ତତୋଽତିଦୁଶ୍ଚରଂ ଚକ୍ରେ ତପୋ ଵିସ୍ମଯକାରକମ୍ । ଏକପାଦସ୍ଥିତଃ ସୂର୍ଯଂ ନିର୍ନିମେଷଂ ଵିଲୋକଯନ୍
ତାପରେ ସେ ଅତି କଠିନ ଏବଂ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ତପସ୍ୟା କଲେ, ଏକ ପାଉଁ ଉପରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ, ଅନିମେଷ ଦୃଷ୍ଟିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦେଖୁଥିଲେ ।
ମଂତ୍ରଂ ଜଜାପ ପରମଂ ପଂଚଵିଂଶତିଵର୍ଣକମ୍ । ଦଧ୍ଯୌ ପରମଭାଵେନ କୃଷ୍ଣମାନଂଦରୂପିଣମ୍
ସେ ପଞ୍ଚବିଂଶତି ଅକ୍ଷରର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଭକ୍ତିରେ ଆନନ୍ଦମୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ ।
ଚରଂତଂ ଵ୍ରଜଵୀଥୀଷୁ ଵିଚିତ୍ରଗତିଲୀଲଯା । ଲଲିତୈଃ ପାଦଵିନ୍ଯାସୈଃ କ୍ଵଣଯଂତଂ ଚ ନୂପୁରମ୍
ବ୍ରଜର ଗଲିଗୁଡ଼ିକୁ ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ଖେଳମିଶ୍ରିତ ଚାଲିରେ ଚାଲୁଥିବା, ମନୋହର ପାଦ ଚାଲଣରେ ନୂପୁର ଝଙ୍କାର କରୁଥିବା ।
ଚିତ୍ରକଂଦର୍ପଚେଷ୍ଟାଭିଃ ସସ୍ମିତାପାଂଗଵୀକ୍ଷିତୈଃ । ସଂମୋହନାଖ୍ଯଯା ଵଂଶ୍ଯା ପଂଚମାରୁଣଚିତ୍ରଯା
ଚିତ୍ରକରଙ୍କ ଦେଖଣା ଭଙ୍ଗିମା ଭଳି ଆକର୍ଷଣୀୟ ଚେଷ୍ଟା, ହସୁଥିବା ଓ ଚାଲାକ ଚକ୍ଷୁ ଚାହାଣି ସହିତ, ସମ୍ମୋହନ ନାମକ ବାଂଶୀ ରେ ପଞ୍ଚମ ସ୍ୱରର ଲାଲ ରଙ୍ଗ ଲାଗିଥିବା ।
ବିଂବୌଷ୍ଠପୁଟଚୁଂବିନ୍ଯା କଲାଲାପୈର୍ମନୋଜ୍ଞଯା । ହରଂତଂ ଵ୍ରଜରାମାଣାଂ ମନାଂସି ଚ ଵପୂଂଷି ଚ
ବାଂଶୀକୁ ତାଙ୍କ ଠୋଠରେ ଲଗାଇ, ମନୋହର ସ୍ୱରରେ ତାହାକୁ ଚୁମ୍ବନ କରୁଥିବା, ବ୍ରଜର ରମଣୀମାନଙ୍କର ମନ ଓ ଦେହକୁ ଆକର୍ଷିତ କରୁଥିବା ।
ଶ୍ଲଥନ୍ନୀଵୀଭିରାଗତ୍ଯ ସହସାଲିଂଗିତାଂଗକମ୍ । ଦିଵ୍ଯମାଲ୍ଯାଂବରଧରଂ ଦିଵ୍ଯଗଂଧାନୁଲେପନମ୍
ଢିଲା ନିବି ଧରିଥିବା ଯୁବତୀମାନେ ହଠାତ୍ ଆସି ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ସେ ଦିବ୍ୟ ମାଳା ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧ ଲେପନ ଲଗାଇଥିଲେ।
ଶ୍ଯାମଲାଂଗପ୍ରଭାପୂର୍ଣୈର୍ମୋହଯଂତଂ ଜଗତ୍ତ୍ରଯମ୍ । ସ ଏଵଂ ବହୁଦେଵେନ ସମୁପାସ୍ଯ ଜଗତ୍ପତିମ୍
ତାଙ୍କ ଶ୍ୟାମଳ ଅଙ୍ଗର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ସମସ୍ତ ତିନି ଜଗତକୁ ମୋହିତ କରୁଥିଲା। ଏଭଳି ଅନେକ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ସେମାନେ ଜଗତ୍ନାଥଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
ନଵକଲ୍ପାଂତରେ ଜାତା ଗୋକୁଲେ ଦିଵ୍ଯରୂପିଣୀ । କନ୍ଯା ପ୍ରଚଂଡନାମ୍ନସ୍ତୁ ଗୋପସ୍ଯାତି ଯଶସ୍ଵିନଃ
ନୂତନ କଳ୍ପରେ ସେ ଗୋକୁଳରେ ଦିବ୍ୟ ରୂପରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ସେ ଥିଲେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ନାମକ ଏକ କନ୍ୟା, ସବୁଠାରୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗୋପଙ୍କ ଝିଅ।
ଚିତ୍ରଗଂଧେତି ଵିଖ୍ଯାତା କୁମାରୀ ଚ ଶୁଭାନନା । ନିଜାଂଗଗଂଧୈର୍ଵିଵିଧୈର୍ମୋଦଯଂତୀ ଦିଶୋ ଦଶ
ସେ ଚିତ୍ରଗନ୍ଧା ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ, ଶୁଭ ମୁହଁ ଥିବା ଏକ କୁମାରୀ, ନିଜ ଶରୀରର ବିଭିନ୍ନ ସୁଗନ୍ଧରେ ଦଶ ଦିଗକୁ ଆନନ୍ଦିତ କରୁଥିଲେ।
ତାମେନାଂ ପଶ୍ଯ କଲ୍ଯାଣୀଂ ଵୃଂଦଶୋ ମଧୁପାଯିନୀମ୍ । ଅଂଗେଷୁ ସ୍ଵପତିଂ କୃତ୍ଵା ରସାଵେଶସମାକୁଲାମ୍
ଏହି ଭାଗ୍ୟବତୀଙ୍କୁ ଦେଖ, ଯିଏ ବୃନ୍ଦାର ଉଦ୍ୟାନରେ ମଧୁ ପାନ କରୁଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟତମ ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗରେ ଅଛନ୍ତି, ରସର ମଦରେ ମତ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଅସ୍ଯାଃ ସ୍ତନପରିଷ୍ଵଂଗେ ହାରୈଃ ସର୍ଵୈର୍ଵିହନ୍ଯତେ । ଵକ୍ଷଃସ୍ଥଲାତ୍ପ୍ରଚ୍ଯଵଦ୍ଭିଶ୍ଚିତ୍ରଗଂଧାଦିସୌରଭୈଃ
ତାଙ୍କର ଆଲିଙ୍ଗନରେ, ମାଳାରେ ସୁସଜ୍ଜିତ ତାଙ୍କର ଅସ୍ତନ ତାଙ୍କୁ ଆଘାତ କରେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଛାତିରୁ ଚିତ୍ରଗନ୍ଧା ପରି ଅଦ୍ଭୁତ ସୁଗନ୍ଧ ବିସର୍ଗ ହୁଏ।
ଅପରେ ମୁନିଵର୍ଯାସ୍ତୁ ସତତଂ ପୂତମାନସାଃ । ଵାଯୁଭକ୍ଷାସ୍ତପସ୍ତେପୁର୍ଜପଂତଃ ପରମଂ ମନୁମ୍
ଅନ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ, ସଦା ପବିତ୍ର ମନରେ, ପବନ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି, ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ ଏବଂ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥିଲେ।
ସ୍ମରଃ କୃଷ୍ଣାଯ କାମାର୍ତି କଲାଦିଵୃତ୍ତିଶାଲିନେ । ଆଗ୍ନେଯୀସହିତଂ କୃତ୍ଵା ମଂତ୍ରଂ ପଂଚଦଶାକ୍ଷରମ୍
କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅନୁଭବ କରିବାକୁ ପ୍ରେମର ବେଦନାରେ, କଳାରେ ପ୍ରବୀଣ, ସେମାନେ ପନ୍ଦର ସଂଖ୍ୟା ଅକ୍ଷରର ମନ୍ତ୍ରକୁ ଆଗ୍ନେୟୀ ସହିତ ଏକସাথে ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥିଲେ।
ଦଧ୍ଯୁର୍ମୁନିଵରାଃ କଷ୍ଣମୂର୍ତିଂ ଦିଵ୍ଯଵିଭୂଷଣାମ୍ । ଦିଵ୍ଯଚିତ୍ରଦୁକୂଲେନ ପୂର୍ଣପୀନକଟିସ୍ଥଲାମ୍
ମହାମୁନିମାନେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କରିଲେ, ସେଉଁଠି ଦିବ୍ୟ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ଅଦ୍ଭୁତ ରଙ୍ଗିନ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ଏବଂ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସୁନ୍ଦର କଟିସ୍ଥଳ ଥିଲା।
ମଯୂରପିଚ୍ଛକୈଃ କୢପ୍ତଚୂଡାମୁଜ୍ଜ୍ଵଲକୁଂଡଲାମ୍ । ସଵ୍ଯଜଂଘାଂତ ଆଦାଯ ଦକ୍ଷିଣଂ ଚରଣାଂବୁଜମ୍
ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡରେ ମୟୂରପିଛା ରହିଥିଲା, କାନରେ ଚମକୁଥିବା କୁଣ୍ଡଳ, ବାମ ପାଦ ଭାଙ୍ଗିଥିଲେ, ଡାହାଣ ପାଦକୁ ହାତରେ ଧରିଥିଲେ।
ଭ୍ରମଂତୀଂ ସଂପୁଟୀକୃତ୍ଯ ଚାରୁହସ୍ତାଂବୁଜଦ୍ଵଯମ୍ । କକ୍ଷଦେଶଵିନିକ୍ଷିପ୍ତଵେଣୁଂ ପରିଚଲତ୍ପୁଟୀମ୍
ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ସୁନ୍ଦର କମଳ ହାତ ଏକଠା କରିଥିଲେ, ବାଁହା ପାଖରେ ବାଂଶୀ ରଖିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ବସ୍ତ୍ର ହଳକା ହଳକା ହେବାକୁ ଲାଗିଥିଲା।
ଆନଂଦଯଂତୀଂ ଗୋପୀନାଂ ନଯନାନି ମନାଂସି ଚ । ପରମାଶ୍ଚର୍ଯରୂପେଣ ପ୍ରଵିଷ୍ଟାଂ ରଂଗମଂଡପେ
ସେ ଗୋପୀମାନଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଓ ମନକୁ ଆନନ୍ଦିତ କରିଥିଲେ, ଅଦ୍ଭୁତ ରୂପରେ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ।
ପ୍ରସୂନଵର୍ଷର୍ଗୋପୀଭିଃ ପୂର୍ଯମାଣାଂ ଚ ସର୍ଵତଃ । ଅଥ କଲ୍ପାଂତରେ ଦେହଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଜାତା ଇହାଧୁନା
ଗୋପୀମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଫୁଲର ବର୍ଷା କରୁଥିବାବେଳେ, ସେ ଏକ ନୂତନ କଳ୍ପରେ ତାଙ୍କର ଦେହ ଛାଡ଼ି, ଏଠାରେ ଏବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଯାସାଂ କର୍ଣେଷୁ ଦୃଶ୍ଯଂତେ ତାଟଂକା ରଶ୍ମିଦୀପିତାଃ । ରତ୍ନମାଲ୍ଯାନି କଂଠେଷୁ ରତ୍ନପୁଷ୍ପାଣି ଵେଣିଷୁ
ଯାଙ୍କର କାନରେ ରଶ୍ମିରେ ଚମକୁଥିବା ଝୁମକା, ଗଳାରେ ମଣିର ମାଳା ଏବଂ ବେଣୀରେ ମଣିର ଫୁଲ ଦେଖାଯାଏ।
ମୁନିଃ ଶୁଚିଶ୍ରଵା ନାମ ସୁଵର୍ଣୋ ନାମ ଚାପରଃ । କୁଶଧ୍ଵଜସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷେଃ ପୁତ୍ରୌ ତୌ ଵେଦପାରଗୌ
ଏକ ଋଷି ଥିଲେ ଶୁଚିଶ୍ରବା ନାମରେ, ଆଉ ଜଣେ ଥିଲେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନାମରେ; ଏହି ଦୁଇଁଜଣ କୁଶଧ୍ୱଜ ନାମକ ବ୍ରାହ୍ମର୍ଷିଙ୍କ ପୁଅ, ଦୁହେଁ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ।
ଊର୍ଧ୍ଵପାଦୌ ତପୋ ଘୋରଂ ତେପତୁସ୍ତ୍ର୍ଯକ୍ଷରଂ ମନୁମ୍ । ହ୍ରୀଂ ହଂସ ଇତି କୃତ୍ଵୈଵ ଜପଂତୌ ଯତମାନସୌ
ପାଦ ଉପରକୁ ଉଠାଇ, ସେମାନେ ଦୁର୍ଲଭ ତପସ୍ୟା କଲେ ଏବଂ 'ହ୍ରୀଁ ହଂସ' ଏଇ ତିନି ଅକ୍ଷର ମନ୍ତ୍ରକୁ ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ଜପ କରିଥିଲେ।
ଧ୍ଯାଯଂତୌ ଗୋକୁଲେ କୃଷ୍ଣଂ ବାଲକଂ ଦଶଵାର୍ଷିକମ୍ । କଂଦର୍ପସମରୂପେଣ ତାରୁଣ୍ଯଲଲିତେନ ଚ
ସେମାନେ ଗୋକୁଳରେ ଦଶ ବର୍ଷର ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ, କାମଦେବ ଭଳି ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ଯୁବକ ଭଳି ଆକର୍ଷଣୀୟ ରୂପରେ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ।
ପଶ୍ଯଂତୀର୍ଵ୍ରଜବିଂବୋଷ୍ଠୀର୍ମୋହଯଂତମନାରତମ୍ । ତୌ କଲ୍ପାଂତେ ତନୂଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଲବ୍ଧଵଂତୌ ଜନିଂ ଵ୍ରଜେ
ସେମାନେ ବିମ୍ବ ଫଳ ଭଳି ଲାଲ ଓଠ ଥିବା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ଯିଏ ସବୁବେଳେ ମନକୁ ଆକର୍ଷିତ କରନ୍ତି; କଳ୍ପର ଶେଷରେ ଦେହ ଛାଡ଼ି, ସେମାନେ ବ୍ରଜରେ ଜନ୍ମ ଲାଗିଥିଲେ।
ସୁଵୀରନାମ ଗୋପସ୍ଯ ସୁତେ ପରମଶୋଭନେ । ଯଯୋର୍ହସ୍ତେ ପ୍ରଦୃଶ୍ଯେତେ ସାରିକେ ଶୁଭରାଵିଣୀ
ସେମାନେ ସୁବୀର ନାମକ ଗୋପଙ୍କର ସବୁଠାରୁ ସୁନ୍ଦର କନ୍ୟା ଭାବରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ସେମାନଙ୍କ ହାତରେ ଶୁଭ ଏବଂ ମିଠା କଣ୍ଠର ସାରିକା ପକ୍ଷୀ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ଜଟିଲୋ ଜଂଘପୂତଶ୍ଚ ଘୃତାଶୀ କର୍ବୁରେଵ ଚ । ଚତ୍ଵାରୋ ମୁନଯୋ ଧନ୍ଯା ଇହାମୁତ୍ର ଚ ନିଃସ୍ପୃହାଃ
ଜଟିଳ, ଜଂଘପୂତ, ଘୃତାଶୀ ଏବଂ କର୍ବୁର—ଏହି ଚାରି ଜଣ ଧନ୍ୟ ଋଷି, ଏଠାରେ ଓ ପରଲୋକରେ ମଧ୍ୟ ସବୁ ଆସକ୍ତି ଛାଡ଼ିଥିଲେ।
କେଵଲେନୈକଭାଵେନ ପ୍ରପନ୍ନା ବଲ୍ଲଵୀପତିମ୍ । ତେପୁସ୍ତେ ସଲିଲେ ମଗ୍ନା ଜପଂତୋ ମନୁମେଵ ଚ
ସେମାନେ ଏକମାତ୍ର ଭକ୍ତିରେ ଗୋପୀମାନଙ୍କ ନାଥଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଇ, ପାଣିରେ ଡୁବି ରହି, କେବଳ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ।
ରମାତ୍ରଯେଣ ପୁଟିତଂ ସ୍ମରାଦ୍ଯଂ ତଦଶାକ୍ଷରମ୍ । ଦଧ୍ଯୁଶ୍ଚ ଗାଢଭାଵେନ ବଲ୍ଲଵୀଭିର୍ଵନେ ଵନେ
ସେମାନେ ଗଭୀର ଭାବରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ତିନି ଅକ୍ଷର ଯୁକ୍ତ, କାମବୀଜ ମନ୍ତ୍ରକୁ ଗୋପୀମାନେ ସହ ବନେ ବନେ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ।
ଭ୍ରମଂତଂ ନୃତ୍ଯଗୀତାଦ୍ଯୈର୍ମାନଯଂତଂ ମନୋହରମ୍ । ଚଂଦନାଲିପ୍ତସର୍ଵାଂଗଂ ଜପାପୁଷ୍ପାଵତଂସକମ୍
ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତ ଦ୍ୱାରା ମନୋହର ଭାବରେ ଘୁରୁଥିବା, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦେହରେ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଥିବା ଏବଂ ଜବା ଫୁଲର ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା ଦେଖିଥିଲେ।
କଲ୍ହାରମାଲଯାଵୀତଂ ନୀଲପୀତପଟାଵୃତମ୍ । କଲ୍ପତ୍ରଯାଂତେ ଜାତାସ୍ତେ ଗୋକୁଲେ ଶୁଭଲକ୍ଷଣାଃ
କଲ୍ହାର ମାଳା ପିନ୍ଧି, ନୀଳ ଓ ପୀତ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ତିନି କଳ୍ପର ଶେଷରେ ସେମାନେ ଶୁଭ ଚିହ୍ନ ସହିତ ଗୋକୁଳରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଇମାସ୍ତାଃ ପୁରତୋ ରମ୍ଯା ଉପଵିଷ୍ଟା ନତଭ୍ରୁଵଃ । ଯାସାଂ ଧର୍ମକୃତାନ୍ଯେଵ ଵଲଯାନି ପ୍ରକୋଷ୍ଠକେ
ଏହି ସୁନ୍ଦରୀମାନେ, ତୁମ ସାମ୍ନାରେ ନମ୍ର ଭୃକୁଟି ସହ ବସିଛନ୍ତି; ଯାହାଙ୍କ ହାତରେ କେବଳ ସେଇ ଚୁଡ଼ି ଅଛି, ଯାହା ସେମାନେ ନିଜ ଧର୍ମରେ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ।