ବ୍ରହ୍ମତୁଂଗଂ ସମାସାଦ୍ଯ ଶୁଚିଃ ପ୍ରଯତମାନସଃ । ବ୍ରହ୍ମଲୋକମଵାପ୍ନୋତି ସୁକୃତୀ ଵିରଜା ନରଃ
ବ୍ରହ୍ମତୁଙ୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚି, ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଏକାଗ୍ର ମନ ରଖି, ନିଷ୍କଳଙ୍କ ଏକ ନିର୍ମଳ ମଣିଷ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
କୁମାରିକାଣାଂ ଶକ୍ରସ୍ଯ ତୀର୍ଥଂ ସିଦ୍ଧନିଷେଵିତମ୍ । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶକ୍ରଲୋକମଵାପ୍ନୁଯାତ୍
ସେଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କୁମାରୀମାନେଙ୍କର ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଯାହାକୁ ସିଦ୍ଧମାନେ ସେବନ କରନ୍ତି। ସେଠାରେ ନହାଇଲେ, ହେ ମଣିଷମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରେ।
ରେଣୁକାଯାଶ୍ଚ ତତ୍ରୈଵ ତୀର୍ଥଂ ଦେଵନିଷେଵିତମ୍ । ସ୍ନାତ୍ଵା ତତ୍ର ଭଵେଦ୍ଵିପ୍ରୋ ଵିମଲଶ୍ଚଂଦ୍ରମା ଇଵ
ସେଠାରେ ରେଣୁକାଙ୍କର ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ସେବନ କରନ୍ତି। ସେଠାରେ ନହାଇଲେ, ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଚାନ୍ଦ୍ରମା ପରି ନିର୍ମଳ ହୁଏ।
ଅଥ ପଂଚନଦଂ ଗତ୍ଵା ନିଯତୋ ନିଯତାଶନଃ । ପଂଚଯଜ୍ଞାନଵାପ୍ନୋତି କ୍ରମଶୋ ଯେ ତୁ କୀର୍ତିତାଃ
ଏହା ପରେ, ପଞ୍ଚନଦକୁ ଯାଇ, ନିୟମିତ ଓ ସଂଯମିତ ଭୋଜନ କରି, ଏହି କ୍ରମରେ କଥିତ ପଞ୍ଚ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳିଥାଏ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଭୀମାଯାଃ ସ୍ଥାନମୁତ୍ତମମ୍ । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନ ଯୋନ୍ଯାଂ ଵୈ ନରୋ ଭରତସତ୍ତମ
ତାପରେ, ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା ଜଣେ ଭୀମାଙ୍କର ଉତ୍ତମ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍। ସେଠାରେ ନହାଇଲେ, ହେ ଭାରତମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ମଣିଷ ପୁଣି ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇନାହିଁ।
ଦେଵ୍ଯାଃ ପୁତ୍ରୋ ଭଵେଦ୍ରାଜନ୍ତତ୍ର କୁଂଡଲଵିଗ୍ରହଃ । ଗଵାଂ ଶତସହସ୍ରସ୍ଯ ଫଲଂ ଚୈଵାପ୍ନୁଯାନ୍ମହତ୍
ସେଠାରେ ଦେବୀଙ୍କର ପୁଅ ଏକ ରାଜା ଅଟୁଟ କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥାଏ। ଏଠାରେ ଏକ ଶତ ହଜାର ଗାଈଁର ଫଳ ସମାନ ବଡ଼ ଫଳ ମିଳେ।
ଗିରିକୁଂଜଂ ସମାସାଦ୍ଯ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତମ୍ । ପିତାମହଂ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍
ଗିରିକୁଞ୍ଜକୁ ପହଞ୍ଚି, ଯାହା ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ପିତାମହଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଏକ ହଜାର ଗାଈଁର ଫଳ ମିଳିଥାଏ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଵିମଲଂ ତୀର୍ଥମୁତ୍ତମମ୍ । ଅଦ୍ଯାପି ଯତ୍ର ଦୃଶ୍ଯଂତେ ମତ୍ସ୍ଯାଃ ସୌଵର୍ଣରାଜତାଃ
ତାପରେ, ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା ଜଣେ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଉତ୍ତମ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଠି ଆଜି ମଧ୍ୟ ସୁନା ଓ ଚାନ୍ଦିର ମାଛ ଦେଖାଯାଏ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଵାଜପେଯମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ସର୍ଵପାପଵିଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ଗଚ୍ଛେତ୍ପରମିକାଂ ଗତିମ୍
ସେଠାରେ ନହାଇଲେ, ହେ ମଣିଷମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ବ୍ୟାଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳିଥାଏ। ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
ନାରଦଉଵାଚ-। ଵିତସ୍ତାଂ ଚ ସମାସାଦ୍ଯ ସଂତର୍ପ୍ଯ ପିତୃଦେଵତାଃ । ନରଃ ଫଲମଵାପ୍ନୋତି ଵାଜପେଯସ୍ଯ ଭାରତ
ନାରଦ କହିଲେ: ଭାରତ, ବିତସ୍ତା ନଦୀକୁ ପହଞ୍ଚି, ପିତୃମାନେ ଓ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କରିଲେ, ମଣିଷ ବ୍ୟାଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ।
କାଶ୍ମୀରେଷ୍ଵେଵ ନାଗସ୍ଯ ଭଵନଂ ତକ୍ଷକସ୍ଯ ଚ । ଵିତସ୍ତାଖ୍ଯମିତି ଖ୍ଯାତଂ ସର୍ଵପାପପ୍ରମୋଚନମ୍
କାଶ୍ମୀରରେ ନାଗ ଓ ତକ୍ଷକଙ୍କର ନିବାସ ଅଛି। ଏହି ସ୍ଥାନକୁ 'ବିତସ୍ତା' ବୋଲି ଜଣାଯାଏ, ଯାହା ସମସ୍ତ ପାପକୁ ମୁକ୍ତ କରେ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ନୂନଂ ଵାଜପେଯମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ସର୍ଵପାପଵିଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ଗଚ୍ଛେତ ପରମାଂ ଗତିମ୍
ସେଠାରେ ନହାଇଲେ, ମଣିଷ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବ୍ୟାଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ। ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ମଲଦଂ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତମ୍ । ପଶ୍ଚିମାଯାଂ ତୁ ସଂଧ୍ଯାଯାମୁପସ୍ପୃଶ୍ଯ ଯଥାଵିଧି
ତାପରେ ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମଲଦାକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍। ପଶ୍ଚିମ ଦିଗର ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଶୁଦ୍ଧି କରିବା ଉଚିତ୍।
ଚରୁଂ ସପ୍ତାର୍ଚିଷେ ରାଜନ୍ଯଥାଶକ୍ତି ନିଵେଦଯେତ୍ । ପିତୄଣାମକ୍ଷଯଂ ଦାନଂ ପ୍ରଵଦଂତି ମନୀଷିଣଃ
ରାଜା, ଯେଉଁଠି ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ସପ୍ତ ଅର୍ଚ୍ଚିସ୍ ଥିବା ଚରୁ ପିତୃମାନେଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ୍। ପଣ୍ଡିତମାନେ କହନ୍ତି, ଏହା ପିତୃମାନେଙ୍କ ପାଇଁ ଅକ୍ଷୟ ଦାନ।
ଗଵାଂଶତସହସ୍ରେଣ ରାଜସୂଯଶତେନ ଚ । ଅଶ୍ଵମେଧସହସ୍ରେଣ ଶ୍ରେଯାନ୍ସପ୍ତାର୍ଚିଷଶ୍ଚରୁଃ
ସତରେ ହଜାର ଗାଈ ଦାନ, ଶତ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ଓ ହଜାର ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଯେତେକି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ସେଠାରୁ ଅଧିକ ମହତ୍ତ୍ୱ ରଖେ ସପ୍ତ ଅର୍ଚ୍ଚିଷ୍ ହବିଷ୍ୟ ଯଜ୍ଞ।
ତତୋ ନିଵୃତ୍ତୋ ରାଜେଂଦ୍ର ରୁଦ୍ରାସ୍ପଦମଥାଵିଶେତ୍ । ଅଭିଗମ୍ଯ ମହାଦେଵମଶ୍ଵମେଧଫଲଂ ଲଭେତ୍
ତାପରେ ରାଜା ନିବୃତ୍ତ ହୋଇ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ନିବାସକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ; ସେଠାରେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ।
ମଣିମଂତଂ ସମାସାଦ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ସମାହିତଃ । ଏକରାତ୍ରୋଷିତୋ ରାଜନ୍ନଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଫଲଂ ଲଭେତ୍
ମଣିମଣ୍ଟପରେ ପହଞ୍ଚି, ଏକ ରାତି ରହିଥିବା ଏବଂ ମନୋଯୋଗରେ ନିଷ୍ଠା ରଖିଥିବା ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ରାଜା ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ।
ଅଥ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର ଦେଵିକାଂ ଲୋକଵିଶ୍ରୁତାମ୍ । ପ୍ରସୂତିର୍ଯତ୍ର ଵିପ୍ରାଣାଂ ଶ୍ରୂଯତେ ଭରତର୍ଷଭ
ତାପରେ, ରାଜା, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଦେବିକାକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ଜନ୍ମ କଥା ଶୁଣାଯାଏ।
ତ୍ରିଶୂଲପାଣେଃ ସ୍ଥାନଂ ଯତ୍ତ୍ରିଷୁଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତମ୍ । ଦେଵିକାଯାଂ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଅଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଚ ମହେଶ୍ଵରମ୍
ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀଙ୍କ ନିବାସ ସେଠାରେ ଅଛି; ଦେବିକାରେ ସ୍ନାନ କରି ଓ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରି,
ଯଥାଶକ୍ତି ନରସ୍ତତ୍ର ନିଵେଦ୍ଯ ଭରତର୍ଷଭ । ସର୍ଵକାମସମୃଦ୍ଧସ୍ଯ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଲଭତେ ଫଲମ୍
ଯେଉଁ ମଣିଷ ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ଅର୍ପଣ କରେ, ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୋଇଥିବା ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ।
କାମାଖ୍ଯଂ ତତ୍ର ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ତୀର୍ଥଂ ଦେଵର୍ଷିସଂମତମ୍ । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରଃ କ୍ଷିପ୍ରଂ ସିଦ୍ଧିମାପ୍ନୋତି ଭାରତ
ସେଠାରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପବିତ୍ର କାମାଖ୍ୟା ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଯାହାକୁ ଦେବଋଷିମାନେ ମାନ୍ୟ କରନ୍ତି; ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଣିଷ ଶୀଘ୍ରେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରେ।
ଯଜନଂ ଯାଜନଂ ଗତ୍ଵା ତଥୈଵ ବ୍ରହ୍ମଵାଲକମ୍ । ପୁଷ୍ପନ୍ଯାସ ଉପସ୍ପୃଶ୍ଯ ନ ଶୋଚେନ୍ମରଣଂ ତତଃ
ଯଜ୍ଞସ୍ଥଳ ଓ ବ୍ରହ୍ମବାଳକକୁ ଯାଇ, ଅର୍ପିତ ଫୁଲକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିଲେ, ପରେ ମୃତ୍ୟୁକୁ ନେଇ ଦୁଃଖ କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ।
ଅର୍ଦ୍ଧଯୋଜନଵିସ୍ତାରାଂ ପଂଚଯୋଜନମାଯତାମ୍ । ଏତାଵଦ୍ଦେଵିକାମାହୁଃ ପୁଣ୍ଯାଂ ଦେଵର୍ଷିସଂମତାମ୍
ଦେବିକା ଅର୍ଦ୍ଧ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ଥ ଓ ପାଞ୍ଚ ଯୋଜନା ଲମ୍ବା; ଏହି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥକୁ ଦେବଋଷିମାନେ ମାନ୍ୟ କରନ୍ତି।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଦୀର୍ଘସତ୍ରଂ ଯଥାକ୍ରମମ୍ । ଯତ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଦଯୋ ଦେଵାଃ ସିଦ୍ଧାଶ୍ଚ ପରମର୍ଷଯଃ
ତାପରେ, ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା ଜଣେ, କ୍ରମକ୍ରମେ ଦୀର୍ଘ ସତ୍ରକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁଠାରେ ବ୍ରହ୍ମା, ଅନ୍ୟ ଦେବତା, ସିଦ୍ଧ ଓ ଉତ୍ତମ ଋଷିମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଦୀର୍ଘସତ୍ରମୁପାସଂତେ ଦୀକ୍ଷିତା ନିଯତଵ୍ରତାଃ । ଗମନାଦେଵ ରାଜେଂଦ୍ର ଦୀର୍ଘସତ୍ରମରିଂଦମ
ଦୀର୍ଘ ସତ୍ରରେ ଦୀକ୍ଷିତ ଏବଂ ନିୟମ ମାନିଥିବା ଲୋକମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୁଅନ୍ତି; ଏଠାକୁ କେବଳ ଯିବା ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ, ରାଜା, ବଡ଼ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ରାଜସୂଯାଶ୍ଵମେଧାଭ୍ଯାଂ ଫଲଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ମାନଵଃ । ତତୋ ଵିନାଶନଂ ଗଚ୍ଛେନ୍ନିଯତୋ ନିଯତାଶନଃ
ଏଠାରେ ମଣିଷ ରାଜସୂୟ ଓ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ; ତାପରେ ନିୟମ ଓ ସଂଯମ ରଖି, ଭୋଜନ ନିୟମିତ କରି, ବିନାଶନକୁ ଯିବା ଉଚିତ।
ଗଚ୍ଛଂତ୍ଯଂତର୍ହିତା ଯତ୍ର ମେରୁପୃଷ୍ଠେ ସରସ୍ଵତୀ । ଚମସେ ଚ ଶିଵୋଦ୍ଭେଦେ ନାଗୋଦ୍ଭେଦେ ଚ ଦୃଶ୍ଯତେ
ଯେଉଁଠାରେ ସରସ୍ୱତୀ ମେରୁ ପର୍ବତ ଶିଖରରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି, ସେଠାରେ ସେ ଚମସ, ଶିବ ଉଦ୍ଭେଦ ଓ ନାଗ ଉଦ୍ଭେଦରେ ଦେଖାଯାନ୍ତି।
ସ୍ନାତ୍ଵା ତୁ ଚମସୋଦ୍ଭେଦେ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଫଲଂ ଲଭେତ୍ । ଶିଵୋଦ୍ଭେଦେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଗୋସହସ୍ରଫଲଂ ଲଭେତ୍
ଚମସ ଉଦ୍ଭେଦରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ; ଶିବ ଉଦ୍ଭେଦରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ହଜାର ଗାଈ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ।
ନାଗୋଦ୍ଭେଦେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ନାଗଲୋକମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଶଶଯାନଂ ଚ ରାଜେଂଦ୍ର ତୀର୍ଥମାସାଦ୍ଯ ଦୁର୍ଲଭମ୍
ନାଗ ଉଦ୍ଭେଦରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଣିଷ ନାଗଲୋକରେ ପ୍ରବେଶ କରେ; ଏବଂ, ରାଜା, ଦୁର୍ଲଭ ଶଶୟାନ ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ,
ଶଶରୂପପ୍ରତିଚ୍ଛନ୍ନା ପୁଷ୍କରା ଯତ୍ର ଭାରତ । ସରସ୍ଵତ୍ଯାଂ ମହାଭାଗ ଅନୁସଂଵତ୍ସରଂହିତେ
ଯେଉଁଠାରେ ଖରା ଆକୃତିରେ ଢାକା ପଦ୍ମପୁଷ୍କରିଣୀ ଅଛି, ଭାରତ, ଏବଂ ସରସ୍ୱତୀ ବର୍ଷ ପରିଚ୍ଚଳନ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହୁଅନ୍ତି,