ନାରାଯଣଂ ସ୍ତୌମି ପରଂ ପରେଶଂ ପରାତ୍ପରଂ ଯତ୍ତ୍ରିଦଶୈରଗମ୍ଯମ୍। ତ୍ରିସର୍ଗସଂସ୍ଥଂ ତ୍ରିହୁତାଶନେତ୍ରଂ ତ୍ରିତତ୍ଵଲକ୍ଷ୍ଯଂ ତ୍ରିଲଯଂ ତ୍ରିନେତ୍ରମ୍
ମୁଁ ସବୁଠୁ ଉପର, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କୁ ଅପହେଁଚିବା, ତିନି ପ୍ରକାର ସୃଷ୍ଟିରେ ବସିଥିବା, ତିନି ଅଗ୍ନି ନୟନ, ତିନି ତତ୍ତ୍ୱ ଚିହ୍ନିତ, ତିନି ବିଳୟ ଓ ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରେ।
ନମାମି ନାରାଯଣମପ୍ରମେଯଂ କୃତେ ସିତଂ ଦ୍ଵାପରତଶ୍ଚ ରକ୍ତମ୍। କଲୌ ଚ କୃଷ୍ଣଂ ତମଥୋ ନମାମି ସସର୍ଜ ଯୋ ଵକ୍ତ୍ରତ ଏଵ ଵିପ୍ରାନ୍
ମୁଁ ଅପରିମାପ୍ତ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, କୃତ ଯୁଗରେ ଧଳା, ଦ୍ୱାପରରେ ଲାଲ, କଳିରେ କଳା; ଯିଏ ନିଜର ମୁଖରୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି, ସେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ।
ଭୁଜାଂତରାତ୍କ୍ଷତ୍ରମଥୋରୁଯୁଗ୍ମାଦ୍ଵିଶଃ ପଦାଗ୍ରାଚ୍ଚ ତଥୈଵ ଶୂଦ୍ରାନ୍। ନମାମି ତଂ ଵିଶ୍ଵତନୁଂ ପୁରାଣଂ ପରାତ୍ପରଂ ପାରଗମପ୍ରମେଯମ୍
ତାଙ୍କର ବାହୁଠାରୁ କ୍ଷତ୍ରିୟ, ଉରୁଠାରୁ ବୈଶ୍ୟ, ପାଦ ଅଙ୍ଗୁଳିଠାରୁ ଶୂଦ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ; ସେ ବିଶ୍ୱରୂପ, ପୁରାତନ, ସବୁଠୁ ଉପର, ସୀମା ଉପରେ ଯିଏ ଯାଆନ୍ତି, ଅପରିମାପ୍ତ ଭଗବାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ।
ସୂକ୍ଷ୍ମମୂର୍ତ୍ତିଂ ମହାମୂର୍ତ୍ତିଂ ଵିଦ୍ଯାମୂର୍ତ୍ତିମମୂର୍ତିକମ୍। କଵଚଂ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ନମସ୍ଯେ ଵାରିଜେକ୍ଷଣମ୍
ମୁଁ ପଦ୍ମନୟନ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପ, ବଡ ରୂପ, ଜ୍ଞାନ ରୂପ, ନିର୍ରୂପ, ସମସ୍ତ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କର କବଚ ଭଗବାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ।
ସହସ୍ରଶୀର୍ଷଂ ଦେଵେଶଂ ସହସ୍ରାକ୍ଷଂ ମହାଭୁଜମ୍। ଜଗତ୍ସଂଵ୍ଯାପ୍ଯ ତିଷ୍ଠଂତଂ ନମସ୍ଯେ ପରମେଶ୍ଵରମ୍
ମୁଁ ହଜାର ମୁଣ୍ଡ, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ବ୍ୟାପି ରହିଥିବା ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ।
ଶରଣ୍ଯଂ ଶରଣଂ ଦେଵଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଜିଷ୍ଣୁଂ ସନାତନମ୍। ନୀଲମେଘପ୍ରତୀକାଶଂ ନମସ୍ଯେ ଶାର୍ଙ୍ଗପାଣିନମ୍
ମୁଁ ଶରଣ, ଆଶ୍ରୟ, ଦେବ ଭିଷ୍ଣୁ, ବିଜୟୀ, ଚିରଅବିନାଶୀ, ନୀଳ ମେଘ ସଦୃଶ, ଶାର୍ଙ୍ଗଧନୁ ଧାରୀ ଭଗବାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ।
ଶୁଦ୍ଧଂ ସର୍ଵଗତଂ ନିତ୍ଯଂ ଵ୍ଯୋମରୂପଂ ସନାତନମ୍। ଭାଵାଭାଵଵିନିର୍ମୁକ୍ତଂ ନମସ୍ଯେ ସର୍ଵଗଂ ହରିମ୍୧୫୦ 1.14.
ମୁଁ ଶୁଦ୍ଧ, ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପି, ଚିରଅବିନାଶୀ, ଆକାଶ ରୂପୀ, ସଦା ଅବିନାଶୀ, ଭାବ ଓ ଅଭାବ ଠାରୁ ମୁକ୍ତ, ସମସ୍ତରେ ବ୍ୟାପି ହରିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ।
ନ ଚାତ୍ର କିଂଚିତ୍ପଶ୍ଯାମି ଵ୍ଯତିରିକ୍ତଂ ତଵାଚ୍ଯୁତ। ତ୍ଵନ୍ମଯଂ ଚ ପ୍ରପଶ୍ଯାମି ସର୍ଵମେତଚ୍ଚରାଚରମ୍
ଏଠାରେ ମୁଁ କିଛି ତୁମଠାରୁ ଅଲଗା ଦେଖି ନାହିଁ, ଅଚ୍ୟୁତ; ଚଳାଚଳ ସମସ୍ତ ତୁମରେ ବ୍ୟାପିତ ଦେଖୁଛି।
ଏଵଂ ତୁ ଵଦତସ୍ତସ୍ଯ ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ପରମେଷ୍ଠିନଃ। ଇତୀରିତେସ୍ତେନ ସନାତନ ସ୍ଵଯଂ ପରାତ୍ପରସ୍ତସ୍ଯ ବଭୂଵ ଦର୍ଶନେ
ଏଭଳି ରୁଦ୍ର, ପରମେଶ୍ୱର କହିଥିବା ବେଳେ, ଚିରଅବିନାଶୀ, ସବୁଠୁ ଉପର ଭଗବାନ ସ୍ୱୟଂ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ରଥାଂଗପାଣିର୍ଗରୁଡାସନୋ ଗିରିଂ ଵିଦୀପଯନ୍ଭାସ୍କରଵତ୍ସମୁତ୍ଥିତଃ। ଵରଂ ଵୃଣୀଷ୍ଵେତି ସନାତନୋବ୍ରଵୀଦ୍ଵରସ୍ତଵାହଂ ଵରଦଃ ସମାଗତଃ
ରଥଚକ୍ର ହାତରେ ଧରି, ଗରୁଡଉପରେ ବସି, ପାହାଡ଼କୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଆଲୋକିତ କରି, ଚିରଅବିନାଶୀ କହିଲେ: 'ବର ଚୟନ କର; ମୁଁ ବରଦାନ କରିବାକୁ ଆସିଛି, ମୁଁ ତୁମର ବରଦାତା।'
ଇତୀରିତେ ରୁଦ୍ରଵରୋ ଜଗାଦ ମମାତିଶୁଦ୍ଧିର୍ଭଵିତା ସୁରେଶ। ନ ଚାସ୍ଯ ପାପସ୍ଯ ହରଂ ହି ଚାନ୍ଯତ୍ସଂଦୃଶ୍ଯତେଗ୍ର୍ଯଂ ଚ ଋତେ ଭଵଂ ତମ୍
ଏପରି ଉତ୍ତର ଦେବା ପରେ, ରୁଦ୍ର କହିଲେ: 'ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ନାଥ, ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଦ୍ଧ ହେବି; ଏହି ପାପର ପାଇଁ ତୁମ ଅନୁଗ୍ରହ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁନାହିଁ।'
ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଭିଭୂତସ୍ଯ ତନୁର୍ମେ କୃଷ୍ଣତାଂ ଗତା। ଶଵଗଂଧଶ୍ଚ ମେ ଗାତ୍ରେ ଲୋହସ୍ଯାଭରଣାନି ମେ
ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ, ମୋର ଦେହ କଳା ହୋଇଯାଇଛି; ମୋ ଗାଁ ଉପରେ ଶବ ଗନ୍ଧ ଲାଗିଛି, ଏବଂ ମୋର ଭୂଷଣ ଲୋହାର ହୋଇଯାଇଛି।
କଥଂ ମେ ନ ଭଵେଦେଵମେତଦ୍ରୂପଂ ଜନାର୍ଦନମ୍। କିଂ କରୋମି ମହାଦେଵ ଯେନ ମେ ପୂର୍ଵିକା ତନୂଃ
ମୁଁ କିପରି ଏହି ରୂପରେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ହେଇପାରିବି ନାହିଁ? ମହାଦେବ, ମୋର ପୂର୍ବ ଦେହ ପୁନଃ ମିଳିବା ପାଇଁ ମୁଁ କଣ କରିବି?
ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦେନ ଭଵିତା ତନ୍ମେ କଥଯ ଚାଚ୍ଯୁତ। ଵିଷ୍ଣୁରୁଵାଚ। ବ୍ରହ୍ମଵଧ୍ଯା ପରା ଚୋଗ୍ରା ସର୍ଵକଷ୍ଟପ୍ରଦା ପରା
ତୁମର କୃପାରେ ଏହା ସମ୍ଭବ ହେବ — ଆଚ୍ୟୁତ, ଏହା କିପରି ହେବ ମୋତେ କହ। ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ: ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭୟଙ୍କର ଅପରାଧ, ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦେଇଥାଏ।
ମନସାପି ନ କୁର୍ଵୀତ ପାପସ୍ଯାସ୍ଯ ତୁ ଭାଵନାମ୍। ଭଵତା ଦେଵଵାକ୍ଯେନ ନିଷ୍ଠା ଚୈଷା ନିବୋଧିତା
ଏହି ପାପର ଭାବକୁ ମନରେ ମଧ୍ୟ ଆଣିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଦେବତା, ତୁମର କଥାରେ ଏହି ନିଷ୍ଠା ସ୍ପଷ୍ଟ ହେଇଗଲା।
ଇଦାନୀଂ ତ୍ଵଂ ମହାବାହୋ ବ୍ରହ୍ମଣୋକ୍ତଂ ସମାଚର। ଭସ୍ମସର୍ଵାଣି ଗାତ୍ରାଣି ତ୍ରିକାଲଂ ଘର୍ଷଯେସ୍ତନୌ
ଏବେ, ମହାବାହୁ, ବ୍ରହ୍ମା କହିଥିବା ଦିଆଯାଇଥିବା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁସରଣ କର; ତୁମ ଦେହର ସମସ୍ତ ଅଂଶରେ ଦିନରେ ତିନିବାର ଭସ୍ମ ଲଗା।
ଶିଖାଯାଂ କର୍ଣଯୋଶ୍ଚୈଵ କରେ ଚାସ୍ଥୀନି ଧାରଯ। ଏଵଂ ଚ କୁର୍ଵତୋ ରୁଦ୍ର କଷ୍ଟଂ ନୈଵ ଭଵିଷ୍ଯତି
ଶିଖାରେ, କାନରେ ଏବଂ ହାତରେ ଅସ୍ଥି ଧର; ଏଭଳି କରିଲେ, ରୁଦ୍ର, ତୁମେ କେବେ ଦୁଃଖ ଭୋଗିବାକୁ ପଡିବ ନାହିଁ।
ସଂଦିଶ୍ଯୈଵଂ ସ ଭଗଵାଂସ୍ତତୋଂଽତର୍ଦ୍ଧାନମୀଶ୍ଵରଃ। ଲକ୍ଷ୍ମୀସହାଯୋ ଗତଵାନ୍ରୁଦ୍ରସ୍ତଂ ନାଭିଜଜ୍ଞିଵାନ୍
ଏଭଳି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇ, ଭଗବାନ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ; ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ସହିତ ଚାଲିଗଲେ, ରୁଦ୍ର ତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେ ନାହିଁ।
କପାଲପାଣିର୍ଦେଵେଶଃ ପର୍ଯଟନ୍ଵସୁଧାମିମାମ୍। ହିମଵଂତଂ ସମୈନାକଂ ମେରୁଣା ଚ ସହୈଵ ତୁ
ଦେବତାଙ୍କର ମହାଦେବ, ହାତରେ କପାଳ ଧରି, ଏହି ପୃଥିବୀରେ ହିମବନ୍ତ, ମୈନାକ ଏବଂ ମେରୁ ସହିତ ଘୁଞ୍ଚିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
କୈଲାସଂ ସକଲଂ ଵିଂଧ୍ଯଂ ନୀଲଂ ଚୈଵ ମହାଗିରିମ୍। କାଂଚୀଂ କାଶୀଂ ତାମ୍ରଲିପ୍ତାଂ ମଗଧାମାଵିଲାଂ ତଥା
ସେ କୈଳାସ, ସମସ୍ତ ବିନ୍ଧ୍ୟ, ନୀଳ ମହାପର୍ବତ, କାଞ୍ଚୀ, କାଶୀ, ତାମ୍ରଲିପ୍ତ, ମଗଧ ଏବଂ ଅବିଳାକୁ ଉଲ୍ଲଂଘିଲେ।
ଵତ୍ସଗୁଲ୍ମଂ ଚ ଗୋକର୍ଣଂ ତଥା ଚୈଵୋତ୍ତରାନ୍କୁରୂନ୍। ଭଦ୍ରାଶ୍ଵଂ କେତୁମାଲଂ ଚ ଵର୍ଷଂ ହୈରଣ୍ଯକଂ ତଥା
ବତ୍ସଗୁଲ୍ମ, ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଉତ୍ତର କୁରୁ, ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ, କେତୁମାଳ ଏବଂ ହେରଣ୍ୟକ ଭୂମିକୁ ଯାଇଲେ।
କାମରୂପଂ ପ୍ରଭାସଂ ଚ ମହେଂଦ୍ରଂ ଚୈଵ ପର୍ଵତମ୍। ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଭିଭୂତୋସୌ ଭ୍ରମଂସ୍ତ୍ରାଣଂ ନ ଵିଂଦତି
ସେ କାମରୂପ, ପ୍ରଭାସ ଏବଂ ମହେନ୍ଦ୍ର ପର୍ବତକୁ ଯାଇଲେ; ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାର ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ, ସେ କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ ମିଳିଲା ନାହିଁ।
ତ୍ରପାନ୍ଵିତଃ କପାଲଂ ତୁ ପଶ୍ଯନ୍ହସ୍ତଗତଂ ସଦା। କରୌ ଵିଧୁନ୍ଵନ୍ବହୁଶୋ ଵିକ୍ଷିପ୍ତଶ୍ଚ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ
ଲଜ୍ଜିତ ହୋଇ, ସେ ସଦା ହାତରେ ଥିବା କପାଳକୁ ଦେଖୁଥିଲେ; ହାତକୁ ବାରମ୍ବାର ହଲାଇ, ପୁନଃପୁନଃ ଫେଙ୍ଗିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ।
ଯଦାସ୍ଯ ଧୁନ୍ଵତୋ ହସ୍ତୌ କପାଲଂ ପତତେ ନ ତୁ। ତଦାସ୍ଯ ବୁଦ୍ଧିରୁତ୍ପନ୍ନା ଵ୍ରତଂ ଚୈତତ୍କରୋମ୍ଯହମ୍
ଯେତେବେଳେ ସେ ହାତ ହଲାଇଲେ ମଧ୍ୟ କପାଳ ପଡିଲା ନାହିଁ, ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ବୁଦ୍ଧି ଜାଗିଲା: 'ମୁଁ ଏହି ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବି।'
ମଦୀଯେନୈଵ ମାର୍ଗେଣ ଦ୍ଵିଜା ଯାସ୍ଯଂତି ସର୍ଵତଃ। ଧ୍ଯାତ୍ଵୈଵଂ ସୁଚିରଂ ଦେଵୋ ଵସୁଧାଂ ଵିଚଚାର ହ
ମୋର ଏହି ପଥରେ, ଦ୍ୱିଜ, ସମସ୍ତେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଯିବେ; ଏଭଳି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧ୍ୟାନ କରି, ଦେବତା ପୃଥିବୀରେ ଭ୍ରମଣ କରିଲେ।
ପୁଷ୍କରଂ ତୁ ସମାସାଦ୍ଯ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋଽରଣ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍। ନାନାଦ୍ରୁମଲତାକୀର୍ଣଂ ନାନାମୃଗରଵାକୁଲମ୍
ପୁଷ୍କରକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେ ଉତ୍ତମ ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ଏହି ଅରଣ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ଗଛ ଓ ଲତାରେ ଭରିଥିଲା, ଏବଂ ଅନେକ ପଶୁର ଚିତ୍କାରରେ ଆକୁଳ ଥିଲା।
ଦ୍ରୁମପୁଷ୍ପଭରାମୋଦ ଵାସିତଂ ଯତ୍ସୁଵାଯୁନା। ବୁଦ୍ଧିପୂର୍ଵମିଵ ନ୍ଯସ୍ତୈଃ ପୁଷ୍ପୈର୍ଭୂଷିତଭୂତଲମ୍
ଗଛର ଫୁଲର ସୁଗନ୍ଧରେ ପବନ ଭରିଥିଲା; ଭୂମି ଫୁଲରେ ସଜିଥିଲା, ଯେପରି ଚିନ୍ତାପୂର୍ବକ ରଖାଯାଇଛି।
ନାନାଗଧଂରସୈରନ୍ଯୈଃ ପକ୍ଵାପକ୍ଵୈଃ ଫଲୈସ୍ତଥା। ଵିଵେଶ ତରୁଵୃଂଦେନ ପୁଷ୍ପାମୋଦାଭିନଂଦିତଃ
ବିଭିନ୍ନ ସୁଗନ୍ଧି ରସ ଏବଂ ପାକା ଅପାକା ଫଳ ଥିଲା; ସେ ଗଛର ଝୁପଡିକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଫୁଲର ସୁଗନ୍ଧରେ ଭରିଥିଲା।
ଅତ୍ରାରାଧଯତୋ ଭକ୍ତ୍ଯା ବ୍ରହ୍ମା ଦାସ୍ଯତି ମେ ଵରମ୍। ବ୍ରହ୍ମପ୍ରସାଦାତ୍ସଂପ୍ରାପ୍ତଂ ପୌଷ୍କରଂ ଜ୍ଞାନମୀପ୍ସିତମ୍
ଏଠାରେ ଭକ୍ତିରେ ଉପାସନା କରିବା ସମୟରେ, ବ୍ରହ୍ମା ମୋତେ ଏକ ଭିକ୍ଷା ଦେବେ; ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର କୃପାରେ, ପୁଷ୍କରର ଆବଶ୍ୟକ ଜ୍ଞାନ ମିଳିବ।
ପାପଘ୍ନଂ ଦୁଷ୍ଟଶମନଂ ପୁଷ୍ଟିଶ୍ରୀବଲଵର୍ଦ୍ଧନମ୍। ଏଵଂ ଵୈ ଧ୍ଯାଯତସ୍ତସ୍ଯ ରୁଦ୍ରସ୍ଯାମିତତେଜସଃ
ଏହା ପାପକୁ ନଶ୍ଟ କରେ, ଦୁଷ୍ଟମାନେକୁ ଶାନ୍ତ କରେ, ପୋଷଣ, ଶ୍ରୀ ଓ ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି କରେ; ଏଭଳି ଅମିତ ତେଜର ରୁଦ୍ର ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ।