ਅਨੇਕ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਚਕਰ ਵਿਚ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਤੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਸਵਾਮੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ। ਇਸ ਲਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਪਵਿਤ੍ਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਉਹ ਤੇਰੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਫਿਰ ਮੈਂ ਕਿਉਂ ਨਾ ਤੇਰੇ ਅੱਗੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋਵਾਂ? ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਸਭ ਜਾਣਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਤੂੰ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ, ਤੇਰਾ ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੂਪ ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਸੁਖਮ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਨਾ ਬੋਲਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਨਾ ਹੱਥ, ਨਾ ਪੈਰ, ਨਾ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ, ਫਿਰ ਵੀ, ਹੇ ਭਾਗਵਾਨ, ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈਂ ਤੇ繁ਤੀ ਹੋਂਦਾ ਹੈਂ। ਜਨਮ ਮਰਨ ਦੇ ਚਕਰ ਵਿਚ ਬੱਝਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤੈਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਵੇ? ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਜੋ ਬਿਨਾ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉਸ ਉੱਚਤਮ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੇ। ਹੇ ਚੌਹਾਂ ਮੁਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਉਹੀ ਉਪਾਸਕ ਪੂਜਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਪਵਿਤ੍ਰ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਜੋ ਮਾਇਆ ਦੇ ਬੰਧਨ ਕੱਟ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਤੇਰਾ ਉੱਚਤਮ ਰੂਪ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਅਦਭੁਤ ਰੂਪ ਧਾਰਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਇਸ ਲਈ, ਆਦਿ-ਪੁਰਾਣਾ ਜੋ ਕੰਵਲ 'ਤੇ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰੂਪ ਹੈ ਤੇ ਉਸਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸਰੀਰ-ਸਾਫ਼ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਰਚੀਤਾ ਵੀ ਤੇਰੀ ਅਸਲ ਸੱਤਾ ਜਾਂ ਵਿਲੱਖਣ ਮੂਲ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ। ਪਰ ਮੈਂ, ਤਪਸਿਆ ਕਰਕੇ, ਤੈਨੂੰ ਉੱਚਤਮ, ਆਦਿ ਤੇ ਮੂਲ ਸੱਤਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ। ਕੰਵਲ 'ਤੇ ਬੈਠਾ ਹੋਇਆ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੀ ਰਚੀਤਾ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਇਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਸਦੀਵਾਂ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿਚ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੇਰੀ ਚਿੰਤਾ ਕਰਕੇ ਹੀ ਤੈਨੂੰ ਜਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜਿਸ ਨੇ ਤਪਸਿਆ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਸਕਦਾ। ਮੈਂ ਵਰਗਾ ਮਨੁੱਖ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਸਮਝ ਨੂੰ ਵੰਡ ਕੇ। ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਵੇਦ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ, ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਦੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ। ਚਾਹੇ ਕਈ ਜਨਮਾਂ ਵਿਚ ਵੇਦ-ਜਨਮਿਤ ਵਿਵੇਕ ਰਾਹੀਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੁਆਰਾ, ਜੋ ਉਸ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੀ ਲਾਲਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਾ ਮਨੁੱਖ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਜਾਂ ਗੰਧਰਵ, ਨਾ ਹੀ ਸ਼ਿਵ। ਹੇ ਭਾਗਵਾਨ, ਤੂੰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸੁਖਮ ਰੂਪ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਤੂੰ ਸਥੂਲ ਰੂਪ ਵੀ ਹੈਂ, ਕਾਮਯੋਗਤਾ ਲਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਥੂਲ, ਤੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸੁਖਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ; ਜੋ ਬਾਹਰੀ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਨਰਕ ਵਿਚ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਜਾਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਕੇ, ਇੰਦਰ, ਚੰਦ, ਅੱਗ, ਸੂਰਜ, ਹਵਾ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੁਭਾਵ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ, ਪਰ ਤੇਰੀ ਆਪਣੀ ਸੱਤਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਅਪਕ ਤੇ ਅਟੱਲ ਹੈ। ਹੇ ਅਨੰਤ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੇਰੀ ਇਹ ਸਤਕਾਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਭਗਤ ਵਲੋਂ ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਇਕ-ਮੱਨ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਹਿਰਦਾ ਪਵਿਤ੍ਰ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਸਦੇ ਵਿਚਾਰ ਸਿਰਫ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਹੀ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਹੇ ਸਵਾਮੀ, ਜੋ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਸਦੀਵ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਅੱਗੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋਂਦਾ ਹਾਂ; ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੇਰੇ ਅੱਗੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋਂਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਆਦਿ-ਪੁਰਾਣਾ। ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਰਾਹਾਂ ਉੱਤੇ ਜਾਗਰੂਕ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚਕਰ ਵਿਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਸਾਨੂੰ ਡਰ ਨਾ ਆਵੇ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਗਿਆਨ ਦਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਸਦੀਵਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੂਜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਨਾਰਾਯਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਕੰਵਲ-ਜਨਮ, ਨੂੰ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ। 'ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਹੇ ਕੰਵਲ-ਨੇਤ੍ਰ; ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਹੇ ਕੰਵਲ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ; ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਗੁਰੂ; ਕਰਤਾਰ, ਉੱਚਤਮ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮੋਹ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਨਾਭੀ 'ਤੇ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ, ਕੰਵਲ-ਆਸਨ 'ਤੇ ਜਨਮਿਆ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਤੇਰਾ ਸਰੀਰ ਲਾਲ ਮੋਤੀ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਕੋਮਲ ਹੱਥ ਚਮਕਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਸ਼ਰਣ ਆਇਆ ਹਾਂ; ਮੈਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ। ਪਹਿਲਾਂ, ਹੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਕੰਵਲ-ਕੁਡੀ ਰੂਪ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਵਰਖਾ-ਬਦਲ ਵਾਂਗ ਨੀਲਾ ਸੀ; ਫਿਰ ਤੇਰਾ ਲਾਲ ਚਿਹਰਾ, ਪੱਤੀਆਂ ਤੇ ਰੇਸ਼ਮ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ। ਕੰਵਲ, ਜਿਸਦੇ ਅਣਗਿਣਤ ਪੱਤਿਆਂ ਹਨ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਤੇ ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ—ਉਸ ਉੱਤੇ ਤੂੰ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਉਥੋਂ ਤੂੰ ਇਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਚਲਾਈ। ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਸ਼ਰਣ ਨਹੀਂ; ਨਮਸਕਾਰ। ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ, ਮੇਰਾ ਲਿੰਗ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ; ਮੈਨੂੰ ਤੇ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਮੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇ, ਕੰਵਲ-ਆਸਨ ਮੇਰੀ ਪਿੰਡੀਆਂ ਦੀ। ਵਿਰਿੰਚੀ ਮੇਰੀ ਕਮਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇ, ਰਚੀਤਾ ਮੇਰੇ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ ਦੀ; ਕੰਵਲ-ਸਰੂਪ ਮੇਰੇ ਨਾਭੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇ, ਚਾਰ-ਮੁਹਾਂ ਵਾਲਾ ਮੇਰੇ ਪੇਟ ਦੀ। ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਰਚੀਤਾ ਮੇਰੇ ਛਾਤੀ ਦੀ, ਕੰਵਲ-ਜਨਮ ਮੇਰੇ ਹਿਰਦੇ ਦੀ; ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਦੇ ਪਤੀ ਮੇਰੀ ਗਲ੍ਹਾ ਦੀ, ਹ੍ਰੀਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਮੇਰੇ ਮੂੰਹ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇ। ਕੰਵਲ-ਰੰਗੀ ਮੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੇ, ਉੱਚਤਮ ਆਤਮਾ ਮੇਰੇ ਸਿਰ ਦੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਕੇ, ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਦੀ ਦਾਤਾ ਬਣਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਹੇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਬ੍ਰਹਮਣ', ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਹਰਾ ਨੂੰ ਇਹ ਵਚਨ ਕਿਹਾ। 'ਕਿਹੜਾ ਵਰ ਮੈਂ ਅੱਜ ਤੈਨੂੰ ਦਿਆਂ? ਜੋ ਚਾਹੁਂਦਾ ਹੈਂ, ਮੰਗ।' ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਜੇਕਰ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੈਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਵਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁਂਦਾ ਹੈਂ— ਤਾਂ ਦੱਸ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਤੂੰ ਕਿਹੜੀ ਥਾਂ ਵੱਸਦਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਕਿਹੜੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ (ਬ੍ਰਾਹਮਣ) ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ? ਤੇ ਤੇਰੀ ਆਸਥਾਨ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਕਿਹੜੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਚਮਕਦੀ ਹੈ? ਇਹ ਦੱਸ, ਹੇ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤੇ ਉਥੇ ਤੇਰੀ ਭਕਤੀ ਬਾਰੇ ਵੀ ਦੱਸ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿਚ ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹਾਂ; ਗਯਾ ਵਿਚ ਮੈਂ ਚਾਰ-ਮੁਹਾਂ ਵਾਲਾ ਹਾਂ; ਕਾਨਯਕੁਭਜ ਵਿਚ ਮੈਂ ਦੇਵਗਰਭਾ ਹਾਂ; ਭ੍ਰਿਗੁਕਕਸ਼ ਵਿਚ ਮੈਂ ਪਿਤਾਮਹ ਹਾਂ। ਕਾਵੇਰੀ ਤੇ ਮੈਂ ਰਚੀਤਾ ਹਾਂ; ਨੰਦੀਪੁਰ ਵਿਚ ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਹਾਂ; ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਵਿਚ ਮੈਂ ਕੰਵਲ-ਜਨਮ ਹਾਂ; ਤੇ ਵਾਨਰਿਆ ਵਿਚ ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹਾਂ। ਦਵਾਰਾਵਤੀ ਵਿਚ ਮੈਂ ਰਿਗਵੇਦ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਾਂ; ਵੈਦਿਸ਼ਾ ਵਿਚ ਮੈਂ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਹਾਂ; ਪੌਂਡਰਕ ਵਿਚ ਮੈਂ ਕੰਵਲ-ਨੇਤ੍ਰ ਹਾਂ; ਹਸਤੀਨਾਪੁਰ ਵਿਚ ਮੈਂ ਪਿੰਗਾਕਸ਼ ਹਾਂ। ਜਯੰਤੀ ਵਿਚ ਮੈਂ ਵਿਜਯਾ ਹਾਂ; ਜਯੰਤ ਵਿਚ ਮੈਂ ਪੁਸ਼ਕਰਾਵਤਾ ਹਾਂ; ਉਗਰਾਂ ਵਿਚ ਮੈਂ ਪਦਮਹਸਤ ਹਾਂ; ਤਮੋਨਦੀ ਵਿਚ ਮੈਂ ਹਨੇਰੇ ਦਾ ਨਾਸਕ ਹਾਂ। ਕਾਂਚੀਪੁਰ ਵਿਚ ਅਹਿਚੰਨਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨੰਦੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ; ਪਾਟਲੀਪੁਤਰ ਵਿਚ ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਰਿਸ਼ਿਕੁੰਡ 'ਤੇ ਮੈਂ ਰਿਸ਼ੀ ਹਾਂ। ਮਹਿਤਾਰ 'ਤੇ ਮੁਕੁੰਦ ਮੌਜੂਦ ਹੈ; ਸ਼੍ਰੀਕੰਠਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਾ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਕਾਮਰੂਪ ਵਿਚ ਸ਼ੁਭ ਰੂਪ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿਚ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਮੱਲਿਕਾਕਸ਼ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਮਹੇਂਦ੍ਰ 'ਤੇ ਭਾਰਗਵ ਹੈ; ਗੋਨਰਦਾ 'ਤੇ ਵੱਡੇ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ; ਉੱਜੈਨੀ 'ਤੇ ਪਿਤਾਮਹ ਹੈ। ਕੌਸ਼ਾਂਬੀ 'ਤੇ ਮਹਾਬੋਧੀ ਹੈ; ਅਯੋਧਿਆ 'ਤੇ ਰਾਘਵ; ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ 'ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ; ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਸੂਰ (ਵਰਾਹ)। ਗੰਗਾਦਵਾਰ 'ਤੇ ਉੱਚਤਮ ਪ੍ਰਭੂ; ਹਿਮਵਤ 'ਤੇ ਸ਼ੰਕਰ; ਦੇਵਿਕਾ 'ਤੇ ਚਮਚਾ-ਧਾਰੀ; ਚਤੁਰਵਟ 'ਤੇ ਯਜਨਾ-ਚਮਚਾ-ਧਾਰੀ। ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ 'ਤੇ ਕੰਵਲ-ਹਸਤ; ਨੈਮਿਸ਼ 'ਤੇ ਕੁਸ਼ਾ-ਧਾਰੀ; ਗੋਪਲਕਸ਼ 'ਤੇ ਗੋਪਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ; ਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਚੰਦ ਦੇ ਨਾਲ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਰਾਣਕਥਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰੂਪਾਂ, ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਨਾਮਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸੀ, ਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭਕਤੀ ਕਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਹੀ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਹੈ।