ଶ୍ରୂଯତାମଦ୍ଭୁତଂ ହ୍ଯେତଦ୍ରହସ୍ଯଂ ଵୈଶ୍ଯସତ୍ତମ । ସମ୍ମତଂ ଧର୍ମରାଜସ୍ଯ ସର୍ଵଲୋକାମୃତପ୍ରଦମ୍
ଏବେ ଶୁଣ, ବୈଶ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଗୁପ୍ତ ଉପଦେଶ, ଯାହା ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱୀକୃତ, ଏହା ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଅମୃତ ଦେଇଥାଏ।
ନ ଯମଂ ଯମଲୋକଂ ଚ ନ ଭୂତାନ୍ଘୋରଦର୍ଶନାନ୍ । ପଶ୍ଯଂତି ଵୈଷ୍ଣଵା ନୂନଂ ସତ୍ଯଂ ସତ୍ଯଂ ମଯୋଦିତମ୍
ବୈଷ୍ଣବମାନେ ଯମ, ଯମର ଲୋକ, କିମ୍ବା ସେଠିର ଭୟଙ୍କର ପ୍ରାଣୀମାନେକୁ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ; ଏହା ସତ୍ୟ, ସତ୍ୟ, ମୁଁ କହୁଛି।
ପ୍ରାହାସ୍ମାନ୍ଯମୁନା ଭ୍ରାତା ସଦୈଵ ହି ପୁନଃପୁନଃ । ଭଵଦ୍ଭିର୍ଵୈଷ୍ଣଵାସ୍ତ୍ଯାଜ୍ଯା ନ ତେ ସ୍ଯୁର୍ମମଗୋଚରାଃ
ଯମ ନିଜେ ପୁନଃପୁନଃ କହିଛନ୍ତି: 'ବୈଷ୍ଣବମାନେ ତୁମେ ମୋର ଅଧିନ ନୁହେଁ, ତୁମକୁ ମୁଁ ଦୂରେ ରଖିବି।'
ସ୍ମରଂତି ଯେ ସକୃଦ୍ଭୂତାଃ ପ୍ରସଂଗେନାପି କେଶଵମ୍ । ତେ ଵିଧ୍ଵସ୍ତାଖିଲାଘୌଘା ଯାଂତି ଵିଷ୍ଣୋଃ ପରଂ ପଦମ୍
ଯେଉଁ ପ୍ରାଣୀମାନେ କେଶବଙ୍କୁ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ଥାନକୁ ପାଇଯାନ୍ତି।
ଦୁରାଚାରୋ ଦୁଷ୍କୃତୋଽପି ସଦାଚାରରତୋଽପି ଯଃ । ଭଵଦ୍ଭିଃ ସ ସଦା ତ୍ଯାଜ୍ଯୋ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଚ ଭଜତେ ନରଃ
ଯେଉଁ ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟ ଆଚରଣ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ମନ୍ଦ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି, କିମ୍ବା ସଦା ଭଲ ଆଚରଣରେ ଲିନ୍ ଅଛନ୍ତି, ଯଦି ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ସଦା ତୁମେ ଦୂରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଵୈଷ୍ଣଵୋ ଯଦ୍ଗୃହେ ଭୁଂକ୍ତେ ଯେଷାଂ ଵୈଷ୍ଣଵସଂଗତିଃ । ତେଽପି ଵଃ ପରିଵାର୍ଯାଃ ସ୍ଯୁସ୍ତତ୍ସଂଗହତକିଲ୍ବିଷାଃ
ଯେଉଁ ଘରରେ ବୈଷ୍ଣବ ଭୋଜନ କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ଯେଉଁମାନେ ବୈଷ୍ଣବଙ୍କ ସହ ସଂଗତି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଦୂରେ ରଖିବା ଉଚିତ, କାରଣ ସେମାନେ ଏହି ସଂଗର ଦ୍ୱାରା ଅପବିତ୍ର ହୋଇଯାନ୍ତି।
ଇତ୍ଥଂ ଵୈଶ୍ଯାନୁଶାସ୍ତ୍ଯସ୍ମାନ୍ଦେଵୋ ଦଂଡଧରଃ ସଦା । ଅତୋ ନୋ ଵୈଷ୍ଣଵା ଯାଂତି ରାଜଧାନୀଂ ଯମସ୍ଯ ତୁ
ଏଭଳି ଦଣ୍ଡଧାରୀ ଦେବତା ସଦା ବୈଶ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ଉପଦେଶ ଦେଇଥାନ୍ତି; ଏହି କାରଣରୁ ବୈଷ୍ଣବମାନେ ଯମଙ୍କର ରାଜଧାନୀକୁ ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ।
ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତିଂ ଵିନା ନୄଣାଂ ପାପିଷ୍ଠାନାଂ ଵିଶାଂ ଵର । ଉପାଯୋ ନାସ୍ତି ନାସ୍ତ୍ଯନ୍ଯଃ ସଂତର୍ତୁଂ ନରକାଂବୁଧିମ୍
ହେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନୁଷ୍ୟ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ପାପୀ ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ନରକର ସାଗରକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପାଇଁ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତି ଛଡା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟ ନାହିଁ।
ଶ୍ଵପାକମପି ନେକ୍ଷେତ ଲୋକେଷ୍ଟଂ ଵୈଶ୍ଯ ଵୈଷ୍ଣଵମ୍ । ଵୈଷ୍ଣଵୋ ଵର୍ଣବାହ୍ଯୋଽପି ପୁନାତି ଭୁଵନତ୍ରଯମ୍
ଏକ ବୈଶ୍ୟ ଦେଖିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ଏମିତି କୁକୁର ଭୋଜିବା ଲୋକଙ୍କୁ, ଯେଉଁମାନେ ବୈଷ୍ଣବଙ୍କୁ ଅପ୍ରିୟ ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଏକ ବୈଷ୍ଣବ, ଯଦି ସମାଜରେ ବାହାର ଥିବା ଲୋକ ହେଉଛନ୍ତି, ସେ ତିନି ଜଗତକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି।
ଏତାଵତା ଲମଘନିର୍ହରଣାଯ ପୁଂସାଂ ସଂକୀର୍ତନଂ ଭଗଵତୋ ଗୁଣକର୍ମନାମ୍ନାମ୍ । ଵିକ୍ରୁଶ୍ଯ ପୁତ୍ର ମଘଵାନ୍ଯଦଜାମିଲୋଽପି ନାରାଯଣେତି ମ୍ରିଯମାଣ ଇଯାଯ ମୁକ୍ତିମ୍
ଭଗବାନଙ୍କର ନାମ, ଗୁଣ ଓ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର ପାପ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ; ଅଜାମିଳ ମଧ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁବେଳେ 'ନାରାୟଣ' ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ମୁକ୍ତି ପାଇଥିଲେ।
ନରକେ ତୁ ଚିରଂ ମଗ୍ନାଃ ପୂର୍ଵେ ଯେ ଚ କୁଲଦ୍ଵଯେ । ତଦୈଵ ଯାଂତି ତେ ସ୍ଵର୍ଗଂ ଯଦାର୍ଚଂତି ମୁଦା ହରିମ୍
ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁମାନେ ଦୁଇ ପିତୃପକ୍ଷରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ନରକରେ ବିଲିନ୍ ଥିଲେ, ସେମାନେ ହରିଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦରେ ପୂଜା କରିବା ସମୟରେ ସତ୍କ୍ଷଣେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତସ୍ଯ ଯେ ଦାସା ଵୈଷ୍ଣଵାନ୍ନ ଭୁଜଶ୍ଚ ଯେ । ତେ ତୁ କ୍ରତୁଭୁଜାଂ ଵୈଶ୍ଯ ଗତିଂ ଯାଂତି ନିରାକୁଲାଃ
ଯେଉଁମାନେ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତଙ୍କର ଦାସ ଅଟନ୍ତି, କିମ୍ବା ବୈଷ୍ଣବଙ୍କ ପ୍ରସାଦ ଭୋଜନ କରନ୍ତି, ହେ ବୈଶ୍ୟ, ସେମାନେ ଯଜ୍ଞ କରିଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ନିର୍ବିକଳ୍ପ ଗତିକୁ ପାଆନ୍ତି।
ପ୍ରାର୍ଥର୍ଯଦ୍ଵୈଷ୍ଣଵସ୍ଯାନ୍ନଂ ପ୍ରଯତ୍ନେନ ଵିଚକ୍ଷଣଃ । ସର୍ଵପାପଵିଶୁଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ତଦଭାଵେ ଜଲଂ ପିବେତ୍
ଯେଉଁ ଜଣେ ବୈଷ୍ଣବଙ୍କ ପ୍ରସାଦ ଭୋଜନ ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କରନ୍ତି, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ପବିତ୍ର ହେବା ପାଇଁ, ଯଦି ଏହା ମିଳିନାହିଁ, ତେବେ ପାଣି ପିବିବା ଉଚିତ।
ଗୋଵିଂଦେତି ଜପନ୍ମଂତ୍ରଂ କୁତ୍ରଚିନ୍ମ୍ରିଯତେ ଯଦି । ସ ନରୋ ନ ଯମଂ ପଶ୍ଯେତ୍ତଂ ଚ ନେକ୍ଷାମହେ ଵଯମ୍
ଯଦି କେହି ମନୁଷ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ମୃତ୍ୟୁବେଳେ 'ଗୋବିନ୍ଦ' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି, ସେ ଯମଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ; ଆମେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଦେଖୁନାହିଁ।
ସାଂଗଂ ସମୁଦ୍ରଂ ସଧ୍ଯାନଂ ସଋଷିଃ ଛଂଦଦୈଵତମ୍ । ଦୀକ୍ଷଯାଵିଧିଵନ୍ମଂତ୍ରଂ ଜପେଦ୍ଵୈ ଦ୍ଵାଦଶାକ୍ଷରମ୍
ସମସ୍ତ ଅଂଶ ସହିତ, ଧ୍ୟାନ, ଋଷି, ଛନ୍ଦ ଓ ଦେବତା ସହିତ, ଦ୍ୱାଦଶ ଅକ୍ଷର ମନ୍ତ୍ରକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାବରେ ଦୀକ୍ଷା ନେଇ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।
ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରଂ ଚ ମଂତ୍ରେଶଂ ଯେ ଜପଂତି ନରୋତ୍ତମାଃ । ତାନ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମହା ଶୁଦ୍ଧ୍ଯଦ୍ଭ୍ରାଜତେ ଵିଷ୍ଣୁଵତ୍ସ୍ଵଯମ୍
ଯେଉଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଲୋକମାନେ ଅଷ୍ଟାକ୍ଷର ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଦେଖି ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାକାରୀ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର ହୋଇ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇଯାନ୍ତି।
ଶଂଖିନଶ୍ଚକ୍ରିଣୋ ଭୂତ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମାଭ୍ଯଂତରଗାମିନଃ । ଵସଂତି ଵୈଷ୍ଣଵେ ଲୋକେ ଵିଷ୍ଣୁରୂପେଣ ତେ ନରାଃ
ଶଂଖ ଓ ଚକ୍ର ଧାରଣ କରି, ବ୍ରହ୍ମରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ସେମାନେ ବୈଷ୍ଣବ ଲୋକରେ ବିଷ୍ଣୁର ରୂପରେ ବାସ କରନ୍ତି।
ହୃଦି ସୂର୍ଯେ ଜଲେ ଵାଥ ପ୍ରତିମା ସ୍ଥଂଡିଲେପି ଚ । ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ହରିଂ ଯାଂତି ନରାସ୍ତଦ୍ଵୈଷ୍ଣଵଂ ପଦମ୍
ହୃଦୟରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟରେ, ଜଳରେ, ପ୍ରତିମାରେ, କିମ୍ବା ପବିତ୍ର ଭୂମିରେ ମଧ୍ୟ, ଯେଉଁମାନେ ହରିଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାବରେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବୈଷ୍ଣବ ପଦକୁ ପାଆନ୍ତି।
ଅଥଵା ସର୍ଵଦା ପୂଜ୍ଯୋ ଵାସୁଦେଵୋ ମୁମୁକ୍ଷୁଭିଃ । ଶାଲଗ୍ରାମେ ମଣୌ ଚକ୍ରେ ଵଜ୍ରକୀଟଵିନିର୍ମିତେ
ଅଥବା, ମୁକ୍ତି ଚାହୁଁଥିବା ଲୋକମାନେ ସଦା ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା, ମଣି, ଚକ୍ର କିମ୍ବା ବଜ୍ରକୀଟ ତିଆରି କରିଥିବା ଉପକରଣରେ।
ଅଧିଷ୍ଠାନଂ ହି ତଦ୍ଵିଷ୍ଣୋଃ ସର୍ଵପାପପ୍ରଣାଶନମ୍ । ସର୍ଵପୁଣ୍ଯପ୍ରଦଂ ଵୈଶ୍ଯ ସର୍ଵେଷାମପି ମୁକ୍ତିଦମ୍
ଏହା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ନିବାସସ୍ଥଳ, ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ କରେ, ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାଏ, ହେ ବୈଶ୍ୟ, ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ।
ଯଃ ପୂଜଯେଦ୍ଧରିଂ ଚକ୍ରେ ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲୋଦ୍ଭଵେ । ରାଜସୂଯସହସ୍ରେଣ ତେନେଷ୍ଟଂ ପ୍ରତିଵାସରେ
ଯେଉଁ ଜଣେ ହରିଙ୍କୁ ଚକ୍ର କିମ୍ବା ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳାରେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରତିଦିନ ଏହା ଏକ ହଜାର ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କରିଥିବା ପରି ହୁଏ।
ସଦାମନଂତି ଵେଦାଂତା ବ୍ରହ୍ମନିର୍ଵାଣମଚ୍ଯୁତମ୍ । ତତ୍ପ୍ରସାଦୋ ଭଵେନ୍ନୄଣାଂ ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାର୍ଚନାତ୍
ବେଦାନ୍ତ ସଦା ଅବିନାଶୀ, ଆନନ୍ଦମୟ, ଅଚଳ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି; ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳାରେ ପୂଜା କରିଲେ ତାଙ୍କର କୃପା ଲୋକମାନେ ପାଆନ୍ତି।
ମହାକାଷ୍ଠସ୍ଥିତୋ ଵହ୍ନିର୍ମଖସ୍ଥାନେ ପ୍ରକାଶତେ । ଯଥା ତଥା ହରିର୍ଵ୍ଯାପୀ ଶାଲଗ୍ରାମେ ପ୍ରକାଶତେ
ଯେପରି ଏକ ବଡ଼ କାଠରେ ଅଗ୍ନି ଥିଲେ ବେଦିରେ ଦେଖାଯାଏ, ସେପରି ହରି ଯେଉଁଠି ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ଅଛି, ସେଠି ସମସ୍ତେ ଭିତରେ ବ୍ୟାପି ଥିଲେ ଦେଖାଯାଏ।
ଅପି ପାପସମାଚାରାଃ କର୍ମ୍ମଣ୍ଯନଧିକାରିଣଃ । ଶାଲଗ୍ରାମାର୍ଚକା ଵୈଶ୍ଯ ନୈଵ ଯାଂତି ଯମାଲଯମ୍
ଅପରାଧ କରୁଥିବା, କର୍ମରେ ଅଯୋଗ୍ୟ ଥିବା, ଏବଂ ଶାଳଗ୍ରାମ ଉପାସନା କରୁଥିବା ବୈଶ୍ୟମାନେ ଯମର ଘରକୁ ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ।
ନ ତଥା ରମତେ ଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯାଂ ନ ତଥା ସ୍ଵପୁରେ ହରିଃ । ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାଚକ୍ରେ ଯଥା ସ ରମତେ ସଦା
ହରି ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଉପରେ କିମ୍ବା ନିଜ ନିବାସରେ ଯେତେ ଆନନ୍ଦ ନାହିଁ, ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳାର ଚକ୍ରରେ ସେ ସଦା ଆନନ୍ଦ ଭରି ରହନ୍ତି।
ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରଂ କୃତଂ ତେନ ଦତ୍ତା ପୃଥ୍ଵୀ ସସାଗରା । ଯେନାର୍ଚିତୋ ହରିଶ୍ଚକ୍ରେ ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲୋଦ୍ଭଵେ
ଯିଏ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳାରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହରିଙ୍କୁ ଉପାସନା କରେ, ସେ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର କରିଛି ଏବଂ ସମସ୍ତ ସାଗର ସହିତ ପୃଥିବୀ ଦାନ କରିଛି।
ଶିଲା ଦ୍ଵାଦଶ ଭୋ ଵୈଶ୍ଯ ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲୋଦ୍ଭଵାଃ । ଵିଧିଵତ୍ପୂଜିତା ଯେନ ତସ୍ଯ ପୁଣ୍ଯଂ ଵଦାମି ତେ
ହେ ବୈଶ୍ୟ, ଯିଏ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଦ୍ୱାଦଶ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ପୂଜା କରେ, ତାଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ କଥା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି।
କୋଟିଦ୍ଵାଦଶଲିଂଗୈସ୍ତୁ ପୂଜିତୈଃ ସ୍ଵର୍ଣପଂକଜୈଃ । ଯତ୍ସ୍ଯାଦ୍ଦ୍ଵାଦଶକାଲେଷୁ ଦିନେନୈକେନ ତଦ୍ଭଵେତ୍
ଏକ ଦିନରେ ଦ୍ୱାଦଶ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ପୂଜା କରି ଯେତେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ଏହା କୋଟି ଦ୍ୱାଦଶ ଲିଙ୍ଗ ଉପରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦ୍ମ ଦେଇ ଦ୍ୱାଦଶ ଥର ପୂଜା କରି ଯେତେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ସେତେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ଯଃ ପୁନଃ ପୂଜଯେଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲା ଶତମ୍ । ଉଷିତ୍ଵା ସ ହରେର୍ଲୋକେ ଚକ୍ରଵର୍ତ୍ତୀହ ଜାଯତେ
ଯିଏ ଶତ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳାକୁ ଭକ୍ତି ସହ ପୂଜା କରେ, ସେ ଏହି ଜୀବନ ପରେ ହରିଙ୍କ ଲୋକରେ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତି ହୋଇ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।
କାମୈଃ କ୍ରୋଧୈଃ ପ୍ରଲୋଭୈଶ୍ଚ ଵ୍ଯାପ୍ତୋ ଯତ୍ର ନରାଧମଃ । ସୋଽପି ଯାତି ହରେର୍ଲୋକଂ ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାର୍ଚନାତ୍
ଯେଉଁ ନର ଅଧମ କାମ, କ୍ରୋଧ, ଲୋଭରେ ଭରି ରହିଛି, ସେ ମଧ୍ୟ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ଉପାସନା କରି ହରିଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।