ତତଶ୍ଚାଶ୍ଵଃ ସମୁତ୍ପନ୍ନୋ ନାଗଶ୍ଚୈରାଵତସ୍ତଥା। ତତ ସ୍ଫୁରତ୍କାଂତୀମତିଵିକାସି କମଲେସ୍ଥିତା
ତାପରେ ଏକ ଘୋଡ଼ା ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା, ଏବଂ ଏହିପରି ନାଗ ଏୟିରାବତ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ତାପରେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ଫୁଲିଥିବା ଜଣେ ଜଣା ଅପୂର୍ଣ୍ଣ କମଳରେ ବସିଥିଲେ।
ଶ୍ରୀର୍ଦ୍ଦେଵୀ ପଯସସ୍ତସ୍ମାଦୁତ୍ଥିତା ଧୃତପଂକଜା। ତାଂ ତୁଷ୍ଟଵୁର୍ମୁଦାଯୁକ୍ତାଃ ଶ୍ରୀସୂକ୍ତେନ ମହର୍ଷଯଃ
ସେହି କ୍ଷୀରରୁ ଶ୍ରୀ ଦେବୀ କମଳ ଧରି ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ମହାର୍ଷିମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରୀସୂକ୍ତ ପାଠ କରି ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
ଵିଶ୍ଵାଵସୁମୁଖାସ୍ତସ୍ଯା ଗଂଧର୍ଵାଃ ପୁରତୋ ଜଗୁଃ। ଘୃତାଚୀପ୍ରମୁଖାସ୍ତତ୍ର ନନୃତୁଶ୍ଚାପ୍ସରୋଗଣାଃ
ବିଶ୍ୱାବସୁ ଓ ମୁଖା ଆଦି ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଗୀତ ଗାଇଲେ। ଘୃତାଚୀ ଆଦି ଅପ୍ସରାମାନେ ସେଠାରେ ନୃତ୍ୟ କଲେ।
ଗଂଗାଦ୍ଯାଃ ସରିତସ୍ତୋଯୈଃ ସ୍ନାନାର୍ଥମୁପତସ୍ଥିରେ। ଦିଗ୍ଗଜା ହେମପାତ୍ରସ୍ଥମାଦାଯ ଵିମଲଂ ଜଲମ୍
ଗଙ୍ଗା ଆଦି ସମସ୍ତ ନଦୀ ନିଜ ଜଳ ନେଇ ଦେବୀଙ୍କ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଆସିଲେ। ଦିଗ୍ଗଜମାନେ ସୁନାର ପାତ୍ରରେ ଶୁଦ୍ଧ ଜଳ ନେଇଲେ।
ସ୍ନାପଯାଂଚକ୍ରିରେ ଦେଵୀଂ ସର୍ଵଲୋକମହେଶ୍ଵରୀମ୍। କ୍ଷୀରୋଦସ୍ତୁ ସ୍ଵଯଂ ତସ୍ଯୈ ମାଲାମମ୍ଲାନପଂକଜାମ୍
ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ମହାଇଶ୍ୱରୀ ଦେବୀଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇଲେ। କ୍ଷୀରସାଗର ନିଜେ ତାଙ୍କୁ କ୍ଷୟ ନହେଉଥିବା କମଳମାଳା ଦେଲେ।
ଦଦୌ ଵିଭୂଷଣାନ୍ଯଂଗେ ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ଚକାର ହ। ଦିଵ୍ଯମାଲ୍ଯାଂବରଧରାଂ ସ୍ନାତାଂ ଭୂଷଣଭୂଷିତାମ୍
ବିଶ୍ୱକର୍ମା ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ପାଇଁ ଭୂଷଣ ଦେଲେ। ସେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦିବ୍ୟ ମାଳା ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧାଇଲେ, ସ୍ନାନ କରାଇ ଭୂଷଣ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ କଲେ।
ଇଂଦ୍ରାଦ୍ଯାଶ୍ଚାମରଗଣା ଵିଦ୍ଯାଧରମହୋରଗାଃ। ଦାନଵାଶ୍ଚ ମହାଦୈତ୍ଯା ରାକ୍ଷସାଃ ସହ ଗୁହ୍ଯକୈଃ
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ଚାମରଧାରୀମାନେ, ବିଦ୍ୟାଧର, ମହାନାଗ, ଦାନବ, ବଡ଼ ଦୈତ୍ୟ, ରାକ୍ଷସ ଓ ଗୁହ୍ୟକମାନେ ସମେତ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
କନ୍ଯାମଭିଲଷନ୍ତି ସ୍ମ ତତୋ ବ୍ରହ୍ମା ଉଵାଚ ହ। ଵାସୁଦେଵ ତ୍ଵମେଵୈନାଂ ମଯା ଦତ୍ତାଂ ଗୃହାଣ ଵୈ
ସେମାନେ ସେଇ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଚାହିଁଲେ। ତେବେ ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ, 'ବାସୁଦେବ, ମୁଁ ଯାହାକୁ ଦେଇଛି, ତୁମେ ସେଇଁ ଗ୍ରହଣ କର।'
ଦେଵାଶ୍ଚ ଦାନଵାଶ୍ଚୈଵ ପ୍ରତିଷିଦ୍ଧା ମଯା ତ୍ଵିହ। ତୁଷ୍ଟୋହଂ ଭଵତସ୍ତାଵଦଲୌଲ୍ଯେନେହ କର୍ମଣା
'ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ଏଠାରେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ନିଷିଦ୍ଧ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ତୁମର ଲାଲସା ନଥିବାରୁ ମୁଁ ତୁମେ ଉପରେ ପ୍ରସନ୍ନ।'
ସା ତୁ ଶ୍ରୀର୍ବ୍ରହ୍ମଣା ପ୍ରୋକ୍ତା ଦେଵି ଗଛସ୍ଵ କେଶଵଂ। ମଯା ଦତ୍ତଂ ପତିଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ମୋଦସ୍ଵ ଶାଶ୍ଵତୀଃ ସମାଃ
ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କହିଥିବା ଶ୍ରୀ ଦେବୀ କହିଲେ, 'ଦେବୀ, କେଶବଙ୍କୁ ଯାଅ। ମୋ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ପତି ପାଇଁ ଅନନ୍ତ କାଳ ଆନନ୍ଦ କର।'
ପଶ୍ଯତାଂ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ଗତା ଵକ୍ଷସ୍ଥଲଂ ହରେଃ। ତତୋ ଵକ୍ଷସ୍ଥଲଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଦେଵଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍
ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିସାମ୍ନାରେ ସେ ହରିଙ୍କ ଛାତିକୁ ଗଲେ। ତାପରେ ଛାତିକୁ ପହଞ୍ଚି ଦେବତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ନାହଂ ତ୍ଯାଜ୍ଯା ସଦା ଦେଵ ସଦୈଵାଦେଶକାରିଣୀ। ଵକ୍ଷସ୍ଥଲେ ନିଵତ୍ସ୍ଯାମି ସର୍ଵସ୍ଯ ଜଗତଃ ପ୍ରିଯ
'ମୁଁ କେବେ ବି ତ୍ୟାଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ଦେବ। ସଦା ଆଦେଶକୁ ମାନିବି। ସମସ୍ତ ଜଗତର ପ୍ରିୟ, ମୁଁ ତୁମ ଛାତିରେ ବସିବି।'
ତତୋଵଲୋକିତା ଦେଵା ଵିଷ୍ଣୁଵକ୍ଷସ୍ଥଲସ୍ଥଯା। ଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯା ରାଜେଂଦ୍ର ସହସା ପରାଂ ନିର୍ଵୃତିମାଗତାଃ
ତାପରେ ଦେବତାମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଛାତିରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ହଠାତ୍ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ।
ଉଦ୍ଵେଗଂ ଚ ପରଂ ଜଗ୍ମୁର୍ଦ୍ଦୈତ୍ଯା ଵିଷ୍ଣୁପରାଙ୍ମୁଖାଃ। ତ୍ଯକ୍ତାସ୍ତୁ ଦାନଵା ଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯା ଵିପ୍ରଚିତ୍ତିପୁରୋଗମାଃ
ଦୈତ୍ୟମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଅତି ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବିପ୍ରଚିତ୍ତି ଆଦି ଦାନବମାନେ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ତତସ୍ତେ ଜଗୃହୁର୍ଦୈତ୍ଯା ଧନ୍ଵଂତରିକରସ୍ଥିତମ୍। ଅମୃତଂ ତନ୍ମହାଵୀର୍ଯ୍ଯା ଦୈତ୍ଯାଃ ପାପସମନ୍ଵିତାଃ
ତାପରେ ଦାନବମାନେ ଧନ୍ୱନ୍ତରୀଙ୍କ ହାତରେ ଥିବା ଅମୃତ ଛିନିନେଲେ। ସେହି ପାପରେ ଲିପ୍ତ ଦାନବମାନେ ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏହି ଅମୃତକୁ ନେଇଗଲେ।
ମାଯଯା ଲୋଭଯିତ୍ଵା ତୁ ଵିଷ୍ଣୁଃ ସ୍ତ୍ରୀରୂପସଂଶ୍ରଯଃ। ଆଗତ୍ଯ ଦାନଵାନ୍ପ୍ରାହ ଦୀଯତାଂ ମେ କମଂଡଲୁଃ
ତାପରେ ବିଷ୍ଣୁ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ମହିଳା ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସେମାନୋକୁ ମୋହିତ କଲେ। ସେଠାକୁ ଆସି, ସେ ଦାନବମାନଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ମୋତେ କମଣ୍ଡଳୁ ଦିଅ'।
ଯୁଷ୍ମାକଂ ଵଶଗା ଭୂତ୍ଵା ସ୍ଥାସ୍ଯାମି ଭଵତାଂ ଗୃହେ। ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୂପସଂପନ୍ନାଂ ନାରୀଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯସୁଂଦରୀମ୍
ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କ ଅଧୀନ ହୋଇ, ତୁମ ଘରେ ରହିବି। ତିନି ଲୋକରେ ସବୁଠାରୁ ସୁନ୍ଦର, ଅପୂର୍ବ ରୂପର ଏହି ଜନନୀଙ୍କୁ ଦେଖି,
ପ୍ରାର୍ଥଯାନାସ୍ସୁଵପୁଷଂ ଲୋଭୋପହତଚେତସଃ। ଦତ୍ତ୍ଵାମୃତଂ ତଦା ତସ୍ଯୈ ତତୋପଶ୍ଯନ୍ତ ତେଗ୍ରତଃ
ତାଙ୍କର ଶୋଭା ଦେଖି, ଲୋଭରେ ମନ ହରାଇ, ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅମୃତ ଦେଇଦେଲେ; ଏବଂ ସେମାନେ ସାମ୍ନାରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଦାନଵେଭ୍ଯସ୍ତଦାଦାଯ ଦେଵେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଦଦେମୃତଂ। ତତଃ ପପୁଃ ସୁରଗଣାଃ ଶକ୍ରାଦ୍ଯାସ୍ତତ୍ତଦାମୃତମ୍
ଦାନବମାନଙ୍କଠାରୁ ଅମୃତ ନେଇ, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଦେଲେ। ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ସେହି ଅମୃତ ପିଇଲେ।
ଉଦ୍ଯତାଯୁଧନିସ୍ତ୍ରିଂଶା ଦୈତ୍ଯାସ୍ତାଂସ୍ତେ ସମଭ୍ଯଯୁଃ। ପୀତେମୃତେ ଚ ବଲିଭିର୍ଜିତା ଦୈତ୍ଯଚମୂସ୍ତତଃ
ଦାନବମାନେ ତଳୱାର ଉଠାଇ, ତାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଆସିଲେ; କିନ୍ତୁ ଅମୃତ ପିଇ ହେବା ପରେ, ସେମାନଙ୍କର ବଳଶାଳୀ ସେନା ପରାଜିତ ହେଲା।
ଵଧ୍ଯମାନା ଦିଶୋ ଭେଜୁଃ ପାତାଲଂ ଵିଵିଶୁଶ୍ଚ ତେ। ତତୋ ଦେଵା ମୁଦାଯୁକ୍ତାଃ ଶଂଖଚକ୍ରଗଦାଧରମ୍
ମାରାଯିବା ସମୟରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପଳାଇଗଲେ ଏବଂ ପାତାଳକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଲେ; ତାପରେ ଦେବତାମାନେ ଖୁସିରେ ଶଙ୍ଖ, ଚକ୍ର ଏବଂ ଗଦାଧାରୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଲେ।
ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ଯଥାପୂର୍ଵଂ ପ୍ରଯଯୁସ୍ତେ ତ୍ରିଵିଷ୍ଟପମ୍। ତତଃପ୍ରଭୃତି ତେ ଭୀଷ୍ମ ସ୍ତ୍ରୀଲୋଲା ଦାନଵାଭଵନ୍
ସେମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି ନମସ୍କାର କରିଥିଲେ, ସେହିପରି ନମସ୍କାର କରି ତିନି ଲୋକରେ ଫେରିଗଲେ; ତାହାପରେ, ଭୀଷ୍ମ, ଦାନବମାନେ ଜନାନୀମାନେ ପ୍ରତି ଆକର୍ଷିତ ହେବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ଅପଧ୍ଯାତାସ୍ତୁ କୃଷ୍ଣେନ ଗତାସ୍ତେ ତୁ ରସାତଲମ୍। ତତଃ ସୂର୍ଯଃ ପ୍ରସନ୍ନାଭଃ ପ୍ରଯଯୌ ସ୍ଵେନ ଵର୍ତ୍ମନା
କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଶାପରେ ସେମାନେ ରସାତଳକୁ ଗଲେ; ତାପରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଚମକୁଥିବା ଆଲୋକରେ ନିଜ ପଥରେ ଚାଲିଗଲେ।
ଜଜ୍ଵାଲ ଭଗଵାଂଶ୍ଚୋଚ୍ଚୈଶ୍ଚାରୁଦୀପ୍ତିର୍ହୁତାଶନଃ। ଧର୍ମେ ଚ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ତଦା ମତିରଜାଯତ
ଭଗବାନ ଅଗ୍ନି ଉଚ୍ଚ ଭାବରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଇ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହେଲେ; ସେ ସମୟରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ମନ ଧର୍ମ ପ୍ରତି ଆକର୍ଷିତ ହେଲା।
ଶ୍ରିଯାଯୁକ୍ତଂ ଚ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ଵିଷ୍ଣୁନା ପ୍ରତିପାଲିତଂ। ଦେଵାସ୍ତୁ ତେ ତଦା ପ୍ରୋକ୍ତା ବ୍ରହ୍ମଣା ଲୋକଧାରିଣା
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କୃପାରେ ତିନି ଲୋକ ଧନ-ଧାନ୍ୟରେ ଭରିପୁରି ରହିଥିଲା ଏବଂ ସେମାନେ ସୁରକ୍ଷିତ ଥିଲେ । ଏହି ସମୟରେ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ପାଳକ ବ୍ରହ୍ମା ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ ।
ଭଵତାଂ ରକ୍ଷଣାର୍ଥାଯ ମଯା ଵିଷ୍ଣୁର୍ନିଯୋଜିତଃ। ଉମାପତିଶ୍ଚ ଦେଵେଶୋ ଯୋଗକ୍ଷେମଂ କରିଷ୍ଯତଃ
ତୁମମାନଙ୍କର ରକ୍ଷା ପାଇଁ ମୁଁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ନିୟୋଜନ କରିଛି । ଉମାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାଦେବ ତୁମମାନଙ୍କର ମଙ୍ଗଳ ଓ ଭଲରେ ଦୃଢ଼ କରିବେ ।
ଉପାସ୍ଯମାନୌ ସତତଂ ଯୁଷ୍ମତ୍କ୍ଷେମକରୌ ଯତଃ। ତତଃ କ୍ଷେମ୍ଯୌ ସଦା ଚୈତୌ ଭଵିଷ୍ଯେତେ ଵରପ୍ରଦୌ
ଏହି ଦୁଇ ଦେବତା ସଦା ଉପାସ୍ୟ ଏବଂ ସବୁବେଳେ ତୁମମାନଙ୍କର ଭଲ କରନ୍ତି । ଏହି ଦୁଇଜଣ ସଦା ଭଲ ଓ ଶୁଭ ଦେବେ ଏବଂ ଚାହିଁଥିବା ଦାନ ଦେବେ ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ଭଗଵାନ୍ଜଗାମ ଗତିମାତ୍ମନଃ। ଅଦର୍ଶନଂ ଗତେ ଦେଵେ ସର୍ଵଲୋକପିତାମହେ
ଏଭଳି କହି ଭଗବାନ ନିଜ ମାର୍ଗରେ ଚାଲିଗଲେ । ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ପିତାମହ ଦେବ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ ।
ଦେଵଲୋକଂ ଗତେ ଶକ୍ରେ ସ୍ଵଂ ଲୋକଂ ହରିଶଂକରୌ। ପ୍ରାପ୍ତୌ ତୁ ତତ୍କ୍ଷଣାଦ୍ଦେଵୌ ସ୍ଥାନଂ କୈଲାସମେଵ ଚ
ଇନ୍ଦ୍ର ଦେବଲୋକକୁ ଯିବା ପରେ, ହରି ଓ ଶଙ୍କର ତାଙ୍କର ନିଜ ନିଜ ଲୋକକୁ ଫେରିଗଲେ। ସେହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ, ଦୁଇଜଣ ଦେବତା ତାଙ୍କର ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ, କୈଳାସ ସହିତ, ପହଞ୍ଚିଗଲେ।
ତତସ୍ତୁ ଦେଵରାଜେନ ପାଲିତଂ ଭୁଵନତ୍ରଯମ୍। ଏଵଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ମହାଭାଗା ଉତ୍ପନ୍ନା କ୍ଷୀରସାଗରାତ୍
ତାପରେ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ରାଜା ତିନୋଟି ଜଗତକୁ ରକ୍ଷା କଲେ। ଏଭଳି, ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟଶାଳି ଲକ୍ଷ୍ମୀ କ୍ଷୀରସାଗରରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ।