ପୁତ୍ରଂ ଚ କପିଲଂ ଚୈଵ ଵସୁଦେଵାତ୍ମଜୋ ବଲୀ। ଜନାନାଂ ଚ ଵିଷାଦୋଭୂତ୍ପ୍ରଥମଃ ସ ଧନୁର୍ଦ୍ଧରଃ
ବସୁଦେବଙ୍କୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କପିଳ ନାମକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଧନୁର୍ଧର ପ୍ରଥମେ ଜନ୍ମ ନେଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଲେ।
ସୌଭଦ୍ରଶ୍ଚାଭଵଶ୍ଚୈଵ ମହାସତ୍ଵୌ ବଭୂଵତୁଃ। ଦେଵଭାଗସୁତଶ୍ଚାପି ପ୍ରସ୍ତାଵଃ ସ ବୁଧଃ ସ୍ମୃତଃ
ସୌଭଦ୍ର ଓ ଅଭବ, ଦୁହେଁ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଦେବଭାଗଙ୍କ ପୁଅ ପ୍ରସ୍ତାବ, ଯାହାକୁ ବୁଧ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ।
ପଣ୍ଡିତଂ ପ୍ରଥମଂ ବାହୁ ଦେଵଶ୍ରଵସମୁତ୍ତମମ୍। ଇକ୍ଷ୍ଵାକୁକୁଲତୋ ଯସ୍ଯ ମନସ୍ଵିନ୍ଯା ଯଶସ୍ଵିନୀ
ପ୍ରଥମେ ପଣ୍ଡିତ, ପରେ ବାହୁ, ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଦେବଶ୍ରବାସ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ତାଙ୍କ ଝିଅ ମନସ୍ବିନୀ, ଯିଏ ଇକ୍ଷ୍ବାକୁ ବଂଶର ଏବଂ ଖ୍ୟାତିଶାଳୀ।
ନିଵୃତ୍ତଶତ୍ରୁଃ ଶତ୍ରୁଘ୍ନଃ ଶ୍ରଦ୍ଧା ତସ୍ମାଦଜାଯତ। ଗଂଡୂଷାଯାମପତ୍ଯାନି କୃଷ୍ଣସ୍ତୁଷ୍ଟଃ ଶତଂ ଦଦୌ
ନିବୃତ୍ତଶତ୍ରୁ, ଯାହାକୁ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଭି କୁହାଯାଏ, ଶ୍ରଦ୍ଧାଠାରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଗଣ୍ଡୂଷାଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣ ଖୁସି ହୋଇ ଶତାଧିକ ସନ୍ତାନ ଦେଲେ।
ସ ଚଂଦ୍ରଂ ତୁ ମହାଭାଗଂ ଵୀର୍ଯଵଂତଂ ମହାବଲମ୍। ରଂତିପାଲଶ୍ଚ ରଂତିଶ୍ଚ ନଂଦନସ୍ଯ ସୁତାଵୁଭୌ
ସେ ଚନ୍ଦ୍ର, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ପ୍ରବଳ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦେଲେ। ରନ୍ତିପାଳ ଓ ରନ୍ତି, ଦୁହେଁ ନନ୍ଦନଙ୍କ ପୁଅ।
ଶମୀକପୁତ୍ରାଶ୍ଚତ୍ଵାରୋ ଵିକ୍ରାଂତାଃ ସୁମହାବଲାଃ। ଵିରଜଶ୍ଚ ଧନୁଶ୍ଚୈଵ ଵ୍ଯୋମସ୍ତସ୍ଯ ସ ସୃଂଜଯଃ
ଶମୀକଙ୍କ ଚାରିଜଣ ପୁଅ, ସମସ୍ତେ ପ୍ରବଳ ଓ ଶୂର, ସେମାନେ ହେଲେ—ବିରଜ, ଧନୁ, ବ୍ୟୋମ ଓ ସୃଞ୍ଜୟ।
ଅନପତ୍ଯୋଭଵଦ୍ଵ୍ଯୋମଃ ସୃଂଜଯସ୍ଯ ଧନଂଜଯଃ। ଯୋ ଜାଯମାନୋ ଭୋଜତ୍ଵଂ ରାଜର୍ଷିତ୍ଵମଵାପ୍ତଵାନ୍
ବ୍ୟୋମଙ୍କ କୌଣସି ସନ୍ତାନ ନଥିଲେ। ସୃଞ୍ଜୟଙ୍କ ପୁଅ ଧନଞ୍ଜୟ, ଜନ୍ମ ସମୟରେ ଭୋଜ ରାଜ୍ୟ ଓ ରାଜର୍ଷି ପଦବୀ ପାଇଥିଲେ।
କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଜନ୍ମାଭ୍ଯୁଦଯଂ ଯଃ କୀର୍ତଯତି ନିତ୍ଯଶଃ। ଶୃଣୋତି ଵା ନରୋ ନିତ୍ଯଂ ସର୍ଵପାପୈଃ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ଯେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଜନ୍ମ ଗାଥା ସଦା ପଢ଼ନ୍ତି କିମ୍ବା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି।
ଅଥ ଦେଵୋ ମହାଦେଵଃ ପୂର୍ଵଂ କୃଷ୍ଣଃ ପ୍ରଜାପତିଃ। ଵିହାରାର୍ଥଂ ସ ଦେଵୋସୌ ମାନୁଷେଷ୍ଵପ୍ଯଜାଯତ
ପରେ ଦେବତା ମହାଦେବ, ଯିଏ ପୂର୍ବରୁ କୃଷ୍ଣ ଭାବେ ପ୍ରଜାପତି ଥିଲେ, ଆନନ୍ଦ ପାଇବା ପାଇଁ ମାନବ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଦେଵକ୍ଯାଂ ଵସୁଦେଵେନ ତପସା ପୁଷ୍କରେକ୍ଷଣଃ। ଚତୁର୍ବାହୁସ୍ତୁ ସଂଜାତୋ ଦିଵ୍ଯରୂପୋ ଜନାଶ୍ରଯଃ
ଦେବକୀ ଗର୍ଭରେ ବସୁଦେବଙ୍କ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପଦ୍ମନୟନ, ଚାରି ହାତ ଓ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ଭଗବାନ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଶ୍ରୀଵତ୍ସଲକ୍ଷଣଂ ଦେଵଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦେଵୈଃ ସଲକ୍ଷଣମ୍। ଉଵାଚ ଵସୁଦେଵସ୍ତଂ ରୂପଂ ସଂହର ଵୈ ପ୍ରଭୋ
ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ ଦେବତାମାନେ ସହିତ ଦେଖି, ବସୁଦେବ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ପ୍ରଭୁ, ଏହି ରୂପଟିକୁ ଆପଣ ଅପସାରଣ କରନ୍ତୁ'।
ଭୀତୋହଂ ଦେଵ କଂସସ୍ଯ ତତସ୍ତ୍ଵେତଦ୍ବ୍ରଵୀମି ତେ। ମମ ପୁତ୍ରା ହତାସ୍ତେନ ଶ୍ରେଷ୍ଠାଃ ଷଡ୍ଭୀମଵିକ୍ରମାଃ
ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ କଂସଙ୍କୁ ଭୟ କରୁଛି, ତେଣୁ ଆପଣଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହୁଛି। ମୋର ପୁଅମାନେ, ଛଅଜଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ପ୍ରବଳ, ସେମାନେ କଂସ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଛନ୍ତି।
ଵସୁଦେଵଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରୂପଂ ସଂହରଦଚ୍ଯୁତଃ। ଅନୁଜ୍ଞାପ୍ଯ ତୁ ତଂ ଶୌରିର୍ନନ୍ଦଗୋପଗୃହେନଯତ୍
ବସୁଦେବଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଅଚ୍ୟୁତ ତାଙ୍କର ରୂପ ଅପସାରଣ କଲେ। ତାଙ୍କର ଅନୁମତି ମିଳିବା ପରେ, ଶୌରି ତାଙ୍କୁ ନନ୍ଦଗୋପଙ୍କ ଘରକୁ ନେଇଗଲେ।
ଦତ୍ଵା ତଂ ନଂଦଗୋପାଯ ରକ୍ଷ୍ଯତାମିତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍। ଅତସ୍ତୁସର୍ଵକଲ୍ଯାଣଂ ଯାଦଵାନାଂ ଭଵିଷ୍ଯତି
ତାଙ୍କୁ ନନ୍ଦଗୋପଙ୍କୁ ଦେଇ, 'ଏହି ଶିଶୁକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖ' ବୋଲି କହିଲେ। ଏହିପରି, ସମସ୍ତ ଯାଦବମାନେ ପାଇଁ ଶୁଭ ଘଟିବ।
ଅଯଂ ତୁ ଗର୍ଭୋ ଦେଵକ୍ଯା ଯାଵତ୍କଂସଂ ହନିଷ୍ଯତି। ତାଵତ୍ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଭଵିତା କ୍ଷେମୋ ଭାରାଵହଃ ପରମ୍
ଦେବକୀଙ୍କ ଏହି ଗର୍ଭ କଂସକୁ ନଷ୍ଟ କରିବେ; ତାଉଁ ଯାଏଁ, ପୃଥିବୀରୁ ଭାର ହଟିବ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶାନ୍ତି ଆସିବ।
ଯେ ଵୈ ଦୁଷ୍ଟାସ୍ତୁ ରାଜାନସ୍ତାଂସ୍ତୁ ସର୍ଵାନ୍ହନିଷ୍ଯତି। କୌରଵାଣାଂ ରଣେ ଭୂତେ ସର୍ଵକ୍ଷତ୍ରସମାଗମେ
ଯେଉଁ ରାଜାମାନେ ଦୁଷ୍ଟ, ସେମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେ ନଷ୍ଟ କରିବେ; କୌରବମାନଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧରେ, ସମସ୍ତ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଏକଠା ହେଲେ।
ସାରଥ୍ଯମର୍ଜୁନସ୍ଯାଯଂ ସ୍ଵଯଂ ଦେଵଃ କରିଷ୍ଯତି। ନିଃକ୍ଷତ୍ରିଯାଂ ଧରାଂ କୃତ୍ଵା ଭୋକ୍ଷ୍ଯତେ ଶେଷତାଂ ଗତାମ୍
ଏହି ଦେବତା ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ରଥୀ ହେବେ, ଏବଂ ପୃଥିବୀକୁ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଶୂନ୍ୟ କରି, ଶେଷ ହେବା ପରେ ଏହାକୁ ଉପଭୋଗ କରିବେ।
ସର୍ଵଂ ଯଦୁକୁଲଂ ଚୈଵ ଦେଵଲୋକଂ ନଯିଷ୍ଯତି। ଭୀଷ୍ମ ଉଵାଚ। କ ଏଷ ଵସୁଦେଵସ୍ତୁ ଦେଵକୀ କା ଯଶସ୍ଵିନୀ
ସମସ୍ତ ଯାଦବ କୁଳକୁ ସେ ଦେବଲୋକକୁ ନେଇଯିବେ। ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ: 'ଏହି ବସୁଦେବ କିଏ, ଏବଂ ଯଶସ୍ବିନୀ ଦେବକୀ କିଏ?'
ନଂଦଗୋପଶ୍ଚ କଶ୍ଚୈଵ ଯଶୋଦା କା ମହାଵ୍ରତା। ଯା ଵିଷ୍ଣୁଂ ପୋଷିତଵତୀ ଯାଂ ସ ମାତେତ୍ଯଭାଷତ
ନନ୍ଦଗୋପ କିଏ, ଏବଂ ମହାବ୍ରତ ଯଶୋଦା କିଏ, ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପାଳନ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଯିଏଙ୍କୁ ସେ ମା' ବୋଲି କହିଥିଲେ?
ଯା ଗର୍ଭଂ ଜନଯାମାସ ଯା ଚୈନଂ ସମଵର୍ଦ୍ଧଯତ୍। ପୁଲସ୍ତ୍ଯ ଉଵାଚ। ପୁରୁଷଃ କଶ୍ଯପଶ୍ଚାସାଵଦିତିସ୍ତତ୍ପ୍ରିଯା ସ୍ମୃତା
ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ଗର୍ଭରେ ଧରିଥିଲେ, ଏବଂ ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ପାଳନ କରିଥିଲେ? ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ: 'ପୁରୁଷ କଶ୍ୟପ ଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଅଦିତି ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଉଛନ୍ତି।'
କଶ୍ଯପୋ ବ୍ରହ୍ମଣୋଂଶସ୍ତୁ ପୃଥିଵ୍ଯା ଅଦିତିସ୍ତଥା। ନଂଦୋ ଦ୍ରୋଣସ୍ସମାଖ୍ଯାତୋ ଯଶୋଦାଥ ଧରାଭଵତ୍
କଶ୍ୟପ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଅଂଶ ଅଟେ, ଏବଂ ଅଦିତି ପୃଥିବୀର ଅଂଶ। ନନ୍ଦ ଡ୍ରୋଣ ନାମରେ ପରିଚିତ, ଯଶୋଦା ପୃଥିବୀ ଭାବରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ଅଥକାମାନ୍ମହାବାହୁର୍ଦେଵକ୍ଯାଃ ସମପୂରଯତ୍। ଯେ ତଯା କାଂକ୍ଷିତାଃ ପୂର୍ଵମଜାତ୍ତସ୍ମାନ୍ମହାତ୍ମନଃ
ତାପରେ, ମହାବଳୀ ଦେବତା ଦେବକୀଙ୍କ ଆଗ୍ରହ ପୂରଣ କଲେ, ଯେଉଁ ଆଗ୍ରହ ସେ ପୂର୍ବରୁ ଏହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ଉପରେ କରିଥିଲେ।
ଅଚିରଂ ସ ମହାଦେଵଃ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ମାନୁଷୀଂ ତନୁଂ। ମୋହଯନ୍ସର୍ଵଭୂତାନି ଯୋଗାଦ୍ଯୋଗୀ ସମାଯଯୌ
ଶୀଘ୍ର ଏହି ମହାଦେବ ମାନବ ଶରୀରରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସମସ୍ତ ଜୀବମାନେକୁ ମୋହିତ କରି, ନିଜ ଯୋଗ ଶକ୍ତିରେ ଯୋଗୀ ଆସିଲେ।
ନଷ୍ଟେ ଧର୍ମେ ତଥା ଯଜ୍ଞେ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵୃଷ୍ଣିକୁଲେ ଵିଭୁଃ। କର୍ତୁଂ ଧର୍ମଵ୍ଯଵସ୍ଥାନମସୁରାଣାଂ ପ୍ରଣାଶନମ୍୧୫୦ 1.13.
ଧର୍ମ ଏବଂ ଯଜ୍ଞ ନଷ୍ଟ ହେବା ସମୟରେ, ବିଷ୍ଣୁ, ପ୍ରବଳ ଦେବତା, ବୃଷ୍ଣି କୁଳରେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ଧର୍ମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା ଏବଂ ଅସୁରମାନେକୁ ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଆସିଥିଲେ।
ରୁକ୍ମିଣୀ ସତ୍ଯଭାମା ଚ ସତ୍ଯା ନାଗ୍ନିଜିତୀ ତଥା। ସୁମିତ୍ରା ଚ ତଥା ଶୈବ୍ଯା ଗାଂଧାରୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣା ତଥା
ରୁକ୍ମିଣୀ, ସତ୍ୟଭାମା, ସତ୍ୟା, ନାଗ୍ନିଜିତୀ, ସୁମିତ୍ରା, ଶୈବ୍ୟା, ଗାନ୍ଧାରୀ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣା ଭିତରେ,
ସୁଭୀମା ଚ ତଥା ମାଦ୍ରୀ କୌଶଲ୍ଯା ଵିଜଯା ତଥା। ଏଵମାଦୀନି ଦେଵୀନାଂ ସହସ୍ରାଣି ଚ ଷୋଡଶ
ସୁଭୀମା, ମାଦ୍ରୀ, କୌଶଳ୍ୟା, ଏବଂ ବିଜୟା ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି—ଏହିପରି, ଦେବୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶୋଳେ ହଜାର ଥିଲେ।
ରୁକ୍ମିଣୀ ଜନଯାମାସ ପୁତ୍ରାନ୍ଶୃଣୁ ଵିଶାରଦାନ୍। ଚାରୁଦେଷ୍ଣଂ ରଣେଶୂରଂ ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନଞ୍ଚ ମହାବଲମ୍
ରୁକ୍ମିଣୀ ପୁଅମାନେକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ—ସେମାନଙ୍କ ନାମ ଶୁଣ, ସମସ୍ତ କଳାରେ ପାରଙ୍ଗତ: ଚାରୁଦେଷ୍ଣ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଶୂର, ଏବଂ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ମହାବଳୀ।
ସୁଚାରୁଂ ଚାରୁଭଦ୍ରଞ୍ଚ ସଦଶ୍ଵଂ ହ୍ରସ୍ଵମେଵ ଚ। ସପ୍ତମଞ୍ଚାରୁଗୁପ୍ତଞ୍ଚ ଚାରୁଭଦ୍ରଞ୍ଚ ଚାରୁକଂ
ସୁଚାରୁ, ଚାରୁଭଦ୍ର, ସଦଶ୍ୱ, ହ୍ରସ୍ୱ, ସପ୍ତମ ଚାରୁଗୁପ୍ତ, ଚାରୁଭଦ୍ର ଏବଂ ଚାରୁକ।
ଚାରୁହାସଂ କନିଷ୍ଠଞ୍ଚ କନ୍ଯାଞ୍ଚାରୁମତୀଂ ତଥା। ଜଜ୍ଞିରେ ସତ୍ଯଭାମାଯା ଭାନୁର୍ଭୀମରଥଃ କ୍ଷଣଃ
ସତ୍ୟଭାମାଙ୍କୁ ଚାରୁହାସ, କନିଷ୍ଠ, କନ୍ୟା ଓ ସୁନ୍ଦର ଚାରୁମତୀ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଭାନୁ, ଭୀମରଥ ଓ କ୍ଷଣ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମିଲେ।
ରୋହିତୋ ଦୀପ୍ତିମାଂଶ୍ଚୈଵ ତାମ୍ରବଂଧୋ ଜଲଂଧମଃ। ଚତସ୍ରୋ ଜଜ୍ଞିରେ ତେଷାଂ ସ୍ଵସାରଶ୍ଚ ଯଵୀଯସୀଃ
ରୋହିତ, ଦୀପ୍ତିମାନ, ତାମ୍ରବନ୍ଧ ଓ ଜଳନ୍ଧମ ଜନ୍ମିଲେ; ସେମାନଙ୍କୁ ଚାରିଜଣ ଛୋଟ ଭଉଣୀ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମିଲେ।