ମମୈଵ ପୁଂସଃ ପିତରୌ ତୌ ଚ ପାପପରାଯଣୌ । ମୁଖରୌ ଦଯଯାହୀନୌ ପାଖଂଡିସଙ୍ଗ ଲୋଲୁପୌ
ମୋର ନିଜ ପିତାମାତା ଅପରାଧରେ ଲିନ୍ନ, କଠୋର କଥା କହୁଥିବା, ଦୟାର ଅଭାବ ଥିବା ଏବଂ ଭ୍ରଷ୍ଟମନ୍ତିଙ୍କ ସହ ମିଶିବାକୁ ଲୋଭୀ ଥିଲେ।
ପୌରୁଷଂ ଜୀଵନଂ ଚୈଵ ଧନଂ ଚୈଵ କୁଲଂ ତଥା । ଵିଦ୍ଯା କୀର୍ତିଶ୍ଚ ସର୍ଵସ୍ଵଂ ପିତୃଭ୍ଯାଂ ଵିଫଲୀକୃତମ୍
ପୁରୁଷତ୍ୱ, ଜୀବନ, ଧନ, କୁଳ, ଶିକ୍ଷା, ଖ୍ୟାତି ଏବଂ ସମସ୍ତ ଧନ-ସମ୍ପତି—ଏସବୁ କିଛି ମୋର ପିତାମାତା ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇଗଲା।
ଏତଦ୍ଵିଚିନ୍ତ୍ଯ ମନସା ମଯା ନୃପ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ । ଅଵଜ୍ଞଯା ପରିତ୍ଯକ୍ତା ପିତ୍ରୋଃ ସେଵା ଶୁଭପ୍ରଦା
ଏହି କଥାକୁ ପୁନିପୁନି ମନେ ଭାବି, ରାଜା, ମୁଁ ଅବମାନରେ ମୋ ପିତାମାତାଙ୍କ ସେବା, ଯାହା ଶୁଭ ଦେଇଥାଏ, ଛାଡିଦେଲି।
ଅନେନ କର୍ମଣା ରାଜନ୍ସଦାରୋଽହଂ ଯମାଜ୍ଞଯା । ଵିକ୍ଷିପ୍ତୋ ନରକେ ଦୂତୈର୍ଯତ୍ରତୌ ପାପିନାଂଵରୌ
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳରେ, ରାଜା, ମୁଁ ଓ ମୋର ଜୀବନସଙ୍ଗିନୀ, ଯମର ଦୂତମାନେ ନରକକୁ ନେଇଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଦୁଇ ମହାପାପୀ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଏତାଭ୍ଯାଂ ସହ ପାପାଭ୍ଯାଂ ସଦାରେଣ ମଯା ନୃପ । ସ୍ଥିତଂ ଚ ନରକେ ଘୋରେ ଯାଵତ୍କାଲଂ ଶୃଣୁଷ୍ଵ ତତ୍
ଏହି ଦୁଇ ଅପରାଧୀ ଓ ମୋର ଜୀବନସଙ୍ଗିନୀ ସହିତ, ରାଜା, ମୁଁ ଏକ ଭୟଙ୍କର ନରକରେ ରହିଥିଲି—କେତେ ସମୟ ରହିଲି, ତାହା ଶୁଣ।
ଯୁଗକୋଟିସହସ୍ରାଣି ଯୁଗକୋଟିଶତାନି ଚ । ଅନୁଭୂତଂ ମହାଦୁଃଖଂ ନରକସ୍ଯ ନୃପୋତ୍ତମ
ହଜାର କୋଟି ବର୍ଷ ଓ ଶତ କୋଟି ବର୍ଷ ଯାଏଁ, ରାଜା, ମୁଁ ନରକରେ ଭୟଙ୍କର ଦୁଃଖ ଭୋଗ କରିଥିଲି।
ନରକାଂତେ ତତଃ ସୋଽହଂ କାଂତଯା ସହ ଭୂପତେ । ଗୃଧ୍ରପକ୍ଷକୁଲେଜାତୌ ମୃତମାଂସାଶନୌ ତଥା
ନରକର ଶେଷରେ, ରାଜା, ମୁଁ ଓ ମୋର ପ୍ରିୟା ଦୁହେଁ ଗୃଧ୍ର ପକ୍ଷୀର ଜନ୍ମ ନେଲୁ, ମୃତ ମାଂସ ଖାଇଥିଲୁ।
ଏତାଵପି ଚ ତୌ ରାଜନ୍ନରକାଂତ ଗତୈଷିଣୌ । ଜାତୌ ଶଲଭଯୋର୍ଵଂଶେ ଭୋକ୍ତୁଂ ଫଲଂ ସ୍ଵକର୍ମଣଃ
ଏହି ଦୁଇଜଣ ମଧ୍ୟ, ରାଜା, ନରକ ଛାଡି ଆଉ ଜନ୍ମ ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ପୋକାର ଗୋତ୍ରରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ନିଜ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗିବା ପାଇଁ।
ଯଦେତାଭ୍ଯାଂ କୃତଂ କର୍ମ୍ମ ରାଜଞ୍ଛଲଭଜନ୍ମନି । ତଦାକର୍ଣଯ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଶ୍ରୋତୄଣାଂ ଵିସ୍ମଯପ୍ରଦମ୍
ଏହି ଦୁଇଜଣ ପୋକା ହେବାବେଳେ କ'ଣ କରିଥିଲେ, ରାଜା, ଏହା ଶୁଣ; ମୁଁ କହିବି, ଶୁଣିଥିବାମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେବେ।
ଏକଦା ସୁମହାନ୍ଵାଯୁଃ ସମାଯାତୋ ମହୀପତେ । ଉଡ୍ଡୀଯ ପାତିତୌ ତେନ ଗଙ୍ଗାଗର୍ଭେ ସୁନିର୍ମଲେ
ଏକଦିନ ଏକ ବଡ଼ ବାତାସ ଆସିଲା, ରାଜା, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଉଡ଼ାଇ ଶୁଧ୍ଧ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ପକାଇ ଦେଲା।
ନିପତ୍ଯ ଗଙ୍ଗାସଲିଲେ କୋମଲାଙ୍ଗାଵିମୌ ତଥା । ଜଗ୍ମତୁଃ ପଂଚତାଂ ସଦ୍ଯଃ ସମସ୍ତକଲୁଷାପହମ୍
ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ପଡ଼ି, ସେମାନଙ୍କର କୋମଳ ଦେହ ତୁରନ୍ତ ନଷ୍ଟ ହେଲା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହେଲା।
ତତୋ ନେତୁମିମୌ ଦୂତା ଆଯାତାଶ୍ଚାରୁଚକ୍ଷୁଷଃ । ଆଯାତାନି ଵିମାନାନି ସର୍ଵଭୋଗାନ୍ଵିତାନି ଚ
ତାପରେ, ସୁନ୍ଦର ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଦୂତମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ନେବାକୁ ଆସିଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ସୁଖ ଥିବା ଦିବ୍ୟ ରଥ ମଧ୍ୟ ଆସିଲା।
ଵିମୁକ୍ତୌ ସର୍ଵପାପେଭ୍ଯସ୍ତୁଲସୀ ମାଲ୍ଯ ଶୋଭିତୌ । ଦିଵ୍ଯଂଵିମାନମାରୁହ୍ଯ ଗତୌ ଵିଷ୍ଣୁପୁରଂ ପ୍ରତି
ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ତୁଳସୀ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ସେମାନେ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଚଢ଼ି ବିଷ୍ଣୁପୁରକୁ ଯିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ତାଵତ୍କାଲଂ ସ୍ଥିତୌ ରାଜନ୍ବ୍ରହ୍ମଣୋଽଵ୍ଯକ୍ତଜନ୍ମନଃ । ବ୍ରହ୍ମାଜ୍ଞଯା ସମାଯାତୌ ତତ ଇନ୍ଦ୍ରପୁରଂ ପ୍ରତି
କିଛି ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ରାଜା, ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଅଦୃଶ୍ୟ ଲୋକରେ ରହିଲେ; ପରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଇନ୍ଦ୍ରପୁରକୁ ଗଲେ।
ଭୁକ୍ତଵଂତୌ ସୁଖଂ ତତ୍ର ଦୁର୍ଲ୍ଲଭଂ ଯତ୍ସୁରୈରପି । ତାଵତ୍କାଲଂ ସ୍ଥିତୌ ରାଜନ୍ଭୋକ୍ତୁଂ କୃଚ୍ଛ୍ରାଂ ଵସୁଂଧରାମ୍
ସେଠାରେ ସେମାନେ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଯାହା ମିଳାଇପାରନ୍ତିନାହିଁ, ଏମିତି ଶୁଖ ଭୋଗିଲେ; ଏବଂ କିଛି ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହି, ପୁଣି ଭୂମିରେ ଜନ୍ମ ନେଇ ଭୋଗ କଲେ।
ପଵିତ୍ରେ ଭଵତୋ ଵଂଶେ ଜାତାଵେତୌ ମହାଯଶୌ । ଗଙ୍ଗାଯାଂ ତ୍ଯଜତୋ ଦେହଂ ଭୂଯୋ ଜନ୍ମ ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ତୁମର ପବିତ୍ର ଏବଂ ପ୍ରଶଂସିତ ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ଗଙ୍ଗାରେ ଦେହ ଛାଡ଼ି, ସେମାନେ ପୁଣି ଜନ୍ମ ନେଲେନି।
ତଥାପି ଵସୁଧାଂ ଭୋକ୍ତୁଂ ଜାତୌ ପୁଣ୍ଯତମାଵିମୌ । ଚିରଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ମହୀଂ କୃତ୍ସ୍ନାଂ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରସମନ୍ଵିତୌ
ତଥାପି, ଭୂମିର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରିବା ପାଇଁ, ସେମାନେ ସବୁଠାରୁ ପୁଣ୍ୟବାନ୍ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଉପଭୋଗ କରି, ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ଘେରି ରହିଲେ।
ଗଙ୍ଗାମରଣମାସାଦ୍ଯ ଯୋଗିନାମପି ଦୁର୍ଲ୍ଲଭମ୍ । ନାରାଯଣସ୍ଯ ସାଯୁଜ୍ଯମିମୌ ଭୂପ ଗମିଷ୍ଯତଃ
ଗଙ୍ଗାରେ ମୃତ୍ୟୁ ଲାଭ କରି, ଯାହା ଯୋଗୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ, ଏହି ଦୁଇଜଣ, ରାଜା, ନାରାୟଣଙ୍କ ସାମୀପ୍ୟକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ।
ଏତତ୍ସର୍ଵଂ ମଯା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ପୂର୍ଵ ଵୃତ୍ତାଂତମେତଯୋଃ । ଜାତିସ୍ମରପ୍ରଭାଵେନ ନୃପଵର୍ଗଶିରୋମଣୀ
ମୁଁ ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ଏହି ଦୁଇଜଣଙ୍କର ପୂର୍ବ ଜନ୍ମର ଘଟଣା ମନେ ପକାଇ, ତୁମକୁ କହିଲି, ରାଜାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଗଙ୍ଗାମରଣମାସାଦ୍ଯ ଗତାଵେତୌ ଦଶାମିମାମ୍ । ଆଵଯୋଃ କଃ ପରିତ୍ରାଣଂ କରିଷ୍ଯତି ଦୁରାତ୍ମନୋଃ
ଗଙ୍ଗା ନଦୀରେ ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଁ, ଏହି ଦୁଇଜଣ ଏହି ଦୁର୍ଦ୍ଦଶାକୁ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି; ଆମେ ଏମିତି ପାପୀ ଥିଲେ, କିଏ ଆମକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବ?
ମିତ୍ରାଵଜ୍ଞା ମନୁଷ୍ଯାଣାଂ ନରକକ୍ଲେଶଦାଯିନୀ । ମମୈଵ ପୃଥିଵୀପାଲ ଦୃଷ୍ଟା କେଵଲମେଵତତ୍
ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମିତ୍ରଙ୍କୁ ଅବହେଳା କଲେ, ସେଥିରୁ ନରକର ଯନ୍ତ୍ରଣା ମିଳେ; ମୋତେ ଏହି କଥା ପୃଥିବୀର ରାଜା, ନିଜ ଚକ୍ଷୁରେ ଦେଖିଛି।
ପିତ୍ରଭକ୍ତିର୍ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ଇହାମୁତ୍ର ଚ ଦୁଃଖଦା । ଇହ ସଂପଦ୍ଵିନାଶାଯ ପରତ୍ର ନରକାଯ ଚ
ପିତାଙ୍କୁ ଅତିରିକ୍ତ ଭକ୍ତି କରିଲେ, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଠି ଓ ପରଲୋକରେ ଦୁଃଖ ମିଳେ; ଏଠି ଧନ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ପରଲୋକରେ ନରକ ମିଳେ।
ଵରଂ ମନ୍ଯେ ମହୀପାଲ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦି ପାତକମ୍ । କଦାଚିନ୍ନିଷ୍କୃତିସ୍ତସ୍ମାଦିଯଂ ଭଵତି ଶାଶ୍ଵତୀ
ମୁଁ ଭାବୁଛି, ରାଜା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ଭଳି ମହାପାପ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଭଲ; କାହିଁକିନା ସେଥିରେ କେବେ କେବେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ହୁଏ, କିନ୍ତୁ ଏହି ପାପ ସଦା ସରିନାହିଁ।
ଦୁଃଖାର୍ଜିତଂ ପୁଣ୍ଯଵୃକ୍ଷଂ ସର୍ଵକ୍ଲେଶଵିନାଶନମ୍ । ପିତ୍ରଵଜ୍ଞାକୁଠାରେଣ ଚ୍ଛିଂଦଂତି ଭୁଵି ମାନଵାଃ
ଯେ ପୁଣ୍ୟର ବୃକ୍ଷ ଦୁଃଖରେ ଲଭ୍ୟ, ସମସ୍ତ କଷ୍ଟକୁ ଦୂର କରେ, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପିତାଙ୍କୁ ଅବହେଳା କରି, ଏହି ବୃକ୍ଷକୁ କୁଠାରରେ କାଟିଦିଅନ୍ତି।
ଯତ୍କିଞ୍ଚିଦ୍ଦୀଯତେ ରାଜନ୍ପିତ୍ର୍ଯେ ଵକ୍ତ୍ରେ ପରଂତପ । ତଦଶ୍ନାତି ସ୍ଵଯଂ ଵିଷ୍ଣୁଃ ପିତୃରୂପୋ ହରିର୍ଯତଃ
ରାଜା, ଯେଉଁ କିଛି ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ଦିଆଯାଏ, ସେହି ସବୁ ନିଜେ ବିଷ୍ଣୁ ଭୋଜନ କରନ୍ତି, କାରଣ ହରି ପିତୃର ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି।
ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଦେଵୌ ପିତରୌ ସେଵଂତେ ଯେତ୍ଵହର୍ନିଶମ୍ । ସର୍ଵସିଦ୍ଧିର୍ଭଵେତ୍ତେଷାଂ ପ୍ରସାଦାଜ୍ଜଗତୀପତେଃ
ଯେଉଁମାନେ ଦିନରାତି ପିତାମାତାଙ୍କୁ, ଯେଉଁମାନେ ଦେଖିପାରିବା ଦେବତା ଭାବେ ସେବା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପୃଥିବୀର ନାଥଙ୍କ କୃପାରେ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ପାଆନ୍ତି।
ପିତୃଭକ୍ତିଵିହୀନା ଯେ ଦିନଂ ତିଷ୍ଠଂତି ମାନଵାଃ । ତାଵତ୍କଲ୍ପସହସ୍ରଂ ତୁ ତିଷ୍ଠଂତି ନରକେ ଜନାଃ
ଯେଉଁ ଲୋକେ ପିତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ବିନା ଦିନ କାଟନ୍ତି, ସେମାନେ ହଜାର କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନରକରେ ରୁହନ୍ତି।
ତସ୍ମାଦିଦଂ ମହାଦୁଃଖଂ ବଭୂଵ ମମ ସାଂପ୍ରତମ୍ । ମୋକ୍ଷଂ କଦା ଗମିଷ୍ଯାମି ସଦାରୋଽହଂ ନ ଵେଦ୍ମି ତତ୍
ଏହି କାରଣରୁ, ଏହି ମହାଦୁଃଖ ଏବେ ମୋ ପରେ ଆସିଛି; କେବେ ମୁଁ ମୋ ଜୀବନସଙ୍ଗିନୀ ସହିତ ମୁକ୍ତି ପାଇବି, ମୁଁ ଜାଣେନି।
ଵ୍ଯାସଉଵାଚ- ଏତତ୍ତସ୍ଯ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରଗୃହ୍ଯ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମ । ବଭୂଵ ହର୍ଷିତୋ ରାଜା ଵିସ୍ମିତଶ୍ଚ ପୁନଃ ପୁନଃ
ବ୍ୟାସ ଉଚ୍ଚାରିଲେ— ସେ ଲୋକଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାଜା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି ହେଲେ ଏବଂ ପୁନିପୁନି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ।
ରାଜୋଵାଚ- ଆଶ୍ଚର୍ଯଂ ହି ଵଚୋ ଗୃଧ୍ର ଶ୍ରୁତମେତନ୍ମୁଖାତ୍ତଵ । ମମ ଚୈଷାଂ ଚ ହୃଦଯେ ପ୍ରତୀତିର୍ନ ହି ଜାଯତେ
ରାଜା କହିଲେ— ଗୃଧ୍ର, ତୁମ ମୁଖରୁ ଶୁଣିଥିବା ଏହି କଥା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ; ମୋ ଏବଂ ଏଠାରେ ଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଏହି କଥାରେ ବିଶ୍ୱାସ ହେଉନାହିଁ।