କୋଟିର୍ଵିନିହତା ତତ୍ର ତେନ କୋଟୀଶ୍ଵରଃ ସ୍ମୃତଃ । ଦର୍ଶନାତ୍ତସ୍ଯ ତୀର୍ଥସ୍ଯ ସଦେହଃ ସ୍ଵର୍ଗମାଵହେତ୍
ସେଠାରେ କୋଟି ଦାନବ ବଧ ହୋଇଥିଲେ, ତେଣୁ ସେଉଁଠି କୋଟିଶ୍ୱର ବୋଲି ପରିଚିତ। ସେଇ ତୀର୍ଥର ଦର୍ଶନ କରିଲେ ଦେହ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ତଦା ଇଂଦ୍ରେଣ କ୍ଷୁଦ୍ରତ୍ଵାଦ୍ଵଜ୍ରକୀଲେନ ଯଂତ୍ରିତଃ । ତଦାପ୍ରଭୃତି ଲୋକାନାଂ ସ୍ଵର୍ଗମତ୍ଵଂ ନିଵାରିତମ୍
ସେତେବେଳେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଇର୍ଷ୍ୟାରେ, ବଜ୍ରକୀଳ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଧା ହେଲେ। ସେ ସମୟରୁ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱର୍ଗ ପ୍ରାପ୍ତି ବନ୍ଦ ହୋଇଗଲା।
ସଘୃତଂ ଶ୍ରୀଫଲଂ ଦତ୍ଵା ଦତ୍ଵା ଚାଂତେ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣମ୍ । ସର୍ଵତଃ ସହ ଦେଵେନ ଶିରସାଦାଯ ଧାରଯେତ୍ । ସର୍ଵକାମେନ ସଂପୂର୍ଣୋ ରାଜା ଭଵତି ପାଂଡଵ
ଘିଅ ସହିତ ନଡ଼ିଆ ଦେଇ, ଶେଷରେ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଦେବଙ୍କ ସହିତ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଧରିବା ଉଚିତ। ଏହା କଲେ, ପାଣ୍ଡବ, ରାଜା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
ମୃତୋ ରୁଦ୍ରତ୍ଵମାପ୍ନୋତି ନ ଚେହ ଜାଯତେ ପୁନଃ । ସ୍ଵର୍ଗଂ ଗତ୍ଵା ତତୋ ରାଜ୍ଯଂ କୃତ୍ଵାଗତ୍ଯ ତତୋ ଦିଵମ୍
ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ରୁଦ୍ରତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ, ପୁଣି ଏଠାରେ ଜନ୍ମ ହୁଏ ନାହିଁ। ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇ, ରାଜ୍ୟ କରି, ପୁଣି ଆସି, ତାପରେ ଦିବ୍ୟ ଲୋକକୁ ଯାଏ।
ମହାଦେଵଂ ତଥୋପାସ୍ଯ ତ୍ରଯୋଦଶ୍ଯାଂ ହି ମାନଵଃ । ସ୍ନାତମାତ୍ରୋ ନରସ୍ତତ୍ର ସର୍ଵଯଜ୍ଞଫଲଂ ଲଭେତ୍
ଏଭଳି ତ୍ରୟୋଦଶୀ ତିଥିରେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ଉପାସନା କରି, ଯେଉଁ ଲୋକ ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର ତୀର୍ଥଂ ପରମଶୋଭନମ୍ । ନରାଣାଂ ପାପନାଶାଯ ଅଗସ୍ତ୍ଯେଶ୍ଵରମୁତ୍ତମମ୍
ତାପରେ, ରାଜା, ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର ପାପ ନାଶ ପାଇଁ ସବୁଠୁ ଶୋଭାମୟ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଅଗସ୍ତ୍ୟେଶ୍ୱର ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ରାଜନ୍ମୁଚ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯଯା । କାର୍ତିକସ୍ଯ ତୁ ମାସସ୍ଯ କୃଷ୍ଣପକ୍ଷଚତୁର୍ଦଶୀ
ହେ ରାଜା, ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଣିଷ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ, ବିଶେଷକରି କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ।
ଘୃତେନ ସ୍ନାପଯେଦ୍ଦେଵଂ ସମାଧିସ୍ଥୋ ଜିତେଂଦ୍ରିଯଃ । ଏକଵିଂଶକୁଲୋପେତୋ ନ ମୁଚ୍ଯେଦୈଶ୍ଵରାତ୍ପଦାତ୍
ଯିଏ ଧ୍ୟାନରେ ଲୀନ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥାଏ, ସେ ଘିଅ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇବା ଉଚିତ। ଏହି କାମ କୁଏକୋଇଏ ଏକୋଇଶଟି ପରିବାର ସହିତ କଲେ ମଧ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କର ପଦବିରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ ନାହିଁ।
ଧେନଵୋପାନହଂଚ୍ଛତ୍ରଂ ତଥା ଦଦ୍ଯାଚ୍ଚ କଂବଲମ୍ । ଭୋଜନଂ ଚୈଵ ଵିପ୍ରାଣାଂ ସର୍ଵଂ କୋଟିଗୁଣଂ ଭଵେତ୍
ସେ ଗାଈ, ଚପ୍ପଲ, ଛତା, କମ୍ବଳ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ସମସ୍ତ କାମର ଫଳ କୋଟିଗୁଣ ହୁଏ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର ରଵିସ୍ତଵମନୁତ୍ତମମ୍ । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ରାଜନ୍ସିଂହାସନଗତିର୍ଭଵେତ୍
ତାପରେ, ହେ ରାଜା, ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଣିଷ ସିଂହାସନରେ ବସିଥିବା ପଦବିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
ନର୍ମଦା ଦକ୍ଷିଣେ କୂଲେ ତୀର୍ଥଂ ଶକ୍ରସ୍ଯ ଵିଶ୍ରୁତମ୍ । ଉପୋଷ୍ଯ ରଜନୀମେକାଂ ସ୍ନାନଂ ତତ୍ର ସମାଚରେତ୍
ନର୍ମଦା ନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ କୂଳରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି। ଏଠାରେ ଏକ ରାତି ଉପବାସ କରି ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସ୍ନାନଂ କୃତ୍ଵା ଯଥାନ୍ଯାଯମର୍ଚ୍ଚଯେତ୍ତୁ ଜନାର୍ଦନମ୍ । ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ତସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ସ ଗଚ୍ଛତି
ଯଥାଯଥିକ ଭାବେ ସ୍ନାନ କରି, ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଏହାର ଫଳ ହେଉଛି ହଜାର ଟି ଗାଈ ଦାନର ଫଳ ଏବଂ ସେ ବିଷ୍ଣୁ ଲୋକକୁ ଯାଏ।
ଋଷିତୀର୍ଥଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ୍ସର୍ଵପାପହରଂ ନୃଣାମ୍ । ସ୍ନାତମାତ୍ରୋ ନରସ୍ତତ୍ର ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ
ତାପରେ ଋଷିତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯାହା ମଣିଷଙ୍କର ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରେ। ସେଠାରେ କେବଳ ସ୍ନାନ କଲେ ମଣିଷ ଶିବଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।
ନାରଦସ୍ଯ ଚ ତତ୍ରୈଵ ତୀର୍ଥଂ ପରମଶୋଭନମ୍ । ସ୍ନାତମାତ୍ରୋ ନରସ୍ତତ୍ର ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍
ସେଠି ନାରଦଙ୍କର ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ତୀର୍ଥ ଅଛି। ସେଠାରେ କେବଳ ସ୍ନାନ କଲେ ମଣିଷ ହଜାର ଟି ଗାଈ ଦାନର ଫଳ ପାଏ।
ଦେଵତୀର୍ଥଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେଦ୍ବ୍ରହ୍ମଣା ନିର୍ମିତଂ ପୁରା । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ରାଜନ୍ବ୍ରହ୍ମଲୋକେ ମହୀଯତେ
ତାପରେ ଦେବତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯାହା ପ୍ରାଚୀନକାଳରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ। ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ, ହେ ରାଜା, ମଣିଷ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଏ।
ଅମରକଂଟକଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେଦମରସ୍ଥାପିତଂ ପୁରା । ସ୍ନାତମାତ୍ରୋ ନରସ୍ତତ୍ର ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍
ତାପରେ ଅମରକଣ୍ଟକକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯାହା ଅମରମାନେ ପ୍ରାଚୀନକାଳରେ ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ। ସେଠାରେ କେବଳ ସ୍ନାନ କଲେ ମଣିଷ ହଜାର ଟି ଗାଈ ଦାନର ଫଳ ପାଏ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର ଵାମନେଶ୍ଵରମୁତ୍ତମମ୍ । ତତ୍ର ଵାମନକଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମୁଚ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯଯା
ତାପରେ, ହେ ରାଜା, ସେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ବାମନେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ସେଠାରେ ବାମନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ଋଷିତୀର୍ଥଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେଦୀଶାନେଶଂ ପୁମାନ୍ଧ୍ରୁଵମ୍ । ଵଟେଶ୍ଵରଂ ତତୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପର୍ଯ୍ଯାପ୍ତଂ ଜନ୍ମନଃ ଫଲମ୍
ତାପରେ ଋଷିତୀର୍ଥ ଓ ଇଶାନେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ହେ ପୁରୁଷ, ନିଶ୍ଚିତ। ପରେ ବଟେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଜନ୍ମର ଫଳ ସଫଳ ହୁଏ।
ଭୀମେଶ୍ଵରଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ୍ସର୍ଵଵ୍ଯାଧିଵିନାଶନମ୍ । ସ୍ନାତମାତ୍ରୋ ନରୋ ରାଜନ୍ସର୍ଵଦୁଃଖାତ୍ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ତାପରେ ଭୀମେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ରୋଗ ନାଶ କରେ। ସେଠାରେ କେବଳ ସ୍ନାନ କଲେ, ହେ ରାଜା, ମଣିଷ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର ଵାରଣେଶ୍ଵରମୁତ୍ତମମ୍ । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ରାଜନ୍ସର୍ଵଦୁଃଖାତ୍ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ତାପରେ, ହେ ରାଜା, ସେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ବାରଣେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଣିଷ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ।
ସୋମତୀର୍ଥଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ୍ପଶ୍ଯେଚ୍ଚଂଦ୍ରମନୁତ୍ତମମ୍ । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ରାଜନ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ପରମଯା ଯୁତଃ
ତାପରେ ସୋମତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଓ ଅତ୍ୟୁତ୍ତମ ଚନ୍ଦ୍ରମାକୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ। ସେଠାରେ, ହେ ରାଜା, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଭକ୍ତି ସହିତ ସ୍ନାନ କଲେ—
ତତ୍କ୍ଷଣାଦ୍ଦିଵ୍ଯଦେହସ୍ଥଃ ଶିଵଵନ୍ମୋଦତେ ଚିରମ୍ । ଷଷ୍ଟିଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ
ସେ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଦିବ୍ୟ ଦେହ ପାଇ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶିବବନରେ ଆନନ୍ଦ କରେ ଏବଂ ଷଷ୍ଟି ହଜାର ବର୍ଷ ଶିବଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର ପିଂଗଲେଶ୍ଵରମୁତ୍ତମମ୍ । ଅହୋରାତ୍ରୋପଵାସେନ ତ୍ରିରାତ୍ରଫଲମାପ୍ନୁଯାତ୍
ତାପରେ, ହେ ରାଜା, ସେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପିଙ୍ଗଳେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ଏଠାରେ ଏକ ଦିନ ଓ ଏକ ରାତି ଉପବାସ କଲେ ତିନି ରାତି ଉପବାସର ଫଳ ମିଳେ।
ତସ୍ମିଂସ୍ତୀର୍ଥେ ତୁ ରାଜେଂଦ୍ର କପିଲାଂ ଯଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି । ଯାଵଂତି ତସ୍ଯା ରୋମାଣି ତତ୍ପ୍ରସୂତକୁଲସ୍ଯ ଚ
ସେ ତୀର୍ଥରେ, ହେ ରାଜା, ଯିଏ କପିଳା ଗାଈ ଦାନ କରେ, ସେ ଗାଈ ଓ ତାଙ୍କର ସନ୍ତାନର ଯେତେ ଟି ଲୋମ ଅଛି—
ତାଵଦ୍ଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ରୁଦ୍ରଲୋକେ ମହୀଯତେ । ଯସ୍ତୁପ୍ରାଣପରିତ୍ଯାଗଂ ତତ୍ର କୁର୍ଯ୍ଯାନ୍ନରାଧିପ
ହେ ରାଜା, ଯେଉଁମାନେ ସେଠାରେ ଜୀବନ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଲୋକରେ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି।
ଅକ୍ଷଯଂ ମୋଦତେ କାଲଂ ଯାଵଚ୍ଚଂଦ୍ରଦିଵାକରୌ । ନର୍ମଦାତଟମାଶ୍ରିତ୍ଯ ତିଷ୍ଠଂତି ଯେ ତୁ ମାନଵାଃ
ଯେଉଁ ମାନବମାନେ ନର୍ମଦା ନଦୀର ତଟରେ ବସିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ରହିଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅସୀମ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।
ତେ ମୃତାଃ ସ୍ଵର୍ଗମାଯାଂତି ତଥା ସୁକୃତିନୋ ଯଥା । ସୁରଭିକେଶ୍ଵରଂ ଗଚ୍ଛେନ୍ନାରକଂ କୋଟିକେଶ୍ଵରମ୍
ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଆନ୍ତି, ଯେପରି ଧର୍ମିକ ଲୋକମାନେ ଯାଆନ୍ତି; ସେମାନେ ସୁରଭିକେଶ୍ୱରକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି, କୋଟିକେଶ୍ୱର ନାମକ ନରକକୁ ନୁହେଁ।
ଗଂଗାଵତରଣେ ତତ୍ର ଦିନେ ପୁଣ୍ଯୋ ନ ସଂଶଯଃ । ନଂଦିତୀର୍ଥଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ୍ସ୍ନାନଂ ତତ୍ର ସମାଚରେତ୍
ସେଠାରେ ଗଙ୍ଗା ଅବତରଣ ଦିନରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ; ତାପରେ ନନ୍ଦୀତୀର୍ଥକୁ ଯାଇ ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ତୁଷ୍ଯତେ ତଂ ତୁ ନଂଦୀଶଃ ସୋମଲୋକେ ମହୀଯତେ । ତତୋ ଦ୍ଵୀପେଶ୍ଵରଂ ଗଚ୍ଛେଦ୍ଵ୍ଯାସତୀର୍ଥଂ ତପୋଵନମ୍
ନନ୍ଦୀଶ୍ୱର ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସେ ସୋମଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି; ତାପରେ ଦ୍ୱୀପେଶ୍ୱର, ବ୍ୟାସତୀର୍ଥ ଓ ତପୋବନକୁ ଯିବା ଉଚିତ।
ନିଵର୍ତିତା ପୁରା ତତ୍ର ଵ୍ଯାସଭୀତା ମହାନଦୀ । ହୁଂକାରିତା ତୁ ଵ୍ଯାସେନ ଦକ୍ଷିଣେନ ତତୋ ଗତା
ପୁରୁଣା ଦିନରେ, ବ୍ୟାସଙ୍କ ଭୟରେ ସେଠାରେ ବଡ଼ ନଦୀ ଫେରିଯାଇଥିଲା; ବ୍ୟାସ 'ହୁଁ' ଧ୍ୱନି କରିଥିଲେ, ତାପରେ ସେ ଦକ୍ଷିଣକୁ ଚଳିଗଲା।