କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରାଚ୍ଚଦ୍ଵିଗୁଣଂ ତସ୍ମିନ୍ସ୍ନାନାଦିକଂ ଭଵେତ୍। ଶୁକ୍ଲତୀର୍ଥଂ ତୁ ଵିଖ୍ଯାତଂ ତୀର୍ଥଂ ସୋମେଶ୍ଵରଂ ପରମ୍
ସେଠି ସ୍ନାନ ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ଠାରୁ ଦୁଇଗୁଣା ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାଏ; ଶୁକ୍ଳ ତୀର୍ଥ ଏବଂ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସୋମେଶ୍ୱର ତୀର୍ଥ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ସର୍ଵଵ୍ଯାଧିହରଂପୁଣ୍ଯଂଫଲଂକୋଟିଗୁଣାଧିକମ୍। ଶ୍ରାଦ୍ଧେଦାନେତଥାହୋମେସ୍ଵାଧ୍ଯାଯେଚାପିସନ୍ନିଧୌ
ଏହା ସମସ୍ତ ରୋଗକୁ ଦୂର କରେ, ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାଏ, ଏବଂ ଏହାର ଫଳ କୋଟିଗୁଣା ଅଧିକ; ଏହିପରି ଶ୍ରାଦ୍ଧ, ହୋମ ଓ ପାଠ ହେବା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ।
କାଯାଵାରୋହଣଂ ନାମ ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଶୂଲିନଃ। ଅଵତାରଂ ରୋଚମାନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଵସଥେ ଶୁଭେ
କାୟାବାରୋହଣ ନାମକ ସ୍ଥାନ ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବଦେବ ଶୂଳି ଅବତରିତ ହୋଇଥିଲେ; ଏହା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପବିତ୍ର ଗୃହରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରୂପରେ ପ୍ରକାଶିତ।
ଜାତଂ ତତ୍ସୁମହାପୁଣ୍ଯଂ ତଥା ଚର୍ମଣ୍ଵତୀ ନଦୀ। ଶୂଲତାପୀ ପଯୋଷ୍ଣୀ ଚ ପଯୋଷ୍ଣୀସଂଗମସ୍ତଥା
ଏହା ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୁଣ୍ୟମୟ, ଏହିପରି ଚର୍ମଣ୍ୱତୀ ନଦୀ; ଶୂଳତାପୀ, ପୟୋଷ୍ଣୀ ଓ ପୟୋଷ୍ଣୀ ସଂଗମ ମଧ୍ୟ।
ମହୌଷଧୀ ଚାରଣା ଚ ନାଗତୀର୍ଥପ୍ରଵର୍ତ୍ତିନୀ। ମହାଵେଣା ନଦୀ ପୁଣ୍ଯା ମହାଶାଲସ୍ତଥୈଵ ଚ
ମହଔଷଧୀ, ଆରଣା ଓ ନାଗତୀର୍ଥ ପ୍ରବର୍ତ୍ତିନୀ; ପବିତ୍ର ମହାବେଣା ନଦୀ ଏବଂ ଏହିପରି ମହାଶାଳ ବନ।
ଗୋମତୀ ଵରୁଣା ତଦ୍ଵତ୍ତୀର୍ଥଂ ହୌତାଶନଂ ପରମ୍। ଭୈରଵଂ ଭୃଗୁତୁଂଗଂ ଚ ଗୌରୀତୀର୍ଥମନୁତ୍ତମମ୍
ଗୋମତୀ, ବରୁଣା ଏବଂ ସର୍ବୋତ୍ତମ ହୌତାଶନ ତୀର୍ଥ; ଭୈରବ, ଭୃଗୁତୁଙ୍ଗ ଏବଂ ଅପୂର୍ବ ଗୌରୀ ତୀର୍ଥ।
ତୀର୍ଥଂ ଵୈନାଯକଂ ନାମ ଵସ୍ତ୍ରେଶ୍ଵରମନୁତ୍ତମମ୍। ତଥା ପାପହରଂ ନାମ ପୁଣ୍ଯା ଵେତ୍ରଵତୀ ନଦୀ
ବୈନାୟକ ନାମକ ତୀର୍ଥ, ଅପୂର୍ବ ବସ୍ତ୍ରେଶ୍ୱର; ଏହିପରି ପାପହର ନାମକ ତୀର୍ଥ ଏବଂ ପବିତ୍ର ବେତ୍ରବତୀ ନଦୀ।
ମହାରୁଦ୍ରଂ ମହାଲିଂଗଂ ଦଶାର୍ଣା ଚ ମହାନଦୀ। ଶତରୁଦ୍ରା ଶତାହ୍ଵା ଚ ତଥା ପିତୃପଦଂ ପୁରମ୍
ମହାରୁଦ୍ର, ମହାଲିଙ୍ଗ ଏବଂ ଦଶାର୍ଣ୍ଣା ନାମକ ବଡ଼ ନଦୀ; ଶତରୁଦ୍ର, ଶତାହ୍ୱା ଏବଂ ପିତୃପଦ ନାମକ ପୁରୀ ମଧ୍ୟ।
ଅଂଗାରଵାହିକା ତଦ୍ଵନ୍ନଦୌ ଦ୍ଵୌ ଶୋଣଘର୍ଘରୌ। କାଲିକା ଚ ନଦୀ ପୁଣ୍ଯା ପିତରା ଚ ନଦୀ ଶୁଭା
ଏହିପରି ଅଙ୍ଗାରବାହିକା, ଶୋଣା ଜଳର ଗର୍ଜନା କରୁଥିବା ଦୁଇଟି ନଦୀ ନଦଉ, ପବିତ୍ର କାଳିକା ନଦୀ ଏବଂ ଶୁଭ ପିତରା ନଦୀ ଅଛନ୍ତି।
ଏତାନି ପିତୃତୀର୍ଥାନି ଶସ୍ଯଂତେ ସ୍ନାନଦାନଯୋଃ। ଶ୍ରାଦ୍ଧମେତେଷୁ ଯଦ୍ଦତ୍ତଂ ତଦନଂତଫଲଂ ସ୍ମୃତମ୍
ଏହି ସମସ୍ତ ପିତୃତୀର୍ଥଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ନାନ ଓ ଦାନ ପାଇଁ ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଏ। ଏଠାରେ ପିତୃମାନ୍କ ପାଇଁ ଯେଉଁ ଦାନ ଦିଆଯାଏ, ତାହା ଅନନ୍ତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ଶତାଵଟା ନଦୀ ଜ୍ଵାଲା ଶରଦ୍ଵୀ ଚ ନଦୀ ତଥା। ଦ୍ଵାରକା କୃଷ୍ଣତୀର୍ଥଂ ଚ ତଥା ହ୍ଯୁଦକ୍ସରସ୍ଵତୀ
ଶତାବଟା ନଦୀ, ଜ୍ୱାଳା ନଦୀ, ଏବଂ ଶରଦ୍ବୀ ନଦୀ; ଦ୍ୱାରକା, କୃଷ୍ଣତୀର୍ଥ ଏବଂ ଉତ୍ତର ସରସ୍ୱତୀ।
ନଦୀ ମାଲଵତୀ ନାମ ତଥା ଚ ଗିରିକର୍ଣିକା। ଧୂତପାପଂ ତଥା ତୀର୍ଥଂ ସମୁଦ୍ରେ ଦକ୍ଷିଣେ ତଥା
ମାଳବତୀ ନାମକ ନଦୀ, ଗିରିକର୍ଣ୍ଣିକା ନଦୀ, ଧୂତପାପ ତୀର୍ଥ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ସମୁଦ୍ର।
ଗୋକର୍ଣୋ ଗଜକର୍ଣଶ୍ଚ ତଥା ଚକ୍ରନଦୀ ଶୁଭା। ଶ୍ରୀଶୈଲଂ ଶାକତୀର୍ଥଂ ଚ ନାରସିଂହମତଃ ପରମ୍
ଗୋକର୍ଣ୍ଣ, ଗଜକର୍ଣ୍ଣ, ଶୁଭ ଚକ୍ର ନଦୀ, ଶ୍ରୀଶୈଳ, ଶାକତୀର୍ଥ ଏବଂ ପରେ ନାରସିଂହ।
ମହେଂଦ୍ରଂ ଚ ତଥା ପୁଣ୍ଯା ପୁଣ୍ଯା ଚାପି ମହାନଦୀ। ଏତେଷ୍ଵପି ସଦା ଶ୍ରାଦ୍ଧମନଂତଫଲଦଂ ସ୍ମୃତମ୍
ପବିତ୍ର ମହେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ମହାନଦୀ; ଏହି ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ପିତୃମାନ୍କ ପାଇଁ କରାଯାଇଥିବା ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସଦା ଅନନ୍ତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ଦର୍ଶନାଦପି ପୁଣ୍ଯାନି ସଦ୍ଯଃ ପାପହରାଣି ଵୈ। ତୁଂଗଭଦ୍ରା ନଦୀ ପୁଣ୍ଯା ତଥା ଚକ୍ରରଥୀତି ଚ
ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ କେବଳ ଦେଖିଲେ ମଧ୍ୟ ପାପ ଖଣ୍ଡିଯାଏ। ପବିତ୍ର ତୁଙ୍ଗଭଦ୍ରା ନଦୀ ଏବଂ ଚକ୍ରରଥୀ ମଧ୍ୟ।
ଭୀମେଶ୍ଵରଂ କୃଷ୍ଣଵେଣା କାଵେରୀ ଚାଂଜନା ନଦୀ। ନଦୀ ଗୋଦାଵରୀ ପୁଣ୍ଯା ତ୍ରିସଂଧ୍ଯା ପୂର୍ଣମୁତ୍ତମମ୍
ଭୀମେଶ୍ୱର, କୃଷ୍ଣବେଣା, କାବେରୀ, ଆଞ୍ଜନା ନଦୀ, ପବିତ୍ର ଗୋଦାବରୀ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ତ୍ରିସନ୍ଧ୍ୟା।
ତୀର୍ଥଂ ତ୍ରୈଯଂବକଂ ନାମ ସର୍ଵତୀର୍ଥନମସ୍କୃତମ୍। ଯତ୍ରାସ୍ତେ ଭଗଵାନ୍ଭୀମଃ ସ୍ଵଯମେଵ ତ୍ରିଲୋଚନଃ
ତ୍ରୟମ୍ବକ ନାମକ ତୀର୍ଥ, ଯାହାକୁ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ପ୍ରଣାମ କରନ୍ତି; ସେଠାରେ ଭଗବାନ ଭୀମ, ତିନି ଆଖିଅଳି ମହାଦେବ, ସ୍ୱୟଂ ବସିଛନ୍ତି।
ଶ୍ରାଦ୍ଧମେତେଷୁ ସର୍ଵେଷୁ ଦତ୍ତଂ କୋଟିଗୁଣଂ ଭଵେତ୍। ସ୍ମରଣାଦପି ପାପାନି ଵ୍ରଜଂତି ଶତଧା ନୃପ
ଏହି ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ପିତୃମାନ୍କ ପାଇଁ ଯେଉଁ ଦାନ ଦିଆଯାଏ, ସେଥିରେ କୋଟିଗୁଣା ଫଳ ମିଳେ। କେବଳ ସ୍ମରଣ କଲେ ମଧ୍ୟ ଶତଗୁଣା ପାପ ଦୂରିଯାଏ, ରାଜନ।
ଶ୍ରୀପର୍ଣା ଚ ନଦୀ ପୁଣ୍ଯା ଵ୍ଯାସତୀର୍ଥମନୁତ୍ତମମ୍। ତଥା ମତ୍ସ୍ଯନଦୀ କାରା ଶିଵଧାରା ତଥୈଵ ଚ
ପବିତ୍ର ଶ୍ରୀପର୍ଣ୍ଣା ନଦୀ, ଅପୂର୍ବ ବ୍ୟାସତୀର୍ଥ, ଏହିପରି ମତ୍ସ୍ୟନଦୀ, କାରା ଏବଂ ଶିବଧାରା।
ଭଵତୀର୍ଥଂ ଚ ଵିଖ୍ଯାତଂ ପୁଣ୍ଯତୀର୍ଥଂ ଚ ଶାଶ୍ଵତମ୍। ପୁଣ୍ଯଂ ରାମେଶ୍ଵରଂ ତଦ୍ଵଦ୍ଵେଣାପୁରମଲଂପୁରମ୍
ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଭବତୀର୍ଥ, ଶାଶ୍ୱତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ, ପବିତ୍ର ରାମେଶ୍ୱର, ଏହିପରି ବେଣାପୁର ଏବଂ ଅଳଂପୁର।
ଅଂଗାରକଂ ଚ ଵିଖ୍ଯାତମାତ୍ମଦର୍ଶମଲଂବୁଷମ୍। ଵତ୍ସଵ୍ରାତେଶ୍ଵରଂ ତଦ୍ଵତ୍ତଥାଗୋକାମୁଖଂ ପରମ୍
ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଅଙ୍ଗାରକ, ଆତ୍ମଦର୍ଶ, ଅଳଂବୁଷ; ବତ୍ସବ୍ରାତେଶ୍ୱର ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୋକାମୁଖ।
ଗୋଵର୍ଦ୍ଧନଂ ହରିଶ୍ଚଂଦ୍ରଂ ପୁରଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଂ ପୃଥୂଦକମ୍। ସହସ୍ରାକ୍ଷଂ ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷଂ ତଥା ଚ କଦଲୀନଦୀ
ଗୋବର୍ଧନ, ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର, ପୁରଚନ୍ଦ୍ର, ପୃଥୂଦକ; ସହସ୍ରାକ୍ଷ, ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷ ଏବଂ କଦଳୀ ନଦୀ।
ନାମଧେଯାନି ଚ ତଥା ତଥା ସୌମିତ୍ରିସଂଗତମ୍। ଇଂଦ୍ରନୀଲଂ ମହାନାଦଂ ତଥା ଚ ପ୍ରିଯମେଲକମ୍
ଏହିପରି ସଉମିତ୍ରସଙ୍ଗତ, ଇନ୍ଦ୍ରନୀଳ, ମହାନାଦ ଏବଂ ପ୍ରିୟମେଳକ ନାମଗୁଡ଼ିକ।
ଏତାନ୍ଯପି ସଦା ଶ୍ରାଦ୍ଧେ ପ୍ରଶସ୍ତାନ୍ଯଧିକାନି ଚ। ଏତେଷୁ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ସାଂନିଧ୍ଯଂ ପଠ୍ଯତେ ଯତଃ
ଏହି ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପାଇଁ ସଦା ପ୍ରଶଂସିତ ଏବଂ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ; କାରଣ ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ।
ଦାନମେତେଷୁ ସର୍ଵେଷୁ ଭଵେତ୍କୋଟିଶତାଧିକମ୍। ବାହୁଦା ଚ ନଦୀ ପୁଣ୍ଯା ତଥା ସିଦ୍ଧଵଟଂ ଶୁଭମ୍
ଏହି ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ଦାନ କଲେ ଶତକୋଟି ଗୁଣା ଫଳ ମିଳେ। ପବିତ୍ର ବାହୁଦା ନଦୀ ଏବଂ ଶୁଭ ସିଦ୍ଧବଟ।
ତୀର୍ଥଂ ପାଶୁପତଂ ଚୈଵ ନଦୀ ପର୍ଯଟିକା ତଥା। ଶ୍ରାଦ୍ଧମେତେଷୁ ସର୍ଵେଷୁ ଦତ୍ତଂ କୋଟିଶତୋତ୍ତରମ୍
ପାଶୁପତ ତୀର୍ଥ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟିକା ନଦୀ; ଏହି ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ପିତୃମାନ୍କ ପାଇଁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଦାନ ଶତକୋଟି ଗୁଣା ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ତଥୈଵ ପଂଚତୀର୍ଥଂ ଚ ଯତ୍ର ଗୋଦାଵରୀ ନଦୀ। ଯୁତା ଲିଂଗସହସ୍ରେଣ ସଵ୍ଯେତର ଜଲାଵହା
ଏହିପରି, ଯେଉଁଠାରେ ଗୋଦାବରୀ ନଦୀ ଦକ୍ଷିଣ ଓ ବାମ ଦୁଇ ଧାରାରେ ବହିଥାଏ ଓ ଏଠାରେ ହଜାର ଟି ଲିଙ୍ଗ ଅଛି, ସେଠାକୁ ପଞ୍ଚତୀର୍ଥ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଜାମଦଗ୍ନ୍ଯସ୍ଯ ତତ୍ତୀର୍ଥଂ ମୋଦାଯତନମୁତ୍ତମମ୍। ପ୍ରତୀକସ୍ଯ ଭଯାତ୍ସିଦ୍ଧା ଯତ୍ର ଗୋଦାଵରୀ ନଦୀ
ଏହା ହେଉଛି ଜାମଦଗ୍ନିଙ୍କର ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ସର୍ବୋତ୍ତମ ଆନନ୍ଦ ନିବାସ, ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରତୀକ ଦାନବଙ୍କ ଭୟରେ ଗୋଦାବରୀ ନଦୀ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲା।
ତୀର୍ଥଂ ତଦ୍ଧଵ୍ଯକଵ୍ଯାନାମପ୍ସରୋଗଣସଂଯୁତମ୍। ଶ୍ରାଦ୍ଧାଗ୍ନି ଦାନକାର୍ଯଂ ଚ ତତ୍ର କୋଟିଶତାଧିକମ୍
ଏହା ଦେବତା ଓ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ଯେଉଁଠାରେ ଅନେକ ଅପ୍ସରାମାନେ ଅଛନ୍ତି; ଏଠାରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଓ ଦାନ କରିଲେ କୋଟି କୋଟି ଗୁଣା ଫଳ ମିଳେ।
ତଥା ସହସ୍ରଲିଂଗଂ ଚ ରାଘଵେଶ୍ଵରମୁତ୍ତମମ୍। ସେନ୍ଦ୍ରକାଲା ନଦୀ ପୁଣ୍ଯା ତତ୍ର ଶକ୍ରୋ ଗତଃ ପୁରା୫୦ 1.11.
ଏଭଳି, ଏଠାରେ ହଜାର ଟି ଲିଙ୍ଗ ଥିବା ଉତ୍ତମ ରାଘବେଶ୍ୱର ଅଛି; ସେଠାରେ ପବିତ୍ର ସେନ୍ଦ୍ରକାଳା ନଦୀ ବହିଥାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ପୂର୍ବେ ଇନ୍ଦ୍ର ଯାଇଥିଲେ।