ନ ଦାନେନ ନ ଯଜ୍ଞେନ ନାଲ୍ପେନ ତପସା ହ୍ଯହମ୍ । ସୁଲଭୋଽସ୍ମି ମହାଵେଗ ତସ୍ମାତ୍ପ୍ରାର୍ଥଯ ମେ ଵରମ୍
'ଦାନ ଦ୍ୱାରା, ଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ହଳକା ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ସହଜରେ ମିଳିନି, ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ । ତେଣୁ ମୋତେ ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ମାଗ ।'
ଶେଷ ଉଵାଚ। ଏଵଂ ବ୍ରୁଵଂତଂ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ହନୂମାନ୍ନିଜଗାଦ ତମ୍ । ପ୍ରହସନ୍ନିର୍ଭିଯା ଵାଣ୍ଯା ମହେଶାନଂ ସୁତୋଷିତମ୍
ଶେଷ କହିଛନ୍ତି: ଏଭଳି କହୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ହନୁମାନ ହସି, ଭୟ ଛାଡ଼ି, ପ୍ରସନ୍ନ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଏହି ଭାବରେ କହିଲେ ।
ହନୂମାନୁଵାଚ। ରଘୁନାଥପ୍ରସାଦେନ ସର୍ଵଂ ମେଽସ୍ତି ମହେଶ୍ଵର । ତଥାପି ଯାଚେ ହି ଵରଂ ତ୍ଵତ୍ତଃ ସମରତୋଷିତାତ୍
ହନୁମାନ୍ କହିଲେ, "ରଘୁନାଥଙ୍କର କୃପାରେ ମୋ ପାଖରେ ସବୁ କିଛି ଅଛି, ହେ ମହେଶ୍ୱର। ତଥାପି, ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେବାରୁ, ମୁଁ ତୁମଠାରୁ ଏକ ଦାନ ଚାହେଁ।"
ଏଷ ପୁଷ୍କଲସଂଜ୍ଞୋ ନଃ ସମରେ ପତିତୋ ହତଃ । ତଥୈଵ ରାମାଵରଜଃ ଶତ୍ରୁଘ୍ନୋ ମୂର୍ଚ୍ଛିତୋ ରଣେ
ଏହି ପୁଷ୍କଳ ନାମକ ବୀର ଯୁଦ୍ଧରେ ପଡ଼ି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଛନ୍ତି; ଏହିପରି ରାମଙ୍କ ଭାଉଣ ଶତୃଘ୍ନ ମଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧଭୂମିରେ ଅଚେତନ ହୋଇ ପଡ଼ିଛନ୍ତି।
ଅନ୍ଯେ ଚ ଵୀରା ବହଵଃ ପତିତାଃ ଶରଵିକ୍ଷତାଃ । ମୂର୍ଚ୍ଛିତାଃ ପତିତାଃ କେଚିତ୍ତାନ୍ରକ୍ଷସ୍ଵ ଗଣୈଃ ସହ
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନେକ ବୀରମାନେ ମଧ୍ୟ ବାଣରେ ଆହତ ହୋଇ ପଡ଼ିଛନ୍ତି; କିଛି ଅଚେତନ, କିଛି ଭୂମିରେ ଲୁଟିଛନ୍ତି—ତୁମେ ସେମାନେ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଦଳକୁ ରକ୍ଷା କର।
ଯଥା ଚୈତାନ୍ମହାଭୂତା ଵେତାଲାଶ୍ଚ ପିଶାଚକାଃ । ନ ହରଂତି ନ ଖାଦଂତି ଶ୍ଵଶୃଗାଲାଦଯସ୍ତଥା
ଏବଂ ଦୟାକରି ଏହା ଦେଖ, ଯେ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୂତ, ବେତାଳ, ପିଶାଚ, କୁକୁର, କୁଆ, ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଶୁମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ନ ଉଠାନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଭକ୍ଷଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା ନ କରନ୍ତୁ।
ଏତେଷାଂ ଵପୁଷୋ ଭେଦୋ ନ ଭଵେତ୍ତ୍ଵଂ ତଥାଚର । ଯାଵଦିଂଦ୍ରଗଣଂ ଜିତ୍ଵା ନ ଯାମି ଦ୍ରୋଣପର୍ଵତମ୍
ସେମାନଙ୍କ ଦେହରେ କୌଣସି କ୍ଷତି ନ ହେଉ; ମୁଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦଳକୁ ଜିତି ଡ୍ରୋଣ ପର୍ବତରୁ ଫେରିଆସିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହିପରି କର।
ତତ୍ରସ୍ଥା ଔଷଧୀର୍ଵାପି ନୀତ୍ଵା ସଂସ୍ଥାପିତାନ୍ଭଟାନ୍ । ଜୀଵଯାମି ବଲାତ୍ସର୍ଵାଂସ୍ତାଵତ୍ତ୍ଵଂ ରକ୍ଷ ସର୍ଵଶଃ
ସେଠାରେ ଔଷଧ ଆଣି, ଯେଉଁ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି ସେମାନେକୁ ପୁଣି ଜୀବନ୍ତ କରିଦେବି; ଏଠାକୁ ଯାଏଁ, ତୁମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ସେମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର।
ଏଷ ଗଚ୍ଛାମି ତଂ ନେତୁଂ ଦ୍ରୋଣଂ ପର୍ଵତସତ୍ତମମ୍ । ଯସ୍ମିନ୍ଵସଂତ୍ଯୋଷଧଯଃ ପ୍ରାଣିସଂଜୀଵନଂକରାଃ
ଏବେ ମୁଁ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଡ୍ରୋଣ ପର୍ବତକୁ ନେବାକୁ ଯାଉଛି, ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରାଣୀମାନେ ପୁଣି ଜୀବନ୍ତ ହେବା ପାଇଁ ଔଷଧ ଅଛି।
ଏତଦ୍ଵଚଃ ସମାକର୍ଣ୍ଯ ତଥେତି ନିଜଗାଦ ତମ୍ । ଯାହି ଶୀଘ୍ରଂ ନଗଂ ତଂ ତୁ ରକ୍ଷାମି ତ୍ଵଦ୍ଭଟାନ୍ମୃତାନ୍
ଏହି କଥା ଶୁଣି ସେ କହିଲେ, "ଏହିପରି ହେଉ।" ସେ ହନୁମାନ୍କୁ କହିଲେ, "ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ଡ୍ରୋଣ ପର୍ବତକୁ ଯାଅ; ମୁଁ ତୁମ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଯେଉଁମାନେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି, ସେମାନେକୁ ରକ୍ଷା କରିବି।"
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଵାକ୍ଯମୀଶସ୍ଯ ଜଗାମ ଦ୍ରୋଣପର୍ଵତମ୍ । ଦ୍ଵୀପାନ୍ସର୍ଵାନତିକ୍ରମ୍ଯ ଜଗାମ କ୍ଷୀରସାଗରମ୍
ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆଦେଶ ଶୁଣି, ହନୁମାନ୍ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱୀପ ଅଟିକି ଡ୍ରୋଣ ପର୍ବତକୁ ଗଲେ ଏବଂ କ୍ଷୀରସାଗର ପହଞ୍ଚିଲେ।
ଅତ୍ର ତୁ ସ୍ଵଗଣୈଶ୍ଚାଯଂ ରକ୍ଷତି ସ୍ମ ଶିଵୋ ମହାନ୍ । ଶ୍ମଶାନଂ ତଦ୍ଗଣୈଃ ସ୍ଵୀଯୈର୍ମହାବଲପରାକ୍ରମୈଃ
ସେଠାରେ ମହାଦେବ ନିଜ ଦଳ ସହିତ ଶ୍ମଶାନକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବରେ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ।
ହନୂମାନ୍ଦ୍ରୋଣମାସାଦ୍ଯ ଦ୍ରୋଣଂନାମ ମହାଗିରିମ୍ । ଲାଂଗୂଲେ ତଂ ନିଧାଯାଶୁ ପ୍ରତସ୍ଥେ ରଣମଂଡଲମ୍
ହନୁମାନ୍ ଡ୍ରୋଣ ନାମକ ମହାପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚି, ତାହାକୁ ତାଙ୍କ ଲାଙ୍ଗୁଳରେ ରଖି ଶୀଘ୍ର ଯୁଦ୍ଧଭୂମିକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ତଂ ନେତୁମୁଦ୍ଯତେ ଵିପ୍ର ଚକଂପେ ସ ଚ ପର୍ଵତଃ । କଂପମାନଂ ତୁ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତତ୍ପାଲା ଦେଵତାଗଣାଃ
ହେ ମୁନି, ହନୁମାନ୍ ଡ୍ରୋଣ ପର୍ବତକୁ ଉଠାଇବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରିବା ସମୟରେ, ସେ ପର୍ବତ କମ୍ପିତ ହେଲା; ଏହା ଦେଖି, ପର୍ବତର ରକ୍ଷକ ଦେବତାମାନେ
ହାହେତି କୃତ୍ଵା ପ୍ରୋଚୁସ୍ତେ କିମିଦଂ ଭଵିତା ଗିରୌ । କୋ ହ୍ଯେନଂ ନଯତେ ଵୀରୋ ମହାବଲପରାକ୍ରମଃ
ହା ହା ବୋଲି କହିଲେ, "ଏହି ପର୍ବତରେ କଣ ଘଟୁଛି? କିଏ ଏହି ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୀର ଏହାକୁ ନେଉଛନ୍ତି?"
ଏଵଂ କୃତ୍ଵା ସୁରାଃ ସର୍ଵେ ସଂହତା ଦଦୃଶୁଃ କପିମ୍ । ମୁଂଚୈନମିତି ତଂ ପ୍ରୋଚ୍ଯ ଜଘ୍ନୁଃ ଶସ୍ତ୍ରାସ୍ତ୍ରକୋଟିଭିଃ
ଏଭଳି କରି ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଏକଠା ହୋଇ କପିକୁ ଦେଖିଲେ; 'ଏହାକୁ ଛାଡ଼' ବୋଲି କହି, ସେମାନେ ଅନେକ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କଲେ।
ତାନ୍ସର୍ଵାନ୍ନିଘ୍ନତୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ହନୂମାନ୍କୁପିତୋ ଭୃଶମ୍ । ଜଘାନ ତାନ୍କ୍ଷଣାଦ୍ଵୀରଃ ଶକ୍ରଃ ସର୍ଵାସୁରାନ୍ଯଥା
ସମସ୍ତେ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ଦେଖି, ହନୁମାନ୍ ବହୁତ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଲେ; ତିନି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସେ ବୀର ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରହାର କଲେ, ଯେପରିକି ଇନ୍ଦ୍ର ଦାନବମାନେକୁ ଦଳନ କରିଥିଲେ।
କେଚିତ୍ପଦାହତାସ୍ତତ୍ର କେଚିତ୍କରଵିମର୍ଦିତାଃ । ଲାଂଗୂଲେନ ହତାଃ କେଚିତ୍କେଚିଚ୍ଛୃଂଗେଣ ଚାହତାଃ
କିଛି ତାଙ୍କ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରହାରିତ, କିଛି ହାତରେ ଚିଞ୍ଚିଡ଼ି ହେଲେ; କିଛି ତାଙ୍କ ଲାଙ୍ଗୁଳରେ ଆଘାତ ପାଇଲେ, ଆଉ କିଛି ଶିଖରରେ ଆଘାତିତ ହେଲେ।
ସର୍ଵେ ତେ ନାଶମାପନ୍ନାଃ କ୍ଷଣାତ୍କୀଶେନ ତାଡିତାଃ । କେଚିନ୍ନିପତିତା ଭୂମୌ ରୁଧିରେଣ ପରିପ୍ଲୁତାଃ
ସମସ୍ତେ କିଶୋରଙ୍କ ପ୍ରହାରରେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ନଶ୍ଟ ହେଲେ; କିଛି ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ରକ୍ତରେ ଭିଜିଗଲେ।
କେଚିତ୍କୀଶଭଯାତ୍ତ୍ରସ୍ତା ଜଗ୍ମୁଃ ଶକ୍ରଂ ସୁରାଧିପମ୍ । କ୍ଷତେନ ଚ ପରିପ୍ଲୁଷ୍ଟା ରୁଧିରକ୍ଷତଦେହିନଃ
କିଛି ମାନେ କିଶୋରଙ୍କ ଭୟରେ ଭୀତ ହୋଇ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କଠାରେ ପଳାଇଗଲେ; ସେମାନଙ୍କ ଦେହ ଆଘାତ ଓ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଥିଲା।
ତାନ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭଯସଂଵିଗ୍ନାନ୍ରୁଧିରେଣ ପରିପ୍ଲୁତାନ୍ । ସୁରାଞ୍ଜଗାଦ ଵିମନାଃ ଶକ୍ରଃ ସର୍ଵସୁରୋତ୍ତମଃ
ସେମାନଙ୍କୁ ଭୟରେ ଅତି ଆତଙ୍କିତ ଏବଂ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଥିବା ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଇନ୍ଦ୍ର ଚିନ୍ତାଗ୍ରସ୍ତ ହୃଦୟରେ କଥା କହିଲେ।
କଥଂ ଯୂଯଂ ଭଯତ୍ରସ୍ତାଃ କଥଂ ରୁଧିରଵିପ୍ଲୁତାଃ । କେନ ଦୈତ୍ଯେନ ନିହତା ରାକ୍ଷସେନାଧମେନ ଵା
ତୁମେମାନେ କିପରି ଏଭଳି ଭୟଭୀତ ଏବଂ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଗଲା? କେଉଁ ଦାନବ କିମ୍ବା ଦୁଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସ ତୁମେମାନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲା?
ସର୍ଵଂ ଶଂସତ ମେ ତଥ୍ଯଂ ଯଥା ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଵ୍ରଜାମି ତମ୍ । ନିହତ୍ଯ ବଦ୍ଧ୍ଵା ଚାଯାମି ଯୁଷ୍ମଦ୍ଘାତକମୁନ୍ମଦମ୍
ସତ୍ୟ କଥା ସମସ୍ତ କଥା ମୋତେ କହ, ଯାହା ଜାଣି ପରେ ମୁଁ ସେଠାକୁ ଯିବି, ତାକୁ ହରାଇ ଓ ବାନ୍ଧି ଆଣିବି, ଯିଏ ତୁମେମାନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଛି।
ଇତି ଵାକ୍ଯଂ ସମାକର୍ଣ୍ଯ ତୁରାସାହଂ ସୁରୋତ୍ତମାଃ । ଜଗଦୁର୍ଦୀନଯା ଵାଚା ସୁରାସୁରନମସ୍କୃତମ୍
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଭୟଭୀତ ହେଉଥିବା ସେଇ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବମାନେ ଦୁଃଖିତ କଣ୍ଠରେ, ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି କଥା କହିଲେ।
ଦେଵା ଊଚୁଃ। ଇହାଗତ୍ଯ ନ ଜାନୀମଃ କଶ୍ଚିଦ୍ଵାନରରୂପଧୃକ୍ । ନେତୁଂ ଦ୍ରୋଣଂ ସମୁଦ୍ଯୁକ୍ତୋ ଲାଂଗୂଲେ ଵେଷ୍ଟ୍ଯ ତଂ ଗିରିମ୍
ଦେବମାନେ କହିଲେ: ଏଠାକୁ ଆସି, ଆମେ ଜାଣିପାରିଲୁ ନାହିଁ କିଏ, କିଏକି ମକଡ଼ି ଆକାର ଧାରଣ କରି, ଡ୍ରୋଣ ପାହାଡ଼କୁ ତାଙ୍କର ପୁଛରେ ବାନ୍ଧି ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲା।
ଗଂତୁଂ କୃତମତିସ୍ତାଵଦ୍ଵଯଂ ସର୍ଵେ ସୁସଂହତାଃ । ଯୁଦ୍ଧଂ ଚକ୍ରୁଃ ସୁସଂନଦ୍ଧାଃ ସର୍ଵଶସ୍ତ୍ରାସ୍ତ୍ରଵର୍ଷିଣଃ
ସେଠାକୁ ଯିବାକୁ ଆମେ ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ରିତ ହେଲୁ, ଶସ୍ତ୍ରାସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି ଯୁଦ୍ଧ କଲୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କଲୁ।
ତେନ ସର୍ଵେ ଵଯଂ ଯୁଦ୍ଧେ ନିର୍ଜିତା ବଲଶାଲିନା । ଅନେକେ ନିହତାସ୍ତତ୍ର ଭୂମୌ ପେତୁଃ ସୁରୋତ୍ତମାଃ
ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମକଡ଼ି ସହିତ ଯୁଦ୍ଧରେ ଆମେ ସମସ୍ତେ ପରାଜିତ ହେଲୁ, ଅନେକ ଦେବମାନେ ସେଠାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ଵଯଂ ତୁ ବହୁଭିଃ ପୁଣ୍ଯୈର୍ଜୀଵିତା ଇହ ଚାଗତାଃ । ଶୋଣିତେନ ସୁସିକ୍ତାଂଗାଃ କ୍ଷତପୀଡାସମନ୍ଵିତାଃ
କିନ୍ତୁ ଆମେ କିଛି ଭଲ କର୍ମର ଫଳରେ ବଞ୍ଚି ଏଠାକୁ ଆସିଛୁ, ଆମ ଦେହ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଯାଇଛି ଓ ଘାଉର ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଅନୁଭବ କରୁଛୁ।
ଏତଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ସମାକର୍ଣ୍ଯ ସୁରାଣାଂ ସ ପୁରଂଦରଃ । ଆଦିଦେଶ ସୁରାନ୍ସର୍ଵାନ୍ମହାବଲସମନ୍ଵିତାନ୍
ଦେବମାନଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ପୁରନ୍ଦର ଏହି ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ସମସ୍ତ ଦେବମାନଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ।
ଯାତ ମହାଦ୍ରୋଣଗିରିଂ କପିଂ ବଦ୍ଧୁଂ ମହାବଲମ୍ । ବଦ୍ଧ୍ଵା ନଯତ ଯୂଯଂ ଵୈ ସୁରାଣାଂ ରଣପାତକମ୍
ତମେମାନେ ଡ୍ରୋଣ ପାହାଡ଼କୁ ଯାଅ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମକଡ଼ିକୁ ବାନ୍ଧ, ବାନ୍ଧି ନେଇ ଆସ, ଯିଏ ଦେବମାନଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜୟର କାରଣ ହେଲା।