ଅର୍ଘଂ ଦଦ୍ଯାତ୍ପ୍ରଯତ୍ନେନ ସୂର୍ଯ୍ଯନାମାନୁକୀର୍ତ୍ତନୈଃ । ନମସ୍ତେ ଵିଷ୍ଣୁରୂପାଯ ନମସ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମରୂପିଣେ
ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଯତ୍ନ ସହିତ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ। ବିଷ୍ଣୁ ରୂପୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ବ୍ରହ୍ମା ରୂପୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ସହସ୍ରରଶ୍ମଯେ ସୂର୍ଯ ନମସ୍ତେ ସର୍ଵତେଜସେ । ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ରଵପୁଷେ ନମସ୍ତେ ଭକ୍ତଵତ୍ସଲ
ହଜାର ରଶ୍ମି ଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ସମସ୍ତ ତେଜ ଥିବା ଜଣେକୁ ନମସ୍କାର। ରୁଦ୍ର ରୂପୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଭକ୍ତମାନେଙ୍କୁ ଭଲପାଉଥିବା ଜଣେକୁ ନମସ୍କାର।
ପଦ୍ମନାଭ ନମସ୍ତେଽସ୍ତୁ କୁଂଡଲାଂଗଦଭୂଷିତ । ନମସ୍ତେ ସର୍ଵଲୋକେଶ ସୁପ୍ତାନାମୁପବୋଧନ
ହେ ପଦ୍ମନାଭ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ। କୁଣ୍ଡଳ ଓ ବାହୁବଳି ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି। ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ନାଥ, ଶୟନରତ ଲୋକଙ୍କୁ ଜାଗାଇଥିବା ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।
ସୁକୃତଂ ଦୁଷ୍କୃତଂ ଚୈଵ ସର୍ଵଂ ପଶ୍ଯସି ସର୍ଵଦା । ସତ୍ଯଦେଵ ନମସ୍ତେଽସ୍ତୁ ପ୍ରସୀଦ ମମ ଭାସ୍କର
ଆପଣ ସଦା ସମସ୍ତ ଭଲ ଓ ଖରାପ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖନ୍ତି। ସତ୍ୟର ଦେବତା, ଭାସ୍କର, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ, ଦୟା କରନ୍ତୁ।
ଦିଵାକର ନମସ୍ତେସ୍ତୁ ପ୍ରଭାକର ନମୋସ୍ତୁ ତେ । ଏଵଂ ସୂର୍ଯଂ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ସପ୍ତ କୃତ୍ଵା ପ୍ରଦକ୍ଷିଣମ୍
ଦିବାକର, ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ। ପ୍ରଭାକର, ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ। ଏଭଳି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ସାତଥର ପରିକ୍ରମା କରିବା ପରେ—
ଦ୍ଵିଜଂ ଗାଂ କାଂଚନଂ ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ପଶ୍ଚାଚ୍ଚ ସ୍ଵଗୃହଂ ଵ୍ରଜେତ୍ । ଆଶ୍ରମସ୍ଥାଂସ୍ତତଃ ପୂଜ୍ଯ ପ୍ରତିମାଂ ଚାପି ପୂଜଯେତ୍
ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଗାଈ ଏବଂ ସୁନା ସ୍ପର୍ଶ କରି, ପରେ ନିଜ ଘରକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ତାପରେ ଆଶ୍ରମରେ ଥିବା ଠାକୁର ମୂର୍ତ୍ତିକୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପୂର୍ଵଂ ଭକ୍ତ୍ଯୈଵ ଗୋଵିଂଦଂ ଗୃହୀ ଚ ନିଯତାତ୍ମଵାନ୍ । ପୂଜଯେଦ୍ଭକ୍ତିତୋ ରାଜନ୍ନୁଭଯତ୍ର ଯଥାଵିଧି
ପ୍ରଥମେ, ଏକ ଗୃହସ୍ଥ ନିଜକୁ ସଂଯମରେ ରଖି, ଭକ୍ତି ସହିତ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, ରାଜା, ଦୁଇଠି ସ୍ଥାନରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ।
ଵିଶେଷାଦପି ଵୈଶାଖେ ଯୋଽର୍ଚଯେନ୍ମଧୁସୂଦନମ୍ । ସର୍ଵଂ ସଂଵତ୍ସରଂ ଯାଵଦର୍ଚିତସ୍ତେନ ମାଧଵଃ
ବିଶେଷ କରି ବୈଶାଖ ମାସରେ ଯେଉଁଠି ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ସେ ଏକ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାଧବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥାଏ।
ମାଧଵେ ମାସି ସଂପ୍ରାପ୍ତେ ମେଷସ୍ଥେ କର୍ମସାକ୍ଷିଣି । କେଶଵପ୍ରୀତଯେ କୁର୍ଯାତ୍କେଶଵଵ୍ରତସଂଚଯମ୍
ମାଧବ ମାସ ଆସିଲେ, ମେଷ ରାଶିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଥିଲେ, କେଶବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ କେଶବ ବ୍ରତର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।
ଦଦ୍ଯାଦନେକଦାନାନି ତିଲାଜ୍ଯପ୍ରଭୃତୀନ୍ଯପି । ଜନ୍ମକୋଟିସମୁଦ୍ଭୂତ ପାତକାଂତକରାଣି ଚ
ତିଳ, ଘିଅ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦାନ ବହୁତ ଦେବା ଉଚିତ, ଯାହା କୋଟି କୋଟି ଜନ୍ମର ଆସିଥିବା ପାପକୁ ନଶ୍ଟ କରେ।
ଜଲାନ୍ନଶର୍କରାଧେନୁତିଲଧେନୁମୁଖାନି ଚ । ଵିତ୍ତମାନେନ ଦେଯାନି ଦାନାନୀପ୍ସିତସିଦ୍ଧଯେ
ପାଣି, ଭୋଜନ, ଚିନି, ଗାଈ, ତିଳ, ଗାଈ ଏବଂ ଧନ ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଇଚ୍ଛିତ ଫଳ ପାଇବା ପାଇଁ।
ଵୈଶାଖଂ ସକଲଂ ମାସଂ ନିତ୍ଯସ୍ନାଯୀ ଜିତେଂଦ୍ରିଯଃ । ଜପନ୍ହଵିଷ୍ଯଂ ଭୁଂଜାନଃ ସର୍ଵପାପୈଃ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଶାଖ ମାସରେ ଯିଏ ନିତ୍ୟସ୍ନାନ କରେ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରେ, ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ହବିଷ୍ୟ ଭୋଜନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ।
ଏକଭୁକ୍ତମଥୋ ନକ୍ତମଯାଚିତମତଂଦ୍ରିତଃ । ମାଧଵେ ମାସି ଯଃ କୁର୍ଯାଲ୍ଲଭତେ ସର୍ଵମୀପ୍ସିତମ୍
ମାଧବ ମାସରେ ଯିଏ ଏକଥର ଭୋଜନ କରେ, ରାତିରେ ଖାଏ, ଅନ୍ୟଠାରୁ ଚାହିଁ ନେଇନାହିଁ, ଏବଂ ଅଲସ ହୁଏନାହିଁ, ସେ ଚାହିଁଥିବା ସମସ୍ତ କିଛି ପାଏ।
ଵୈଶାଖେ ଵିଧିନା ସ୍ନାନଦ୍ଵଯଂ ନଦ୍ଯାଦିକେ ବହିଃ । ହଵିଷ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯଂ ଚ ଭୂଶଯ୍ଯା ନିଯମସ୍ଥିତିଃ
ବୈଶାଖ ମାସରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଦୁଇଥର ସ୍ନାନ କରିବା, ନଦୀ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଜଳସ୍ଥଳରେ, ହବିଷ୍ୟ ଭୋଜନ, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ରଖିବା, ଭୂମିରେ ଶୋଇବା ଏବଂ ନିୟମରେ ଅଟୁଟ ରହିବା ଉଚିତ।
ଵ୍ରତଂ ଦାନଂ ଜପୋ ହୋମୋ ମଧୁସୂଦନପୂଜନମ୍ । ଅପି ଜନ୍ମସହସ୍ରୋତ୍ଥଂ ପାପଂ ଦହତି ଦାରୁଣମ୍
ବ୍ରତ, ଦାନ, ଜପ, ହୋମ ଓ ମଧୁସୂଦନଙ୍କ ପୂଜା—ଏହି ସବୁ ଦ୍ୱାରା ହଜାର ଜନ୍ମର ଭୟଙ୍କର ପାପ ମଧ୍ୟ ଦହିଯାଏ।
ଯଥୈଵ ମାଧଵୋ ଧ୍ଯାତୋ ଵିନାଶଯତି କିଲ୍ବିଷମ୍ । ତଥୈଵ ମାଧଵେ ସ୍ନାନଂ ନିଯମେନ ଵିନିର୍ମିତମ୍
ଯେପରି ମାଧବଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କଲେ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ, ସେପରି ମାଧବ ମାସରେ ନିୟମରେ ସ୍ନାନ କଲେ ମଧ୍ୟ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ।
ତୀର୍ଥେ ଚାନୁଦିନଂ ସ୍ନାନଂ ତିଲୈଶ୍ଚ ପିତୃତର୍ପଣମ୍ । ଦାନଂ ଧର୍ମଘଟାଦୀନାଂ ମଧୁସୂଦନପୂଜନମ୍
ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ଦିନକୁ ସ୍ନାନ, ତିଳ ଜଳରେ ପିତୃପିତାମହଙ୍କୁ ତର୍ପଣ, ଧର୍ମଘଟ ଓ ଅନ୍ୟ ଦାନ, ମଧୁସୂଦନଙ୍କ ପୂଜା—
ମାଧଵେ ମାସି କୁର୍ଵୀତ ମଧୁସୂଦନତୁଷ୍ଟିଦମ୍ । ତିଲୋଦକସୁଵର୍ଣାନ୍ନ ଶର୍କରାଂବରଭୂଷଣମ୍
ମାଧବ ମାସରେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ ତିଳ ଜଳ, ସୁନା, ଭୋଜନ, ଚିନି, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଗହଣା ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ପାଦତ୍ରାଣାତପତ୍ରାଂବୁ କୁଂଭାନ୍ଦଦ୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵିଜାତିଷୁ । ତ୍ରିସଂଧ୍ଯଂ ପୂଜଯେଦୀଶଂ ଭକ୍ତିତୋ ମଧୁସୂଦନମ୍
ଦ୍ୱିଜମାନେଙ୍କୁ ପାଦାବରଣ, ଛତା, ପାଣିର ଘଡ଼ା ଓ କୁମ୍ଭ ଦେବା ଉଚିତ। ତିନି ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ସାକ୍ଷାଦ୍ଵିମଲଯା ଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯା ସମୁପେତଂ ସମାହିତଃ । ସୁଵର୍ଣତିଲପାତ୍ରୈଶ୍ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣାଞ୍ଛକ୍ତିତୋ ବହୂନ୍
ଶୁଦ୍ଧ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ସହିତ ଏକାଗ୍ର ମନେ, ଯେତେ ସମ୍ଭବ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ସୁନା ଓ ତିଳର ପାତ୍ର ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତର୍ପଯେଦୁଦପାତ୍ରୈର୍ଯୋ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଂ ଵ୍ଯପୋହତି । ଵୈଶାଖେ ମାସି ଯଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ପ୍ରାତର୍ନଦ୍ଯାଂ ସମାହିତଃ
ଯେଉଁଠି ମଣିଷ ଭକ୍ତିଭାବରେ ବୈଶାଖ ମାସର ସକାଳେ ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରି, ପାଣିର ପାତ୍ରରେ ତର୍ପଣ କରେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ପାପକୁ ଦୂର କରିପାରେ।
ପୂଜଯିତ୍ଵା ହରିଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ପୁଷ୍ପୈଃ କାଲୋଦ୍ଭଵୈଃ ଫଲୈଃ । ପୂଜଯେଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଶକ୍ତ୍ଯା ପାଖଂଡାଲାପଵର୍ଜିତଃ
ଯିଏ ଭକ୍ତିସହିତ ଋତୁଅନୁଯାୟୀ ଫୁଲ ଓ ଫଳ ଦ୍ୱାରା ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ସେ ନିଜ ଶକ୍ତିଅନୁଯାୟୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, ତଥା ପାଖଣ୍ଡୀଙ୍କୁ ଏଡ଼ିବା ଦରକାର।
ତର୍ପଯେଦ୍ଵସ୍ତ୍ରଗୋଦାନୈ ରତ୍ନାଦ୍ଯୈର୍ଧନସଂଚଯୈଃ । ଅନ୍ଯଦ୍ଵିତ୍ତଂ ଯଥାଶକ୍ତି ସ୍ତୋକଂ ସ୍ତୋକଂ ସମାଚରେତ୍
ସେ ବସ୍ତ୍ର, ଗାଈ, ମଣିମାଣିକ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଧନସମ୍ପତି ଦେଇ ଯୋଗ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ନିଜ ଶକ୍ତିଅନୁଯାୟୀ ଅନ୍ୟ ଧନ ଥିଲେ ତାହାରୁ ଥୋଡ଼ା ଥୋଡ଼ା ଦେଇବା ଉଚିତ।
ପଶ୍ଚାଦ୍ଵିନିଃସ୍ଵଃ ପୁରୁଷୋ ମାଧଵେ ମାସି ମାଧଵମ୍ । ପୁଷ୍ପାର୍ଚନଵିଧାନେନ ପୂଜଯେନ୍ମଧୁସୂଦନମ୍
ତାପରେ, ଯଦିଓ ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦରିଦ୍ର ହୋଇଯାଏ, ମାଧବ ମାସରେ ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତଃ ପିତୄଣାଂ ତାରଯେଚ୍ଛତମ୍ । ସଜନ୍ମଶତସାହସ୍ରଂ ନ ଶୋକଫଲଭାଗ୍ଭଵେତ୍
ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ସେ ନିଜ ପିତୃମାନେଙ୍କୁ ଶତଜନ ଉଦ୍ଧାର କରେ; ଏବଂ ଶତସାହସ୍ର ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଦୁଃଖର ଫଳ ଭୋଗ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ।
ନ ଚ ଵ୍ଯାଧିଭଯଂ ତସ୍ଯ ନ ଦାରିଦ୍ର୍ଯଂ ନ ବଂଧନମ୍ । ସ ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତୋ ଜାଯେତ ଧନ୍ଯୋ ଜନ୍ମନିଜନ୍ମନି
ସେଠାରେ ତାଙ୍କୁ କୌଣସି ରୋଗର ଭୟ, ଦରିଦ୍ରତା କିମ୍ବା ବନ୍ଧନ ନାହିଁ; ସେ ପ୍ରତି ଜନ୍ମରେ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇ ଧନ୍ୟ ହୁଏ।
ଯାଵଦ୍ଯୁଗସହସ୍ରାଣି ଶତମଷ୍ଟୋତ୍ତରଂ ଭଵେତ୍ । ତାଵତ୍ସ୍ଵର୍ଗେ ଵସେଦ୍ଵୀର ଭୂପତିଶ୍ଚ ପୁନର୍ଭଵେତ୍
ଏକ ଶତ ଅଷ୍ଟ ହଜାର ଯୁଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ହେ ଭୀର, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବାସ କରେ, ପୁନିଥରେ ପୃଥିବୀରେ ରାଜା ହୁଏ।
ଭୂପତେର୍ଵିଵିଧାନ୍ଭୋଗାନ୍ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଚୈଵ ଯଥାସୁଖମ୍ । ମାଧଵସ୍ଯ ପ୍ରସାଦେନ ମାଧଵେ ଲୀଯତେ ତତଃ
ରାଜା ଭାବେ ବିଭିନ୍ନ ସୁଖ ଇଚ୍ଛାମତେ ଭୋଗ କରି, ମାଧବଙ୍କର କୃପାରେ ସେ ପରେ ମାଧବରେ ଲୀନ ହୁଏ।
ଶୃଣୁ ରାଜନ୍ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ସମାସାନ୍ମାଧଵାର୍ଚନମ୍ । ଵୈଦିକଂ ତାଂତ୍ରିକଂ ଵାପି ମିଶ୍ରକଂ ପାପନାଶନମ୍
ହେ ରାଜା, ଏବେ ମୁଁ ସଂକ୍ଷେପରେ ମାଧବଙ୍କର ବିଦିପ୍ରକାର ପୂଜା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି; ବେଦ ହେଉ କି ତନ୍ତ୍ର, କିମ୍ବା ମିଶ୍ର, ଏହି ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରେ।
ନହ୍ଯଂତୋଽନଂତପାରସ୍ଯ ନାଂତଃ ପୂଜାଵିଧେର୍ନୃପ । ଅଥ ସଂକ୍ଷିପ୍ଯ ଚୋଚ୍ଯେତ ଯଥାଵଦନୁପୂର୍ଵଶଃ
ଅନନ୍ତ ଓ ସୀମାହୀନ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ପୂଜାର କୌଣସି ସୀମା ନାହିଁ, ଏହାର ବିଧିର ମଧ୍ୟ ଶେଷ ନାହିଁ, ହେ ରାଜା; କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହାକୁ ଠିକ୍ କ୍ରମରେ ସଂକ୍ଷେପରେ କୁହାଯିବ।