ଯେ ନର୍ମଦାଯାମିହ ଶର୍ମଦାଯାମଶୁଦ୍ଧକାଯାନପି ଶୋଧଯଂତି । ଵିଶେଷତୋ ମାଧଵମାସି ମର୍ତ୍ଯା ଭଵଂତି ମର୍ତ୍ଯାଧିପଲୋକଲୀଲାଃ
ଏଠାରେ ନର୍ମଦା ନଦୀ, ଯାହା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ, ସେଠାରେ ଅପବିତ୍ର ଦେହ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଯାନ୍ତି। ବିଶେଷକରି ମାଧବ ମାସରେ, ସାଧାରଣ ମଣିଷମାନେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟ ମଣିଷଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୋଇ ଲୋକରେ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି।
ଆଜନ୍ମନୋଽଘସ୍ମରଣେନ ରେଵା ନିହଂତି ଦୃଷ୍ଟା ଦଶଜନ୍ମଜଂ ପୁନଃ । ସ୍ନାତା କଥଂ ଚିଚ୍ଛତଯୋନିଜାତଂ ସଂସେଵିତା ଯଚ୍ଛତି ରୁଦ୍ରଲୋକମ୍
ଜନ୍ମଠାରୁ ଯେଉଁ ପାପ ସ୍ମରଣରେ ରହିଛି, ଏବଂ ଦଶ ଜନ୍ମର ଅପରାଧ ମଧ୍ୟ ରେବା ନଦୀ ନଷ୍ଟ କରିଦିଏ। ଯେଉଁମାନେ ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ଯଦିଓ ନିମ୍ନ କୁଳରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିବେ, ଯଦି ସେମାନେ ଭକ୍ତିଶୀଳ, ସେମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।
ସକଲଂ ମାଧଵଂ ମାସଂ ସା ଚିତ୍ରା ନର୍ମଦାଜଲେ । ସସ୍ନୌ କିଂଚିଦ୍ଦଦୌ ଦାନଂ ଶକ୍ତ୍ଯା ଵିପ୍ରେଷୁ ନିତ୍ଯଶଃ
ମାଧବ ମାସ ସମଗ୍ର ଅବଧିରେ, ଚିତ୍ରା ନର୍ମଦା ଜଳରେ ପ୍ରତିଦିନ ସ୍ନାନ କଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରତିଦିନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଅଳ୍ପ ଦାନ ଦେଲେ।
ସର୍ଵପାପହରଂ ସ୍ତୋତ୍ରଂ ଶୃଣୋତି ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ହରେଃ । ଵିପ୍ରାଣାଂ ତତ୍ର ପଠତାଂ ସଂଗାଦସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜନ୍ମନଃ
ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ହରିଙ୍କ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରୁଥିବା ସ୍ତୋତ୍ର ଶୁଣନ୍ତି କିମ୍ବା ସେଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପାଠ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଦ୍ୱିଜ ଜନ୍ମର ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି।
ନିମଜ୍ଜ୍ଯ ସା ମାଧଵମାସି ପୂର୍ଣେ ରେଵାଜଲେ ତତ୍ର ମହୀସୁରେଭ୍ଯଃ । ଅଚ୍ଛିଦ୍ରମାସାଦ୍ଯ ଯଥାଵିଧାନଂ ତତ୍ରାପି ଚିତ୍ରାପି ଚକାର ମାସମ୍
ମାଧବ ମାସରେ ରେବା ନଦୀର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଳରେ ନିମଜ୍ଜନ କରି, ଚିତ୍ରା ଯଥାବିଧି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ସେଠାରେ ମହାମୁନିମାନେ ସହିତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମାସ ଅନୁଷ୍ଠାନ କଲେ।
କୁଟୀରକଂ ତଂ ତୁ ନଵଂ ଵିଧାଯ ସୁଦେଵନାମାପି ସ ଭୂମିଦେଵଃ । ଉଵାସ ରେଵାସଲିଲେ ନିମଜ୍ଜଂଶ୍ଚିତ୍ରୋପରୋଧାଦନିଶଂ ଦଯାତଃ
ସେ ଭୂମିର ରାଜା ସୁଦେବ ନାମକ, ଏକ ନୂଆ କୁଟିର ତିଆରି କରି, ରେବା ନଦୀର ପାଖରେ ଦିନ ରାତି ଦୟାବଶତଃ ନିମଜ୍ଜନ କରି ରହିଲେ, ଚିତ୍ରାଙ୍କ ବାଧା ଦେଖି।
ଅଥ କାଲେନ କିଯତା କାଲଧର୍ମମୁପେଯିଵାନ୍ । ଵିପ୍ରସ୍ତଦନୁ ସା ଚିତ୍ରା ଚିରେଣୈଵ ମୃତା ନୃପ
ଏପରେ କିଛି ସମୟ ପରେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିୟତି ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କଲେ। ଏବଂ ବହୁ ସମୟ ପରେ, ରାଜନ୍, ଚିତ୍ରା ମଧ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ।
ତେନ ମାଧଵମାସସ୍ଯ ସୁକୃତେନ ତଦୈଵ ସା । ପୁତ୍ରୀ ତଵାଭଵନ୍ନୂନମଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯମଯାତନାମ୍
ମାଧବ ମାସରେ ତାଙ୍କର କୃତ ପୁଣ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, ସେ ତୁରନ୍ତ ତୁମର କନ୍ୟା ହେଲେ, ଏବଂ ଯମର ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଖିବାକୁ ପଡ଼ିଲା ନାହିଁ।
ତସ୍ଯ କର୍ମଵିପାକୋଽଯଂ ଯଦାପ୍ତଂ ଭୂପତେଃ କୁଲମ୍ । ଵୈଷ୍ଣଵଂ ଵିଶଦଂ ଵୀର ଦୁଷ୍ପ୍ରାପ୍ଯଂ ପାପକର୍ମଭିଃ
ତାଙ୍କର କର୍ମର ଫଳ ଏହି, ଯେ ସେ ଭୂପତିଙ୍କ ପବିତ୍ର ବୈଷ୍ଣବ କୁଳରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଏହି ପବିତ୍ର କୁଳ ପାପୀ କର୍ମ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ପାଇପାରିନଥାନ୍ତି।
ଦିଵ୍ଯାଦେଵୀ ଵରଂ ନାମ ଜାତଂ ଚାସ୍ଯାଂ ନରୋତ୍ତମ । ଯଚ୍ଚ ଦତ୍ତଵତୀ ଚାନ୍ନଂ ଭୋଗ୍ଯସୌଖ୍ଯସୁଖାନି ଚ
ତାଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଦିବ୍ୟ ଦେବୀ ବରା ନାମକ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ମଣିଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ସେ ଯେଉଁ ଖାଦ୍ୟ ଦାନ କରିଥିଲେ, ଏବେ ତାହାର ଫଳସ୍ୱରୂପ ସୁଖ ଓ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରୁଛନ୍ତି।
ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ପୁରା ତସ୍ମୈ ଗଣିକାତ୍ଵେଽପି ସଂଗତା । ସ୍ନାତ୍ଵା ଚ ମାଧଵେ ମାସି କିଂଚିତ୍ତତ୍ରାପି ଯଦ୍ଦଦୌ
ପୂର୍ବରୁ ଗଣିକା ଥିବାବେଳେ ମଧ୍ୟ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ସାଙ୍ଗତ୍ୟ କରିଥିଲେ। ମାଧବ ମାସରେ ସ୍ନାନ କରି, ସେଠାରେ ଅଳ୍ପ ଦାନ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ତସ୍ଯ ଦାନସ୍ଯ ସା ଭୁଂକ୍ତେ ସ୍ନାନସ୍ଯ ଚ ଫଲୋଦଯମ୍ । ପିବତେ ଶୀତଲଂ ତୋଯଂ ମିଷ୍ଟାନ୍ନଂ ଚ ତଥାନିଶମ୍
ସେ ଏବେ ତାହା ଦାନ ଓ ସ୍ନାନର ଫଳ ଉପଭୋଗ କରୁଛନ୍ତି; ପ୍ରତିଦିନ ଶୀତଳ ଜଳ ଓ ମଧୁର ଖାଦ୍ୟ ପାନ କରୁଛନ୍ତି।
ଦିଵ୍ଯାନ୍ଭୋଗାନ୍ପ୍ରଭୁଂଜାନା ଵର୍ତତେ ଚ ପ୍ରଭୋର୍ଗୃହେ । ଭୁଂଜତେ ଵିଧିଦତ୍ତଂ ଚ ଦୁଃଖଶୋକାଦିପୀଡିତା
ଦିବ୍ୟ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରି, ସେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଘରେ ବାସ କରୁଛନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଦୁଃଖ ଓ ଶୋକ ଭୋଗୁଛନ୍ତି, ସେମାନେ ବିଧି ଅନୁସାରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।
ଯତ୍ପୁରା ନରନାରୀଣାଂ ଗୃହଭଂଗରତାଽଭଵତ୍ । ତସ୍ଯକର୍ମଵିପାକୋଽଯମସ୍ଯାଃ କିଂଚିଦୁପସ୍ଥିତଃ
ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ନରନାରୀଙ୍କ ଘର ଭଙ୍ଗ କରିବାରେ ତାଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ଥିଲା, ଏହା ତାଙ୍କର କର୍ମର ଫଳ, ଏବଂ ତାହାର କିଛି ଅଂଶ ଏବେ ତାଙ୍କୁ ମିଳିଛି।
ମାଧଵସ୍ନାନମାହାତ୍ମ୍ଯାଦ୍ଵିନୈଵ ଯମଯାତନାମ୍ । ମହାପାପାପି ତେ ଵୀର ସୁଂଦରୀ ସା ସୁତାଭଵତ୍
ମାଧବ ସ୍ନାନର ମହିମା ଦ୍ୱାରା, ଯମର ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଖିବା ଛାଡ଼ି, ବଡ଼ ପାପି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ହେ ଶୂର, ସେ ସୁନ୍ଦରୀ ତୁମର କନ୍ୟା ହେଲେ।
ଏତତ୍ତେ ସର୍ଵମାଖ୍ଯାତଂ ତଵ ପୁତ୍ର୍ଯା ଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍ । ସର୍ଵଜନ୍ମଭଵଂ ଵୀର କର୍ମ ଦୁଷ୍କର୍ମସଂଭଵମ୍
ତୁମର କନ୍ୟା କ’ଣ କରିଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତ କଥା ଏଠାରେ କହିଦେଲି। ପୂର୍ବଜନ୍ମର ସମସ୍ତ କର୍ମ, ଭଲ ଓ ଖରାପ କାର୍ଯ୍ୟ, ସବୁ ତୁମକୁ ଜଣାଇଲି।
ନାରଦ ଉଵାଚ- ଜାତୂକର୍ଣଵଚଶ୍ଚିତ୍ରମେଵମାକର୍ଣ୍ଯ ଭୂପତିଃ । ତମୁଵାଚ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଜ୍ଞାନିନଂ ମୁନିମାଦରାତ୍
ନାରଦ କହିଲେ— ଯାତୂକର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ କଥା ଶୁଣି, ରାଜା ସମ୍ମାନରେ ସେ ଜ୍ଞାନୀ ମୁନିଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ ।
ଦିଵୋଦାସ ଉଵାଚ- କଥମେଷା ଵିମୁଚ୍ଯେତ ଦୁଃଖାଦସ୍ମାନ୍ମୁନେଧୁନା । ଜାତୂକର୍ଣ ଉଵାଚ-। କଥଯାମି ମହତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ଯେନେଯଂ ସୁଖିତା ଭଵେତ୍
ଦିବୋଦାସ କହିଲେ— ମୁନି, ଏହି ସମୟରେ ସେ କିପରି ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିବେ ? ଯାତୂକର୍ଣ୍ଣ କହିଲେ— ମୁଁ ଏମିତି ଏକ ମହାପୁଣ୍ୟ କଥା କହିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେ ସୁଖୀ ହେବେ ।
ଅପ୍ରକାଶମପି ପ୍ରାଯଃ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ତଵାଗ୍ରତଃ । ସ୍ଵଲ୍ପମପ୍ଯଦ୍ଭୁତଂ କର୍ମ ଵିକର୍ମଶତନାଶନମ୍
ଏହି କଥା ସାଧାରଣତଃ ଗୁପ୍ତ ରହିଥାଏ, ତଥାପି ତୁମ ସାମ୍ନାରେ ମୁଁ କହିବି । ଅତି ସାଧାରଣ କିମ୍ବା ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଶତଶଃ ଅପରାଧକୁ ନଶ୍ୱନ୍ନ କରିପାରେ ।
ଯଥା ହରେର୍ଧ୍ଯାନବଲେନ ପାପଂ ଵିନାଶମାଯାତି ମହତ୍ସମଗ୍ରମ୍ । ପ୍ରାତସ୍ତଦା ମାଧଵମାସଦାନସ୍ନାନେନ ଘୋରଂ ଵିଲଯଂ ପ୍ରଯାତି
ଯେପରି ହରିଙ୍କ ଧ୍ୟାନର ଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତ ମହାପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ, ସେପରି ପ୍ରଭାତବେଳେ ମାଧବଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି ସ୍ନାନ କଲେ ଭୟଙ୍କର ପାପ ମିଶିଯାଏ ।
ଯଥା ହରେର୍ଭୀତିଭଯେନ ନାଗା ନଶ୍ଯଂତି ସର୍ଵେ ନିଚଯାସ୍ତଥୈଵ । ନୂନଂ ରଵୌ ମେଷଗତେ ଵିଭାତି ସ୍ନାନେନ ତୀର୍ଥେ ଚ ହରିସ୍ତଵେନ
ଯେପରି ହରିଙ୍କ ଭୟରେ ସମସ୍ତ ସାପ ନଶ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି, ସେପରି ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମେଷରାଶିରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ସ୍ନାନ କରି ହରିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ ପାପ ଦୂରିଯାଏ ।
ତେଜସା ଵୈନତେଯସ୍ଯ ପନ୍ନଗା ଇଵ ପାତକାଃ । ଵିଦ୍ରଵଂତି ଚ ଵୈଶାଖସ୍ନାନେନୋଷସି ନିଶ୍ଚିତମ୍
ଯେପରି ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ତେଜରେ ସାପମାନେ ଭୟରେ ପଳାଯାନ୍ତି, ସେପରି ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବୈଶାଖ ମାସର ପ୍ରଭାତ ସ୍ନାନରେ ପାପମାନେ ଦୂରିଯାନ୍ତି ।
ତସ୍ମାଦ୍ଦେଯାପି ଭୂପାଲ ଦିଵ୍ଯାଦେଵୀ ପୁନଃ ସ୍ଵଯମ୍ । କୃତ୍ଵା ଵୈଶାଖଶ୍ରଵଣଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପାପହରଂ ସ୍ତଵମ୍
ସେଇଥିରୁ ରାଜା, ବୈଶାଖ ମାସର ଉପବାସ କରି, ପାପ ହରାଇବା ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ସ୍ତୁତି ଶୁଣି, ତୁମେ ଦିବ୍ୟାଦେବୀଙ୍କୁ ଆଉଥରେ ସ୍ଵଇଚ୍ଛାରେ ଦେଉ ।
ଭଵିତ୍ରୀ ଭର୍ତୁଃ ସଂଯୋଗସୁଖସଂଭୋଗଭାଗିନୀ । ସୁଦେଵୋଽପି ସ ଜାତୋସ୍ତି ପାଂଡ୍ଯଦେଶାଧିପୋ ବଲୀ
ସେ ତାଙ୍କର ପତି ସହ ଏକତାର ସୁଖର ଅଂଶୀ ହେବେ । ଏବଂ ସେଇ ପାଣ୍ଡ୍ୟ ଦେଶର ପ୍ରବଳ ରାଜା ସୁଦେବ ଜନ୍ମ ନେବେ ।
ଵୈଶାଖମାସି ରେଵାଯାଂ ସ୍ନାନପୁଣ୍ଯେନ ଭୂପତେ । ତସ୍ମା ଏଵ ସୁତାଂ ଦେହି ଵିଶୁଦ୍ଧାଂ ସ୍ନାନତସ୍ତଥା
ହେ ରାଜା, ବୈଶାଖ ମାସରେ ରେବା ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରି ଯେପରି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ସେହିପରି ସ୍ନାନରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଥିବା ତୁମ ଝିଅକୁ ଦେଉ ।
ମାଧଵସ୍ଯ ପୁନଃ ସ୍ତୋତ୍ରଂ ଶ୍ରଵଣାନ୍ମାଧଵସ୍ଯ ଚ । ସଂଦେହୋ ନାତ୍ର କର୍ତଵ୍ଯୋ ଵିଚିତ୍ରଂ ପଶ୍ଯ ଭୂପତେ
ମାଧବଙ୍କର ସ୍ତୋତ୍ର ଏବଂ ମାଧବଙ୍କ ସ୍ୱୟଂ ଶୁଣିଲେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖ, ରାଜା ।
ଇହାମୁତ୍ରଫଲଂ ତସ୍ଯ ସମାଖ୍ଯଂ ପୁଣ୍ଯକର୍ମଣଃ । ନାରଦ ଉଵାଚ- ଇତ୍ଯାକର୍ଣ୍ଯୈଵ ମୁଦିତୋ ରାଜା ତମଖିଲଂ ତତଃ
ଏହି ପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଏଠି ଏବଂ ପରଲୋକରେ ମିଳେ । ନାରଦ କହିଲେ— ଏହି କଥା ଶୁଣି ରାଜା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି ହେଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତ କାମ କରିଲେ ।
କାରଯାମାସ ତାଂ ପୁତ୍ରୀଂ ଜାତୂକର୍ଣୋଦିତଂ ଵିଧିମ୍ । ଵୀରସେନେନ ତେନୈଵ ପାଂଡ୍ଯଦେଶାଧିପେନ ସା
ସେ ତାଙ୍କ ଝିଅଙ୍କୁ ଯାତୂକର୍ଣ୍ଣ କହିଥିବା ବିଧି ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଇଲେ; ଏବଂ ସେ ବିରସେନଙ୍କୁ, ପାଣ୍ଡ୍ୟ ଦେଶର ରାଜାଙ୍କୁ, ଦିଆଯାଇଲେ ।
ପୁରାଜନ୍ମୈକସୁହୃଦା ଦିଵ୍ଯାଦେଵୀ ଵିଵାହିତା । ବୁଭୁଜେ ଭୂରିଵିଷଯାଂଶ୍ଚିରଂ ସୁଚରିତଵ୍ରତା
ପୂର୍ବଜନ୍ମରେ ଦିବ୍ୟାଦେବୀ ତାଙ୍କର ଏକମାତ୍ର ସ୍ନେହୀ ବିରସେନଙ୍କ ସହ ବିବାହିତ ଥିଲେ; ସେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଭଲ ବ୍ରତରେ ଅନେକ ସମ୍ପତ୍ତି ଉପଭୋଗ କରିଥିଲେ ।
ଵୀରେସେନେନ ସୁହୃଦା ପୂର୍ଵଜନ୍ମକୃତେନ ଚ । ଏତତ୍ତେ କିଂଚିଦାଖ୍ଯାତମଂବରୀଷ ସମାସତଃ
ବିରସେନ, ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜନ୍ମର ସ୍ନେହୀ ଏବଂ ପୂର୍ବ ଜନ୍ମର କର୍ମ ଦ୍ୱାରା— ଏହି ଅଳ୍ପ କଥା ମୁଁ ସାରାଂଶରେ ତୁମକୁ କହିଲି, ଅମ୍ବରୀଷ ।