ସ ଉଵାଚ ମୁଦା ଵିପ୍ରା ନାମ୍ନା ଦଂଡକରୋପ୍ଯହମ୍ । ସର୍ଵପାପସମାଯୁକ୍ତଶ୍ଚୋଦ୍ଧାରୋ ମେ କଥଂ ଭଵେତ୍
ସେ ଆନନ୍ଦରେ କହିଲେ— 'ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ମୋର ନାମ ଦଣ୍ଡକ, ମୁଁ ସମସ୍ତ ପାପରେ ଲିପ୍ତ; କିପରି ମୋର ଉଦ୍ଧାର ହେବ?'
ଊଚୁସ୍ତେ ଵୈ ଵ୍ରତଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ କୁରୁଷ୍ଵ ଵିଷ୍ଣୁପଂଚକମ୍ । ଵିପ୍ରାଣାମାଜ୍ଞଯା ଵିପ୍ର ଚକାର ଵିଷ୍ଣୁପଂଚକମ୍
ସେମାନେ କହିଲେ— 'ତୁମେ ବିଷ୍ଣୁପଞ୍ଚକ ନାମକ ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ କର।' ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯେପରି ଆଦେଶ ଦେଲେ, ଦଣ୍ଡକ ବିଷ୍ଣୁପଞ୍ଚକ ବ୍ରତ କଲେ।
ସ ପ୍ରେତ୍ଯ ଚ ହରେଃ ସ୍ଥାନମାରୁହ୍ଯ ସ୍ଯଂଦନେ ଵରେ । ଆସାଦ୍ଯ ଶ୍ରୀହରେରୂପଂ ତସ୍ଥୌ ଜନ୍ମଵିଵର୍ଜିତଃ
ସେ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ହରିଙ୍କ ଧାମକୁ ଯାଇ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥରେ ଚଢ଼ି, ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ରୂପ ଲାଭ କରି, ପୁନର୍ଜନ୍ମ ରହିତ ହୋଇ ରହିଲେ।
ଯ ଇଦଂ ଶୃଣୁଯାଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଚାଖ୍ଯାନଂ ପାପନାଶନମ୍ । କୋଟିଜନ୍ମାର୍ଜିତଂ ପାପଂ ତସ୍ଯ ନଶ୍ଯତି ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍
ଯେଉଁମାନେ ଏହି ପାପନାଶକ କଥାକୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର କୋଟି କୋଟି ଜନ୍ମର ସଞ୍ଚିତ ପାପ ତୁରନ୍୍ତ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଶୌନକ ଉଵାଚ। ଵିଦୁଷାଂଵର ତତ୍ତ୍ଵଜ୍ଞ କଥଯସ୍ଵ ମହାମତେ । ଇଦାନୀଂ ମମ ଦାନାନାଂ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ କ୍ରମତୋ ମୁନେ
ଶୌନକ କହିଲେ— 'ହେ ଜ୍ଞାନୀ, ତତ୍ତ୍ୱବିଦ୍, ମୋତେ ଏବେ ଦାନର ମହିମା କ୍ରମକ୍ରମେ କହ।'
ସୂତ ଉଵାଚ। କ୍ଷିତିଦାନଂ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାନାନାମୁତ୍ତମଂ ମତମ୍ । ଯେନ କୃତଂ ଵୈ ତଦ୍ଦାନଂ ସର୍ଵଦାନଫଲଂ ମତମ୍
ସୂତ କହିଲେ— 'ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭୂମି ଦାନ ସମସ୍ତ ଦାନ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି ମନାଯାଏ; ଯେଉଁ ଦାନ ଦିଆଯାଏ, ସେ ଦାନ ସମସ୍ତ ଦାନର ଫଳ ଦେଇଥାଏ।'
କ୍ଷିତିଂ ସସସ୍ଯାଂ ଯୋ ଦଦ୍ଯାଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ । ଵିଷ୍ଣୁଲୋକେ ସୁଖଂ ଭୁଂକ୍ତେ ଯାଵଦିଂଦ୍ରାଶ୍ଚତୁର୍ଦଶ
ଯେଉଁଠି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଉପଜାଉଥିବା ଜମି ଦାନ କରାଯାଏ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ, ସେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଚୌଦ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଶାସନ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଲୋକରେ ସୁଖରେ ବାସ କରନ୍ତି।
ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଜନ୍ମ ଚାସାଦ୍ଯ ସାର୍ଵଭୌମସ୍ତତୋ ନୃପଃ । ମହୀଂ ସର୍ଵାଂ ଚିରଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଵ୍ରଜେଦ୍ଵୈ ଶ୍ରୀହରେର୍ଗୃହମ୍
ଏହି ପୃଥିବୀରେ ସାର୍ବଭୌମ ରାଜା ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ସେ ରାଜା ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ଜମି ଭୋଗ କରି, ଶେଷରେ ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ଗୃହକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଗୋଚର୍ମମାତ୍ରାଂ ଭୂମିଂ ଯଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି ଦ୍ଵିଜାତଯେ । ସ ଗଚ୍ଛତି ହରେର୍ଗେହଂ ସର୍ଵପାପଵିଵର୍ଜିତଃ
ଯିଏ ଦ୍ୱିଜକୁ ଗୋଚର୍ମ ପରିମାଣ ଜମି ଦାନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ହରିଙ୍କ ଗୃହକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।
ଶତଂ ଗାଵୋ ଵୃଷଶ୍ଚୈକୋ ଯତ୍ର ତିଷ୍ଠଂତ୍ଯଯଂତ୍ରିତାଃ । ଗୋଚର୍ମମାତ୍ରାଂ ତାଂ ଭୂମିଂ ପ୍ରଵଦଂତି ମହର୍ଷଯଃ
ଯେଉଁଠି ଏକଶ ଗାଈ ଓ ଏକଟି ବଳଦ ଅନାବରୋଧରେ ଦଢ଼ି ରହିପାରନ୍ତି, ସେଉଁଠି ଥିବା ଜମିକୁ ମହାର୍ଷିମାନେ 'ଗୋଚର୍ମ ପରିମାଣ' ଜମି ବୋଲି କହନ୍ତି।
ଭୂମିନେତା ଭୂମିଦାତା ଦ୍ଵୌ ଚାପି ସ୍ଵର୍ଗଗାମିନୌ । ଗ୍ରାହ୍ଯା ଭୂମିର୍ଦ୍ଵିଜୈଃ ପ୍ରାଜ୍ଞୈସ୍ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଦାନଶତାନ୍ଯପି
ଭୂମି ନେଇଥିବା ଓ ଭୂମି ଦେଇଥିବା, ଏହି ଦୁଇଜଣେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଆନ୍ତି। ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଅନ୍ୟ ଶତଶଃ ଦାନ ଛାଡ଼ି ଭୂମିକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଅଜ୍ଞାନୀ ଭୂସୁରୋ ଯସ୍ତୁ ତ୍ଯଜେଦ୍ଭୂମିଂ ଵିମୋହିତଃ । ପ୍ରତିଜନ୍ମନ୍ଯସୌ ଵିପ୍ରୋ ଭଵେଚ୍ଚାତ୍ଯଂତ ଦୁଃଖଭାକ୍
ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅଜ୍ଞାନ ଓ ମୋହରେ ପଡ଼ି ଜମିକୁ ତ୍ୟାଗ କରେ, ସେ ପ୍ରତିଟି ଜନ୍ମରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖ ଭୋଗ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୁଏ।
ଅନ୍ଯତୋ ଯଃ ସମାସାଦ୍ଯ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଭୂମିଂ ଦ୍ଵିଜାତଯେ । ତସ୍ମୈ ଵିପ୍ର ଜଗନ୍ନାଥୋ ଦଦାତି ପରମଂ ପଦମ୍
ଯିଏ ଅନ୍ୟଠାରୁ ଜମି ପାଇ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରେ, ସେଉଁଠି ଜଗନ୍ନାଥ ତାକୁ ପରମ ପଦ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ସ୍ଵଦତ୍ତାଂ ପରଦତ୍ତାଂ ଚ ମେଦିନୀଂ ଯୋ ହରେଦ୍ଦ୍ଵିଜ । ଯୁକ୍ତଃ କୋଟିକୁଲୈର୍ଯାତି ନରକଂ ଚାତିଦାରୁଣମ୍
ଯିଏ ନିଜ ଦିଆଯାଇଥିବା କିମ୍ବା ଅନ୍ୟେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଜମିକୁ ଦ୍ୱିଜ ଜବରଦସ୍ତି ନେଇଥାଏ, ସେ ଅନେକ କୁଳ ସହିତ ଅତି ଭୟଙ୍କର ନରକକୁ ଯାଏ।
ହରେଦ୍ଯୋ ଵୈ ମହୀଂ ଵିପ୍ର ଦେଵବ୍ରାହ୍ମଣଯୋରପି । ନ ଦୃଷ୍ଟା ନିଷ୍କୃତିସ୍ତସ୍ଯ କୋଟିକଲ୍ପଶତୈର୍ମୁନେ
ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କଠାରୁ ଜମି ନେଇଥାଏ, ହେ ମୁନି, ସେଠାରେ କୋଟି କଳ୍ପ ଶତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ମିଳେ ନାହିଁ।
ଭୂମିଂ ଯୋ ପରଦତ୍ତାଂ ଚ ରକ୍ଷତି କ୍ଷ୍ମାପତିର୍ଦ୍ଵିଜ । ପୁଣ୍ଯଂ କୋଟିଗୁଣଂ ସ୍ଯାଦ୍ଵୈ ତସ୍ଯ ଦାନଂ ଜନାଦପି
ଯେ ରାଜା ଅନ୍ୟେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଜମିକୁ ସୁରକ୍ଷା କରେ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ସେ ଦାନକାରୀଠାରୁ କୋଟି ଗୁଣ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ।
ସପ୍ତଦ୍ଵୀପାଂ ମହୀଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ଯତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ଯତେ ଦ୍ଵିଜ । ତତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାନ୍ମର୍ତ୍ଯୋ ଧେନୁଂ ଯଚ୍ଛନ୍ଦ୍ଵିଜାତଯେ
ସପ୍ତଦ୍ୱୀପ ସହିତ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଦାନ କରି ଯେତେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଏକ ଗାଈ ଦାନ କରେ, ସେ ସେତେ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ।
ଦଦାତି ଵୃଷଭଂ ଯସ୍ତୁ ଦରିଦ୍ରାଯ କୁଟୁଂବିନେ । ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତୋ ଶିଵଲୋକଂ ସ ଗଚ୍ଛତି
ଯିଏ ଦରିଦ୍ର ଗୃହସ୍ଥଙ୍କୁ ଏକ ବଳଦ ଦାନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଶିବଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯାଏ।
ତିଲପ୍ରମାଣଂ ସ୍ଵର୍ଣଂ ଯୋ ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି । ହରେର୍ନିକେତନଂ ଯାତି ଯୁକ୍ତଃ କୋଟିକୁଲୈରପି
ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ତିଳ ପରିମାଣ ସୁନା ଦାନ କରେ, ସେ ଅନେକ କୁଳ ସହିତ ହରିଙ୍କ ନିବାସକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।
ଯୋ ଦଦ୍ଯାଦ୍ରଜତଂ ଵିପ୍ର ସାଧଵେ ଭୂସୁରାଯ ଵୈ । ପ୍ରାପ୍ନୋତି ଚଂଦ୍ରଲୋକଂ ଚ ପିବେତ୍ତତ୍ରାମୃତଂ ସଦା
ଯିଏ ଯୋଗ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଚାଁଦି ଦାନ କରେ, ସେ ଚନ୍ଦ୍ରଲୋକକୁ ପାଇ ଶେଉଁଠି ସଦା ଅମୃତ ପାନ କରନ୍ତି।
ପ୍ରଵାଲଂ ମୌକ୍ତିକଂ ଚୈଵ ହୀରକଂ ଚ ମଣିଂ ତଥା । ଯୋ ଦଦାତି ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ଵର୍ଗଲୋକଂ ସ ଗଚ୍ଛତି
ଯିଏ ପ୍ରବାଳ, ମୁକ୍ତା, ହୀରା କିମ୍ବା ମଣି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଏ।
ତୁଲାପୁରୁଷଦାନେନ ଯତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ଲଭତେ ଜନଃ । ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ତସ୍ମାତ୍କୋଟିଗୁଣଂ ଲଭେତ୍
ତୁଳାପୁରୁଷ ଦାନରେ ଯେତେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ଦାନ କଲେ ତାହାର କୋଟି ଗୁଣ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ସପ୍ତଦ୍ଵୀପାଂ କ୍ଷିତିଂ ଦତ୍ଵା ସଶୈଲଵନକାନନାମ୍ । ଯତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ଲଭତେ ତଦ୍ଵୈ ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାପ୍ରଦଃ
ସପ୍ତଦ୍ୱୀପ, ପାହାଡ଼, ବନ ଓ କାନନ ସହିତ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଦାନ କରି ଯେତେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ଦାନ କଲେ ସେହି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାଂ ଯୋ ଵୈ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଭୂମିସୁରାଯ ଚ । ତେନ ଵିପ୍ର ପ୍ରଦତ୍ତାନି ଭୁଵନାନି ଚତୁର୍ଦଶ
ଯିଏ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରେ, ସେ ଚୌଦ ଭୁବନ ଦାନ କରିଥାଏ।
ତୁଲାପୁରୁଷଦାନଂ ଯଃ କରୋତି ଦ୍ଵିଜପୁଂଗଵ । ଜନନ୍ଯାଶ୍ଚୋଦରେ ତସ୍ଯ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ଓ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯେଉଁଠାରେ କେହି ତୁଳାପୁରୁଷ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେ ମାଆର ଗର୍ଭରେ ପୁନି ଜନ୍ମ ନେଇନାହାନ୍ତି।
ସାଲଂକାରାଂ ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ କନ୍ଯାଂ ଯଚ୍ଛତି ଯୋ ନରଃ । ସ ଗଚ୍ଛେଦ୍ବ୍ରହ୍ମସଦନଂ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯିଏ ଗହଣା ପିନ୍ଧାଇ ଥିବା କନ୍ୟାକୁ ଦାନ କରେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ନିବାସକୁ ଯାଇଥାଏ ଏବଂ ପୁନି ଜନ୍ମ ନେଇନାହାନ୍ତି।
କନ୍ଯାଵିକ୍ରଯିଣୋ ନାସ୍ତି ନରକାନ୍ନିଷ୍କୃତିଃ ପୁନଃ । କନ୍ଯାଦାନକୃତୋ ନାସ୍ତି ସ୍ଵର୍ଗାଦାଗମନଂ ପୁନଃ
ଯିଏ କନ୍ୟା ବିକ୍ରୟ କରେ, ସେ ପାଇଁ ନରକରୁ ମୁକ୍ତି ନାହିଁ; ଏବଂ ଯିଏ କନ୍ୟାକୁ ଦାନ କରେ, ସେ ପାଇଁ ସ୍ୱର୍ଗରୁ ଫେରିବା ନାହିଁ।
ଉପାନହୌ ଵାତପତ୍ରଂ ଯୋ ଦଦାତି ଦ୍ଵିଜାତଯେ । ପ୍ରେତ୍ଯ ଚେଂଦ୍ରପୁରଂ ଗତ୍ଵା ଵସେତ୍କଲ୍ପଚତୁଷ୍ଟଯମ୍
ଯିଏ ଦ୍ୱିଜକୁ ଜୁତା କିମ୍ବା ପତ୍ର ଦାନ କରନ୍ତି, ସେ ପରଲୋକରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ସହରକୁ ଯାଇ, ଚାରି କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେଠି ବାସ କରନ୍ତି।
ଵସ୍ତ୍ରଂ ଯଚ୍ଛତି ଯୋ ଦିଵ୍ଯଂ ସାଧଵେ ଵୈ ଦ୍ଵିଜାଯତେ । ସ୍ଵର୍ଗେ ଦିଵ୍ଯାଂବରଧରଶ୍ଚିରଂ ତିଷ୍ଠେଦ୍ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ
ଓ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯିଏ ଏକ ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର ଯୋଗ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହନ୍ତି।
ଧେନୁଂ ପୁରାତନୀଂ ଯଚ୍ଛେଦ୍ଵସ୍ତ୍ରଂ ଚ ଜରିତଂ ଦ୍ଵିଜ । ନୂତ୍ନାଂ ରଜୋଵତୀଂ କନ୍ଯାଂ ସ ଗଚ୍ଛେନ୍ନିରଯଂ ତଥା
ଯିଏ ପୁରୁଣା ଗାଈ କିମ୍ବା ପୁରୁଣା ବସ୍ତ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ଅପବିତ୍ର କିମ୍ବା ପୁରୁଣା କନ୍ୟା ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ନରକକୁ ଯାଆନ୍ତି।