କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଯଃ କଥାରଂଭେ କୁର୍ଯାଦ୍ଵିଘ୍ନଂ ନରାଧମଃ । ନରକାନ୍ନିଷ୍କୃତିର୍ନାସ୍ତି ମନ୍ଵଂତରଶତାଵଧି
ଯେ ନରାଧମ କୃଷ୍ଣଙ୍କ କଥା ଆରମ୍ଭରେ ବାଧା ଦେଇଥାଏ, ସେ ଶତ ମନ୍ବନ୍ତର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନରକରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେନାହିଁ।
ଯେ ପୁରାଣକଥାଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନିଂଦଂତ୍ଯୁପହସଂତି ଵୈ । ତେଷାଂ କରସ୍ଥା ନରକା ବହୁକ୍ଲେଶକରାଃ ସଦା
ଯେମାନେ ପୁରାଣ କଥା ଶୁଣି ଉପହାସ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ହାତରେ ସଦା ଅନେକ ଦୁଃଖଦାୟକ ନରକ ରହିଥାଏ।
ଜନ୍ମାଂତରାର୍ଜିତଂ ପାପଂ ତତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ନଶ୍ଯତି । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚରିତଂ ଯୋ ଵୈ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାଂ କରୋତ୍ଯପି
ଯେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରିତ୍ର ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ତାଙ୍କର ଜନ୍ମାନ୍ତରରେ ଆର୍ଜିତ ପାପ ଏକ ମହୁର୍ତ୍ତରେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଭକ୍ତ୍ଯା ଯୋ ଵୈ ନରଃ କୁର୍ଯାତ୍ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚରିତଂ ତଥା । ନ ଜାନେ ଶ୍ରଵଣେ ତସ୍ଯ କା ଗତିର୍ଵା ଭଵିଷ୍ଯତି
ଯେ ଲୋକ ଭକ୍ତିରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରିତ୍ର କଥା କରେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଣିବାରେ କେଉଁ ଫଳ ହେବ, ମୁଁ ଜାଣେନାହିଁ।
ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦିକଂ ପାପଂ ଅକାଲମରଣଂ ତଥା । ସୁରାପାନଂ ତଥାସ୍ତେଯଂ ସର୍ଵଂ ନଶ୍ଯତି ପାପିନଃ
ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାପ, ଅସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ, ମଦ୍ୟପାନ ଓ ଚୋରି — ଏହି ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୋଇଯାଏ ପାପୀଙ୍କର।
ପାପଂ କୃତ୍ଵା ତୁ ଯୋ ମର୍ତ୍ଯଃ ପଶ୍ଚାତ୍ପାପଂ ନିଵର୍ତଯେତ୍ । ତସ୍ଯ ପାପଂ ଵ୍ରଜେନ୍ନାଶମଗ୍ନିନା ତୂଲରାଶିଵତ୍
ଯଦି କୌଣସି ମଣିଷ ପାପ କରିଥିବା ପରେ ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ, ତାହାର ପାପ ଅଗ୍ନିରେ ତୁଳା ଜଳିଯିବା ପରି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚରିତଂ ଵିପ୍ର ତିଷ୍ଠେଦ୍ଵୈ ପୁସ୍ତକଂ ଗୃହେ । ତସ୍ଯ ଗୃହସମୀପଂ ହି ନାଯାଂତି ଯମକିଂକରାଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯଦି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କର କଥା ଥିବା ପୁସ୍ତକ ଘରରେ ରହିଥାଏ, ତେବେ ତାହାର ଘରକୁ ଯମର ସେବକମାନେ ଆସିନଥାନ୍ତି।
ଜୈମିନିରୁଵାଚ- ଵଦଂତି ଵୈଷ୍ଣଵାନ୍କାଂଶ୍ଚ ଵାଂଚ୍ଛା ବ୍ରୂହି ଗୁରୋ ମମ । ଇଦାନୀଂ ତାନ୍ସମାଜ୍ଞାତୁଂ ତେଷାଂ ମାହାତ୍ମ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍
ଜୈମିନି କହିଲେ— ଗୁରୁ, ଆପଣ ଯେଉଁ ଭାଇଷ୍ଣବମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ବିଷୟରେ ଏବେ ମୋତେ କହନ୍ତୁ।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ- ଯୋ ନରୋ ମସ୍ତକେ ଭକ୍ତ୍ଯା ଵୈଷ୍ଣଵାଂଘ୍ରିଜଲଂ ଦ୍ଵିଜ । କରୋତି ସେଚନଂ ପାପୀ ତୀର୍ଥସ୍ନାନେନ ତସ୍ଯ କିମ୍
ବ୍ୟାସ କହିଲେ— ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯଦି କୌଣସି ମଣିଷ ଭକ୍ତିଭାବରେ ଭାଇଷ୍ଣବଙ୍କର ପାଦଜଳ ମୁଣ୍ଡରେ ଛିଟାଇଥାଏ, ତାହା ପାଇଁ ତୀର୍ଥସ୍ନାନର ଆବଶ୍ୟକତା କଣ?
ସାଧୁସଂଗଂ ତୁ ଯଃ କୁର୍ଯ୍ଯାତ୍କ୍ଷଣଂ ଵାର୍ଦ୍ଧକ୍ଷଣଂ ଦ୍ଵିଜ । ତସ୍ଯ ନଶ୍ଯଂତି ପାପାନି ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାମୁଖାନି ଚ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯିଏ କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଅଥବା ଅର୍ଦ୍ଧ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ସାଧୁମାନଙ୍କ ସଂଗ କରେ, ତାହାର ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଭଳି ସମସ୍ତ ପାପ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଯତ୍ରଯତ୍ର କୁଲେ ଚୈଵ ଏକୋ ଭଵତି ଵୈଷ୍ଣଵଃ । କୁଲଂ ତସ୍ଯ ଯଦା ପାପୈର୍ଯୁକ୍ତଂ ତନ୍ମୋକ୍ଷଗାମି ଵୈ
ଯେଉଁ କୁଳରେ ଏକ ଭାଇଷ୍ଣବ ଥାଏ, ସେ କୁଳ ପାପରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁକ୍ତି ପାଇଯାଏ।
ହିଂସାଦଂଭକାମକ୍ରୋଧୈର୍ଵର୍ଜିତାଶ୍ଚୈଵ ଯେ ନରାଃ । ଲୋଭମୋହପରିତ୍ଯକ୍ତା ଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଵୈଷ୍ଣଵା ଦ୍ଵିଜ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେଉଁ ଲୋକମାନେ ହିଂସା, ଠକା, ଆସା ଓ କ୍ରୋଧରୁ ମୁକ୍ତ, ଲୋଭ ଓ ମୋହକୁ ଛାଡିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ପିତୃଭକ୍ତା ଦଯାଯୁକ୍ତାଃ ସର୍ଵପ୍ରାଣିହିତେ ରତାଃ । ଅମତ୍ସରା ଵୈଷ୍ଣଵା ଯେ ଵିଜ୍ଞେଯାଃ ସତ୍ଯଭାଷିଣଃ
ଯେଉଁମାନେ ପିତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ଦୟାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଭଲରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ଇର୍ଷ୍ୟା ନାହିଁ, ଏବଂ ସତ୍ୟ କଥା କହନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ଵିପ୍ରଭକ୍ତିରତା ଯେ ଚ ପରସ୍ତ୍ରୀଷୁ ନପୁଂସକାଃ । ଏକାଦଶୀଵ୍ରତରତା ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ଅନ୍ୟ ଜନାନୀଙ୍କୁ ଦୂରେ ରଖନ୍ତି, ଏକାଦଶୀ ବ୍ରତରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ଗାଯଂତି ହରିନାମାନି ତୁଲସୀମାଲ୍ଯଧାରକାଃ । ହର୍ଯଂଘ୍ରିସଲିଲୈଃ ସିକ୍ତା ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କ ନାମ ଗାନ କରନ୍ତି, ତୁଳସୀ ମାଳା ପିନ୍ଧନ୍ତି, ହରିଙ୍କ ପାଦଜଳରେ ଭିଜିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ଶ୍ରୋତ୍ରଯୋର୍ମସ୍ତକେ ଯେଷାଂ ତୁଲସ୍ଯାଃ ପର୍ଣମୁତ୍ତମମ୍ । କର୍ହିଚିଦ୍ଦୃଶ୍ଯତେ ଵିପ୍ର ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେଉଁମାନେ ଚୁଆଁ କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତୁଳସୀ ପତ୍ର ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ପାଖଂଡସଂଗରହିତା ଵିପ୍ରଦ୍ଵେଷଵିଵର୍ଜିତାଃ । ସିଂଚେଯୁସ୍ତୁଲସୀଂ ଯେ ଚ ଜ୍ଞାତଵ୍ଯା ଵୈଷ୍ଣଵା ନରାଃ
ଯେଉଁମାନେ ପାଖଣ୍ଡୀଙ୍କ ସଂଗ ଦୂରେ ରଖନ୍ତି, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଘୃଣା କରନ୍ତି ନାହିଁ, ତୁଳସୀକୁ ଛିଟାଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ପୂଜଯଂତି ହରିଂ ଯେ ଚ ତୁଲସ୍ଯା ଚାର୍ଚଯଂତି ଯେ । କନ୍ଯାଦାନରତା ଯେ ଚ ଯେ ଵୈ ହ୍ଯତିଥିପୂଜକାଃ
ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ତୁଳସୀ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ଚନା କରନ୍ତି, କନ୍ୟାଦାନରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ଅତିଥିମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି—
ଶୃଣ୍ଵଂତି ଵିଷ୍ଣୁଚରିତଂ ଵିଜ୍ଞେଯା ଵୈଷ୍ଣଵା ନରାଃ । ଯସ୍ଯ ଗୃହେ ସୁପ୍ରତିଷ୍ଠେତ୍ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାପି ଚ
ଯେଉଁ ଲୋକମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ; ଏବଂ ଯେଉଁ ଘରରେ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ଭଲରେ ବିସ୍ଥାପିତ ଅଛି।
ମାର୍ଜଯଂତି ହରେଃ ସ୍ଥାନଂ ପିତୃଯଜ୍ଞପ୍ରଵର୍ତକାଃ । ଜନେ ଦୀନେ ଦଯାଯୁକ୍ତା ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କର ସ୍ଥାନ ସଫା କରନ୍ତି, ପିତୃଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି, ଦୀନ ଲୋକଙ୍କୁ ଦୟା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ପରସ୍ଵଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଦ୍ରଵ୍ଯଂ ପଶ୍ଯଂତି ଵିଷଵଚ୍ଚ ଯେ । ହରିନୈଵେଦ୍ଯଂ ଯେଽଶ୍ନନ୍ତି ଵିଜ୍ଞେଯା ଵୈଷ୍ଣଵା ଜନାଃ
ଯେଉଁମାନେ ଅନ୍ୟର ସମ୍ପତ୍ତି କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ବିଷ ପରି ଦେଖନ୍ତି, ହରିଙ୍କୁ ନିବେଦିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ଵେଦଶାସ୍ତ୍ରାନୁରକ୍ତା ଯେ ତୁଲସୀଵନପାଲକାଃ । ରାଧାଷ୍ଟମୀଵ୍ରତରତା ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ଯେଉଁମାନେ ବେଦ ଓ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ତୁଳସୀବନକୁ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ରାଧାଷ୍ଟମୀ ବ୍ରତରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣପୁରତୋ ଯେ ଚ ଦୀପଂ ଯଚ୍ଛଂତି ଶ୍ରଦ୍ଧଯା । ପରନିଂଦାଂ ନ କୁର୍ଵଂତି ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ଯେମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖରେ ଦୀପ ଦେଇଥାନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ନିନ୍ଦା କରିନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଭକ୍ତ।
ସୂତ ଉଵାଚ- ପୃଷ୍ଟୋ ଜୈମିନିନା ଵ୍ଯାସ ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ ସ ଯଥାକ୍ରମମ୍ । ମଯେଦଂ କଥ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମନ୍ଯତ୍ପ୍ରସଂଗାଦ୍ଗୁରୋଃ ଶ୍ରୁତମ୍
ସୂତ କହିଲେ—ଜୟମିନି ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ, ବ୍ୟାସ ତାହାକୁ ଅନୁକ୍ରମରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ମୁଁ ଏଠାରେ ଯାହା କହୁଛି, ଗୁରୁଙ୍କ ପାଖରୁ ବ୍ରହ୍ମ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଶୁଣିଥିଲି।
ଅଧ୍ଯାଯଂ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଯୁକ୍ତଂ ଯେ ଶୃଣ୍ଵଂତି ନରୋତ୍ତମାଃ । ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତା ଯାଂତି ଵିଷ୍ଣୋଃ ପରଂ ପଦମ୍
ଯେଉଁ ଉତ୍ତମ ଲୋକମାନେ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଶ୍ରୀବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧାମକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।
ସୂତ ଉଵାଚ- ଶୃଣୁ ଶୌନକ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଚାନ୍ଯଧର୍ମ୍ମଂ ପୁରାତନମ୍ । ଵ୍ଯାସଜୈମିନିସଂଵାଦଂ ଶ୍ରୋତୄଣାଂ ପାପନାଶନମ୍
ସୂତ କହିଲେ—ଶୌନକ, ଆଉ ଏକ ପୁରାତନ ଧର୍ମ ଆମେ କହିବି; ବ୍ୟାସ ଓ ଜୟମିନିଙ୍କ ଆଲୋଚନା, ଯାହା ଶୁଣିଲେ ପାପ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।
ଜୈମିନିରୁଵାଚ- କର୍ମ୍ମଣା ହି ଗୁରୋ କେନ ମଂଦିରଂ ଜଗତୀପତେଃ । ଯାତି ତତ୍କଥଯସ୍ଵାଦ୍ଯ ନରଃ ପାପୀ ଚ ମେ ପ୍ରଭୋ
ଜୟମିନି କହିଲେ—ଗୁରୁ, କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଏକ ମନୁଷ୍ୟ, ଯଦିଓ ପାପୀ ହେଉ, ଜଗତର ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ମନ୍ଦିରକୁ ପହଞ୍ଚିପାରେ? ମୋତେ ଏହା କହନ୍ତୁ।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ- ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣମଂଦିରେ ଯୋ ଵୈ ଲେପନଂ କୁରୁତେ ନରଃ । ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତଃ ଶ୍ରାଂତୋ ଯାତି ହରେର୍ଗୃହମ୍
ବ୍ୟାସ କହିଲେ—ଯେମାନେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ଲେପନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, କ୍ଳାନ୍ତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ହରିଙ୍କ ଘରକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।
ଯଶ୍ଚାଂବୁଲେପନଂ କୁର୍ଯାତ୍ସଂକ୍ଷେପାଚ୍ଛୃଣୁ ଜୈମିନେ । ତସ୍ଯପୁଣ୍ଯମହଂ ଵଚ୍ମି ମଂଦିରେ ଜଗତୀପତେଃ
ଯେମାନେ କାଦ ଲେପନ କରନ୍ତି, ଜୟମିନି, ତୁମେ ସଂକ୍ଷେପରେ ଶୁଣ; ମୁଁ ଜଗତର ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟର ପୁଣ୍ୟ କଥା କହିବି।
ତତ୍ର ଯାଵଂତି ପଶ୍ଯଂତି ରଜାଂସି ଚ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ । ତାଵତ୍କଲ୍ପସହସ୍ରାଣି ସ ଵସେଦ୍ଵିଷ୍ଣୁମଂଦିରେ
ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯେତେ ଧୂଳିକଣ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ, ସେତେ ହଜାର କଳ୍ପ ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ବାସ କରିଥାଏ।