ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਨੇ ਉਹ ਅਲੌਕਿਕ ਗਹਣਾ ਦੇਖਿਆ, ਉਸਦਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਮੈਂ ਅਜੇ ਤੱਕ ਕਦੇ ਵੀ ਐਸੇ ਰਤਨ ਨਹੀਂ ਵੇਖੇ।" ਉਹ ਗਹਣਾ ਇੰਨਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਦੀ ਕੀਮਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਵੇ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੀ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਐਸੇ ਰਤਨ ਨਹੀਂ ਵੇਖੇ। ਇਹ ਗੱਲ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਰਾਮ ਮੁੜ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਕੋਲ ਗਏ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਦਿਵ੍ਯ ਆਭੂਸ਼ਣ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛ ਸਕਣ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਗਹਣਾ ਬੜੀ ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਲਈ ਅਪਹੁੰਚ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ? ਇਹ ਕਿੱਥੋਂ ਆਇਆ ਅਤੇ ਕਿਸ ਨੇ ਬਣਾਇਆ?" ਰਾਮ ਨੇ ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੁੱਝੇ ਦੱਸੋ, ਜੋ ਰਤਨ ਹਥੇਲੀ 'ਚ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਿੰਨਾ ਅਨੋਖਾ ਹੈ।" ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਭ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵਾਂ ਗਹਣਾ ਨਿੰਦਤ ਹੈ, ਜੋ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੱਧਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਤਿੰਨ ਰੋਸ਼ਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤੇ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸਦਾ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।" ਇਹ ਸਭ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਅਗਸਤ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, "ਹੇ ਰਾਮ, ਹੁਣ ਤੂੰ ਸੁਣ, ਇਕ ਪੁਰਾਣੀ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਦ੍ਵਾਪਰ ਯੁੱਗ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਮੈਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜੋ ਦੇਖਿਆ, ਉਹ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਮਹਾਨ ਬਲੀ, ਤੂੰ ਸੁਣ ਕਿ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵੱਡਾ ਜੰਗਲ ਸੀ।" "ਉਹ ਜੰਗਲ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਸੌ ਜੋਜਨ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਹਿਰਣ ਸੀ, ਨਾ ਸ਼ੇਰ। ਉਸ ਸੁੰਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਉੱਚਤਮ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ। ਹੇ ਸੁਖਮਣ, ਮੈਂ ਉਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੱਧ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੂਲਾਂ ਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।" "ਉਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਸੁੰਦਰ ਬਾਗ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਲਤਾਵਾਂ ਸਨ। ਉਸ ਜੰਗਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੰਜ ਜੋਜਨ ਲੰਬਾ ਖੇਤਰ ਸੀ। ਉਥੇ ਹੰਸ, ਸਾਰਸ ਅਤੇ ਚਕ੍ਰਵਾਕ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਉਥੇ ਮੈਂ ਇਕ ਅਦਭੁਤ, ਸੁੰਦਰ ਝੀਲ ਦੇਖੀ।" "ਇਕ ਵਾਰੀ ਮੈਂ ਉਸ ਝੀਲ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਛੂਆਂ, ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਅਤੇ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਸਾਰਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਥੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਸਕਾਂ। ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ, ਜੋ ਹਿੰਸਾ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਹਿਤ ਸੀ, ਮੈਂ ਗਰਮੀ ਦੀ ਰਾਤ ਬਿਤਾਈ।" "ਸਵੇਰੇ ਜਦ ਮੈਂ ਜਾਗ ਕੇ ਝੀਲ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਥੇ ਇਕ ਲਾਸ਼ ਪਈ ਹੋਈ ਦੇਖੀ, ਜੋ ਸੜੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਝੀਲ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਉਹ ਲਾਸ਼ ਬੜੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਮੈਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕੌਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।" "ਇਸ ਕੰਢੇ ਤੇ ਕੋਈ ਜੀਵ ਨਹੀਂ—ਇਹ ਕੌਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕੀ ਇਹ ਕੋਈ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈ ਜਾਂ ਰਾਜਾ? ਜਾਂ ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਰਾਜੇ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ ਹੋਵੇ। ਕੀ ਇਹ ਕੱਲ ਰਾਤ ਜਾਂ ਅੱਜ ਸਵੇਰੇ ਮਰਿਆ? ਇਹ ਸਭ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ।" "ਜਦ ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸੀ, ਤਦ ਅਚਾਨਕ ਮੈਂ ਇਕ ਅਲੌਕਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਵੇਖਿਆ। ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਦਿਵ੍ਯ ਰਥ, ਜੋ ਸੋਚਣ ਨਾਲ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਸੀ, ਹੰਸਾਂ ਨਾਲ ਜੋਤਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।" "ਉਸ ਰਥ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇੰਨੇ ਹੀ ਗੰਧਰਵ, ਜੋ ਉਸ ਮਹਾਨ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਕੋਈ ਦਿਵ੍ਯ ਗੀਤ ਗਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਕੋਈ ਵਾਦ-ਯੰਤਰ ਵਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਇਕ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਰਥ ਤੋਂ ਉਤਰਾ।" "ਉਹ ਲਾਸ਼ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਣ ਲੱਗਿਆ, ਫਿਰ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਮਾਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਮੁੜ ਅਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਦਿਵ੍ਯ ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ।" "ਮੈਂ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਹੇ ਸੁਖੀ ਜਨ! ਦੱਸੋ, ਜਦ ਤੁਹਾਡਾ ਖਾਣਾ ਇੰਨਾ ਅਸੁਚੱਜਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਗਤੀ ਇੰਨੀ ਉੱਚੀ ਕਿਵੇਂ ਹੈ? ਜੇ ਇਹ ਕੋਈ ਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਅੱਜ ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਕਿਵੇਂ ਹੈ।'" "ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ? ਮੇਰਾ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਐਸਾ ਨਿੰਦਤ ਭੋਜਨ ਕਿਉਂ ਖਾਂਦੇ ਹੋ, ਹੇ ਮ੍ਰਿਦੁਭਾਵੀ? ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹੋ? ਇਹ ਅਲੌਕਿਕ ਅਵਸਥਾ, ਜੋ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਕਿਸ ਦੀ ਹੈ? ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਖਾਣਾ ਇੰਨਾ ਨਿੰਦਤ ਕਿਉਂ ਹੈ? ਮੈਂ ਇਸਦਾ ਸੱਚ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।'" "ਮੇਰੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਮ, ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਪੁਰਖ ਹੱਥ ਜੋੜਕੇ ਮੈਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਲੱਗਿਆ।" "ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦੀ ਸੱਚੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ। ਜਦ ਇੱਛਾ ਗਲਤ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਦੁੱਖ ਮਿਲਦੇ ਹਨ—ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਹ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।'" "ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਵਾਸੁਦੇਵ ਸਨ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਮਾਤਮਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਪਤਨੀਆਂ ਤੋਂ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ—ਮੈਂ 'ਸ਼੍ਵੇਤ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ 'ਸੁਰਥ' ਸੀ।" "ਜਦ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਦੇਹ ਤਿਆਗ ਗਏ, ਤਾਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਪਰ ਰਾਜ ਕਰਦਿਆਂ, ਮੈਂ ਅਹੰਕਾਰ ਕਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਮੈਂ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਵੈਰਾਗ ਲੈ ਕੇ, ਮੈਂ ਮਨ ਮੌਤ ਵੱਲ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।" "ਮੈਂ ਇਸ ਸੁੰਦਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਪੰਛੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਸਕਾਂ।" "ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਸੁਰਥ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਕਠੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਬੜੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਅਵਸਥਾ ਸੀ।