ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਧੀ, ਪਾਰਵਤੀ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਹਰਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਤੜਪ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਇਹ ਲਾਲਸਾ ਇੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਸੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸ਼ੁਭ ਬ੍ਰਹਮਾ ਮੁਹੂਰਤ ਆਇਆ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਖੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਲਈ ਰਿਵਾਇਤੀ ਰਸਮਾਂ ਅਦਾ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹਲ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਦਿਵਯ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਸਜਾਵਟਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਉਸ ਵਕਤ, ਰੁੱਤਾਂ ਨੇ ਸਾਕਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋ ਕੇ, ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਹਾਜ਼ਰੀ ਲਾਈ। ਹੌਲੀ ਹਵਾ ਨੇ ਆ ਕੇ ਪਰਬਤ ਨੂੰ ਠੰਡਕ ਤੇ ਸੁਆਸਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਤੇ ਪੂਰਾ ਪਰਬਤ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ ਕੀਤਾ। ਮਹਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ ਖੁਦ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈਆਂ ਸੀ। ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਮਕ ਤੇ ਰੌਣਕ ਸੀ, ਤੇ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਵਧ ਗਈ ਸੀ। ਚਾਹੁੰਦੇ ਰਤਨ ਤੇ ਹੋਰ ਕੀਮਤੀ ਪਥਰ ਪਰਬਤ ਨੂੰ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੇਰ ਕੇ ਖੜੇ ਸਨ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਲਤਾਵਾਂ ਤੇ ਵੱਡੇ ਦਰੱਖਤ, ਜਿਵੇਂ ਕਲਪਵ੍ਰਿੱਖ, ਵੀ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਦਿਵਯ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਜਾਂਤੀਆਂ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ, ਜੂਸ ਤੇ ਖਣਿਜ—all ਪਰਬਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਲੱਗ ਗਏ। ਪਰਬਤ ਦੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਸਹਾਇਕ, ਹਰ ਵੇਲੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਚ ਸਚੇਤ ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਰਹਿੰਦੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਦਰਿਆ, ਸਮੁੰਦਰ, ਤੇ ਹਰ ਜੰਗਮ ਤੇ ਅਜੰਗਮ ਜੀਵ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਨੇ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ। ਉੱਥੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਨਾਗ, ਯਕਸ਼, ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਕਿੰਨਰ ਵੀ ਆਏ ਹੋਏ ਸਨ। ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿ ਦੇਵਤੇ ਵੀ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਲਈ, ਗੰਧਮਾਦਨ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ, ਸਾਰੇ ਜਰੂਰੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਖੜੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਨਿਰਮਲ ਸਨ। ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ, ਪਿਆਰ ਭਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਸ਼ਰਵ ਦੇ ਜਟਾ ਵਿਚ ਅਰਧਚੰਦ੍ਰ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ। ਚਾਮੁੰਡਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਖੋਪੜੀਆਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਾਲਾ ਪਾ ਕੇ ਗਿਰਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕਰੋ।" ਉਹ ਆਖਦੀ ਹੈ, "ਉਹ ਜੋ ਅਸੁਰ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਨਸਲ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਹੂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰੇਗਾ; ਉਹ ਕੌਸਤੁਭ ਰਤਨ ਨੂੰ ਕੰਨ ਦੇ ਗਹਣੇ ਵਜੋਂ ਤੇ ਚਮਕਦੇ ਹਾਰ ਵਜੋਂ ਪਾਏ।" ਇਕ ਨਾਗ ਨੂੰ ਗਹਣੇ ਵਜੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਇੰਦਰ ਨੇ ਉਸ ਲਈ ਹਾਥੀ ਦੀ ਖਾਲ ਲੈ ਲਈ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਚਰਬੀ ਤੇ ਨਰਮ ਕੋਪਲੇ ਲੱਗੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਖਾਲ ਨੂੰ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਪਹਿਨਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਚੌੜਾ, ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਚਿਹਰਾ ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਵਗਦੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਚਮਕ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਬੈਲ ਨੂੰ, ਜੋ ਮਨ ਵਰਗਾ ਤੇਜ਼ ਸੀ, ਹਰਾ ਦੇ ਵਾਹਨ ਨੂੰ, ਸਜਾਇਆ। ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ, ਜੋ ਸ਼ੰਭੂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦੀਆਂ ਸਨ, ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਹੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨੂੰ, ਚਿਤਾ ਦੀ ਚਿੱਟੀ ਰਾਖ ਵਾਂਗ, ਆਪਣੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਲਗਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਾਈ। ਮੌਤ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਯਮ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਡਰ ਗਏ। ਕੁਬੇਰ ਵੱਲੋਂ ਲਿਆਂਦੇ ਹੋਏ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਕਾਰਾਂ ਵਾਲੇ ਕੀਮਤੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬਾਂਹ ਉੱਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਨਾਗ-ਰਾਜ ਨੂੰ ਕੰਗਣ ਵਾਂਗ ਪਾ ਲਿਆ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਤਕਸ਼ਕ ਨਾਗ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਕੰਨ-ਗਹਣਾ ਬਣਾਇਆ, ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਅਲੌਕਿਕ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਜਾਇਆ। ਉੱਥੇ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਰੂਪ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਚੋਖੇ ਹੋ ਗਏ; ਉਸ ਨੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ, ਸੁਹਣੀਆਂ ਲਤਾਵਾਂ ਤੇ ਜੜੀਆਂ ਉਪਜਾਈਆਂ। ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਪੂਰੀ ਲਗਨ ਨਾਲ, ਤੇ ਵਰਨੁ ਨੇ ਵੀ, ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਗਹਣੇ ਲਿਆ ਕੇ ਭੇਟ ਕੀਤੇ। ਹੋਰ ਵੀ ਅਨੇਕ ਅਸ਼ਚਰਜਕਾਰੀ ਫੁੱਲ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ, ਲਿਆਏ ਗਏ। ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਜਾਣਨਹਾਰ ਪ੍ਰਭੂ ਉੱਥੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਖੜੇ ਸਨ। ਅੱਗ ਨੇ ਵੀ ਸੁਨਹਿਰੀ, ਖ਼ਾਲਿਸ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਦਿਵਯ ਗਹਣੇ ਲਿਆ ਕੇ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਭੇਟ ਕੀਤੇ। ਹਵਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਹੀ, ਸੁਗੰਧਤ ਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਭਾਉਣ ਵਾਲੀ। ਇੰਦਰ, ਸੌ ਯਗਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਚੰਨ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਛਤਰੀ ਹੱਥ ਵਿਚ ਲੈ ਕੇ, ਮੁਸਕੁਰਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਖੜਾ ਸੀ। ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਸ਼ਾਨ ਨਾਲ, ਵਜਰ ਨਾਲ ਸਜ ਕੇ, ਛਤਰੀ ਨੂੰ ਹੱਥ ਵਿਚ ਲੈ ਆਇਆ। ਮੁੱਖ ਗੰਧਰਵ ਗਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ, ਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀਆਂ ਨੱਚਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ। ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਕਿੰਨਰ ਮਿੱਠਾ ਸੰਗੀਤ ਵਜਾਉਣ ਤੇ ਗਾਉਣ ਲੱਗੇ; ਕੁਝ ਪਲ ਲਈ, ਰੁੱਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਉੱਥੇ ਗਾਉਣ ਤੇ ਨੱਚਣ ਦੀ ਰਸਮ ਨਿਭਾਈ। ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਹਲਚਲ ਨੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਇਕ-ਇਕ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਤੇ ਭਾਗਾ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਬੈਠ ਗਏ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਅਦਾ ਕੀਤੀਆਂ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵੱਲੋਂ ਅਰਘਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਟੋਲੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ। ਉੱਥੇ, ਨਗਰ ਨਾਸਕ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਰਾਤ ਗੁਜ਼ਾਰੀ। ਫਿਰ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਗੀਤ ਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਚ ਨਾਲ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਭਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਬੁੱਧ ਪ੍ਰਭੂ ਸਵੇਰੇ, ਹਿਮਪਹਾੜ ਦੇ ਰਾਜਾ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਬੈਲ ਉੱਤੇ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ, ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਨੀਲਲੋਹਿਤ ਪ੍ਰਭੂ ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਦ ਪਹਾੜ, ਆਨੰਦ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਨਾਲ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪਿਆਰੀ ਧੀ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਕਿਸ ਦਾ ਮਨ ਬੇਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ? ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ, ਧੀ ਦੇ ਜਾਂਣ 'ਤੇ, ਪਿਓ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਬਾਗਾਂ ਤੇ ਸੁੰਨੀਆਂ ਛਾਵਾਂ ਵਿਚ। ਭਾਗਾ ਦੀ ਅੱਖ ਨਾਸਕ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਵੱਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਗਾ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਮਗਨ ਰਹਿੰਦਾ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਪਰਬਤ ਦੀ ਧੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪੁਤ੍ਰਣਾ ਸੀ, ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਸਖੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਖਿਲੌਣ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡਦੀ। ਇਕ ਵਾਰੀ, ਪਰਬਤ-ਜਨਮੀ ਕੁਆਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੁਗੰਧਤ ਤੇਲ ਨਾਲ ਮਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਧੂੜ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਸੁਗੰਧਤ ਚੂਰਨ ਨਾਲ ਮਲਿਆ; ਫਿਰ ਉਸ ਚੂਰਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਬਣਾਇਆ ਜਿਸ ਦਾ ਸਿਰ ਹਾਥੀ ਵਰਗਾ ਸੀ। ਦੇਵੀ ਨੇ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ, ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ, ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਨਾਲ, ਫਿਰ ਇੱਕ ਮਹਾਨ-ਦੇਹੀ ਜੀਵ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ। ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ "ਪੁੱਤਰ" ਆਖਿਆ, ਤੇ ਜਹਨਵੀ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ "ਪੁੱਤਰ" ਕਿਹਾ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਗਾਂਗੇਯ, ਹਾਥੀ-ਮੁਖ ਵਾਲਾ, ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਘਨਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰੀਤਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ, ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ, ਸੁੰਦਰ ਰੰਗਤ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਇੱਕ ਦਰੱਖਤ ਬਣਾਇਆ; ਸ਼ੁਭ ਮੁਖ ਵਾਲੀ ਨੇ ਇੱਕ ਸੁਹਣਾ ਅਸ਼ੋਕਾ ਦਾ ਪੌਦਾ ਉਗਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ, ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਤੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਤੇ ਹੋਰ ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਘਰ-ਪੁਰੋਹਿਤ ਸਨ।