ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦି ପାପାନି ଯାନି ଵୈ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମ । ତାନି ଦାନେନ ହନ୍ଯଂତେ ତସ୍ମାଦ୍ଦାନଂ ସମାଚରେତ୍
ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ବ୍ରାହ୍ମଣହତ୍ୟା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାପ ଦାନ ଦ୍ୱାରା ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ। ତେଣୁ, ଦାନ କରିବା ଉଚିତ୍।
ଅଥ ଶ୍ରୀପାଦ୍ମେ ମହାପୁରାଣେ ଚୁତର୍ଥଂ ବ୍ରହ୍ମଖଣ୍ଡଂ ପ୍ରାରଭ୍ଯତେ ଶ୍ରୀଵେଦଵ୍ଯାସାଯ ନମଃ ଶୌନକ ଉଵାଚ- କଲୌ ସମାଗତେ ସୂତ ପ୍ରାଣିନାଂ କେନ କର୍ମଣା । ଉଦ୍ଧାରୋ ଵୈ ଭଵେତ୍ତସ୍ମାତ୍କଥଯସ୍ଵ ମମାଗ୍ରତଃ
ଏବେ ଶ୍ରୀପଦ୍ମ ମହାପୁରାଣରେ, ଚୁତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବ୍ରହ୍ମଖଣ୍ଡ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି।
ସୂତ ଉଵାଚ- ସାଧୁସାଧୁ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁଣ୍ଯାତ୍ମନାଂ ଵରୋ ଭଵାନ୍ । ସର୍ଵେଷାଂ ଚ ଜନାନାଂ ଚ ଶୁଭଵାଞ୍ଛୋ ନିରଂତରମ୍
ଶ୍ରୀବେଦବ୍ୟାସଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଶୌନକ କହିଲେ— କଳିଯୁଗ ଆସିଲାପରେ, ପ୍ରାଣୀମାନେ କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଉଦ୍ଧାର ହେବେ? ଏହା ମୋ ପାଖରେ କହ।
ଏତଦ୍ଵ୍ଯାସଃ ପୁରା ଵିପ୍ରଃ ସର୍ଵଜ୍ଞଃ ସର୍ଵପୂଜିତଃ । ପୃଷ୍ଟୋ ଜୈମିନିନା ତଂ ସ ଯଦାହ ଶୃଣୁ ଵୈଷ୍ଣଵ
ସୂତ କହିଲେ— ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଆପଣ ଶୁଭ ଆତ୍ମା ଓ ସମସ୍ତଙ୍କ ଭଲ ଚାହାନ୍ତି, ଏହା ଅତି ଭଲ।
ଦଂଡଵତ୍ପ୍ରଣିପତ୍ଯାସୌ ଵ୍ଯାସଂ ସର୍ଵାର୍ଥପାରଗମ୍ । ଗୁରୁଂ ସତ୍ଯଵତୀସୂନୁଂ ପପ୍ରଚ୍ଛ ମୁନିପୁଂଗଵଃ
ସର୍ବ ଅର୍ଥର ଜ୍ଞାନୀ ଓ ସତ୍ୟବତୀଙ୍କ ପୁତ୍ର ଗୁରୁ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କରି, ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ ଜୟମିନି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।
ଜୈମିନିରୁଵାଚ- କଲୌ ନୃଣାଂ ଭଵେତ୍କେନ ମୋକ୍ଷୋ ଵୈ କଥଯସ୍ଵ ମେ । ଅଲ୍ପେନାପି ଚ ପୁଣ୍ଯେନ ମର୍ତ୍ଯାଶ୍ଚାଲ୍ପାଯୁଷୋ ଯତଃ
ଜୟମିନି କହିଲେ— କଳିଯୁଗରେ ଲୋକମାନେ କେଉଁପରି ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିବେ? କିଛି ଅଳ୍ପ ପୁଣ୍ୟ ରହିଥିବା ଓ ଅଳ୍ପ ଆୟୁ ଥିବା ମର୍ତ୍ୟମାନେ କେମିତି ଉଦ୍ଧାର ହେବେ? ମୋତେ କହ।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ- ସାଧୁସଂଗାଦ୍ଭଵେଦ୍ଵିପ୍ର ଶାସ୍ତ୍ରାଣାଂ ଶ୍ରଵଣଂ ପ୍ରଭୋ । ହରିଭକ୍ତିର୍ଭଵେତ୍ତସ୍ମାତ୍ତତୋ ଜ୍ଞାନଂ ତତୋ ଗତିଃ
ବ୍ୟାସ କହିଲେ— ଭଲ ଲୋକଙ୍କ ସଙ୍ଗରୁ ଶାସ୍ତ୍ର ଶୁଣିବା ହୁଏ, ତାହାରୁ ହରିଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ଜନ୍ମେ, ତାହାରୁ ଜ୍ଞାନ ଆସେ, ଏବଂ ତାହାରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ନ ରୋଚତେ କଥା ଭୂମୌ ପାପିଷ୍ଠାଯ ଜନାଯ ଵୈ । ଵୈଷ୍ଣଵୀ ସ ତୁ ଵିଜ୍ଞେଯଃ ପାପିଷ୍ଠପ୍ରଵରୋ ଦ୍ଵିଜଃ
ପୃଥିବୀରେ ଦୁଷ୍ଟ ଲୋକଙ୍କୁ କଥା ରସ ଲାଗେନାହିଁ; ଦ୍ୱିଜ, ଏହିପରି ଲୋକ ଦୁଷ୍ଟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି ଜଣା।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣସ୍ଯ କଥାଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵାଽଽନଂଦୀ ଭଵତି ଵୈଷ୍ଣଵଃ । ଅସତ୍ଯାଂ ତାଂ ତୁ ଯୋ ବ୍ରୂଯାଜ୍ଜ୍ଞେଯଃ ସ ପାପିନାଂ ଗୁରୁଃ
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ କଥା ଶୁଣିଲେ ଭକ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି; ଯେଉଁ ଲୋକ ଭୁଲ କଥା କହିଥାଏ, ସେ ପାପୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ।
ଯସ୍ମିନ୍ଯସ୍ମିନ୍ସ୍ଥଲେ ଵିପ୍ର କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଵର୍ତତେ କଥା । ତସ୍ମାତ୍ତସ୍ମାଜ୍ଜଗନ୍ନାଥୋ ଯାତି ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ନ କର୍ହିଚିତ୍
ଯେଉଁଠି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ କଥା ହୁଏ, ସେଉଁଠି ଜଗନ୍ନାଥ ଛାଡି ଯାଆନାହିଁ।
କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଯଃ କଥାରଂଭେ କୁର୍ଯାଦ୍ଵିଘ୍ନଂ ନରାଧମଃ । ନରକାନ୍ନିଷ୍କୃତିର୍ନାସ୍ତି ମନ୍ଵଂତରଶତାଵଧି
ଯେ ନରାଧମ କୃଷ୍ଣଙ୍କ କଥା ଆରମ୍ଭରେ ବାଧା ଦେଇଥାଏ, ସେ ଶତ ମନ୍ବନ୍ତର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନରକରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେନାହିଁ।
ଯେ ପୁରାଣକଥାଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନିଂଦଂତ୍ଯୁପହସଂତି ଵୈ । ତେଷାଂ କରସ୍ଥା ନରକା ବହୁକ୍ଲେଶକରାଃ ସଦା
ଯେମାନେ ପୁରାଣ କଥା ଶୁଣି ଉପହାସ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ହାତରେ ସଦା ଅନେକ ଦୁଃଖଦାୟକ ନରକ ରହିଥାଏ।
ଜନ୍ମାଂତରାର୍ଜିତଂ ପାପଂ ତତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ନଶ୍ଯତି । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚରିତଂ ଯୋ ଵୈ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାଂ କରୋତ୍ଯପି
ଯେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରିତ୍ର ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ତାଙ୍କର ଜନ୍ମାନ୍ତରରେ ଆର୍ଜିତ ପାପ ଏକ ମହୁର୍ତ୍ତରେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଭକ୍ତ୍ଯା ଯୋ ଵୈ ନରଃ କୁର୍ଯାତ୍ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚରିତଂ ତଥା । ନ ଜାନେ ଶ୍ରଵଣେ ତସ୍ଯ କା ଗତିର୍ଵା ଭଵିଷ୍ଯତି
ଯେ ଲୋକ ଭକ୍ତିରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରିତ୍ର କଥା କରେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଣିବାରେ କେଉଁ ଫଳ ହେବ, ମୁଁ ଜାଣେନାହିଁ।
ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦିକଂ ପାପଂ ଅକାଲମରଣଂ ତଥା । ସୁରାପାନଂ ତଥାସ୍ତେଯଂ ସର୍ଵଂ ନଶ୍ଯତି ପାପିନଃ
ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାପ, ଅସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ, ମଦ୍ୟପାନ ଓ ଚୋରି — ଏହି ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୋଇଯାଏ ପାପୀଙ୍କର।
ପାପଂ କୃତ୍ଵା ତୁ ଯୋ ମର୍ତ୍ଯଃ ପଶ୍ଚାତ୍ପାପଂ ନିଵର୍ତଯେତ୍ । ତସ୍ଯ ପାପଂ ଵ୍ରଜେନ୍ନାଶମଗ୍ନିନା ତୂଲରାଶିଵତ୍
ଯଦି କୌଣସି ମଣିଷ ପାପ କରିଥିବା ପରେ ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ, ତାହାର ପାପ ଅଗ୍ନିରେ ତୁଳା ଜଳିଯିବା ପରି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଚରିତଂ ଵିପ୍ର ତିଷ୍ଠେଦ୍ଵୈ ପୁସ୍ତକଂ ଗୃହେ । ତସ୍ଯ ଗୃହସମୀପଂ ହି ନାଯାଂତି ଯମକିଂକରାଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯଦି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କର କଥା ଥିବା ପୁସ୍ତକ ଘରରେ ରହିଥାଏ, ତେବେ ତାହାର ଘରକୁ ଯମର ସେବକମାନେ ଆସିନଥାନ୍ତି।
ଜୈମିନିରୁଵାଚ- ଵଦଂତି ଵୈଷ୍ଣଵାନ୍କାଂଶ୍ଚ ଵାଂଚ୍ଛା ବ୍ରୂହି ଗୁରୋ ମମ । ଇଦାନୀଂ ତାନ୍ସମାଜ୍ଞାତୁଂ ତେଷାଂ ମାହାତ୍ମ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍
ଜୈମିନି କହିଲେ— ଗୁରୁ, ଆପଣ ଯେଉଁ ଭାଇଷ୍ଣବମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ବିଷୟରେ ଏବେ ମୋତେ କହନ୍ତୁ।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ- ଯୋ ନରୋ ମସ୍ତକେ ଭକ୍ତ୍ଯା ଵୈଷ୍ଣଵାଂଘ୍ରିଜଲଂ ଦ୍ଵିଜ । କରୋତି ସେଚନଂ ପାପୀ ତୀର୍ଥସ୍ନାନେନ ତସ୍ଯ କିମ୍
ବ୍ୟାସ କହିଲେ— ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯଦି କୌଣସି ମଣିଷ ଭକ୍ତିଭାବରେ ଭାଇଷ୍ଣବଙ୍କର ପାଦଜଳ ମୁଣ୍ଡରେ ଛିଟାଇଥାଏ, ତାହା ପାଇଁ ତୀର୍ଥସ୍ନାନର ଆବଶ୍ୟକତା କଣ?
ସାଧୁସଂଗଂ ତୁ ଯଃ କୁର୍ଯ୍ଯାତ୍କ୍ଷଣଂ ଵାର୍ଦ୍ଧକ୍ଷଣଂ ଦ୍ଵିଜ । ତସ୍ଯ ନଶ୍ଯଂତି ପାପାନି ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାମୁଖାନି ଚ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯିଏ କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଅଥବା ଅର୍ଦ୍ଧ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ସାଧୁମାନଙ୍କ ସଂଗ କରେ, ତାହାର ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଭଳି ସମସ୍ତ ପାପ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ଯତ୍ରଯତ୍ର କୁଲେ ଚୈଵ ଏକୋ ଭଵତି ଵୈଷ୍ଣଵଃ । କୁଲଂ ତସ୍ଯ ଯଦା ପାପୈର୍ଯୁକ୍ତଂ ତନ୍ମୋକ୍ଷଗାମି ଵୈ
ଯେଉଁ କୁଳରେ ଏକ ଭାଇଷ୍ଣବ ଥାଏ, ସେ କୁଳ ପାପରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁକ୍ତି ପାଇଯାଏ।
ହିଂସାଦଂଭକାମକ୍ରୋଧୈର୍ଵର୍ଜିତାଶ୍ଚୈଵ ଯେ ନରାଃ । ଲୋଭମୋହପରିତ୍ଯକ୍ତା ଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଵୈଷ୍ଣଵା ଦ୍ଵିଜ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେଉଁ ଲୋକମାନେ ହିଂସା, ଠକା, ଆସା ଓ କ୍ରୋଧରୁ ମୁକ୍ତ, ଲୋଭ ଓ ମୋହକୁ ଛାଡିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ପିତୃଭକ୍ତା ଦଯାଯୁକ୍ତାଃ ସର୍ଵପ୍ରାଣିହିତେ ରତାଃ । ଅମତ୍ସରା ଵୈଷ୍ଣଵା ଯେ ଵିଜ୍ଞେଯାଃ ସତ୍ଯଭାଷିଣଃ
ଯେଉଁମାନେ ପିତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ଦୟାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଭଲରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ଇର୍ଷ୍ୟା ନାହିଁ, ଏବଂ ସତ୍ୟ କଥା କହନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ଵିପ୍ରଭକ୍ତିରତା ଯେ ଚ ପରସ୍ତ୍ରୀଷୁ ନପୁଂସକାଃ । ଏକାଦଶୀଵ୍ରତରତା ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ଅନ୍ୟ ଜନାନୀଙ୍କୁ ଦୂରେ ରଖନ୍ତି, ଏକାଦଶୀ ବ୍ରତରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ଗାଯଂତି ହରିନାମାନି ତୁଲସୀମାଲ୍ଯଧାରକାଃ । ହର୍ଯଂଘ୍ରିସଲିଲୈଃ ସିକ୍ତା ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କ ନାମ ଗାନ କରନ୍ତି, ତୁଳସୀ ମାଳା ପିନ୍ଧନ୍ତି, ହରିଙ୍କ ପାଦଜଳରେ ଭିଜିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ଶ୍ରୋତ୍ରଯୋର୍ମସ୍ତକେ ଯେଷାଂ ତୁଲସ୍ଯାଃ ପର୍ଣମୁତ୍ତମମ୍ । କର୍ହିଚିଦ୍ଦୃଶ୍ଯତେ ଵିପ୍ର ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେଉଁମାନେ ଚୁଆଁ କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତୁଳସୀ ପତ୍ର ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ପାଖଂଡସଂଗରହିତା ଵିପ୍ରଦ୍ଵେଷଵିଵର୍ଜିତାଃ । ସିଂଚେଯୁସ୍ତୁଲସୀଂ ଯେ ଚ ଜ୍ଞାତଵ୍ଯା ଵୈଷ୍ଣଵା ନରାଃ
ଯେଉଁମାନେ ପାଖଣ୍ଡୀଙ୍କ ସଂଗ ଦୂରେ ରଖନ୍ତି, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଘୃଣା କରନ୍ତି ନାହିଁ, ତୁଳସୀକୁ ଛିଟାଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।
ପୂଜଯଂତି ହରିଂ ଯେ ଚ ତୁଲସ୍ଯା ଚାର୍ଚଯଂତି ଯେ । କନ୍ଯାଦାନରତା ଯେ ଚ ଯେ ଵୈ ହ୍ଯତିଥିପୂଜକାଃ
ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ତୁଳସୀ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ଚନା କରନ୍ତି, କନ୍ୟାଦାନରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ଅତିଥିମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି—
ଶୃଣ୍ଵଂତି ଵିଷ୍ଣୁଚରିତଂ ଵିଜ୍ଞେଯା ଵୈଷ୍ଣଵା ନରାଃ । ଯସ୍ଯ ଗୃହେ ସୁପ୍ରତିଷ୍ଠେତ୍ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାପି ଚ
ଯେଉଁ ଲୋକମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ; ଏବଂ ଯେଉଁ ଘରରେ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ଭଲରେ ବିସ୍ଥାପିତ ଅଛି।
ମାର୍ଜଯଂତି ହରେଃ ସ୍ଥାନଂ ପିତୃଯଜ୍ଞପ୍ରଵର୍ତକାଃ । ଜନେ ଦୀନେ ଦଯାଯୁକ୍ତା ଵିଜ୍ଞେଯାସ୍ତେ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ
ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କର ସ୍ଥାନ ସଫା କରନ୍ତି, ପିତୃଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି, ଦୀନ ଲୋକଙ୍କୁ ଦୟା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଭାଇଷ୍ଣବ ଭାବରେ ଜଣାଯିବେ।