ମାଯୋପାଯେନ ଯୋଗେନ ହୃତାହଂ ପାପିନା ପୁରା । ତଥା ସ ଘାତିତଃ ପୁତ୍ର ଆଯୋଶ୍ଚୈଵ ଭଵିଷ୍ଯତି
ମୋତେ ପୂର୍ବେ ଏକ ଦୁଷ୍ଟ ମାୟା ଓ ଯୋଗ ବ୍ୟବହାର କରି ହରିଥିଲା; ଏହିପରି ତାଙ୍କର ପୁଅ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଏହି ଦୁଃଖ ଆୟୁଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ହେବ।
ଯଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦୈଵଯୋଗେନ ଭଵିତାରମନାମଯମ୍ । ଉଦ୍ଯମେନାପି ପଶ୍ଯେତ କିଂ ଵା ନଶ୍ଯତି ଵା ନ ଵା
ଦେବତାଙ୍କ ଚମତ୍କାର ଦ୍ୱାରା ଯିଏ ଅକ୍ଷତ ରହିବେ, ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ପ୍ରୟାସ କରି ମଧ୍ୟ ଜଣାଯିବ କି ସେ ନଷ୍ଟ ହେବେ କି ନାହିଁ।
କିଂ ଵା ସ ଉଦ୍ଯମଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠଃ କିଂ ଵା ତତ୍କର୍ମଜଂ ଫଲମ୍ । ଭାଵିଭାଵଃ କଥଂ ନଶ୍ଯେତ୍ତତୋ ଵେଦଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠତି
ପ୍ରୟାସ ସର୍ବୋଚ୍ଚ କି, କିମ୍ବା କର୍ମର ଫଳ ଅଧିକ? ଭାଗ୍ୟ ରେଖା କିପରି ନଷ୍ଟ ହେବ? ଏହିପରି ଭାବେ ବେଦ ଦୃଢ଼ ଅଟୁଟ ରହିଛି।
ଵିଶେଷୋ ଭାଵିତୋ ଦେଵୈଃ ସ କଥଂ ଚାନ୍ଯଥା ଭଵେତ୍ । ଏଵମେଵଂ ମହାଭାଗା ଚିଂତଯଂତୀ ପୁନଃ ପୁନଃ
ଦେବତାମାନେ ଯେଉଁ ଭିନ୍ନ ଭାଗ୍ୟ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିଛନ୍ତି, ସେ କିପରି ଅନ୍ୟଥା ହେବ? ଏହିପରି ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ ସେ ପୁନିପୁନି ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲେ।
କିନ୍ନରୋ ଵିଦ୍ଵରୋ ନାମ ବୃହଦ୍ଵଂଶୋମହାତନୁଃ । ସନାଭ୍ଯୋର୍ଧନରଃ କାଯଃ ପକ୍ଷାଭ୍ଯାଂ ହି ଵିଵର୍ଜିତଃ
ଏକ କିନ୍ନର ଥିଲେ, ନାମ ବିଦ୍ବର, ବଡ଼ ବଂଶର ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେହ; ତାଙ୍କର ନାଭିଠାରୁ ଉପରେ ଦେହ ମାନବ, କିନ୍ତୁ ପଖା ନଥିଲା।
ଦ୍ଵିଭୁଜୋ ଵଂଶହସ୍ତସ୍ତୁ ହାରକଂକଣଶୋଭିତଃ । ଦିଵ୍ଯଗଂଧାନୁଲିପ୍ତାଂଗୋ ଭାର୍ଯଯା ସହ ଚାଗତଃ
ସେ ଦୁଇଟି ହାତ ଥିଲେ, ହାତରେ ବଂଶୀ ଧରିଥିଲେ, ହାର ଓ କଙ୍କଣରେ ଶୋଭିତ; ଦେହରେ ଦିବ୍ୟ ଗନ୍ଧ ଲଗାଇଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ଆସିଥିଲେ।
ତାମୁଵାଚ ନିରାନଂଦାଂ ସ ସୁତାଂ ଶଂକରସ୍ଯହି । କିମର୍ଥଂ ଚିଂତସେ ଦେଵି ଵିଦ୍ଵରଂ ଵିଦ୍ଧି ଚାଗତମ୍
ସେ ଶିବଙ୍କ ଦୁଃଖିତ କନ୍ୟାଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଦେବୀ, କାହିଁକି ଚିନ୍ତା କରୁଛ? ବିଦ୍ବର ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଜାଣ।'
କିନ୍ନରଂ ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତଂ ମାଂ ପ୍ରେଷିତଂ ଦେଵସତ୍ତମୈଃ । ଦୁଃଖମେଵଂ ନ କର୍ତଵ୍ଯଂ ଭଵତ୍ଯା ନହୁଷଂ ପ୍ରତି
'ମୁଁ କିନ୍ନର, ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ, ଦେବମାନେ ମୋତେ ପଠାଇଛନ୍ତି; ତୁମେ ନହୁଷଙ୍କୁ ନେଇ ଏଭଳି ଦୁଃଖ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।'
ହୁଂଡେନ ପାପଚାରେଣ ଵଧାର୍ଥଂ ତସ୍ଯ ଧୀମତଃ । କୃତମେଵାଖିଲଂ କର୍ମ ହୃତଶ୍ଚାଯୁସୁତଃ ଶୁଭେ
ହୁଣ୍ଡ ଦୁଷ୍ଟ ଚଳାକି ଓ ଖରାପ କାମରେ, ସେ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍କୁ ମାରିବା ପାଇଁ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛି, ଶୁଭେ, ଆୟୁଙ୍କ ପୁଅକୁ ହରିନେଇଛି।
ସ ତୁ ଵୈ ରକ୍ଷିତୋ ଦେଵୈରୁପାଯୈର୍ଵିଵିଧୈରପି । ହୁଂଡ ଏଵଂ ଵିଜାନାତି ଆଯୁପୁତ୍ରୋ ହୃତୋ ମଯା
କିନ୍ତୁ ସେ ଦେବତାମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଉପାୟରେ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ; ହୁଣ୍ଡ ଏହିପରି ଜାଣେ ଯେ ଆୟୁଙ୍କ ପୁଅକୁ ମୁଁ ନେଇଯାଇଛି।
ଭକ୍ଷିତସ୍ତୁ ଵିଶାଲାକ୍ଷି ଇତି ଜାନାତି ଵୈ ଶୁଭେ । ଭଵତାଂ ଶ୍ରାଵଯିତ୍ଵା ହି ଗତୋସୌ ଦାନଵୋଽଧମଃ
'ସେ ଖାଇଦିଆଯାଇଛି, ଓ ବିଶାଳନୟନୀ,' ଏହିପରି ଶୁଭେ, ସେ ଭାବେ; ତୁମମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଖବର ଦେଇ, ସେ ଦୁଷ୍ଟ ଦାନବ ଚାଲିଗଲା।
ସ୍ଵେନକର୍ମଵିପାକେନ ପୁଣ୍ଯସ୍ଯାପି ମହାଯଶାଃ । ପୂର୍ଵଜନ୍ମାର୍ଜିତେନୈଵ ତଵ ଭର୍ତ୍ତା ସ ଜୀଵତି
ନିଜ କର୍ମର ଫଳରେ, ମଧ୍ୟ ପୁଣ୍ୟର ଫଳରେ, ତୁମର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସ୍ୱାମୀ ପୂର୍ବଜନ୍ମର ଉପାର୍ଜିତ ଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚିଛନ୍ତି।
ପୁଣ୍ଯସ୍ଯାପି ବଲେନୈଵ ଯେଷାମାଯୁର୍ଵିନିର୍ମିତମ୍ । ସ୍ଵର୍ଜିତସ୍ଯ ମହାଭାଗେ ନାଶମିଚ୍ଛଂତି ଘାତକାଃ
ଯେଉଁମାନେ ପୁଣ୍ୟର ଶକ୍ତିରେ ଆୟୁ ନିର୍ମିତ, ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ, ସେମାନଙ୍କର ନିଜ ଉପାର୍ଜିତ ଆୟୁ ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ବିନାଶକାମୀମାନେ ଚାହାନ୍ତି ନାହିଁ।
ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମାନୋ ମହାପାପାଃ ପରତେଜୋଵିଦୂଷକାଃ । ତେଷାଂ ଯଶୋଵିନାଶାର୍ଥଂ ପ୍ରପଂଚଂତି ଦିନେ ଦିନେ
ଦୁଷ୍ଟ ମନ, ମହାପାପୀ, ଅନ୍ୟଙ୍କ ଶକ୍ତିକୁ ଅପମାନ କରୁଥିବା, ସେମାନେ ପ୍ରତିଦିନ ନିଜର ଯଶ ନାଶ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି।
ନାନାଵିଧୈରୁପାଯୈସ୍ତେ ଵିଷଶସ୍ତ୍ରାଦିଭିସ୍ତତଃ । ହଂତୁମିଚ୍ଛଂତି ତଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପୁଣ୍ଯକର୍ମାଭିରକ୍ଷିତମ୍
ବିଭିନ୍ନ ଉପାୟ ଯେପରିକି ବିଷ ଓ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ସେଇ ପୁଣ୍ୟବାନ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେ ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜନ୍ମର ନିଷ୍ଠା ଓ ପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ ଅଛନ୍ତି।
ପାପିନଶ୍ଚୈଵ ହୁଂଡାଦ୍ଯା ମୋହନସ୍ତଂଭନାଦିଭିଃ । ପୀଡଯଂତି ମହାପାପା ନାନାଭେଦୈର୍ବଲାଵିଲୈଃ
ପାପୀ ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରତନ୍ତ୍ର କରୁଥିବା ମନ୍ତ୍ରିକମାନେ ମୋହନ, ସ୍ଥମ୍ଭନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଚଳକଳା ଦ୍ୱାରା ମହାପାପୀଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଚତୁରତା ଓ ବଳ ଦେଇ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇଥାନ୍ତି।
ସୁକୃତସ୍ଯ ପ୍ରଯୋଗେଣ ପୂର୍ଵଜନ୍ମାର୍ଜିତେନ ହି । ପୁଣ୍ଯସ୍ଯାପି ମହାଭାଗେ ପୁଣ୍ଯଵଂତଂ ସୁରକ୍ଷିତମ୍
ପୂର୍ବଜନ୍ମରେ କରାଯାଇଥିବା ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳରେ, ହେ ମହାଭାଗେ, ପୁଣ୍ୟ ମଧ୍ୟ ପୁଣ୍ୟବାନ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେଇଥାଏ।
ଵୈଫଲ୍ଯଂ ଯାଂତି ତେଷାଂ ଵୈ ଉପାଯାଃ ପାପିନାଂ ଶୁଭେ । ଯଂତ୍ରତଂତ୍ରାଣି ମଂତ୍ରାଶ୍ଚ ଶସ୍ତ୍ରାଗ୍ନିଵିଷବଂଧନାଃ
ଏହିପରି, ପାପୀମାନଙ୍କର ଯନ୍ତ୍ର, ମନ୍ତ୍ର, ଅସ୍ତ୍ର, ଅଗ୍ନି, ବିଷ ଓ ବନ୍ଧନ ଭଳି ଉପାୟଗୁଡିକ ପୁଣ୍ୟବାନ୍କୁ କିଛି କରିପାରେ ନାହିଁ, ସେଗୁଡିକ ବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇଯାଏ।
ରକ୍ଷଯଂତି ମହାତ୍ମାନଂ ଦେଵପୁଣ୍ଯୈଃ ସୁରକ୍ଷିତମ୍ । କର୍ତାରୋ ଭସ୍ମତାଂ ଯାଂତି ସ ଵୈ ତିଷ୍ଠତି ପୁଣ୍ଯଭାକ୍
ଦେବତାଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ ମହାତ୍ମା ସ୍ୱୟଂ ରକ୍ଷିତ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ହାନି କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି ସେମାନେ ଧୂଳିରେ ଲିନ ହୋଇଯାନ୍ତି; ପୁଣ୍ୟ ଭୋଗ କରୁଥିବା ସେ ଅକ୍ଷତ ରହନ୍ତି।
ଆଯୁପୁତ୍ରସ୍ଯ ଵୀରସ୍ଯ ରକ୍ଷକା ଦେଵତାଃ ଶୁଭେ । ପୁଣ୍ଯସ୍ଯ ସଂଚଯଂ ସର୍ଵେ ତପସାଂ ନିଧିମେଵ ତୁ
ହେ ଶୁଭେ, ସାହସୀ ପୁରୁଷଙ୍କ ଆୟୁଷ୍ୟ ଓ ପୁତ୍ରକୁ ଦେବତାମାନେ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଯେପରି ତପସ୍ୟାର ସମସ୍ତ ଧନ ପୁଣ୍ୟର ସଞ୍ଚୟକୁ ରକ୍ଷା କରେ।
ତସ୍ମାଚ୍ଚ ରକ୍ଷିତୋ ଵୀରୋ ନହୁଷୋ ବଲିନାଂ ଵରଃ । ସତ୍ଯେନ ତପସା ତେନ ପୁଣ୍ଯୈଶ୍ଚ ସଂଯମୈର୍ଦମୈଃ
ସେହିପରି, ବଳବାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ ନହୁଷ ନାମକ ବୀର ସତ୍ୟ, ତପସ୍ୟା, ପୁଣ୍ୟ, ସଂଯମ ଓ ନିୟମ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ ଅଛନ୍ତି।
ମା କୃଥା ଦାରୁଣଂ ଦୁଃଖଂ ମୁଂଚ ଶୋକମକାରଣମ୍ । ସ ହି ଜୀଵତି ଧର୍ମାତ୍ମା ମାତ୍ରା ପିତ୍ରା ଵିନା ଵନେ
ତୁମେ କଠିନ ଦୁଃଖ କିମ୍ବା ଅକାରଣ ଶୋକ କରିବାକୁ ଯିଅନାହିଁ; ସେଇ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ମନୁଷ୍ୟ ମାଆ ବାପା ଠାରୁ ଦୂରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅରଣ୍ୟରେ ବଞ୍ଚୁଛନ୍ତି।
ତପୋଵନେଵ ସତ୍ଯେକସ୍ତପସ୍ଵି ପରିପାଲିତଃ । ଵେଦଵେଦାଂଗତତ୍ତ୍ଵଜ୍ଞୋ ଧନୁର୍ଵେଦସ୍ଯ ପାରଗଃ
ତପୋବନରେ ଏକାକୀ ରହୁଥିବା ତପସ୍ବୀ ସୁରକ୍ଷିତ ଅଛନ୍ତି; ସେ ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗର ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣନ୍ତି, ଏବଂ ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ।
ଯଥା ଶଶୀ ଵିରାଜେତ ସ୍ଵକଲାଭିଃ ସ୍ଵତେଜସା । ତଥା ଵିରାଜତେ ସୋଽପି ସ୍ଵକଲାଭିଃ ସୁମଧ୍ଯମେ
ଯେପରି ଚନ୍ଦ୍ରମା ନିଜ ଆଲୋକ ଓ ରଶ୍ମି ଦ୍ୱାରା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ, ସେପରି ସେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି, ହେ ସୁମଧ୍ୟମେ।
ଵିଦ୍ଯାଭିସ୍ତୁ ମହାପୁଣ୍ଯୈସ୍ତପୋଭିର୍ଯଶସା ତଥା । ରାଜତେ ପରଵୀରଘ୍ନୋ ରିପୁହା ସୁରଵଲ୍ଲଭଃ
ବିଦ୍ୟା, ମହାପୁଣ୍ୟ, ତପସ୍ୟା ଓ କୀର୍ତ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି—ଶତ୍ରୁ ନାଶକ, ଶତ୍ରୁଘାତକ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ।
ହୁଂଡଂ ନିହତ୍ଯ ଦୈତ୍ଯେଂଦ୍ରଂ ତ୍ଵାମେଵଂ ହି ପ୍ରଲପ୍ସ୍ଯତେ । ତ୍ଵଯା ସାର୍ଦ୍ଧଂ ସ୍ତ୍ରିଯା ଚୈଵ ପୃଥିଵ୍ଯାମେକଭୂପତିଃ
ହୁଣ୍ଡ ନାମକ ଦାନବ ରାଜାକୁ ହତ୍ୟା କରି, ସେ ତୁମକୁ ଏପରି କହିବେ: ତୁମେ ଓ ତୁମ ସ୍ତ୍ରୀ ସହିତ ସେ ପୃଥିବୀର ଏକମାତ୍ର ରାଜା ହେବେ।
ଭଵିଷ୍ଯତି ମହାଯୋଗୀ ଯଥା ସ୍ଵର୍ଗେ ତୁ ଵାସଵଃ । ତ୍ଵଂ ତସ୍ମାତ୍ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯସେ ଭଦ୍ରେ ସୁପୁତ୍ରଂ ଵାସଵୋପମମ୍
ସେ ମହାଯୋଗୀ ହେବେ, ଯେପରି ସ୍ୱର୍ଗରେ ଇନ୍ଦ୍ର; ତେଣୁ, ହେ ଭାଗ୍ୟବତୀ, ତୁମେ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ ଏକ ସୁପୁତ୍ର ପାଇବ।
ଯଯାତିଂ ନାମଧର୍ମଜ୍ଞଂ ପ୍ରଜାପାଲନତତ୍ପରମ୍ । ତଥା କନ୍ଯାଶତଂ ଚାପି ରୂପୌଦାର୍ଯଗୁଣାନ୍ଵିତମ୍
ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଏବଂ ପ୍ରଜାର ରକ୍ଷାରେ ନିୟୋଜିତ ଯୟାତି ନାମକ ପୁଅ ଏବଂ ରୂପ, ଉଦାରତା ଓ ଗୁଣରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଏକ ଶତ କନ୍ୟା ତୁମର ଜନ୍ମ ନେବ।
ଯାସାଂ ପୁଣ୍ଯୈର୍ମହାରାଜ ଇଂଦ୍ରଲୋକଂ ପ୍ରଯାସ୍ଯତି । ଇଂଦ୍ରତ୍ଵଂ ଭୋକ୍ଷ୍ଯତେ ଦେଵି ନହୁଷଃ ପୁଣ୍ଯଵିକ୍ରମଃ
ଏହି କନ୍ୟାମାନଙ୍କର ପୁଣ୍ୟରେ, ହେ ମହାରାଜ, ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ; ପୁଣ୍ୟ ଓ ପ୍ରଭାବରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ନହୁଷ ଇନ୍ଦ୍ରତ୍ୱ ଉପଭୋଗ କରିବେ, ହେ ଦେବୀ।
ଯଯାତିର୍ନାମ ଧର୍ମାତ୍ମା ଆତ୍ମଜସ୍ତେ ଭଵିଷ୍ଯତି । ପ୍ରଜାପାଲୋ ମହାରାଜଃ ସର୍ଵଜୀଵଦଯାପରଃ
ଧର୍ମାତ୍ମା ଯୟାତି ନାମକ ପୁଅ ତୁମର ଜନ୍ମ ନେବେ; ସେ ଏକ ମହାରାଜା, ପ୍ରଜାର ରକ୍ଷାକାରୀ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀପ୍ରତି କରୁଣାଶୀଳ ହେବେ।