ଗଚ୍ଛଂତ୍ଯଂତର୍ହିତା ଯତ୍ର ମେରୁପୃଷ୍ଠେ ସରସ୍ଵତୀ । ଚମସେ ଚ ଶିଵୋଦ୍ଭେଦେ ନାଗୋଦ୍ଭେଦେ ଚ ଦୃଶ୍ଯତେ
ଯେଉଁଠାରେ ଲୁଚିଥିବା ସରସ୍ୱତୀ ମେରୁ ପୃଷ୍ଠରେ ବହିଯାଏ, ସେଠାରେ ସେ କମସ, ଶିବୋଦ୍ଭେଦ ଓ ନାଗୋଦ୍ଭେଦରେ ଦେଖାଯାଏ।
ସ୍ନାତ୍ଵା ତୁ ଚମସୋଦ୍ଭେଦେ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଫଲଂ ଲଭେତ୍ । ଶିଵୋଦ୍ଭେଦେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍
କମସୋଦ୍ଭେଦରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ। ଶିବୋଦ୍ଭେଦରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ଫଳ ପାଏ।
ନାଗୋଦ୍ଭେଦେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ନାଗଲୋକମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଶଶଯାନଂ ଚ ରାଜେଂଦ୍ର ତୀର୍ଥମାସାଦ୍ଯ ଦୁର୍ଲଭମ୍
ନାଗୋଦ୍ଭେଦରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ନାଗମାନଙ୍କର ଲୋକକୁ ପାଇଥାଏ। ଏବଂ, ରାଜା, ଦୁର୍ଲଭ ଶଶୟାନ ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚିଥାଏ।
ଶଶରୂପପ୍ରତିଚ୍ଛନ୍ନା ପୁଷ୍କରା ଯତ୍ର ଭାରତ । ସରସ୍ଵତ୍ଯାଂ ମହାଭାଗ ଅନୁସଂଵତ୍ସରଂହିତେ
ଭାରତ, ଯେଉଁଠାରେ ପୁଷ୍କର ଶଶକ ଆକାରରେ ଲୁଚିଥାଏ, ସେଠାରେ ପବିତ୍ର ସରସ୍ୱତୀ ଏକ ବର୍ଷ ଅବଧି ରହିଥାଏ।
ସ୍ନାଯଂତେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ଵୃତ୍ତା ଵୈ କାର୍ତ୍ତିକୀଂ ସଦା । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରଵ୍ଯାଘ୍ର ଦ୍ଯୋତତେ ଶିଵଵତ୍ସଦା
ଭାରତମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠାରେ ଲୋକମାନେ ସାଧାରଣତଃ କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ, ମନୁଷ୍ୟ ଶିବଙ୍କ ପରି ଚମକିଉଠେ।
ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଚୈଵ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଦ୍ଭରତର୍ଷଭ । କୁମାରକୋଟିମାସାଦ୍ଯ ନିଯତଃ କୁରୁନଂଦନ
ଭାରତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଠାରେ ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ଫଳ ପାଯାଏ। ନିୟମିତ ରହି କୁମାରକୋଟିକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, କୁରୁମାନଙ୍କ ଆନନ୍ଦ।
ତତ୍ରାଭିଷେକଂ କୁର୍ଵୀତ ପିତୃଦେଵାର୍ଚନେ ରତଃ । ଗଵାମଯୁତମାପ୍ନୋତି କୁଲଂ ଚୈଵ ସମୁଦ୍ଧରେତ୍
ସେଠାରେ, ପିତୃ ଓ ଦେବତାଙ୍କର ପୂଜାରେ ଲାଗି ଅଭିଷେକ କରିବା ଉଚିତ। ଏଠାରେ ଦଶ ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ ଏବଂ ନିଜ କୁଳକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିପାରିବ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ଧର୍ମଜ୍ଞ ରୁଦ୍ରକୋଟିଂ ସମାହିତାଃ । ପୁରା ଯତ୍ର ମହାରାଜ ଋଷିକୋଟିଃ ସମାହିତା
ତାପରେ, ଧର୍ମକୁ ଜଣା ଲୋକ ଏକାଗ୍ର ମନରେ ରୁଦ୍ରକୋଟିକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ଯେଉଁଠାରେ ପୂର୍ବରୁ ମହାରାଜା, ଅନେକ ଋଷି ଏକାଗ୍ର ହୋଇଥିଲେ।
ଵର୍ଷେଣ ଚ ସମାଵିଷ୍ଟା ଦେଵଦର୍ଶନକାଂକ୍ଷଯା । ଅହଂପୂର୍ଵମହଂପୂର୍ଵଂ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯାମି ଵୃଷଭଧ୍ଵଜମ୍
ଏକ ବର୍ଷ ଅବଧି ଦେବତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଏଠାରେ ରହିଥିଲେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାବିଲେ—'ମୁଁ ପ୍ରଥମେ ବୃଷଧ୍ୱଜଙ୍କୁ ଦେଖିବି।'
ଏଵଂ ସଂପ୍ରସ୍ଥିତା ରାଜନୃଷଯଃ କିଲଭାରତ । ତତୋ ଯୋଗୀଶ୍ଵରେଣାପି ଯୋଗମାସ୍ଥାଯ ଭୂପତେ
ଏଭଳି ଭାବେ, ରାଜା, ଋଷିମାନେ ଯାତ୍ରା କରିଲେ, ଭାରତ। ତାପରେ, ଭୂପତି, ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୋଗ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଲେ।
ତେଷାଂ ମନ୍ଯୁପ୍ରଶାଂତ୍ଯର୍ଥମୃଷୀଣାଂ ଭାଵିତାତ୍ମନାମ୍ । ସୃଷ୍ଟା ତୁ କୋଟିରୁଦ୍ରାଣାମୃଷୀଣାମଗ୍ରତଃ ସ୍ଥିତା
ଏହି ଶୁଦ୍ଧ ମନ ଥିବା ଋଷିମାନଙ୍କର କ୍ରୋଧ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ, ଏକ କୋଟି ରୁଦ୍ର ସୃଷ୍ଟି ହୋଇ ଋଷିମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଦଢ଼ି ରହିଲେ।
ମଯା ପୂର୍ଵଂ ହରୋ ଦୃଷ୍ଟୋ ଇତି ତେ ମେନିରେ ପୃଥକ୍ । ତେଷାଂ ତୁଷ୍ଟୋ ମହାଦେଵ ଋଷୀଣାମୁଗ୍ରତେଜସାମ୍
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାବିଲେ—'ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ହରଙ୍କୁ ଦେଖିଛି'। ଏବଂ ମହାଦେବ ଏହି ଉଗ୍ର ତେଜ ଥିବା ଋଷିମାନଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
ଭକ୍ତ୍ଯା ପରମଯା ରାଜନ୍ଵରଂ ତେଷାଂ ପ୍ରଦତ୍ତଵାନ୍ । ଅଦ୍ଯପ୍ରଭୃତି ଯୁଷ୍ମାକଂ ଧର୍ମଵୃଦ୍ଧିର୍ଭଵିଷ୍ଯତି
ଓ ରାଜା, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭକ୍ତିରେ ତାଙ୍କୁ ଦୟା କରି ଏକ ଦାନ ଦେଲେ । ଆଜିଠୁ ତୁମମାନଙ୍କର ଧର୍ମ ଦିନେଦିନେ ବୃଦ୍ଧି ହେବ ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରଵ୍ଯାଘ୍ର ରୁଦ୍ରକୋଟ୍ଯାଂ ନରଃ ଶୁଚିଃ । ଅଶ୍ଵମେଧମଵାପ୍ନୋତି କୁଲଂ ଚୈଵ ସମୁଦ୍ଧରେତ୍
ସେଠାରେ, ରୁଦ୍ରକୋଟିରେ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧ ମନୁଷ୍ୟ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ ଏବଂ ନିଜ ପରିବାରକୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର ସଂଗମଂ ଲୋକଵିଶ୍ରୁତମ୍ । ସରସ୍ଵତ୍ଯାଂ ମହାପୁଣ୍ଯମୁପାସୀତ ଜନାର୍ଦନମ୍
ତାପରେ, ଓ ରାଜା, ଲୋକମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିବା ସଂଗମକୁ ଯିବା ଉଚିତ । ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀରେ ଜନାର୍ଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ ।
ଯତ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଦଯୋ ଦେଵା ଋଷଯଃ ସିଦ୍ଧଚାରଣାଃ । ଅଭିଗଚ୍ଛଂତି ରାଜେଂଦ୍ର ଚୈତ୍ରଶୁକ୍ଲଚତୁର୍ଦଶୀମ୍
ସେଠାରେ, ଓ ରାଜା, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତା, ଋଷି, ସିଧ୍ଧ ଓ ଚାରଣମାନେ ଚୈତ୍ର ଶୁକ୍ଳ ଚତୁର୍ଦଶୀ ଦିନରେ ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତି ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରଵ୍ଯାଘ୍ର ଵିଂଦେଦ୍ବହୁସୁଵର୍ଣକମ୍ । ସର୍ଵପାପଵିଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ଶିଵଲୋକଂ ଚ ଗଚ୍ଛତି
ସେଠାରେ, ମନୁଷ୍ୟ ସ୍ନାନ କରି ଅନେକ ସୁନା ପାଏ, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ ଏବଂ ଶିବଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ ।
ଋଷୀଣାଂ ଯତ୍ର ସତ୍ରାଣି ସମାପ୍ତାନି ନରାଧିପ । ତତ୍ରାଵସାନମାସାଦ୍ଯ ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍
ଯେଠାରେ ଋଷିମାନଙ୍କର ଯଜ୍ଞ ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି, ଓ ରାଜା, ସେଠାରେ ଯିଏ ଯାଏ ସେ ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ଫଳ ପାଏ ।
ନାରଦଉଵାଚ-। ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରମଭିଷ୍ଟୁତମ୍ । ପାପେଭ୍ଯୋ ଵିପ୍ରମୁଚ୍ଯଂତେ ତଦ୍ଗତାଃ ସର୍ଵଜଂତଵଃ
ନାରଦ କହିଲେ— ତାପରେ, ଓ ରାଜା, ଅତି ପ୍ରଶଂସିତ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯିବା ଉଚିତ । ସେଠାକୁ ଯିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ।
କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରଂ ଗମିଷ୍ଯାମି କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରେ ଵସାମ୍ଯହମ୍ । ଯ ଏଵଂ ସତତଂ ବ୍ରୂଯାତ୍ସର୍ଵପାପୈଃ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ଯିଏ ସଦା କହେ— 'ମୁଁ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯିବି, କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ରହିବି', ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ ।
ତତ୍ର ମାସଂ ଵସେଦ୍ଧୀରଃ ସରସ୍ଵତ୍ଯାଂ ନରାଧିପ । ଯତ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଦଯୋ ଦେଵା ଯତ୍ର ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଚାରଣାଃ
ସେଠାରେ, ଓ ରାଜା, ଦୃଢ଼ ମନ ଥିବା ଲୋକ ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀକୁ ଏକ ମାସ ରହିବା ଉଚିତ । ଯେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତା, ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ଓ ଚାରଣମାନେ ଅଛନ୍ତି ।
ଗଂଧର୍ଵାପ୍ସରସୋ ଯକ୍ଷାଃ ପନ୍ନଗାଶ୍ଚ ମହୀପତେ । ବ୍ରହ୍ମକ୍ଷେତ୍ରଂ ମହାପୁଣ୍ଯମଭିଗଚ୍ଛଂତି ଭାରତ
ଗନ୍ଧର୍ବ, ଅପ୍ସରା, ଯକ୍ଷ ଓ ନାଗମାନେ, ଓ ରାଜା, ସେ ମହାପୁଣ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯାନ୍ତି, ଓ ଭାରତ ।
ମନସାପ୍ଯଭିକାମସ୍ଯ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର । ପାପାନି ଵିପ୍ରଣଶ୍ଯଂତି ବ୍ରହ୍ମଲୋକଂ ଚ ଗଚ୍ଛତି
ଯଦି କେବଳ ମନରେ ଇଚ୍ଛା କରିଥିବା ଯୁଧିଷ୍ଠିର, କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ସେ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ ।
ଗତ୍ଵା ହି ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଯୁକ୍ତଃ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରଂ କୁରୂଦ୍ଵହ । ଵାଜପେଯାଶ୍ଵମେଧ୍ଯାଭ୍ଯାଂ ଫଲଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ମାନଵଃ
ସ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯିବା ପରେ, ଓ କୁରୁମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମନୁଷ୍ୟ ଵାଜପେୟ ଓ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ ।
ତତୋ ମତ୍ତର୍ଣକଂ ରାଜନ୍ଦ୍ଵାରପାଲଂ ମହାବଲମ୍ । ଯଂ ଵୈ ସମଭିଵାଦ୍ଯୈଵ ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍
ତାପରେ, ଓ ରାଜା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦ୍ୱାରପାଳ ମତ୍ତର୍ଣ୍ଣକଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିଲେ, ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ଫଳ ପାଏ ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଵିଷ୍ଣୋଃ ସ୍ଥାନମନୁତ୍ତମମ୍ । ସତତଂ ନାମ ରାଜେଂଦ୍ର ଯତ୍ର ସନ୍ନିହିତୋ ହରିଃ
ତାପରେ, ଧର୍ମଜ୍ଞ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା ଉଚିତ । ଓ ରାଜା, ଯେଠାରେ ହରି ସଦା ବସିଛନ୍ତି ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ଚ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ ତ୍ରିଲୋକପ୍ରଭଵଂ ହରିମ୍ । ଅଶ୍ଵମେଧମଵାପ୍ନୋତି ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ଚ ଗଚ୍ଛତି
ସେଠାରେ, ସ୍ନାନ କରି ଏବଂ ତିନି ଲୋକର ଉତ୍ପତ୍ତିକାରଣ ହରିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଅଶ୍ୱମେଧ ଫଳ ପାଏ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଲୋକକୁ ଯାଏ ।
ତତଃ ପାରିପ୍ଲଵଂ ଗଚ୍ଛେତ୍ତୀର୍ଥଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଵିଶ୍ରୁତମ୍ । ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମାତିରାତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ଫଲଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ମାନଵଃ
ତାପରେ, ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପାରିପ୍ଲବ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ । ମନୁଷ୍ୟ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଓ ଅତିରାତ୍ର ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ ।
ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ତୀର୍ଥମାସାଦ୍ଯ ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍ । ତତଃ ଶାଲ୍ଵିକିନୀଂ ଗତ୍ଵା ତୀର୍ଥସେଵୀ ନରାଧିପ
ପୃଥିବୀରେ ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ଫଳ ପାଏ । ତାପରେ, ଶାଲ୍ବିକିନୀକୁ ଯିବା, ତୀର୍ଥର ସେବକ, ଓ ରାଜା—
ଦଶାଶ୍ଵମେଧିକେ ସ୍ନାତ୍ଵା ତଦେଵ ଲଭତେ ଫଲମ୍ । ସର୍ପନୀଵିଂ ସମାସାଦ୍ଯ ନାଗାନାଂ ତୀର୍ଥମୁତ୍ତମମ୍
ଦଶାଶ୍ୱମେଧିକରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ, ସେ ଫଳ ପାଏ । ସର୍ପନୀବିକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ନାଗମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥ ପାଏ ।