ପୁରା କସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜସ୍ଯାପି ଜାତସ୍ତ୍ଵଂ ନାପ୍ଯଧୀତଵାନ୍ । ନାମ୍ନା ତୁ ଵସୁଦେଵୋ ହି ଵେଶ୍ଯାଯାମତି ଲଂପଟଃ
ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ତୁମେ କୌଣସି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପୁଅ ନୁହଁନ୍ତି, ପଠିବା ଶିଖିବା କିଛି କରିନଥିଲା। ତୁମର ନାମ ଥିଲା ବସୁଦେବ, ଏବଂ ତୁମେ ଏକ ବେଶ୍ୟାର ପୁଅ ଥିଲା, ଅତି ଲାଲସାପୂର୍ଣ୍ଣ।
ତସ୍ମିନ୍ଜନ୍ମନି ନୈଵଂ ଚ ଚକାର ସୁକୃତଂ କିଯତ୍ । ଭୁକ୍ତ୍ଵା ମଧୁ ଘୃତଂ ଚୈଵ ଵେଶ୍ଯାସଂଗମଲାଲସଃ
ସେ ଜନ୍ମରେ ତୁମେ କିଛି ଭଲ କାମ କରିନଥିଲା। ମଧୁ ଓ ଘିଅ ଖାଇ ଏବଂ ବେଶ୍ୟାଙ୍କ ସହ ମିଶିବା ପାଇଁ ଅତି ଆଗ୍ରହୀ ଥିଲା।
ମଦ୍ଵ୍ରତସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେନ ଭକ୍ତିର୍ଜାତା ତଵାନଘ । ପ୍ରହ୍ଲାଦୋଵାଚ। ଵିସ୍ତରାଦ୍ଵଦ ଦେଵେଶ କସ୍ଯ ପୁତ୍ରସ୍ଯ କିଂ ଵ୍ରତମ୍
ମୋର ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ତୁମର ଭକ୍ତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା, ହେ ନିର୍ମଳ। ପ୍ରହ୍ଲାଦ କହିଲେ: ଦେବେଶ, ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ କହ, କେଉଁଠି ପୁଅ, କେଉଁ ବ୍ରତ?
ଵେଶ୍ଯାଯାଂ ଵର୍ତମାନେନ କଥଂଚିଦ୍ଧି କୃତଂ ମଯା । ମମୋପରି କୃପାଂ କୃତ୍ଵା ସର୍ଵଂ କଥଯ ସାଂପ୍ରତମ୍
ବେଶ୍ୟା ସହ ରହିବା ସମୟରେ କିପରି ମୁଁ ଏହି କାମ କରିଥିଲି। ମୋପରେ ଦୟା କରି, ଏବେ ସବୁ କଥା କହ।
ନୃସିଂହ ଉଵାଚ। ସୃଷ୍ଟ୍ଯର୍ଥଂ ତୁ ପୁରା ବ୍ରହ୍ମା ଚକ୍ରେ ହ୍ଯେତଦନୁତ୍ତମମ୍ । ମଦ୍ଵ୍ରତସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେନ ନିର୍ମିତଂ ସଚରାଚରମ୍
ନୃସିଂହ କହିଲେ: ପୂର୍ବରୁ ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମା ଏହି ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ କରିଥିଲେ। ମୋ ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ସବୁ ଚଳିତ ଓ ଅଚଳ ପ୍ରାଣୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ।
ଈଶ୍ଵରେଣ ଵ୍ରତଂ ଚୀର୍ଣଂ ଵଧାର୍ଥଂ ତ୍ରିପୁରସ୍ଯଚ । ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯପ୍ରଭାଵେନ ତ୍ରିପୁରସ୍ତୁ ନିପାତିତଃ
ଈଶ୍ୱର ଏହି ବ୍ରତ କରିଥିଲେ ତ୍ରିପୁରାର ନାଶ ପାଇଁ। ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ତ୍ରିପୁରା ପତିତ ହୋଇଥିଲା।
ଅନ୍ଯୈଶ୍ଚ ବହୁଭିର୍ଦେଵୈରୃଷିଭିଶ୍ଚ ପୁରାତନୈଃ । ରାଜଭିଶ୍ଚ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞୈର୍ଵିହିତଂ ଵ୍ରତମୁତ୍ତମମ୍
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୁରାତନ ଦେବତା, ଋଷି ଓ ମହାପ୍ରଜ୍ଞ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ କରିଥିଲେ।
ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେନ ସର୍ଵେ ସିଦ୍ଧିମଵାପ୍ନୁଯୁଃ । ମମ ତେ ଵୈ ପ୍ରିଯା ଜାତା ଦିଵି ଭୋଗାନନେକଶଃ
ଏହି ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରନ୍ତି। ସ୍ୱର୍ଗରେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଅନେକ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରିଛ।
ଭୁକ୍ତ୍ଵା ମଯି ଵିଲୀନାସ୍ତୁ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ତ୍ଵଂ ଵିଶସ୍ଵ ମାମ୍ । କାର୍ଯାର୍ଥମଵତାରସ୍ତେ ମଚ୍ଛରୀରତ୍ପୃଥଗ୍ଯତଃ
ସେଗୁଡିକୁ ଉପଭୋଗ କରି, ସବୁ ମୋତେ ଲିନ ହୋଇଯାନ୍ତି। ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ତୁମେ ମୋତେ ପ୍ରବେଶ କର। କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ତୁମର ଅବତାର ମୋ ଶରୀରରୁ ଅଲଗା।
ନ ତେଷାଂ ପୁନରାଵୃତ୍ତିର୍ମହାକଲ୍ପଶତୈରପି । ଦରିଦ୍ରୋ ଲଭତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ଧନଦସ୍ଯ ଚ ଯାଦୃଶୀ
ସେମାନେ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ ମହାକଳ୍ପ ଶତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପୁନର୍ବାର ଫେରନ୍ତି ନାହିଁ। ଏକ ଦରିଦ୍ର ଲୋକ କୁବେରଙ୍କ ପରି ଧନ ଲାଭ କରେ।
ତତଃ କାମୀ ଲଭେତ୍କାମଂ ରାଜ୍ଯାର୍ଥୀ ରାଜ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍ । ଆଯୁଷ୍କାମୋ ଲଭେଦାଯୁର୍ଯାଦୃଶଂ ଚ ଶିଵସ୍ଯ ହି
ତାପରେ, ଯେଉଁଠି ଇଚ୍ଛା କରେ ସେ ଇଚ୍ଛା ପାଉଛି, ରାଜ୍ୟ ଚାହେଁଥିବା ଉତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ପାଉଛି, ଦୀର୍ଘ ଆୟୁ ଚାହେଁଥିବା ଶିବଙ୍କ ପରି ଆୟୁ ପାଉଛି।
ଅଵୈଧଵ୍ଯକରଂ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ପୁତ୍ରଦଂ ଭାଗ୍ଯଦଂ ତଥା । ଧନଧାନ୍ଯକରଂ ଚୈଵ ତଥାଶୋକଵିନାଶନମ୍
ଏହା ଜନନୀମାନେ ପାଇଁ ବିଧବା ହେବାରୁ ମୁକ୍ତି, ପୁଅ, ଭାଗ୍ୟ, ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟ ଦେଇଥାଏ, ଦୁଃଖ ଦୂର କରେ।
ସ୍ତ୍ରିଯୋ ଵା ପୁରୁଷା ଵାପି କୁର୍ଵଂତି ଵ୍ରତମୁତ୍ତମମ୍ । ତେଭ୍ଯୋ ଦଦାମ୍ଯହଂ ସୌଖ୍ଯଂ ଭୁକ୍ତି ମୁକ୍ତି ଫଲଂ ତଥା
ସ୍ତ୍ରୀ ହେଉ କି ପୁରୁଷ, ଯେଉଁଠି ଏହି ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ କରନ୍ତି, ମୁଁ ସେମାନେ ପାଇଁ ସୁଖ, ଭୋଗ ଓ ମୁକ୍ତି ଫଳ ଦେଇଥାଏ।
ବହୁନୋକ୍ତେନ କିଂ ଵତ୍ସ ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯ ଫଲସ୍ଯ ହି । ମଦ୍ଵ୍ରତସ୍ଯ ଫଲଂ ଵକ୍ତୁଂ ନାହଂ ଶକ୍ତୋ ନ ଶଂକରଃ
ବହୁ କଥା କହିବାର କଣ ଆବଶ୍ୟକ, ପୁତ୍ର? ମୁଁ ଏହି ବ୍ରତର ଫଳ କହିପାରିବି ନାହିଁ, ଶଂକର ମଧ୍ୟ ନୁହଁ।
ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଉଵାଚ। ଭଗଵଂସ୍ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦେନ ଶ୍ରୁତଂ ଵ୍ରତମନୁତ୍ତମମ୍ । ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯ ଫଲଂ ଶ୍ରୋତୁଂ ତ୍ଵଯି ମେ ଭକ୍ତି କାରଣମ୍
ପ୍ରହ୍ଲାଦ କହିଲେ: ଭଗବନ୍, ତୁମର କୃପାରେ ମୁଁ ଏହି ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ ବିଷୟରେ ଶୁଣିଛି। ଏହି ବ୍ରତର ଫଳ ଶୁଣିବାକୁ ମୋର ଭକ୍ତି ହିଁ କାରଣ।
ଅଧୁନା ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମି ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯ ଵିଧିଂ ପରମ୍ । କସ୍ମିନ୍ମାସେ ଭଵେଦେଵ କସ୍ମିଂଶ୍ଚିଦ୍ଵାସରେ ପ୍ରଭୋ
ଏବେ ମୁଁ ଏହି ବ୍ରତର ଉତ୍ତମ ବିଧି ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ। ହେ ପ୍ରଭୁ, କେଉଁ ମାସରେ ଓ କେଉଁ ଦିନରେ ଏହା କରିବା ଉଚିତ?
ଏତଦ୍ଵିସ୍ତରତୋ ଦେଵ ଵକ୍ତୁମର୍ହସି ସାଂପ୍ରତମ୍ । ଵିଧିନା ଯେନ ଵୈ ସ୍ଵାମିନ୍ସମଗ୍ରଫଲଭାଗ୍ଭଵେତ୍
ହେ ଦେବ, ଏହି କଥା ଏବେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ କହିବା ଉଚିତ। କେଉଁ ବିଧିରେ, ହେ ସ୍ୱାମୀ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ଲାଭ କରିପାରିବ।
ନୃସିଂହ ଉଵାଚ। ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଵତ୍ସ ଭଦ୍ରଂ ତେ ଶୃଣୁଷ୍ଵୈକମନା ଵ୍ରତମ୍ । ଵୈଶାଖେସିତ ପକ୍ଷେ ତୁ ଚତୁର୍ଦଶ୍ଯାଂ ସମାଚରେତ୍
ନୃସିଂହ କହିଲେ: ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ପୁତ୍ର, ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ଏହି ବ୍ରତକୁ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ଶୁଣ। ବୈଶାଖ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷରେ ଚତୁର୍ଦଶୀ ତାରିଖରେ ଏହା କରିବା ଉଚିତ।
ମମାଵିର୍ଭାଵସଂଯୁକ୍ତଂ ମମ ସଂତୁଷ୍ଟିକାରଣମ୍ । ଶୃଣୁ ପୁତ୍ର ମମୋତ୍ପତ୍ତିଂ ଭକ୍ତାନାଂ ସୁଖହେତଵେ
ମୋର ପ୍ରକଟ ହେବା ଓ ମୋର ସନ୍ତୁଷ୍ଟିର କାରଣ ବିଷୟରେ ଶୁଣ, ପୁତ୍ର। ଭକ୍ତମାନଙ୍କର ସୁଖ ପାଇଁ ମୋର ଉତ୍ପତ୍ତି କଥା ଶୁଣ।
ପଶ୍ଚିମାଯାଂ ଦିଶାଯାଂ ଚ ସଂଜାତଂ କାରଣାଂତରାତ୍ । ମୌଲିସ୍ତାନମିଦଂ କ୍ଷେତ୍ରଂ ପଵିତ୍ରଂ ପାପନାଶନମ୍
ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଅନ୍ୟ କାରଣରୁ ଏହି ମୌଳିସ୍ଥାନ କ୍ଷେତ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି; ଏହା ପବିତ୍ର ଓ ପାପ ନାଶ କରେ।
ତସ୍ମିନ୍କ୍ଷେତ୍ରେ ତୁ ଵିଖ୍ଯାତୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଵେଦପାରଗଃ । ହାରୀତ ଇତି ନାମ୍ନା ଚ ଜ୍ଞାନଧ୍ଯାନପରାଯଣଃ
ସେଇ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ, ଯିଏ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ ଓ ଜ୍ଞାନ ଧ୍ୟାନରେ ନିରତ, ତାଙ୍କର ନାମ ହାରୀତ।
ତସ୍ଯ ସ୍ତ୍ରୀ ତୁ ମହାପୁଣ୍ଯା ସତୀରୂପା ସଦା ପ୍ରଭୋ । ଲୀଲାଵତୀ ତୁ ନାମ୍ନା ଚ ଭର୍ତୁର୍ଵଶପରା ସଦା
ତାଙ୍କର ଜନା ଅତି ପୁଣ୍ୟବତୀ, ସତୀ ଓ ସଦା ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଇଚ୍ଛାକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ; ତାଙ୍କର ନାମ ଲୀଳାବତୀ।
ତାଭ୍ଯାଂ ତପୋ ମହତ୍ତପ୍ତଂ କାଲଂ ବହୁତରଂ ସୁତ । ଏକଵିଂଶଯୁଗାଶ୍ଚୈଵ ଯାତାସ୍ତତ୍ର ନ ସଂଶଯଃ । ତସ୍ମିନ୍କ୍ଷେତ୍ରେ ତୁ ଵୈ ତାଭ୍ଯାଂ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷୋ ଵାଭଵତ୍ତଦା
ଏହି ଦୁଇଜଣେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଉତ୍କଟ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ପୁତ୍ର। ଏଠାରେ ଏକୋଇଶ ଯୁଗ ଅତିକ୍ରମ ହୋଇଗଲା, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦର୍ଶନ ପାଇଥିଲେ।
ନୃସିଂହ ଉଵାଚ। ଯଂ ଯଂ ଵାଂଛଯସେ ବ୍ରହ୍ମଂସ୍ତଂ ଦଦାମି ନ ସଂଶଯଃ । ତାଭ୍ଯାମୁକ୍ତଂ ତଦା ତସ୍ମୈ ଦୀଯତେ ଚେଦ୍ଵରୋ ମମ
ନୃସିଂହ କହିଲେ: ତୁମେ ଯେଉଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହୁଛ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁଁ ଦେଉଛି, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସେମାନେ ଯାହା ଚାହିଲେ, ମୁଁ ତାହା ଆଶୀର୍ବାଦ ଭାବେ ଦେଇଥିଲି।
ତ୍ଵାଦୃଶୋ ମମ ପୁତ୍ରସ୍ତୁ ହ୍ଯଧୁନୈଵ ଭଵତ୍ଵିତି । ମଯୋକ୍ତଂ ତୁ ତଦା ଵତ୍ସ ପୁତ୍ରୋଽହଂ ତେ ନ ସଂଶଯଃ
ମୋ ପରି ଏକ ପୁତ୍ର ତୁମେ ଏବେ ପାଉ, ଏଭଳି ମୁଁ କହିଥିଲି, ବତ୍ସ। ମୁଁ ତୁମର ପୁତ୍ର, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ହ୍ଯହଂ ସାକ୍ଷାତ୍ପରମାତ୍ମା ପରାତ୍ପରଃ । ଉଦରେଽହଂ ନ ଵତ୍ସ୍ଯାମି ଯତୋଽହଂ ଵୈ ସନାତନଃ
ମୁଁ ହେଉଛି ଶ୍ରୀବିଶ୍ୱକର୍ମା, ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ପରମାତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଉପରେ ଉପରି। ମୁଁ ଜନ୍ମ ନେବି ନାହିଁ, କାରଣ ମୁଁ ସନାତନ।
ହାରୀତେନ ତଦା ଚୋକ୍ତଂ ଭଵତ୍ଵେଵଂ ନ ସଂଶଯଃ । ତଦାପ୍ରଭୃତି ଵୈ କ୍ଷେତ୍ରେ ସ୍ଥିତୋଽହଂ ଭକ୍ତକାରଣାତ୍
ହାରୀତ କହିଲେ: ଏଭଳି ହେଉ, କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସେହି ସମୟରୁ ମୁଁ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବସିଛି।
ଅତ୍ରାଗତ୍ଯ ପ୍ରକୁର୍ଵୀତ ଦର୍ଶନଂ ଭକ୍ତସତ୍ତମଃ । ତସ୍ଯାହଂ ସକଲାଂ ବାଧାଂ ନାଶଯାମି ନିରଂତରମ୍
ଏଠାକୁ ଆସି, ଯେଉଁ ଭକ୍ତ ମୋର ଦର୍ଶନ କରିବେ, ମୁଁ ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ବାଧା ସଦା ଦୂର କରେ।
ଏତସ୍ମାତ୍କାରଣାଚ୍ଚୈଵ ଵ୍ରତଂ ଵୈ ଵିଧିପୂର୍ଵକମ୍ । ଯେ କୁର୍ଵଂତି ନରଶ୍ରେଷ୍ଠା ନ ତେଷାଂ ଵିଦ୍ଯତେ ଭଯମ୍
ଏହି କାରଣରୁ, ଯେଉଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନୁଷ୍ୟ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ବ୍ରତ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ କେବେ ଭୟ ନାହିଁ।
ବାଲରୂପମଯଂ ଧ୍ଯାତ୍ଵା ତାଭ୍ଯାଂ ସହ ଵିଶେଷତଃ । ପୂଜନଂ କୁରୁତେ ରାତ୍ରୌ ସ ଵୈ ନାରାଯଣୋ ଭଵେତ୍
ମୋର ବାଳ ରୂପକୁ ହାରୀତ ଓ ଲୀଳାବତୀଙ୍କ ସହିତ ଧ୍ୟାନ କରି, ଯେଉଁ ଜଣେ ରାତିରେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେ ନାରାୟଣ ହେବେ।