ଭଦ୍ରା ଵାପି ସୁଭଦ୍ରା ଯା ଵଯସ୍ଯା ସା ନଦୀ ପୁରା । ସହାଯମକରୋନ୍ମାର୍ଗେ ସାକ୍ଷାତ୍ଶ୍ରୀରୂପଧାରିଣୀ
ଭଦ୍ରା କିମ୍ବା ସୁଭଦ୍ରା, ଯିଏ ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କର ସଂଗିନୀ ଥିଲେ, ସେ ନଦୀ ଶ୍ରୀର ରୂପ ଧାରଣ କରି, ତାଙ୍କ ପଥରେ ସହଯୋଗୀ ହେଲେ।
ତଯୋସ୍ତୁସଂଗମଃ ପୁଣ୍ଯଃ ସାଗରସ୍ଯୋତ୍ତରେ ତଟେ । ତତ୍ର ତୀର୍ଥେ ନରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ମୃଷ୍ଟଂ ଵାରି ଦଦାତି ଯଃ
ସେମାନଙ୍କର ସଂଗମ ସାଗରର ଉତ୍ତର ତଟରେ ପବିତ୍ର। ସେଠାରେ ଯେଉଁ ମଣିଷ ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଦ୍ଧ ଜଳ ଦାନ କରେ—
ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଵରାହାଯ ଵାରୁଣଂ ସ୍ଥାନମାପ୍ନୁଯାତ୍ । ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତେନ ମାର୍ଗେଣ ସାଗରମ୍
ବରାହଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇଲେ, ବାରୁଣଙ୍କ ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ; ସେହି ପଥରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ସାଗରକୁ ଗଲେ।
ଜିତ୍ଵା ଵୈ ଦାନଵାନ୍ସର୍ଵାନ୍ଦେଵାନାଂ ପରିପଂଥିନଃ । ଦେଵୋ ଯଜ୍ଞଵରାହଶ୍ଚ ସଂକ୍ଷୋଭ୍ଯ ମକରାଲଯମ୍ । କ୍ରୀଡିତ୍ଵା ସୁଚିରଂ କାଲଂ କର୍ଦମାଲେନ ନିର୍ଯଯୌ
ସମସ୍ତ ଦାନବମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଦେବମାନଙ୍କର ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିଲେ, ସେମାନେକୁ ଜିତି, ଦେବତା ଯଜ୍ଞବରାହ ମକରମାନଙ୍କ ନିବାସକୁ ଉତ୍ତେଜିତ କରି, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଖେଳି, କାଦାରୁ ବାହାରିଲେ।
ପାର୍ଵତ୍ଯୁଵାଚ। ଦେଵ ଯଜ୍ଞଵରାହସ୍ଯ ସାଭ୍ରମତ୍ଯାଂ ପ୍ରଵେଶନମ୍ । ନିର୍ଗମଂ କର୍ଦମାଲେନ ବ୍ରୂହି ତ୍ଵଂ ମମ ଵିସ୍ତରାତ୍
ପାର୍ବତୀ କହିଲେ: ଦେବ, ଯଜ୍ଞବରାହଙ୍କର ମେଘାବୃତ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରବେଶ ଓ କାଦାରୁ ବାହାରିବା ବିଷୟରେ ଆମକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ କହ।
ମହାଦେଵ ଉଵାଚ। ଅଂତର୍ଭୂ କ୍ରୀଡିତମିଦଂ ଵରାହସ୍ଯ ହରେଃ ପୁରା । ତତ୍ସର୍ଵଂ କଥଯିଷ୍ଯାମି ଶୃଣୁ ତ୍ଵଂ ନଗନଂଦିନି
ମହାଦେବ କହିଲେ: ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ, ବରାହ ହରି ଭୂମିର ଭିତରେ ଖେଳିଥିଲେ; ଏହା ସମସ୍ତ କଥା ଆମେ କହିବି, ତୁମେ ଶୁଣ, ପାହାଡ଼ର ଝିଅ।
ଯୋଽଯଂ ଵୈ ଭଗଵାନ୍ସାକ୍ଷାଦ୍ଧୃତଵାନ୍ସୂକରଂ ଵପୁଃ । ଦେଵାନାଂ କାର୍ଯସିଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ରୂପଂ ଧୃତ୍ଵା ସୁରେଶ୍ଵରଃ
ଏହି ଭଗବାନ, ସୂକର ରୂପକୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ଧରିଥିଲେ; ଦେବମାନଙ୍କର କାମ ସାଧନା ପାଇଁ ସେ ରୂପ ନେଇଥିଲେ, ହେ ସୁରେଶ୍ବର।
ଧୃତ୍ଵା ଵୈ ପୃଥିଵୀଂ ଦେଵୀଂ ନିର୍ଗତଃ କର୍ଦମାଲଯମ୍ । ତତ୍ର ତୀର୍ଥଂ ମହଜ୍ଜାତଂ ଵରାହାଖ୍ଯଂ ତୁ ସୁଂଦରି
ପୃଥିବୀ ଦେବୀକୁ ଉଠାଇ, ସେ କାଦାରୁ ବାହାରିଲେ; ସେଠାରେ ବରାହ ନାମରେ ଏକ ବଡ଼ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ।
ତତ୍ର ସ୍ନାତି ନରୋ ଯସ୍ତୁ ମୁକ୍ତିଭାକ୍ସ ନ ସଂଶଯଃ । ଅତ୍ର ଶ୍ରାଦ୍ଧଂ ପ୍ରକୁର୍ଵୀତ ପିତୄଣାଂ ମୁକ୍ତିହେତଵେ । ଵିମୁକ୍ତସ୍ତୈଃ ସମଂ ଲୋକଂ ପ୍ରଯାତି ସୁଖଦଂ ମହତ୍
ଯେଉଁ ଜଣେ ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି; ଏଠାରେ ପିତୃମାନଙ୍କର ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ; ସେମାନେ ସହିତ ମୁକ୍ତି ହୋଇ, ବଡ଼ ଏବଂ ସୁଖଦ ଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଇତି ଶ୍ରୀପାଦ୍ମେ ମହାପୁରାଣେ ପଂଚପଂଚାଶତ୍ସାହସ୍ର୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାମୁତ୍ତର। ଖଂଡେ ଵାରାହତୀର୍ଥଂନାମୈକୋନସପ୍ତତ୍ଯଧିକଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀପଦ୍ମ ମହାପୁରାଣର ଉତ୍ତର ଖଣ୍ଡରେ, ବରାହତୀର୍ଥ ନାମକ ଏକ ଶତ ଉନସପ୍ତତି ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା, ପଚପଞ୍ଚାଶ ହଜାର ଶ୍ଲୋକର ସଂହିତାରେ।
ମହାଦେଵ ଉଵାଚ। ଶୃଣୁ ଦେଵି ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଵ୍ରତଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଦୁର୍ଲଭମ୍ । ଯଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମୁଚ୍ଯତେ ଲୋକୋ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଦିପାତକାତ୍
ମହାଦେବ କହିଲେ: ଦେବୀ, ଶୁଣ, ଆମେ ତୁମକୁ ଏକ ଉପବାସ ବିଷୟରେ କହିବି, ଯାହା ତିନି ଲୋକରେ ଦୁର୍ଲଭ; ଏହା ଶୁଣିଲେ, ଲୋକ ମହାପାପ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ଓ ଅନ୍ୟ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ହୁଏ।
ଉତ୍ପତିଃ ସ୍ଵପ୍ରକାଶସ୍ଯ ଭକ୍ତାନାଂ ସୁଖହେତଵେ । ତିଥିର୍ଵାପି ସମାସୋ ଵୈ ସଂଜାତଃ ପୁଣ୍ଯକାରକଃ
ସ୍ୱପ୍ରକାଶ ଭଗବାନଙ୍କର ଉତ୍ପତି ଭକ୍ତମାନଙ୍କର ସୁଖ ପାଇଁ ହେଲା; ତିଥି କିମ୍ବା ମାସ ଭାବରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥିଲା।
ଯସ୍ଯ ନାମ ଗୃଣନ୍ଦେଵି ମୁକ୍ତିଂ ଲଭତି ଶାଶ୍ଵତୀମ୍ । ସ ଏଵ ପରମାତ୍ମା ଚ କାରଣାନାଂ ଚ କାରଣମ୍
ହେ ଦେବୀ, ଯେଉଁ ଜଣେ ତାଙ୍କର ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି, ସେ ଶାଶ୍ୱତ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି; ସେ ହିଁ ପରମାତ୍ମା ଏବଂ ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ।
ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ଵିଶ୍ଵରୂପୀ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ଭଗଵାନ୍ପ୍ରଭୁଃ । ଦ୍ଵାଦଶାର୍କା ଧୃତା ଯେନ ନୃସିଂହେନ ମହାତ୍ମନା । ସ ଏଵ ପ୍ରକଟୀଜାତୋ ଭକ୍ତାନାଂ ଶମଭୀପ୍ସଯା
ସେ ଜଗତର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ରୂପର ଧାରୀ, ସମସ୍ତଙ୍କର ପ୍ରଭୁ; ମହାତ୍ମା ନରସିଂହ ଯେଉଁ ଦ୍ୱାଦଶ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଧାରଣ କରିଥିଲେ; ସେ ଭକ୍ତମାନଙ୍କର ଶାନ୍ତି ଚାହିଁ ଖୋଲା ଭାବରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ।
ପାର୍ଵତ୍ଯୁଵାଚ। ଅଵତାରା ହ୍ଯସଂଖ୍ଯାତାଃ କଥିତାଃ ସୁରସତ୍ତମ । ନୃସିଂହାଖ୍ଯଂ ପରଂ ଧାମ ଵଦ ଵିଶ୍ଵେଶ୍ଵର ପ୍ରଭୋ । ଯେନ ଵିଜ୍ଞାନମାତ୍ରେଣ ସୁଖ ଲୋକମଵାପ୍ନୁଯାତ୍
ପାର୍ବତୀ କହିଲେ: ହେ ସୁରମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅସଂଖ୍ୟ ଅବତାର ବିବର୍ଣ୍ତି ହୋଇଛି; ହେ ବିଶ୍ୱେଶ୍ବର ପ୍ରଭୁ, ନରସିଂହ ନାମକ ପରମ ଧାମ ବିଷୟରେ କହ, ଯାହା ଜାଣିଲେ କେବଳ ବୁଝିବାରେ ଏକ ସୁଖଦ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।
ମହାଦେଵ ଉଵାଚ। ହିରଣ୍ଯକଶିପୁଂ ହତ୍ଵା ଦେଵଦେଵଂ ଜଗଦ୍ଗୁରୁମ୍ । ସୁଖାସୀନଂ ତଦୁତ୍ସଂଗେ ସ୍ଥିତୋ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍
ମହାଦେବ କହିଲେ: ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କୁ ମାରି, ଦେବମାନଙ୍କର ଦେବ, ଜଗତର ଗୁରୁ, ତାଙ୍କ ଉତ୍ସଙ୍ଗରେ ସୁଖରେ ବସି, ଏହି କଥା କହିଲେ।
ପ୍ରହ୍ଲାଦୋ ଜ୍ଞାନିନାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠଃ ପିତୄହଂତାରମୁତ୍ତମମ୍
ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କ ପିତାକୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ।
ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଉଵାଚ। ନମସ୍ତେ ଭଗଵନ୍ଵିଷ୍ଣୋ ନୃସିଂହାଦ୍ଭୁତରୂପିଣେ । ତ୍ଵଦ୍ଭକ୍ତୋହଂ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ ତ୍ଵାଂ ପୃଚ୍ଛାମି ଚ ତତ୍ଵତଃ
ପ୍ରହ୍ଲାଦ କହିଲେ: ନମସ୍କାର ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ, ନରସିଂହ, ଅଦ୍ଭୁତ ରୂପଧାରୀ; ଆମେ ତୁମର ଭକ୍ତ, ହେ ସୁରମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆମେ ତୁମକୁ ସତ୍ୟ ଭାବରେ ପ୍ରଶ୍ନ କରୁଛି।
ସ୍ଵାମିଂସ୍ତ୍ଵଯି ମମାଭିନ୍ନା ଭକ୍ତିର୍ଜାତା ହ୍ଯନେକଧା । କଥଂ ତେଽହଂ ପ୍ରିଯୋ ଜାତଃ କାରଣଂ ଵଦ ମେ ପ୍ରଭୋ
ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ଉପରେ ଆମର ଭକ୍ତି ଅନେକ ଭାବରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି; କିପରି ଆମେ ତୁମର ପ୍ରିୟ ହେଲି, ଏହାର କାରଣ କହ, ହେ ପ୍ରଭୁ।
ନୃସିଂହ ଉଵାଚ। କଥଯାମି ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ ଶୃଣୁଷ୍ଵୈକାଗ୍ରମାନସଃ । ଭକ୍ତେର୍ଯତ୍କାରଣଂ ଵତ୍ସ ପ୍ରିଯତ୍ଵସ୍ଯ ଚ ଯତ୍ପୁନଃ
ନରସିଂହ କହିଲେ: ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ଆମେ କହିବି; ଏକାଗ୍ର ମନରେ ଶୁଣ; ଭକ୍ତିର କାରଣ ଏବଂ ପ୍ରିୟତ୍ୱର କାରଣ ଆମେ ଆଉ କହିବି।
ପୁରା କସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜସ୍ଯାପି ଜାତସ୍ତ୍ଵଂ ନାପ୍ଯଧୀତଵାନ୍ । ନାମ୍ନା ତୁ ଵସୁଦେଵୋ ହି ଵେଶ୍ଯାଯାମତି ଲଂପଟଃ
ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ତୁମେ କୌଣସି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପୁଅ ନୁହଁନ୍ତି, ପଠିବା ଶିଖିବା କିଛି କରିନଥିଲା। ତୁମର ନାମ ଥିଲା ବସୁଦେବ, ଏବଂ ତୁମେ ଏକ ବେଶ୍ୟାର ପୁଅ ଥିଲା, ଅତି ଲାଲସାପୂର୍ଣ୍ଣ।
ତସ୍ମିନ୍ଜନ୍ମନି ନୈଵଂ ଚ ଚକାର ସୁକୃତଂ କିଯତ୍ । ଭୁକ୍ତ୍ଵା ମଧୁ ଘୃତଂ ଚୈଵ ଵେଶ୍ଯାସଂଗମଲାଲସଃ
ସେ ଜନ୍ମରେ ତୁମେ କିଛି ଭଲ କାମ କରିନଥିଲା। ମଧୁ ଓ ଘିଅ ଖାଇ ଏବଂ ବେଶ୍ୟାଙ୍କ ସହ ମିଶିବା ପାଇଁ ଅତି ଆଗ୍ରହୀ ଥିଲା।
ମଦ୍ଵ୍ରତସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେନ ଭକ୍ତିର୍ଜାତା ତଵାନଘ । ପ୍ରହ୍ଲାଦୋଵାଚ। ଵିସ୍ତରାଦ୍ଵଦ ଦେଵେଶ କସ୍ଯ ପୁତ୍ରସ୍ଯ କିଂ ଵ୍ରତମ୍
ମୋର ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ତୁମର ଭକ୍ତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା, ହେ ନିର୍ମଳ। ପ୍ରହ୍ଲାଦ କହିଲେ: ଦେବେଶ, ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ କହ, କେଉଁଠି ପୁଅ, କେଉଁ ବ୍ରତ?
ଵେଶ୍ଯାଯାଂ ଵର୍ତମାନେନ କଥଂଚିଦ୍ଧି କୃତଂ ମଯା । ମମୋପରି କୃପାଂ କୃତ୍ଵା ସର୍ଵଂ କଥଯ ସାଂପ୍ରତମ୍
ବେଶ୍ୟା ସହ ରହିବା ସମୟରେ କିପରି ମୁଁ ଏହି କାମ କରିଥିଲି। ମୋପରେ ଦୟା କରି, ଏବେ ସବୁ କଥା କହ।
ନୃସିଂହ ଉଵାଚ। ସୃଷ୍ଟ୍ଯର୍ଥଂ ତୁ ପୁରା ବ୍ରହ୍ମା ଚକ୍ରେ ହ୍ଯେତଦନୁତ୍ତମମ୍ । ମଦ୍ଵ୍ରତସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେନ ନିର୍ମିତଂ ସଚରାଚରମ୍
ନୃସିଂହ କହିଲେ: ପୂର୍ବରୁ ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମା ଏହି ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ କରିଥିଲେ। ମୋ ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ସବୁ ଚଳିତ ଓ ଅଚଳ ପ୍ରାଣୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ।
ଈଶ୍ଵରେଣ ଵ୍ରତଂ ଚୀର୍ଣଂ ଵଧାର୍ଥଂ ତ୍ରିପୁରସ୍ଯଚ । ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯପ୍ରଭାଵେନ ତ୍ରିପୁରସ୍ତୁ ନିପାତିତଃ
ଈଶ୍ୱର ଏହି ବ୍ରତ କରିଥିଲେ ତ୍ରିପୁରାର ନାଶ ପାଇଁ। ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ତ୍ରିପୁରା ପତିତ ହୋଇଥିଲା।
ଅନ୍ଯୈଶ୍ଚ ବହୁଭିର୍ଦେଵୈରୃଷିଭିଶ୍ଚ ପୁରାତନୈଃ । ରାଜଭିଶ୍ଚ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞୈର୍ଵିହିତଂ ଵ୍ରତମୁତ୍ତମମ୍
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୁରାତନ ଦେବତା, ଋଷି ଓ ମହାପ୍ରଜ୍ଞ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ କରିଥିଲେ।
ଵ୍ରତସ୍ଯାସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେନ ସର୍ଵେ ସିଦ୍ଧିମଵାପ୍ନୁଯୁଃ । ମମ ତେ ଵୈ ପ୍ରିଯା ଜାତା ଦିଵି ଭୋଗାନନେକଶଃ
ଏହି ବ୍ରତର ଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରନ୍ତି। ସ୍ୱର୍ଗରେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଅନେକ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରିଛ।
ଭୁକ୍ତ୍ଵା ମଯି ଵିଲୀନାସ୍ତୁ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ତ୍ଵଂ ଵିଶସ୍ଵ ମାମ୍ । କାର୍ଯାର୍ଥମଵତାରସ୍ତେ ମଚ୍ଛରୀରତ୍ପୃଥଗ୍ଯତଃ
ସେଗୁଡିକୁ ଉପଭୋଗ କରି, ସବୁ ମୋତେ ଲିନ ହୋଇଯାନ୍ତି। ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ତୁମେ ମୋତେ ପ୍ରବେଶ କର। କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ତୁମର ଅବତାର ମୋ ଶରୀରରୁ ଅଲଗା।
ନ ତେଷାଂ ପୁନରାଵୃତ୍ତିର୍ମହାକଲ୍ପଶତୈରପି । ଦରିଦ୍ରୋ ଲଭତେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ଧନଦସ୍ଯ ଚ ଯାଦୃଶୀ
ସେମାନେ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ ମହାକଳ୍ପ ଶତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପୁନର୍ବାର ଫେରନ୍ତି ନାହିଁ। ଏକ ଦରିଦ୍ର ଲୋକ କୁବେରଙ୍କ ପରି ଧନ ଲାଭ କରେ।