ଶ୍ରୀରାଧିକୋଵାଚ-। ଅସ୍ଯା ଯାଵଦ୍ଭଵେତ୍ପୂର୍ଣଂ ପୁରଶ୍ଚରଣମୁତ୍ତମମ୍ । ତାଵଦ୍ଧି ପାଲଯୈନାଂ ତ୍ଵଂ ସାଵଧାନା ସହାଲିଭିଃ
ଶ୍ରୀରାଧିକା କହିଲେ— ଏହି ବ୍ରତର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଉତ୍ତମ ପୂର୍ବକ୍ରିୟା ହେଉଅଯ୍ଯନ୍ତ, ତୁମେ ତୁମ ସଖୀମାନଙ୍କ ସହିତ ସାବଧାନ ଭାବେ ଏହାକୁ ପାଳନ କର।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ସା ଯଯୌ କୃଷ୍ଣପାଦାଂବୁରୁହସନ୍ନିଧିମ୍ । ଛାଯାମାତ୍ମଭଵାମାତ୍ମପ୍ରେଯସୀନାଂ ନିଧାଯ ଚ
ଏପରି କହି, ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅରବିନ୍ଦ ପଦପଦ୍ମର ସାନ୍ନିଧ୍ୟକୁ ଗଲେ, ନିଜ ଛାୟାକୁ ନିଜ ଓ ପ୍ରିୟସଖୀମାନଙ୍କ ଆକୃତିରେ ରଖିଦେଲେ।
ତସ୍ଥୌ ତତ୍ର ଯଥାପୂର୍ଵଂ ରାଧିକା କୃଷ୍ଣଵଲ୍ଲଭା । ଅତ୍ର ପ୍ରିଯଂଵଦାଦେଶାତ୍ପଦ୍ମମଷ୍ଟଦଲଂ ଶୁଭମ୍
ସେଠାରେ ପୂର୍ବବତ୍ ରାଧିକା, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରିୟା, ରହିଲେ। ଏଠି ପ୍ରିୟମ୍ବଦାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ ଏକ ଶୁଭ ଅଷ୍ଟଦଳ ପଦ୍ମ ତିଆରି ହେଲା।
ଗୋରୋଚନାଭିର୍ନିର୍ମାଯ କୁଂକୁମେନାପି ଚଂଦନୈଃ । ଏଭିର୍ନାନାଵିଧୈର୍ଦ୍ରଵ୍ଯୈଃ ସଂମିଶ୍ରୈଃ ସିଦ୍ଧିଦାଯକମ୍
ଗୋରୋଚନା, କୁଙ୍କୁମ ଏବଂ ଚନ୍ଦନ ଦ୍ୱାରା, ଏବଂ ଏହି ବିଭିନ୍ନ ଦ୍ରବ୍ୟ ମିଶାଇ ଏହାକୁ ତିଆରି କରାଗଲା, ଯାହା ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ।
ଲିଖିତ୍ଵା ଯଂତ୍ରରାଜଂ ଚ ଶୁଦ୍ଧଂ ମଂତ୍ରଂ ତମଦ୍ଭୁତମ୍ । କୃତ୍ଵା ନ୍ଯାସାଦିକଂ ପାଦ୍ଯମର୍ଘ୍ଯଂ ଚାପି ଯଥାଵିଧି
ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଯନ୍ତ୍ରରାଜ ଏବଂ ମନ୍ତ୍ର ଅଙ୍କିତ କରି, ନ୍ୟାସ, ପାଦ୍ୟ, ଅର୍ଘ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ରମ ଅନୁଯାୟୀ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
ନାନର୍ତୁସଂଭଵୈଃ ପୁଷ୍ପୈଃ କୁଂକୁମୈରପି ଚଂଦନୈଃ । ଧୂପଦୀପୈଶ୍ଚ ନୈଵେଦ୍ଯୈସ୍ତାଂବୂଲୈର୍ମୁଖଵାସନୈଃ
ସମସ୍ତ ଋତୁର ଫୁଲ, କୁଙ୍କୁମ, ଚନ୍ଦନ, ଧୂପ, ଦୀପ, ନୈବେଦ୍ୟ, ତାମ୍ବୁଳ ଓ ମୁଖବାସନ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରାଗଲା।
ଵାସୋଲଂକାରମାଲ୍ଯୈଶ୍ଚ ସଂପୂଜ୍ଯ ନଂଦନଂଦନମ୍ । ପରିଵାରୈଃ ସମଂ ସର୍ଵୈଃ ସାଯୁଧଂ ଚ ସଵାହନମ୍
ବସ୍ତ୍ର, ଆଳଙ୍କାର ଓ ମାଳା ଦ୍ୱାରା ନନ୍ଦନନ୍ଦନଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ପରିକର, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ବାହନ ସହିତ ପୂଜିଲେ।
ସ୍ତୁତ୍ଵା ପ୍ରଣମ୍ଯ ଵିଧିଵଚ୍ଚେତସା ସ୍ମରଣଂ ଯଯୌ । ତତୋ ଭକ୍ତିଵଶୋ ଦେଵୋ ଯଶୋଦାନଂଦନଃ ପ୍ରଭୁଃ
ବିଧିମତେ ସ୍ତୁତି କରି, ପ୍ରଣାମ କରି, ମନେ ଧ୍ୟାନ କଲେ। ତାପରେ ଯଶୋଦାନନ୍ଦନ ପ୍ରଭୁ ଭକ୍ତିରେ ବନ୍ଧିଗଲେ।
ସ୍ମିତାଵଲୋକିତାପାଂଗ ତରଂଗିତତରେଂଗିତମ୍ । ଉଵାଚ ରାଧିକାଂ ଦେଵୀଂ ତାମାନଯ ଇହାଶୁ ଚ
ହସିଥିବା ଚାହାଣି, କୋଣା ଦୃଷ୍ଟି ଓ ଭାବଭଙ୍ଗୀ ସହିତ ସେ ଦେବୀ ରାଧିକାଙ୍କୁ କହିଲେ— 'ତାଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଶୀଘ୍ର ଆଣ।'
ଆଜ୍ଞପ୍ତା ଚୈଵ ସା ଦେଵୀ ପ୍ରସ୍ଥାପ୍ଯ ଶାରଦାଂ ସଖୀମ୍ । ତାମାନିନାଯ ସହସା ପୁରୋଵାସୁରସାତ୍ମନଃ
ଏପରି ଆଜ୍ଞା ପାଇ, ଦେବୀ ତାଙ୍କ ସଖୀ ଶାରଦାଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ, ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ ରସର ଆତ୍ମା ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆଣିଲେ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣସ୍ଯ ପୁରସ୍ତାତ୍ସା ସମେତ୍ଯ ପ୍ରେମଵିହ୍ଵଲା । ପପାତ କାଂଚନୀଭୂମୌ ପଶ୍ଯଂତୀ ସର୍ଵମଦ୍ଭୁତମ୍
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଯାଇ, ସେ ପ୍ରେମରେ ବିହ୍ୱଳ ହୋଇ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ସମସ୍ତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦେଖୁଥିଲେ।
କୃଚ୍ଛ୍ରାତ୍କଥଂଚିଦୁତ୍ଥାଯ ଶନୈରୁନ୍ମୀଲ୍ଯ ଲୋଚନେ । ସ୍ଵେଦାଂଭଃ ପୁଲକୋତ୍କଂପ ଭାଵଭାରାକୁଲାସତୀ
କଷ୍ଟରେ କିଛିଦିନ ପରେ ଉଠି, ଧୀରେ ଚକ୍ଷୁ ଖୋଲିଲେ, ଘାମ ଓ ରୋମାଞ୍ଚରେ ତାଙ୍କ ଦେହ ଭାବଭାରରେ ଅସ୍ଥିର ହେଇଥିଲା।
ଦଦର୍ଶ ପ୍ରଥମଂ ତତ୍ର ସ୍ଥଲଂ ଚିତ୍ରଂ ମନୋରମମ୍ । ତତଃ କଲ୍ପତରୁସ୍ତତ୍ର ଲସନ୍ମରକତଚ୍ଛଦଃ
ସେଠାରେ ପ୍ରଥମେ ସେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ମନୋହର ସ୍ଥାନ ଦେଖିଲେ। ତାପରେ ଏକ କଳ୍ପବୃକ୍ଷ ଦେଖିଲେ, ଯାହାର ମାଣିକ୍ୟ ପତ୍ର ଚମକୁଥିଲା।
ପ୍ରଵାଲପଲ୍ଲଵୈର୍ଯୁକ୍ତଃ କୋମଲୋ ହେମଦଂଡକଃ । ସ୍ଫଟିକପ୍ରଵାଲମୂଲଶ୍ଚ କାମଦଃ କାମସଂପଦାମ୍
ନରମ କିଶଳୟ ଓ ପତ୍ରରେ ଶୋଭିତ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ କଣ୍ଡ ଓ ସ୍ଫଟିକ ମାଣିକ୍ୟ ମୂଳ ଥିବା, ଏହି ବୃକ୍ଷ ସମସ୍ତ କାମନା ପୂରଣ କରୁଥିଲା।
ପ୍ରାର୍ଥକାଭୀଷ୍ଟଫଲଦସ୍ତସ୍ଯାଧୋ ରତ୍ନମଂଦିରମ୍ । ରତ୍ନସିଂହାସନଂ ତତ୍ର ତତ୍ରାଷ୍ଟଦଲପଦ୍ମକମ୍
ଯିଏ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଆଶା ପୂରଣ କରନ୍ତି, ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ପାଉଁ ତଳେ ଏକ ରତ୍ନମୟ ମହଳ ଅଛି। ସେଠି ରତ୍ନର ସିଂହାସନ ଉପରେ ଏକ ଅଷ୍ଟଦଳ ପଦ୍ମ ଖିଳିଛି।
ଶଂଖପଦ୍ମନିଧୀ ତତ୍ର ସ ଵ୍ଯାପସଵ୍ଯସଂସ୍ଥିତୌ । ଚତୁର୍ଦିକ୍ଷୁ ଯଥା ସ୍ଥାନଂ ସହିତାଃ କାମଧେନଵଃ
ସେଠି ଡାହାଣ ଓ ବାମ ପଟେ ଶଂଖ ଓ ପଦ୍ମର ଧନ ରହିଛି। ଚାରିଦିଗରେ ଯଥାଯଥ ସ୍ଥାନରେ କାମଧେନୁ ଗାଈମାନେ ଏକାଠି ଅଛନ୍ତି।
ପରିତୋ ନଂଦନୋଦ୍ଯାନଂ ମଲଯାନିଲସେଵିତମ୍ । ଋତୂନାଂ ଚୈଵ ସର୍ଵେଷାଂ କୁସୁମାନାଂ ମନୋହରୈଃ
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚାରିପଟେ ନନ୍ଦନ ବାଗିଚା ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ ମଲୟ ପବନ ବହୁଛି ଏବଂ ସମସ୍ତ ଋତୁର ମନୋହର ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ।
ଆମୋଦୈର୍ଵାସିତଂ ସର୍ଵଂ କାଲାଗୁରୁପରାଜିତମ୍ । ମକରଂଦକଣାଵୃଷ୍ଟିଶୀତଲଂ ସୁମନୋହରମ୍
ସେଠି ସମସ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ମଧୁର ସୁଗନ୍ଧରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, କଳାଗରୁ ଗନ୍ଧକୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରିଛି, ଫୁଲର ମକରନ୍ଦ ବିନ୍ଦୁରେ ଶୀତଳ ଏବଂ ବହୁତ ଶୋଭାମୟ।
ମକରଂଦରସାସ୍ଵାଦ ମତ୍ତାନାଂ ଭୃଂଗଯୋଷିତାମ୍ । ଵୃଂଦଶୋ ଝଂକୃତୈଃ ଶଶ୍ଵଚ୍ଚୈଵଂ ମୁଖରିତାଂତରମ୍
ମଧୁର ଫୁଲର ରସ ଆସ୍ବାଦ କରୁଥିବା ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ମହିଳା ମଧୁମକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଦଳ ନିରନ୍ତର ଝଣ୍କାରରେ ପରିବେଶ ମୁଖରିତ।
କଲକଂଠୀ କପୋତାନାଂ ସାରିକାଶୁକଯୋଷିତାମ୍ । ଅନ୍ଯାସାଂ ପତ୍ରିକାଂତାନାଂ କଲନାଦୈର୍ନିନାଦିତମ୍
କୋଇଲି, ପରା, ସାରିକା, ଶୁଆ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ମଧୁର ଡାକ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପତ୍ରିକା ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ୱରରେ ସେଠି ଶବ୍ଦ ହେଉଛି।
ନୃତ୍ଯୈର୍ମତ୍ତମଯୂରାଣାମାକୁଲଂ ସ୍ମରଵର୍ଦ୍ଧନମ୍ । ରସାଂବୁସେକସଂସୃଷ୍ଟ ତମାଂଜନତନୁଦ୍ଯୁତିମ୍
ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ମୟୂରମାନଙ୍କର ନୃତ୍ୟରେ ସେଠି ଚଞ୍ଚଳତା ଆସିଛି, ଯାହା କାମଦେବଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରେ। ମଧୁର ଧାରାରେ ଭିଜିଥିବା ତମାଳ ଗଛର ଚାଁଦିଏଁ ଦୀପ୍ତି ଦେଉଛି।
ସୁସ୍ନିଗ୍ଧନୀଲକୁଟିଲ କଷାଯାଵାସିକୁଂତଲମ୍ । ମଦମତ୍ତମଯୂରାଦ୍ଯ ଶିଖଂଡାବଦ୍ଧଚୂଡକମ୍
ତାଙ୍କର କେଶ ମୃଦୁ, ଗାଢ଼ ନୀଳ ଏବଂ ଗୁଞ୍ଜିଆ, ଲାଲ ଚିରା ଲଗିଛି, ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ମୟୂର ଓ ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷୀର ପାଖ ଦ୍ୱାରା ଚୂଡ଼ା ଶୋଭିତ।
ଭୃଂଗସେଵିତସଵ୍ଯୋପକ୍ରମପୁଷ୍ପାଵତଂସକମ୍ । ଲୋଲାଲକାଲିଵିଲସତ୍କପୋଲାଦର୍ଶକାଶିତମ୍
ତାଙ୍କର କାନ ମଧୁମକ୍ଷୀ ଦ୍ୱାରା ଆନିଆଯାଇଥିବା ତାଜା ଫୁଲର ଗୁଛରେ ଶୋଭିତ, ତାଙ୍କର ଗାଲ ଲୋଲା କେଶରେ ଅଳଙ୍କୃତ ଏବଂ ଆଇନା ପରି ଚମକୁଛି।
ଵିଚିତ୍ରତିଲକୋଦ୍ଦାମ ଭାଲଶୋଭାଵିରାଜିତମ୍ । ତିଲପୁଷ୍ପପତଂଗେଶ ଚଂଚୁମଂଜୁଲନାସିକମ୍
ତାଙ୍କର କପାଳ ଅନେକ ପ୍ରକାର ତିଳକର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଶୋଭାରେ ମନୋହର, ତାଙ୍କର ନାକ ତିଳ ଫୁଲର ପତଙ୍ଗର ଠୁଣ୍ଠି ପରି ଏବଂ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ।
ଚାରୁବିଂବାଧରଂ ମଂଦସ୍ମିତଦୀପିତମନ୍ମଥମ୍ । ଵନ୍ଯପ୍ରସୂନସଂକାଶ ଗ୍ରୈଵେଯକମନୋହରମ୍
ତାଙ୍କର ଅଠା ଠୋଠ ବିମ୍ବା ଫଳ ପରି ଲାଗେ, ମୃଦୁ ହାସିରେ ପ୍ରେମ ଜାଗେ, ତାଙ୍କର ଗଳାର ମାଳା ଜଙ୍ଗଲ ଫୁଲ ପରି ମନୋହର।
ମଦୋନ୍ମତ୍ତଭ୍ରମଦ୍ଭୃଂଗୀ ସହସ୍ରକୃତସେଵଯା । ସୁରଦ୍ରୁମସ୍ରଜାରାଜନ୍ମୁଗ୍ଧପୀନାଂସକଦ୍ଵଯମ୍
ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଶୁଭ୍ର ହାତ ଦେବତା ଗଛର ମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ଯେଉଁଠାରେ ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ମଧୁମକ୍ଷୀ ନିରନ୍ତର ସେବା କରୁଛି।
ମୁକ୍ତାହାରସ୍ଫୁରଦ୍ଵକ୍ଷଃ ସ୍ଥଲକୌସ୍ତୁଭଭୂଷିତମ୍ । ଶ୍ରୀଵତ୍ସଲକ୍ଷଣଂ ଜାନୁଲଂବିବାହୁମନୋହରମ୍
ତାଙ୍କର ଛାତି ମୁକ୍ତା ମାଳା ଓ କୌସ୍ତୁଭ ମଣିରେ ଶୋଭିତ, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ଅଛି, ଜାଂଘ ଯାଏଁ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଛି।
ଗଂଭୀରନାଭିପଂଚାସ୍ଯ ମଧ୍ଯମଧ୍ଯାତିସୁଂଦରମ୍ । ସୁଜାତଦ୍ରୁମସଦ୍ଵୃତ୍ତ ମଦୂରଜାନୁମଂଜୁଲମ୍
ତାଙ୍କର ଗଭୀର ନାଭି, ପାଞ୍ଚଟି ମୁଖ ଓ ସୁନ୍ଦର କମର ବହୁତ ଆକର୍ଷଣୀୟ, ଭଲ ଗଢ଼ିଥିବା ଜଂଘ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗଛର ତଣ୍ଡ ପରି ଏବଂ ତାଙ୍କର ଗୁଡ଼ିକ ମଧୁ ପରି ମନୋହର।
କଂକଣାଂଗଦମଞ୍ଜୀରୈର୍ଭୂଷିତଂ ଭୂଷଣୈଃ ପରୈଃ । ପୀତାଂଶୁକଲଯାଵିଷ୍ଟ ନିତଂବଘଟନାଯକମ୍
ତାଙ୍କର ହାତରେ କଙ୍କଣ, ବାହୁରେ ବାହୁବଳୟ ଓ ପାଏ ନୂପୁର ଭଳି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଳଙ୍କାର ଅଛି, ସେ ପୀତବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି ଏବଂ ନିତମ୍ବ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ଲାଵଣ୍ଯୈରପି ସୌଂଦର୍ଯଜିତକୋଟିମନୋଭଵମ୍ । ଵେଣୁପ୍ରଵର୍ତ୍ତିତୈର୍ଗୀତରାଗୈରପି ମନୋହରୈଃ
ତାଙ୍କର ଲାବଣ୍ୟ ଓ ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଦେଖି ମନୋହର ଦେବତା ମଧ୍ୟ ହରାଯାନ୍ତି, ତାଙ୍କର ବାଁଶୀର ମଧୁର ସୁର ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରେ।