ଚିତ୍ରଗଂଧେତି ଵିଖ୍ଯାତା କୁମାରୀ ଚ ଶୁଭାନନା । ନିଜାଂଗଗଂଧୈର୍ଵିଵିଧୈର୍ମୋଦଯଂତୀ ଦିଶୋ ଦଶ
ସେ କନ୍ୟା 'ଚିତ୍ରଗନ୍ଧା' ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଅତି ଶୋଭାମୟ । ତାଙ୍କ ଦେହର ବିଭିନ୍ନ ସୁଗନ୍ଧ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିଲା ।
ତାମେନାଂ ପଶ୍ଯ କଲ୍ଯାଣୀଂ ଵୃଂଦଶୋ ମଧୁପାଯିନୀମ୍ । ଅଂଗେଷୁ ସ୍ଵପତିଂ କୃତ୍ଵା ରସାଵେଶସମାକୁଲାମ୍
ଏହି ଶୁଭ ମୁହଁର ବୃନ୍ଦାକୁ ଦେଖ, ଯିଏ ମଧୁ ପିଉଛନ୍ତି, ରସରେ ଲୀନ ହୋଇ, ନିଜ ପ୍ରିୟଙ୍କୁ ଅଙ୍ଗର ନାଥ କରିଛନ୍ତି ।
ଅସ୍ଯାଃ ସ୍ତନପରିଷ୍ଵଂଗେ ହାରୈଃ ସର୍ଵୈର୍ଵିହନ୍ଯତେ । ଵକ୍ଷଃସ୍ଥଲାତ୍ପ୍ରଚ୍ଯଵଦ୍ଭିଶ୍ଚିତ୍ରଗଂଧାଦିସୌରଭୈଃ
ତାଙ୍କର ଅଂକଳାରେ, ସମସ୍ତ ହାର ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଛାତିରେ ଲାଗିଯାଉଛି, ଏବଂ ତାହାଠାରୁ ଚିତ୍ରଗନ୍ଧା ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସୁଗନ୍ଧ ଛାତିରୁ ଛିଟିଯାଉଛି ।
ଅପରେ ମୁନିଵର୍ଯାସ୍ତୁ ସତତଂ ପୂତମାନସାଃ । ଵାଯୁଭକ୍ଷାସ୍ତପସ୍ତେପୁର୍ଜପଂତଃ ପରମଂ ମନୁମ୍
ଅନ୍ୟ ମହାମୁନିମାନେ ସଦା ପବିତ୍ର ମନ ରଖି, ବାୟୁ ଖାଇ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରୁଥିଲେ ।
ସ୍ମରଃ କୃଷ୍ଣାଯ କାମାର୍ତି କଲାଦିଵୃତ୍ତିଶାଲିନେ । ଆଗ୍ନେଯୀସହିତଂ କୃତ୍ଵା ମଂତ୍ରଂ ପଂଚଦଶାକ୍ଷରମ୍
କାମଦେବ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଭଲପାଇ, ଅଗ୍ନିଦେବୀ ସହିତ, ସମସ୍ତ କଳାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ପନ୍ଦର ଅକ୍ଷରର ମନ୍ତ୍ରକୁ ସ୍ଥାପନ କଲେ ।
ଦଧ୍ଯୁର୍ମୁନିଵରାଃ କଷ୍ଣମୂର୍ତିଂ ଦିଵ୍ଯଵିଭୂଷଣାମ୍ । ଦିଵ୍ଯଚିତ୍ରଦୁକୂଲେନ ପୂର୍ଣପୀନକଟିସ୍ଥଲାମ୍
ମହାମୁନିମାନେ ଦିବ୍ୟ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ଅଦ୍ଭୁତ ରେଶମ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ଭରିପୁରା ଓ ଦୃଢ଼ କଟି ଥିବା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ ।
ମଯୂରପିଚ୍ଛକୈଃ କୢପ୍ତଚୂଡାମୁଜ୍ଜ୍ଵଲକୁଂଡଲାମ୍ । ସଵ୍ଯଜଂଘାଂତ ଆଦାଯ ଦକ୍ଷିଣଂ ଚରଣାଂବୁଜମ୍
ମୟୂର ପିଛା ଦ୍ୱାରା ମୁଣ୍ଡରେ ମୁକୁଟ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥିବା, ବାମ ପାଦ ଭାଙ୍ଗି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଓ ଡାହାଣ ପଦପଦ୍ମକୁ ସମ୍ନିମ୍ନ କରିଥିବା ।
ଭ୍ରମଂତୀଂ ସଂପୁଟୀକୃତ୍ଯ ଚାରୁହସ୍ତାଂବୁଜଦ୍ଵଯମ୍ । କକ୍ଷଦେଶଵିନିକ୍ଷିପ୍ତଵେଣୁଂ ପରିଚଲତ୍ପୁଟୀମ୍
ସେ ଚାରୁ ହସ୍ତପଦ୍ମ ଦୁଇଟିକୁ ଏକଠା କରି, ବାଂଶୀକୁ କାନ୍ଧ ପାଖରେ ରଖି, ତାଙ୍କର ଆଙ୍ଗୁଠି ମଧୁର ଭାବରେ ଚଳାଇ, ଏପରି ଭାବେ ଘୁରୁଥିଲେ ।
ଆନଂଦଯଂତୀଂ ଗୋପୀନାଂ ନଯନାନି ମନାଂସି ଚ । ପରମାଶ୍ଚର୍ଯରୂପେଣ ପ୍ରଵିଷ୍ଟାଂ ରଂଗମଂଡପେ
ସେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର ରୂପ ଧାରଣ କରି ରଙ୍ଗମଞ୍ଚରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଏହା ଦେଖି ଗୋପୀମାନଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଓ ମନ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲା।
ପ୍ରସୂନଵର୍ଷର୍ଗୋପୀଭିଃ ପୂର୍ଯମାଣାଂ ଚ ସର୍ଵତଃ । ଅଥ କଲ୍ପାଂତରେ ଦେହଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଜାତା ଇହାଧୁନା
ଗୋପୀମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଫୁଲର ବୃଷ୍ଟି କରୁଥିଲେ, ସେ ଏହିପରି ମହାନ ମହୋତ୍ସବରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଯୁଗରେ ଦେହ ଛାଡି ଏବେ ଏଠାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି।
ଯାସାଂ କର୍ଣେଷୁ ଦୃଶ୍ଯଂତେ ତାଟଂକା ରଶ୍ମିଦୀପିତାଃ । ରତ୍ନମାଲ୍ଯାନି କଂଠେଷୁ ରତ୍ନପୁଷ୍ପାଣି ଵେଣିଷୁ
ଯାହାଙ୍କ କାନରେ ରଶ୍ମିରେ ଚମକୁଥିବା ଝୁମକା, ଗଳାରେ ମଣିମାଳା ଓ ଚୁଟିରେ ମଣିର ଫୁଲ ଶୋଭା ପାଉଛି।
ମୁନିଃ ଶୁଚିଶ୍ରଵା ନାମ ସୁଵର୍ଣୋ ନାମ ଚାପରଃ । କୁଶଧ୍ଵଜସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷେଃ ପୁତ୍ରୌ ତୌ ଵେଦପାରଗୌ
କୁଶଧ୍ୱଜ ନାମକ ବ୍ରାହ୍ମର୍ଷିଙ୍କ ଦୁଇଜଣ ପୁଅ ଥିଲେ—ଏକ ନାମ ଶୁଚିଶ୍ରବା ଓ ଅନ୍ୟ ନାମ ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ସେମାନେ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ ଥିଲେ।
ଊର୍ଧ୍ଵପାଦୌ ତପୋ ଘୋରଂ ତେପତୁସ୍ତ୍ର୍ଯକ୍ଷରଂ ମନୁମ୍ । ହ୍ରୀଂ ହଂସ ଇତି କୃତ୍ଵୈଵ ଜପଂତୌ ଯତମାନସୌ
ସେମାନେ ପାଦ ଉପରକୁ ଉଠାଇ ଭୟଙ୍କର ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ, 'ହ୍ରୀଂ ହଂସ' ଏହି ତିନି ଅକ୍ଷରର ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି ଦୃଢ଼ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ।
ଧ୍ଯାଯଂତୌ ଗୋକୁଲେ କୃଷ୍ଣଂ ବାଲକଂ ଦଶଵାର୍ଷିକମ୍ । କଂଦର୍ପସମରୂପେଣ ତାରୁଣ୍ଯଲଲିତେନ ଚ
ସେମାନେ ଗୋକୁଳରେ ଦଶବର୍ଷୀୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ, ଯିଏ କାମଦେବଙ୍କ ରୂପ ଓ ଯୁବତ୍ୱର ଆକର୍ଷଣ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
ପଶ୍ଯଂତୀର୍ଵ୍ରଜବିଂବୋଷ୍ଠୀର୍ମୋହଯଂତମନାରତମ୍ । ତୌ କଲ୍ପାଂତେ ତନୂଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଲବ୍ଧଵଂତୌ ଜନିଂ ଵ୍ରଜେ
ବ୍ରଜର ମହିଳାମାନଙ୍କ ଲାଲ ଓଠ ଦେଖି, ଯାହା ସଦା ମନକୁ ଆକର୍ଷିତ କରୁଥିଲା, ସେମାନେ ଏକ ଯୁଗର ଶେଷରେ ଦେହ ଛାଡି ବ୍ରଜରେ ଜନ୍ମ ଲାଭ କରିଥିଲେ।
ସୁଵୀରନାମ ଗୋପସ୍ଯ ସୁତେ ପରମଶୋଭନେ । ଯଯୋର୍ହସ୍ତେ ପ୍ରଦୃଶ୍ଯେତେ ସାରିକେ ଶୁଭରାଵିଣୀ
ସୁବୀର ନାମକ ଗୋପଙ୍କର ଦୁଇଜଣ ସୁନ୍ଦର କନ୍ୟା ଭାବେ, ଯାହାଙ୍କ ହାତରେ ଶୁଭ ପାଖି ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରାବିଣୀ ଦେଖାଯାଏ।
ଜଟିଲୋ ଜଂଘପୂତଶ୍ଚ ଘୃତାଶୀ କର୍ବୁରେଵ ଚ । ଚତ୍ଵାରୋ ମୁନଯୋ ଧନ୍ଯା ଇହାମୁତ୍ର ଚ ନିଃସ୍ପୃହାଃ
ଜଟିଳ, ଜଂଘପୂତ, ଘୃତାଶୀ ଓ କର୍ବୁର—ଏହି ଚାରିଜଣ ଧନ୍ୟ ଋଷି, ଏଠା ଓ ପରଲୋକରେ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଅସଙ୍ଗ।
କେଵଲେନୈକଭାଵେନ ପ୍ରପନ୍ନା ବଲ୍ଲଵୀପତିମ୍ । ତେପୁସ୍ତେ ସଲିଲେ ମଗ୍ନା ଜପଂତୋ ମନୁମେଵ ଚ
ସେମାନେ ଏକମାତ୍ର ଭକ୍ତିରେ ବଲ୍ଲଭୀମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଇ, ଜଳରେ ଡୁବି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରୁଥିଲେ।
ରମାତ୍ରଯେଣ ପୁଟିତଂ ସ୍ମରାଦ୍ଯଂ ତଦଶାକ୍ଷରମ୍ । ଦଧ୍ଯୁଶ୍ଚ ଗାଢଭାଵେନ ବଲ୍ଲଵୀଭିର୍ଵନେ ଵନେ
ସେମାନେ ଗୋପୀମାନେ ସହ ବନେ ବନେ ଗଭୀର ଭାବରେ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ, ଯେଉଁ ମନ୍ତ୍ର ତିନି ପ୍ରକାର ରମାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ପ୍ରେମର ଆରମ୍ଭ ଏବଂ ଅବିନାଶୀ।
ଭ୍ରମଂତଂ ନୃତ୍ଯଗୀତାଦ୍ଯୈର୍ମାନଯଂତଂ ମନୋହରମ୍ । ଚଂଦନାଲିପ୍ତସର୍ଵାଂଗଂ ଜପାପୁଷ୍ପାଵତଂସକମ୍
ଯିଏ ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ, ଆକର୍ଷକ ଓ ମନୋହର, ସମଗ୍ର ଶରୀରରେ ଚନ୍ଦନ ଲେପିଥିବା, ଜପା ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ।
କଲ୍ହାରମାଲଯାଵୀତଂ ନୀଲପୀତପଟାଵୃତମ୍ । କଲ୍ପତ୍ରଯାଂତେ ଜାତାସ୍ତେ ଗୋକୁଲେ ଶୁଭଲକ୍ଷଣାଃ
କଲ୍ହାର ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ନୀଳ ଓ ପୀତ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରିଥିବା, ଯୁଗ ଶେଷରେ ଗୋକୁଳରେ ଶୁଭ ଚିହ୍ନ ସହ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ଇମାସ୍ତାଃ ପୁରତୋ ରମ୍ଯା ଉପଵିଷ୍ଟା ନତଭ୍ରୁଵଃ । ଯାସାଂ ଧର୍ମକୃତାନ୍ଯେଵ ଵଲଯାନି ପ୍ରକୋଷ୍ଠକେ
ଏହି ସୁନ୍ଦରୀମାନେ ତୁମ ସାମ୍ନାରେ ବସିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଭୂକୁଟି ନମ୍ର, ଯାହାଙ୍କ ପ୍ରକୋଷ୍ଠରେ ଧର୍ମଦ୍ୱାରା ଅର୍ଜିତ ବାଳା ଶୋଭା ପାଉଛି।
ଵିଚିତ୍ରାଣି ଚ ରତ୍ନାଦ୍ଯୈର୍ଦିଵ୍ଯମୁକ୍ତାଫଲାଦିଭିଃ । ମୁନିର୍ଦୀର୍ଘତପା ନାମ ଵ୍ଯାସୋଽଭୂତ୍ପୂର୍ଵକଲ୍ପକେ
ବିଭିନ୍ନ ମଣି, ଦିବ୍ୟ ମୁକ୍ତା ଓ ଅନ୍ୟ ଆଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ପୂର୍ବ ଯୁଗରେ ଦୀର୍ଘତପା ନାମକ ଋଷି ଥିଲେ, ସେହି ଭାବେ ବ୍ୟାସ ହେଇଥିଲେ।
ତତ୍ପୁତ୍ରଃ ଶୁକ ଇତ୍ଯେଵ ମୁନିଃ ଖ୍ଯାତୋ ଵରଃ ସୁଧୀଃ । ସୋଽପି ବାଲୋ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞଃ ସଦୈଵାନୁସ୍ମରନ୍ପଦମ୍
ତାଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ଶୁକ ନାମକ ମହାନ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମୁନି, ସେ ଛୁଆଁବେଳେ ମଧ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ସଦା ପରମଧାମକୁ ସ୍ମରଣ କରୁଥିଲେ।
ଵିହାଯ ପିତୃମାତ୍ରାଦି କୃଷ୍ଣଂ ଧ୍ଯାତ୍ଵା ଵନଂ ଗତଃ । ସ ତତ୍ର ମାନସୈର୍ଦିଵ୍ଯୈରୁପଚାରୈରହର୍ନିଶମ୍
ପିତା ମାତା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଛାଡି, ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବାକୁ ଅରଣ୍ୟକୁ ଗଲେ, ସେଠାରେ ଦିନ ରାତି ଦିବ୍ୟ ମନସିକ ପୂଜା କରୁଥିଲେ।
ଅନାହାରୋଽର୍ଚଯଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଂ ଗୋପରୂପିଣମୀଶ୍ଵରମ୍ । ରମଯା ପୁଟିତଂ ମଂତ୍ରଂ ଜପନ୍ନଷ୍ଟାଦଶାକ୍ଷରମ୍
ଖାଦ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରି, ସେ ଗୋପ ରୂପୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଉପାସନା କରୁଥିଲେ, ରମାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏଠାର ଅଷ୍ଟାଦଶ ଅକ୍ଷର ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରୁଥିଲେ।
ଦଧ୍ଯୌ ପରମଭାଵେନ ହରିଂ ହୈମତରୋରଧଃ । ହୈମମଂଡପିକାଯାଂ ଚ ହେମସିଂହାସନୋପରି
ସେ ପରମ ଭକ୍ତି ସହିତ ହରିଙ୍କୁ ସୁନା ଗଛ ତଳେ, ସୁନା ମଣ୍ଡପ ଭିତରେ, ସୁନା ସିଂହାସନ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କଲେ।
ଆସୀନଂ ହେମହସ୍ତାଗ୍ରୈର୍ଦଧାନଂ ହେମଵଂଶିକାମ୍ । ଦକ୍ଷିଣେନ ଭ୍ରାମଯଂତଂ ପାଣିନା ହେମପଂକଜମ୍
ସେ ସୁନା ହାତରେ ସୁନା ବାଂଶୀ ଧରି ବସିଥିଲେ, ଡାହାଣ ହାତରେ ସୁନା ପଦ୍ମ ଘୁରାଉଥିଲେ।
ହେମଵର୍ଣେଷ୍ଟପ୍ରିଯଯା ପରିକୢପ୍ତାଂଗଚିତ୍ରକମ୍ । ହସଂତମତିହର୍ଷେଣ ପଶ୍ଯଂତଂ ନିଜମାଶ୍ରମମ୍
ସୁନା ରଙ୍ଗ ପ୍ରିୟ ପ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ଅଙ୍ଗ ଶୋଭିତ, ସେ ବଡ ଆନନ୍ଦରେ ହସୁଥିଲେ ଏବଂ ନିଜ ଆଶ୍ରମକୁ ଦେଖୁଥିଲେ।
ହର୍ଷାଶ୍ରୁପୂର୍ଣଃ ପୁଲକାଚିତାଂଗଃ ପ୍ରସୀଦନାଥେତି ଵଦନ୍ନଥୋଚ୍ଚୈଃ । ଦଂଡପ୍ରଣାମାଯ ପପାତ ଭୂମୌ ସଂଵେପମାନସ୍ତ୍ରିଜଗଦ୍ଵିଧାତୁଃ
ଆନନ୍ଦ ଲୁହରେ ଭରିଯାଇଥିବା, ଦେହ ରୋମାଞ୍ଚିତ, 'ପ୍ରଭୁ, କୃପା କରନ୍ତୁ!' ବୋଲି ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ କହି, ତିନି ଜଗତର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ପାଖରେ କମ୍ପିତ ହୋଇ ଭୂମିରେ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପଡିଗଲେ।