ਇਸ ਪ੍ਰਚੰਡ ਕਾਲ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਵੇਲੇ ਸਭ ਕੁਝ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਯੋਗ ਦੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਸਭ ਸਮੁੰਦਰ, ਨਦੀਆਂ, ਅਤੇ ਕੂਆਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀ ਲਿਆ। ਉਹ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਾਣੀ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਹਥਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੇਦਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਤਾਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਉਥੋਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਰਸ ਪੀ ਕੇ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਹਨ। ਉਹ, ਜੋ ਕਮਲ-ਨੈਣ ਹਨ, ਜੋ ਪਰਮ ਪੁਰੁਸ਼ ਹਨ, ਉਹ ਜੋ ਕੁਝ ਪ੍ਰਗਟ ਹੈ ਜਾਂ ਅਪ੍ਰਗਟ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਝ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਹਰੀ, ਜੋ ਬਲਵਾਨ ਹਵਾ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਣ-ਵਾਹੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ, ਸਾਰੇ embodied ਜੀਵ, ਪੰਜ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਗੁਣਾਂ, ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਰ ਜੀਵ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਘੰਮ, ਨੱਕ, ਸਰੀਰ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ-ਅਧਾਰਤ ਗੁਣ—all in one moment, ਪ੍ਰਭੂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਕੰਮ-ਕਾਰ ਸਮੇਤ, ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜੀਭ ਦਾ ਸਵਾਦ, ਪਾਣੀ-ਅਧਾਰਤ ਗੁਣ, ਰੂਪ, ਨੇਤਰ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਅੱਗ-ਅਧਾਰਤ ਗੁਣ, ਛੂਹ, ਸਾਸ, ਚਲਣ, ਹਵਾ-ਅਧਾਰਤ ਗੁਣ, ਧੁਨੀ, ਸੁਣਨ, ਆਕਾਸ਼-ਅਧਾਰਤ ਗੁਣ—ਇਹ ਸਭ, ਮਨ, ਬੁੱਧੀ, ਚੇਤਨਾ, ਅਤੇ ਖੇਤ-ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਉੱਚੇ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਹਨ; ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਹਵਾ ਦੀ ਦਬਾਅ ਨਾਲ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਵਿੱਚ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਘਟਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅੱਗ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਜੋ ਸੌ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਜਲਦੀ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਅੱਗ ਸੰਸਾਰ-ਵਿਨਾਸੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਹਾੜ, ਰੁੱਖ, ਬੂਟੇ, ਲਤਾਵਾਂ, ਘਾਹ, ਅਤੇ ਦੇਵ-ਨਿਵਾਸ, ਪੁਰਾਣੇ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢਾਂਚੇ—ਜੋ ਕੁਝ ਆਸਰੇ ਸਨ, ਉਹ ਸਭ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾੜ ਦਿੱਤੇ; ਸਾਰੇ ਭਸਮ ਕਰ ਕੇ, ਸੰਸਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਅੰਤ ਕਾਲ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਵਰਖਾ ਬਣ ਕੇ, ਇੱਕ ਵਿਅਪਕ ਕਾਲਾ ਬੱਦਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦਿਵਿਆ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਫਿਰ ਦੁੱਧ ਵਰਗਾ, ਮਿੱਠਾ ਅਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਪਾਣੀ ਦੇ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ, ਠੰਢੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਦੁੱਧ-ਸਮਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸੰਸਾਰ ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜੀਵ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ; ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਵੀ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸੂਰਜ, ਹਵਾ, ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਲੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਸੁਖਮ ਸੰਸਾਰ ਲੁਕਿਆ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਅਤੇ embodied ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਕਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਕੁਝ ਸਾੜ ਕੇ, ਸੰਕੁਚਿਤ ਕਰ ਕੇ, ਸਦਾ-ਅਵਿਨਾਸੀ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਅਕੇਲਾ ਸੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਪਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਯੋਗੀ, ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯੁਗਾਂ ਤਕ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ, ਪ੍ਰਗਟ ਜਾਂ ਅਪ੍ਰਗਟ, ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ; ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ, ਇਹ ਯੋਗ ਕੀ ਹੈ, ਇਹ ਯੋਗ ਦਾ ਧਾਰਕ ਕੌਣ ਹੈ—ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ। ਕਿਸੇ ਪਾਸੇ, ਪਿੱਛੇ, ਸਾਹਮਣੇ, ਜਾਂ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦਾ; ਪਰਮ ਦੇਵਤਾ ਹੀ ਦਿੱਸਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਕਾਸ਼, ਧਰਤੀ, ਹਵਾ, ਪਾਣੀ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼, ਜੀਵ-ਸਵਾਮੀ, ਸੰਸਾਰ-ਸੰਭਾਰਕ, ਦੇਵ-ਪਤੀ, ਪਿਤਾ, ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਰਿਸ਼ੀ, ਅਤੇ ਮਾਸਟਰ—ਇਹ ਸਭ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਰਾਮ-ਸਥਾਨ ਰਚਿਆ। ਜਦ ਸੰਸਾਰ ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਤਦ ਮਹਾਨ-ਤੇਜਸਵੀ ਪ੍ਰਭੂ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਢੱਕ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਹੰਸ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ, ਨਾਰਾਇਣ ਹਨ। ਵੱਡੀ ਹਨੇਰੀ ਵਿੱਚ, ਵਿਅਪਕ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਕਮਲ-ਨੈਣ, ਬਲਵਾਨ-ਬਾਂਹ ਵਾਲਾ, ਅਵਿਨਾਸੀ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਗਿਆਨੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਭੂ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਸਰੂਪ ਤੋਂ ਹਨੇਰੀ ਵਿੱਚ ਲੀਪਤ, ਸਤਵਿਕ ਮਨ ਧਾਰ ਕੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਰਵੋਤਮ ਤੱਤ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉੱਚੀ ਗਿਆਨ, ਜੋ ਸੱਚ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ; ਅਤੇ ਉਹ ਰਹੱਸ, ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਪੁਰੁਸ਼ ਹੀ ਯਜਨ ਹੈ; ਅਤੇ ਜੋ ਹੋਰ "ਪੁਰੁਸ਼" ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਪਰਮ ਪੁਰੁਸ਼ ਹਨ। ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਯਜਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਯਜਨ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਪੂਜਾਰੀ ਹਨ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਮੂੰਹਾਂ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਪਹਿਲੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਣ, ਉਦਗਾਤ੍ਰ, ਸਾਮਗਿਨ, ਹੋਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਬਾਂਹਾਂ ਤੋਂ ਅਧਵਰਯੁ ਬਣਾਏ। ਬ੍ਰਹਮਣ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਚਾਂਸਿਨ, ਸਾਰੇ ਸਤੋਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਗੁਪਤਾਂ ਤੋਂ ਮੈਤ੍ਰਾਵਰੁਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾਤ੍ਰ ਬਣਾਏ। ਪੇਟ ਤੋਂ ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਪੋਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਹੱਥਾਂ ਤੋਂ ਅਗਨੀਧ੍ਰ ਅਤੇ ਯਾਜ਼ਨਿਕ ਉਨਨੇਤ੍ਰ ਬਣਾਏ। ਪੱਠਾਂ ਤੋਂ ਅਚਾਵਾਕਾ ਅਤੇ ਸਾਮਗਿਨ ਸੁਬ੍ਰਹਮਣਯਾ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨ, ਸੰਸਾਰ-ਪਤੀ, ਇਹ ਸੋਲਹ ਪੂਜਾਰੀ ਰਚੇ। ਸਵੈ-ਭਵ, ਸਭ ਯਜਨਾਂ ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਪੂਜਾਰੀ ਬਣਾਏ; ਫਿਰ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ, ਯਜਨ-ਪੁਰੁਸ਼, ਉਪਸਥਿਤ ਹੋਏ। ਅਤੇ, ਸਾਰੇ ਵੇਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗ, ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ, ਅਤੇ ਕਰਮ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੀ, ਜਦ ਉਹ ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੋ ਰਹੇ ਸਨ, ਮੌਜੂਦ ਸਨ—ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਿਲੱਖਣ ਸੀ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ: ਉਸ ਸਮੇਂ, ਰਿਸ਼ੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ, ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ, ਭਗਵਾਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਗਲਿਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥਾਂ 'ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਆਸ਼ਰਮ, ਦੇਵ-ਨਿਵਾਸ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਲੱਖਣ ਦੇਸ਼, ਰਾਜ, ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਥਾਨ ਵੇਖੇ। ਜੋ ਜਪ ਅਤੇ ਹੋਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਤਪ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਧੀਰੇ-ਧੀਰੇ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਏ। ਜਦ ਉਹ ਬਾਹਰ ਆ ਰਹੇ ਸਨ, ਦਿਵਿਆ ਮਾਇਆ ਦੁਆਰਾ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣ ਸਕੇ; ਪੇਟ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਉਹ ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।