ଏକଂ ନିପାତିତଂ ତସ୍ଯ ଶ୍ରୀଶୈଲେ ତ୍ରିପୁରାଂତକେ । ଦ୍ଵିତୀଯଂ ପାତିତଂ ତତ୍ର ପର୍ଵତେଽମରକଂଟକେ
ତ୍ରିପୁରାଂତକ ଏକଟି ନଗରକୁ ଶ୍ରୀଶୈଳରେ ଫେଙ୍ଗିଲେ; ଦ୍ୱିତୀୟଟି ଅମରକାଣ୍ଟକ ପାହାଡ଼ରେ ପଡ଼ିଲା।
ଦଗ୍ଧେ ତୁ ତ୍ରିପୁରେ ରାଜନ୍ରୁଦ୍ରକୋଟିଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା । ଜ୍ଵଲଂତଂ ପାତିତଂ ତତ୍ର ତେନ ଜ୍ଵାଲେଶ୍ଵରଃ ସ୍ମୃତଃ
ତ୍ରିପୁରା ଦହିଯାଉଥିବାବେଳେ, ରାଜା, ତାହାଠାରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲା; ଜ୍ୱଳନ୍ତ ନଗର ସେଠାରେ ପଡ଼ିଲା, ଏହିଯୋଗୁ ଏହାକୁ ଜ୍ୱାଳେଶ୍ୱର ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଊର୍ଧ୍ଵେନ ପ୍ରସ୍ଥିତା ତସ୍ଯ ଦିଵ୍ଯା ଜ୍ଵାଲା ଦିଵଂ ଗତା । ହାହାକାରସ୍ତଦା ଜାତୋ ସଦେଵାସୁରକିଂନରାନ୍
ସେଠାରୁ ଏକ ଦିବ୍ୟ ଅଗ୍ନିଶିଖା ଉପରକୁ ଯାଇ ଦିବ୍ୟ ଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚିଲା; ତାପରେ ଦେବ, ଦାନବ ଓ କିନ୍ନରମାନେ ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚାର କଲେ।
ତଂ ଶରଂ ସ୍ତଂଭଯେଦ୍ରୁଦ୍ରୋ ମାହେଶ୍ଵରପୁରୋତ୍ତମେ । ଏଵଂ ଵ୍ରଜେତ ଯସ୍ତସ୍ମିନ୍ପର୍ଵତେଽମରକଂଟକେ
ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ପୀଠରେ ରୁଦ୍ର ସେ ଶରକୁ ରୋକିଦେଲେ; ଏଭଳି ଯେଉଁଠି ଜଣେ ଅମରକାଣ୍ଟକ ପାହାଡ଼କୁ ଯାଆନ୍ତି—
ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶଭୁଵନାନି ସୁଭୁକ୍ତ୍ଵା ପାଂଡୁନଂଦନ । ଵର୍ଷକୋଟିସହସ୍ରଂ ତୁ ତ୍ରିଂଶତ୍କୋଟ୍ଯସ୍ତଥା ପରାଃ
ଚୌଦ ଭୁବନର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରି, ହେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ, କୋଟି କୋଟି ବର୍ଷ ଓ ତାହାଠାରୁ ତିରିଶି କୋଟି ବର୍ଷ ଅଧିକ ଅନୁଭବ କରି—
ତତୋ ମହୀତଲଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ରାଜା ଭଵତି ଧାର୍ମିକଃ । ପୃଥିଵ୍ଯାମେକଚ୍ଛତ୍ରେଣ ଭୁଂକ୍ତେ ନାସ୍ତ୍ଯତ୍ର ସଂଶଯଃ
ତାପରେ ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରି, ସେ ଧର୍ମିକ ରାଜା ହୁଅନ୍ତି; ସେ ପୃଥିବୀରେ ଏକ ଛତା ତଳେ ଶାସନ କରନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଏଷ ପୁଣ୍ଯୋ ମହାରାଜ ସର୍ଵତୋଽମରକଂଟକଃ । ଚଂଦ୍ର ସୂର୍ଯୋପରାଗେଷୁ ଗଚ୍ଛେଦ୍ଯୋଽମରକଂଟକମ୍
ଏହି ଅମରକାଣ୍ଟକ ପାହାଡ଼ ସବୁଠାରୁ ପବିତ୍ର, ହେ ମହାରାଜା; ଯେଉଁଠି ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ ଅମରକାଣ୍ଟକକୁ ଯାଆନ୍ତି—
ଅଶ୍ଵମେଧାଦ୍ଦଶଗୁଣଂ ପ୍ରଵଦଂତି ମନୀଷିଣଃ । ସ୍ଵର୍ଗଲୋକମଵାପ୍ନୋତି ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତତ୍ର ମହେଶ୍ଵରମ୍
ମନୀଷୀମାନେ କହନ୍ତି, ସେଠାରେ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞରୁ ଦଶଗୁଣ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ; ଏହାର ଫଳରେ ସ୍ୱର୍ଗ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ସଂନିହତ୍ଯା ଗମିଷ୍ଯଂତି ରାହୁଗ୍ରସ୍ତେ ଦିଵାକରେ । ତଦେଵ ନିଖିଲଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପର୍ଵତେଽମରକଂଟକେ
ସୂର୍ଯ୍ୟ ରାହୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗ୍ରସିତ ହେବାବେଳେ, ଯେଉଁମାନେ ସେଠାରେ ଯୋଗ ଦେଇଯାଆନ୍ତି, ସେମାନେ ଅମରକାଣ୍ଟକ ପାହାଡ଼ରେ ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି।
ପୁଂଡରୀକସ୍ଯ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଫଲଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ମାନଵଃ । ତତ୍ର ଜ୍ଵାଲେଶ୍ଵରୋ ନାମ ପର୍ଵତେଽମରକଂଟକେ
ପୁଣ୍ଡରୀକ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ଏଠାରେ ମିଳେ; ସେଠାରେ, ଅମରକାଣ୍ଟକ ପାହାଡ଼ରେ, ଜ୍ୱାଳେଶ୍ୱର ନାମକ ଦେବତା ଅଛନ୍ତି।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ଦିଵଂ ଯାଂତି ଯେ ମୃତାସ୍ତେଽପୁନର୍ଭଵାଃ । ଜ୍ଵାଲେଶ୍ଵରେ ମହାରାଜ ଯସ୍ତୁ ପ୍ରାଣାନ୍ପରିତ୍ଯଜେତ୍
ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ଏହି ଜଗତ୍ରୁ ଯିଏ ଚାଲିଯାଆନ୍ତି, ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନେଇନାହାନ୍ତି। ହେ ମହାରାଜ, ଯିଏ ଜ୍ୱାଲେଶ୍ୱରରେ ନିଜ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରେ—
ଚଂଦ୍ର ସୂର୍ଯୋପରାଗେ ତୁ ଭକ୍ତ୍ଯାପି ଶୃଣୁ ତତ୍ଫଲମ୍ । ଅମରା ନାମ ଦେଵାସ୍ତେ ପର୍ଵତେଽମରକଂଟକେ
ଚନ୍ଦ୍ର ବା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ ଭକ୍ତି ସହିତ କେବଳ ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ କଣ ଫଳ ମିଳେ, ତାହା ଶୁଣ। ଅମର ନାମକ ଦେବମାନେ ଅମରକଣ୍ଟକ ପର୍ବତରେ ବସିଛନ୍ତି।
ରୁଦ୍ରଲୋକମଵାପ୍ନୋତି ଯାଵଦାଭୂତସଂପ୍ଲଵମ୍ । ଅମରେଶ୍ଵରସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ପର୍ଵତସ୍ଯ ତଟେ ଜଲେ
ଅମରେଶ୍ୱର ପର୍ବତର ତଟରେ ଜଳରେ ଯିଏ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ଆସ୍ତିକ୍ୟ ସମ୍ପ୍ରଳୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୁଦ୍ରଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
କୋଟିଶ ଋଷିମୁଖ୍ଯାସ୍ତେ ତପସ୍ତପ୍ଯଂତି ସୁଵ୍ରତାଃ । ସମଂତାଦ୍ଯୋଜନଂ ରାଜନ୍କ୍ଷେତ୍ରଂ ଚାମରକଂଟକମ୍
ସେଠାରେ ଅନେକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ, ଦୃଢ଼ ବ୍ରତ ଧରି, କୋଟି କୋଟି ଜଣେ ତପସ୍ୟା କରୁଛନ୍ତି। ହେ ରାଜା, ଅମରକଣ୍ଟକ କ୍ଷେତ୍ର ଚାରିପାଖରେ ଏକ ଯୋଜନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ।
ଅକାମୋ ଵା ସକାମୋ ଵା ନର୍ମଦାଯାଂ ଶୁଭେ ଜଲେ । ସ୍ନାତ୍ଵା ମୁଚ୍ଯେତ ପାପେଭ୍ଯୋ ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ସ ଗଚ୍ଛତି
ଚାହିଁ କିମ୍ବା ଅଚାହିଁ, ଯିଏ ନର୍ମଦାର ପବିତ୍ର ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ ଏବଂ ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ଯାଏ।
ନାରଦ ଉଵାଚ- ଉତ୍ତରେ ନର୍ମଦାକୂଲେ ତୀର୍ଥଂ ଯୋଜନଵିସ୍ତୃତମ୍ । ପତ୍ରେଶ୍ଵରେତି ଵିଖ୍ଯାତଂ ସର୍ଵପାପହରଂ ପରମ୍
ନାରଦ କହିଲେ— ଉତ୍ତର ନର୍ମଦା ତୀରରେ ଏକ ଯୋଜନ ଚଉଡ଼ା ଏକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି, ଯାହା ପତ୍ରେଶ୍ୱର ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରେ ଏବଂ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ରାଜନ୍ଦୈଵତୈଃ ସହ ମୋଦତେ । ପଂଚଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି କ୍ରୀଡତେ କାମରୂପଧୃକ୍
ହେ ରାଜା, ସେଠାରେ ଯିଏ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ କରେ ଏବଂ ପାଞ୍ଚ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇଚ୍ଛାମୂର୍ତ୍ତି ଧାରଣ କରି ଖେଳେ।
ଗର୍ଜନଂ ତୁ ତତୋ ଗଚ୍ଛେଦ୍ଯତ୍ର ମେଘ ଉପସ୍ଥିତଃ । ଇଂଦ୍ରଜିନ୍ନାମ ସଂପ୍ରାପ୍ତଂ ତସ୍ଯ ତୀର୍ଥପ୍ରଭାଵତଃ
ତାହାଠାରୁ ପରେ ଗର୍ଜନ ନାମକ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା, ଯେଉଁଠାରେ ମେଘ ଏକତ୍ରିତ ହୁଅନ୍ତି। ସେଠି ତୀର୍ଥର ଶକ୍ତିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।
ମେଘରାଵଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେଦ୍ଯତ୍ର ମେଘାଭିଗର୍ଜିତମ୍ । ମେଘନାଦୋ ଗଣସ୍ତତ୍ର ଵରସଂପନ୍ନତାଂ ଗତଃ
ତାପରେ ମେଘରାବ ନାମକ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା, ଯେଉଁଠାରେ ମେଘର ଗର୍ଜନ ଶୁଣାଯାଏ। ସେଠି ମେଘନାଦ ନାମକ ଦଳ ଅତି ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛି।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଵର୍ତମିତି ସ୍ମୃତମ୍ । ତତ୍ର ସଂନିହିତୋ ବ୍ରହ୍ମା ନିତ୍ଯମେଵ ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ତାପରେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ବ୍ରହ୍ମାବର୍ତ୍ତ ନାମକ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା। ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ସେଠି ବ୍ରହ୍ମା ସଦା ବସିଛନ୍ତି।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ତୁ ରାଜେଂଦ୍ର ବ୍ରହ୍ମଲୋକେ ମହୀଯତେ । ତତୋଂଽଗାରେଶ୍ଵରେ ତୀର୍ଥେ ନିଯତୋ ନିଯମାଶନଃ
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେଠି ସ୍ନାନ କରିଲେ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଏ। ତାପରେ ଅଙ୍ଗାରେଶ୍ୱର ତୀର୍ଥରେ ନିୟମ ଓ ସଂଯମ ସହ ଖାଇବା ଉଚିତ।
ସର୍ଵପାପଵିଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ରୁଦ୍ରଲୋକଂ ସ ଗଚ୍ଛତି । ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ ରାଜେଂଦ୍ର କପିଲାତୀର୍ଥମୁତ୍ତମମ୍
ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ସେ ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ତାପରେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଉତ୍ତମ କପିଳାତୀର୍ଥକୁ ଯିବା।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ରାଜନ୍ଗୋପ୍ରଦାନଫଲଂ ଲଭେତ୍ । କାଂଚୀତୀର୍ଥଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେଦ୍ଦେଵର୍ଷିଗଣସେଵିତମ୍
ହେ ରାଜା, ସେଠି ସ୍ନାନ କରିଲେ ଗୋଦାନର ଫଳ ମିଳେ। ତାପରେ ଦେବୃଷିମାନେ ଉପାସିଥିବା କାଞ୍ଚୀତୀର୍ଥକୁ ଯିବା।
ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ନରୋ ରାଜନ୍ଗୋଲୋକଂ ସମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ୍ତୁ ରାଜେଂଦ୍ର କୁଂଡଲେଶ୍ଵରମୁତ୍ତମମ୍
ହେ ରାଜା, ସେଠି ସ୍ନାନ କରିଲେ ଗୋଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବେ। ତାପରେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଉତ୍ତମ କୁଣ୍ଡଳେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା।
ତତ୍ର ସଂନିହିତୋ ରୁଦ୍ରସ୍ତିଷ୍ଠତେ ଉମଯା ସହ । ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ତୁ ରାଜେଂଦ୍ର ଅଵଧ୍ଯସ୍ତ୍ରିଦଶୈରପି
ସେଠି ରୁଦ୍ର ଉମାଙ୍କ ସହ ବସିଛନ୍ତି। ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେଠି ସ୍ନାନ କରିଲେ ତ୍ରିଦଶମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ମାରିପାରିବେ ନାହିଁ।
ପିପ୍ପଲେଶ୍ଵରଂ ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ୍ସର୍ଵପାପପ୍ରଣାଶନମ୍ । ତତ୍ର ଗତ୍ଵା ତୁ ରାଜେଂଦ୍ର ରୁଦ୍ରଲୋକେ ମହୀଯତେ
ତାପରେ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା ପିପ୍ପଳେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା। ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେଠି ଯାଇଲେ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି।
ତତୋ ଗଚ୍ଛେତ୍ତୁ ରାଜେଂଦ୍ର ଵିମଲଂ ଵିମଲେଶ୍ଵରମ୍ । ତତ୍ର ଦେଵଶିଖା ରମ୍ଯା ଈଶ୍ଵରେଣ ନିପାତିତା
ତାପରେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ବିମଳ ଏବଂ ବିମଳେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା। ସେଠି ଦେବଙ୍କ ଶିଖା ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପତିତ ହୋଇଥିଲା।
ତତ୍ର ପ୍ରାଣାନ୍ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ରୁଦ୍ରଲୋକମଵାପ୍ନୁଯାମ୍ । ତତଃ ପୁଷ୍କରିଣୀଂ ଗଚ୍ଛେତ୍ତତ୍ର ସ୍ନାନଂ ସମାଚରେତ୍
ସେଠି ନିଜ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିଲେ ରୁଦ୍ରଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ତାପରେ ପୁଷ୍କରିଣୀକୁ ଯାଇ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସ୍ନାନମାତ୍ରେ ନରସ୍ତତ୍ର ଇଂଦ୍ରସ୍ଯାର୍ଦ୍ଧାସନଂ ଲଭେତ୍ । ନର୍ମଦା ସରିତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ରୁଦ୍ରଦେହାଦ୍ଵିନିଃସୃତା
ସେଠାରେ କେବଳ ସ୍ନାନ କଲେ ମଣିଷ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆସନର ଅର୍ଦ୍ଧ ଅଂଶ ପାଇଥାଏ। ନର୍ମଦା ସମସ୍ତ ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯିଏ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।
ତାରଯେତ୍ସର୍ଵଭୂତାନି ସ୍ଥାଵରାଣି ଚରାଣି ଚ । ସର୍ଵଦେଵାତିଦେଵେନ ଈଶ୍ଵରେଣ ମହାତ୍ମନା
ସେ ନର୍ମଦା ସ୍ଥାବର ଓ ଚର ଏହି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମହାତ୍ମା ଈଶ୍ୱରଙ୍କ କୃପାରେ ତାରିଦେଇଥାନ୍ତି।