁੰਘਰੂਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਧੀਆਂ, ਪਾਇਲਾਂ, ਕੰਧੀਆਂ, ਉੱਤਮ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਬਾਂਹਬੰਦ, ਕੀਮਤੀ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਨਰਮ ਤੇ ਸੁਹਣੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ, ਸ਼ੁਭ ਕੜੇ ਤੇ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਚੂੜੀਆਂ ਪਹਿਨਾਈਆਂ। ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਹੋਈਆਂ ਪੂਜਾ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਮਾਂ ਨੇ ਉਸਦਾ ਸ਼ਰੀਰ ਰੱਖਿਆ, ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਗੁਲਾਬੀ ਰੰਗ ਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਾਈ, ਤੇ ਵਿਰਕਾ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ। "ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੇਡ, ਪਰ ਧਿਆਨ ਰੱਖ। ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚੱਲ, ਘਾਟੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚ। ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਹਨ, ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਤੋੜ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਨਾ ਵੜੀਂ, ਜਿੱਥੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਉੱਥਲ-ਪੁੱਥਲ ਹਨ, ਤੇ ਜਿੱਥੇ ਬਹੁਤ ਬਾਘ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਖਤਰਨਾਕ ਤੇ ਔਖੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਰੱਖੀਂ, ਤੇ ਲੋਕ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ। ਜੋ ਤੇਰੇ ਲਈ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਹੋਵੇਗਾ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੁੰਡਾ ਖੇਡ ਵਿਚ ਲੀਨ, ਮਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, "ਮਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਲਈ ਲਾਲ ਟਿਕਿਆਂ ਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲਾ ਕੜਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ; ਤੇ ਜੈਸਮਿਨ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਮਾਲਾ ਵੀ ਮੇਰੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਪਾਈ ਹੈ।" ਸੋਚਦਾ ਹੋਇਆ, "ਮੈਂ ਮਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਾਂਗਾ," ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਮੰਡਲੀਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਲਈ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੱਖਣ ਵੱਲੋਂ ਪੱਛਮ, ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਉੱਤਰ, ਉੱਤਰ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਖਿੜਦਾ ਹੈ। ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ, ਮਾਂ ਦੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਖਿੜਕੀ ਦੀ ਜਾਲੀ ਰਾਹੀਂ ਵਿਰਕਾ ਨੂੰ ਖੇਡਦਾ ਵੇਖਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਆਕਾਸ਼ੀ ਵਾਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ, ਲੋਕ-ਪਾਲ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਇਹ ਤਲਵਾਰ, ਜੋ ਸੁੱਚੀ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਕੌਣ ਲਿਆਇਆ? ਇਹ ਕਿਸ ਲਈ ਹੈ?" ਉਹ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਇਹ ਹੱਥ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਚਲਾਉਣੀ; ਗਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਐਸੇ ਭਿਆਨਕ ਹਥਿਆਰ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਫੰਦਾ ਇੱਥੇ ਕੌਣ ਨੂੰ ਪਾਉਣਾ? ਵਿਅਰਥ ਨਾ ਕਰੋ, ਲੋਕ-ਪਾਲਾਂ ਦੇ ਸਾਥਿਓ, ਠਹਿਰੋ।" ਉਹ ਵਿਰਕਾ ਨੂੰ ਰਖਵਾਲਾ ਵਜੋਂ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ। ਦੇਵੀ ਆਖਦੀ ਹੈ, "ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ, ਗੁਫਾ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਾਲੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਰਹਿਣ।" "ਉਹ ਪਾਣੀ ਦੇ ਝਰਨਿਆਂ ਜਾਂ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਡਿੱਗੇ, ਨਾ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਘਣੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ, ਨਾ ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਆਵੇ—ਉਹ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੇ।