ନାନାଵୃକ୍ଷୋପଯୁକ୍ତାନି ହରିତାନି ଶୁଭାନି ଚ । କିନ୍ନରାଣାଂ ଗଣୈର୍ଯୁକ୍ତଶ୍ଚାପ୍ସରୋଭିଃ ସମାକୁଲଃ
ସେଠି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଗଛରେ ଢାକା, ସବୁଜ ଓ ଶୁଭ ଜଙ୍ଗଲ ଅଛି, କିନ୍ନର ଦଳ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ଭରିଛନ୍ତି।
ଗଂଧର୍ଵଚାରଣୈଃ ସିଦ୍ଧୈର୍ଦେଵଵୃଂଦୈଃ ସୁଶୋଭିତଃ । ଦିଵ୍ଯଵୃକ୍ଷଵନୋପେତୋ ଦିଵ୍ଯଭାଵୈଃ ସମାକୁଲଃ
ସେଠି ଗନ୍ଧର୍ବ, ଚାରଣ, ସିଦ୍ଧ ଓ ଦେବମାନେ ରହିଛନ୍ତି, ଦିବ୍ୟ ଉଦ୍ୟାନ ଓ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରଭାରେ ଭରିଥିବା ଏହି ସ୍ଥାନ ଅତି ଶୋଭାମୟ।
ଦିଵ୍ଯଗଂଧୈଃ ସୁଶୋଭାଢ୍ଯୈର୍ନାନାରତ୍ନସମନ୍ଵିତଃ । ଶିଲାଭିଃ ସ୍ଫଟିକସ୍ଯାପି ଶୁକ୍ଲାଭିସ୍ତୁ ସୁଶୋଭନଃ
ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଶୋଭାରେ ଭରିଥିବା, ବିଭିନ୍ନ ମଣିମାଣିକ୍ୟ ରହିଥିବା, ଏହି ପର୍ବତ ଧଳା ସ୍ଫଟିକ ପଥରରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ରହିଛି।
ସୂର୍ଯତେଜୋମଯୋ ରାଜଂସ୍ତେଜୋଭିସ୍ତୁ ସମାକୁଲଃ । ଚଂଦନୈଶ୍ଚାରୁଗଂଧୈଶ୍ଚ ବକୁଲୈର୍ନୀଲପୁଷ୍ପକୈଃ
ହେ ରାଜା, ସୂର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରଭାରେ ଏହି ପର୍ବତ ଦୀପ୍ତିମାନ, ତେଜରେ ଭରିଥିବା, ସୁଗନ୍ଧିତ ଚନ୍ଦନ, ବକୁଳ ଓ ନୀଳ ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ।
ନାନାପୁଷ୍ପମଯୈର୍ଵୃକ୍ଷୈଃ ସର୍ଵତ୍ର ସମଲଂକୃତଃ । ପକ୍ଷିଣାଂ ସୁନିନାଦୈଶ୍ଚ ଦିଵ୍ଯାନାଂ ମଧୁରାଯତେ
ସମସ୍ତଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ପୁଷ୍ପରେ ଭରିଥିବା ଗଛମାନେ ରହିଛି, ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ମଧୁର ଡାକରେ ସେଠା ମଧୁରତା ପ୍ରକାଶିତ ହେଉଛି।
ଷଟ୍ପଦାନାଂ ନିନାଦୈଶ୍ଚ ଵୃକ୍ଷୌଘୈର୍ମଧୁରାଯତେ । ରୁତୈଶ୍ଚ କୋକିଲାନାଂ ତୁ ଶୋଭତେ ସ ଵନୋ ଗିରିଃ
ମଧୁମକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଗୁଞ୍ଜନ ଏବଂ ଗଛମାନଙ୍କର ଦଳିରେ ସେଠା ମଧୁରତା ଭରିଯାଇଛି, କୋଇଳୀମାନଙ୍କର ଗୀତରେ ସେ ପାହାଡ଼ ଜଙ୍ଗଲ ଅତି ଶୋଭା ପାଉଛି।
ଗଣକୋଟିସମାକୀର୍ଣଂ ତତ୍ରାସ୍ତି ଶିଵମଂଦିରମ୍ । ଅଂଶୁଭିର୍ଧଵଲଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପୁଣ୍ଯରାଶିଶିଲୋଚ୍ଚଯମ୍
ସେଠାରେ ଅନେକ ଲୋକମାନେ ଭିଡ଼ିଥିବା ଏକ ଶିବ ମନ୍ଦିର ଅଛି, ଯାହା ଧଳା ଆଲୋକରେ ଚମକୁଛି, ପବିତ୍ର ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ଶିଖରରେ ଶୋଭିତ।
ସିଂହୈଶ୍ଚ ଗର୍ଜମାନୈଶ୍ଚ ସୈରିଭୈଃ କୁଂଜରୈସ୍ତତଃ । ଦିଗ୍ଗଜାନାଂ ସୁଘୋଷୈଶ୍ଚ ଶବ୍ଦିତଂ ଚ ସମଂତତଃ
ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ସିଂହମାନଙ୍କର ଗର୍ଜନ, ହାତୀମାନଙ୍କର ଡାକ, ବନ୍ଦର ଏବଂ ଦିଗ୍ଗଜମାନଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗୁଞ୍ଜନରେ ସେଠା ଗୁଞ୍ଜିଉଠିଛି।
ନାନାମୃଗୈଃ ସମାକୀର୍ଣଂ ଶାଖାମୃଗଗଣାକୁଲମ୍ । ମଯୂରକେକାଘୋଷୈଶ୍ଚ ଗୁହାସୁ ଚ ଵିନାଦିତମ୍
ସେଠା ବିଭିନ୍ନ ପଶୁପକ୍ଷୀ, ବନ୍ଦରମାନେ ଦଳେ ଦଳେ ରହିଛନ୍ତି, ଏବଂ ଗୁହାମାନେ ମୟୂରମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ କୁହୁକିରେ ଗୁଞ୍ଜିଉଠିଛି।
କଂଦରୈର୍ଲେପନୈଃ କୂଟୈଃ ସାନୁଭିଶ୍ଚ ଵିରାଜିତମ୍ । ନାନାପ୍ରସ୍ରଵଣୋପେତମୋଷଧୀଭିର୍ଵିରାଜିତମ୍
ଖାଳ, ଢାଳ, ଶିଖର ଏବଂ ଉଚ୍ଚତାରେ ସେଠା ଅତି ଶୋଭା ପାଇଛି, ବିଭିନ୍ନ ଝରଣା ଏବଂ ଔଷଧି ଗଛରେ ଅଲଙ୍କୃତ।
ଦିଵ୍ଯଂ ଦିଵ୍ଯଗୁଣଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପୁଣ୍ଯଧାମ ସମାକୁଲମ୍ । ସେଵିତଂ ପୁଣ୍ଯଲୋକୈଶ୍ଚ ପୁଣ୍ଯରାଶିଂ ମହାଗିରିମ୍
ସେ ମହାପାହାଡ଼ ଦିବ୍ୟ, ଉତ୍ତମ ଗୁଣରେ ଭରିଥିବା, ପବିତ୍ର ଏବଂ ଧର୍ମିକମାନେ ସେବନ କରନ୍ତି, ଏହା ମହାପୁଣ୍ୟର ଭଣ୍ଡାର।
ପୁଲିଂଦଭିଲ୍ଲକୋଲୈଶ୍ଚ ସେଵିତଂ ପର୍ଵତୋତ୍ତମମ୍ । ଵିକଟୈଃ ଶିଖରୈଃ କୋଟୈରଦ୍ରିରାଜଃ ପ୍ରକାଶତେ
ପୁଲିଂଦ, ଭିଲ୍ଲ, କୋଳମାନେ ସେ ପର୍ବତକୁ ସେବନ କରନ୍ତି, ଏବଂ ପାହାଡ଼ର ଅସମ ଶିଖର ଓ ଚୂଡ଼ାରେ ପର୍ବତରାଜ ଚମକୁଛି।
ଅନ୍ଯୈର୍ନାନାଵିଧୈଃ ପୁଣ୍ଯୈଃ କୌତୁକୈର୍ମଂଗଲୈଃ ଶୁଭୈଃ । ଗଂଗୋଦକପ୍ରଵାହୈଶ୍ଚ ମହାଶବ୍ଦଂ ପ୍ରସୁସ୍ରୁଵେ
ଅନେକ ପବିତ୍ର ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଜିନିଷ ଏବଂ ଗଙ୍ଗା ଜଳର ଝରଣାର ଗର୍ଜନରେ ସେଠା ମହାଶବ୍ଦ ହେଉଛି।
ଶଂକରସ୍ଯ ଗୃହଂ ତତ୍ର କୈଲାସଂ ଗତଵାନହମ୍ । ତତ୍ରାଶ୍ଚର୍ଯଂ ମଯା ଦୃଷ୍ଟଂ ଯନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟଂ କଦା ଶ୍ରୁତମ୍
ସେଠାରେ ମୁଁ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଗୃହ କୈଳାସକୁ ପହଞ୍ଚିଲି, ଏଠାରେ ମୁଁ ଏମିତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦେଖିଲି, ଯାହା କେବେ ଦେଖିବି ନାହିଁ, କିମ୍ବା ଶୁଣିବି ନାହିଁ।
ଶ୍ରୂଯତାମଭିଧାସ୍ଯାମି ତାତ ସର୍ଵଂ ମଯୋଦିତମ୍ । ଶିଖରାଦ୍ଗିରିରାଜସ୍ଯ ମେରୋଃ ପୁଣ୍ଯାନ୍ମହୋଦଯାତ୍
ହେ ପ୍ରିୟ, ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ସେଇ ସମସ୍ତ ଦୃଶ୍ୟ କହିବି, ଯାହା ମୁଁ ମେରୁ ପର୍ବତର ପବିତ୍ର ଶିଖରରୁ ଦେଖିଥିଲି।
ହିମକ୍ଷୀରସୁଵର୍ଣସ୍ତୁ ପ୍ରଵାହଃ ପତତେ ଭୁଵି । ଗଂଗାଯାଶ୍ଚ ମହାଭାଗ ରଂହସା ଘୋଷଭୂଷିତଃ
ହିମ, ଦୁଧ ଓ ସୁନାର ଧାରା ଭୂମିକୁ ବହୁଛି, ଏବଂ ମହାପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଗଙ୍ଗା ଉଚ୍ଚ ଶବ୍ଦରେ ବେଗରେ ବହୁଛି।
କୈଲାସସ୍ଯ ଶିରଃ ପ୍ରାପ୍ଯ ତତ୍ର ଵିସ୍ତରତାଂ ଗତଃ । ଦଶଯୋଜନମାନେନ ତତ୍ର ଗଂଗା ହ୍ରଦୋ ମହାନ୍
କୈଳାସର ଶିଖରକୁ ପହଞ୍ଚି ସେଠା ଏହା ବିସ୍ତୃତ ହୋଇଯାଇଛି, ସେଠା ଗଙ୍ଗାର ଏକ ବଡ଼ ହ୍ରଦ ଅଛି, ଯାହା ଦଶ ଯୋଜନ ଚଉଡ଼ା।
ମହାତୋଯେନ ପୁଣ୍ଯେନ ଵିମଲେନ ଵିରାଜତେ । ସର୍ଵତୋଭଦ୍ରତାଂ ପ୍ରାପ୍ତୋ ମହାହଂସୈଃ ପ୍ରଶୋଭତେ
ସେ ହ୍ରଦ ପବିତ୍ର ଏବଂ ନିର୍ମଳ ଜଳରେ ଚମକୁଛି, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଶୁଭ ଏବଂ ବଡ଼ ହଂସମାନେ ଏହାକୁ ଅଲଙ୍କୃତ କରିଛନ୍ତି।
ସାମୋଚ୍ଚାରେଣ ପୁଣ୍ଯେନ ଦିଵ୍ଯେନ ମଧୁରେଣ ଚ । ହଂସାସ୍ତତ୍ର ପ୍ରକୂଜଂତି ସରସ୍ତେନ ଵିରାଜତେ
ସେଠା, ହଂସମାନେ ଦିବ୍ୟ, ମଧୁର ଏବଂ ପବିତ୍ର ସ୍ୱରରେ ଗୀତ ଗାଉଛନ୍ତି, ଏହାର ଡାକରେ ସେ ହ୍ରଦ ଅତି ଶୋଭା ପାଉଛି।
ତସ୍ଯ ତୀରେ ଶିଲାଯାଂ ଵୈ ହିମକନ୍ଯା ମହାମତେ । ଆସୀନା ମୁକ୍ତକେଶାଂତା ରୂପଦ୍ରଵିଣଶାଲିନୀ
ସେ ହ୍ରଦର କୂଳରେ, ଏକ ପାଥର ଉପରେ, ହିମପର୍ବତର କନ୍ୟା ଖୋଲା କେଶରେ, ଅତି ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ ଧନରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ ବସିଥିଲେ।
ଦିଵ୍ଯରୂପସୁସଂପନ୍ନା ସଗୁଣା ଦିଵ୍ଯଲକ୍ଷଣା । ଦିଵ୍ଯାଲଂକାରଭୂଷା ଚ ତସ୍ଯାସ୍ତୀରେ ଵିରାଜତେ
ସେ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଓ ଗୁଣରେ ଭରିଥିଲେ, ଦିବ୍ୟ ଚିହ୍ନ ଓ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ସେ ଏହି କୂଳରେ ଅତି ଚମକୁଥିଲେ।
ନ ଜାନେ ଗିରିରାଜସ୍ଯ ତନଯା ଵା ମହୋଦଧେଃ । ନୋ ଵାସ୍ତି ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପତ୍ନୀ ସା ଵା ସ୍ଵାହା ଭଵିଷ୍ଯତି
ମୁଁ ଜାଣେନି, ସେ ପର୍ବତରାଜଙ୍କର କନ୍ୟା, କିମ୍ବା ମହାସାଗରର ଝିଅ, କିମ୍ବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ପତ୍ନୀ, କିମ୍ବା ସେ ସ୍ୱାହା ନିଜେ।
ଇଂଦ୍ରାଣୀ ଵା ମହାଭାଗା ରୋହିଣୀ ଵା ଭଵିଷ୍ଯତି । ଈଦୃଶୀ ରୂପସଂପତ୍ତିର୍ଯୁଵତୀନାଂ ନ ଦୃଶ୍ଯତେ
ସେ ଯଦି ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ହେଉନ୍ତୁ କିମ୍ବା ରୋହିଣୀ ହେଉନ୍ତୁ, ଏପରି ଯୌବନର ରୂପ ଓ ଗୁଣ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଯୁବତୀ ମଧ୍ୟରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେନାହିଁ।
ଅନ୍ଯାସାଂ ଚ ସୁଦିଵ୍ଯାନାଂ ନାରୀଣାଂ ତାତ ସର୍ଵଥା । ଯାଦୃଶଂ ରୂପସଂଭାଵଂ ଗୁଣଶୀଲଂ ପ୍ରଦୃଶ୍ଯତେ
ଓ ପ୍ରିୟ, ଅନ୍ୟ ଦିବ୍ୟ ନାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ, ଯେପରି ରୂପ, ଗୁଣ ଓ ଚରିତ୍ର ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ, ତାହା ସାଧାରଣ ନୁହେଁ।
ଅପ୍ସରସାଂ କଦା ନାସ୍ତି ତାଦୃଶଂ ରୂପଲକ୍ଷଣମ୍ । ଯାଦୃଶଂ ତୁ ମଯା ଦୃଷ୍ଟଂ ତଦଂଗଂ ଵିଶ୍ଵମୋହନମ୍
ଅପ୍ସରାମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ରୂପ ଓ ଲକ୍ଷଣ କେବେ ନାହାନ୍ତି; ଯେଉଁ ରୂପକୁ ମୁଁ ଦେଖିଛି, ସେ ଶରୀର ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଆକର୍ଷିତ କରେ।
ଶିଲାପଦେ ସମାସୀନା ଦୁଃଖେନାପି ସମାକୁଲା । ରୁଦତେ ସୁସ୍ଵରୈର୍ବାଲା ଅନେକୈଃ ସ୍ଵଜନୈର୍ଵିନା
ଏକ ପଥର ଉପରେ ବସି, ଦୁଃଖରେ ଅତି ବେଦନାଭୋଗ କରୁଥିବା ଏହି ଝିଅ, ନିଜ ଆପନମାନେ ଛାଡ଼ି ଏକା, ମଧୁର ସ୍ୱରରେ କାନ୍ଦୁଛି।
ଅଶ୍ରୂଣି ମୁଂଚମାନା ସା ମୁକ୍ତାଭାନି ବହୂନି ଚ । ନିର୍ମଲାନି ସରସ୍ଯତ୍ର ପତଂତ୍ଯେଵ ମହାମତେ
ସେ ଝିଅ ଅନେକ ନିର୍ମଳ ଓ ମୁକ୍ତା ଭଳି ଅଶ୍ରୁ ଝାଡ଼ୁଛି, ସେଗୁଡ଼ିକ ଏଠାରେ ସରୋବରରେ ପଡ଼ୁଛି, ହେ ମହାମତି।
ବିଂଦଵୋ ମୌକ୍ତିକାଭାସ୍ତେ ନିପତଂତି ମହୋଦକେ । ତେଭ୍ଯୋ ଭଵଂତି ପଦ୍ମାନି ହୃଦ୍ଯାନି ସୁରଭୀଣି ତୁ
ସେ ଅଶ୍ରୁବିନ୍ଦୁଗୁଡ଼ିକ ମୁକ୍ତା ଭଳି ଚମକୁଛି, ଏହି ମହାଜଳରେ ପଡ଼ିବା ସହିତ, ସେଠାରୁ ମନୋହର ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ପଦ୍ମ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଉଛି।
ପଦ୍ମାନି ଜଜ୍ଞିରେ ତେଭ୍ଯୋ ନେତ୍ରାଶ୍ରୁଭ୍ଯୋ ମହାମତେ । ଗଂଗାଂଭସି ତରଂତ୍ଯେଵ ଅସଂଖ୍ଯାତାନି ତାନି ତୁ
ହେ ମହାମତି, ସେ ଅଶ୍ରୁବିନ୍ଦୁଠାରୁ ପଦ୍ମ ଜନ୍ମ ନେଇଛି; ସେମାନେ ଅସଂଖ୍ୟା ଭାବରେ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ଭସୁଛନ୍ତି।
ପତିତାନି ସୁହୃଦ୍ଯାନି ରଂହସା ଯାନି ତାନି ତୁ । ଗଂଗାପ୍ରଵାହମଧ୍ଯେ ତୁ ହଂସଵୃଂଦୈଃ ସୁସେଵିତେ
ସେ ମନୋହର ପଦ୍ମଗୁଡ଼ିକ ତ୍ୱରିତ ଭାବେ ଗଙ୍ଗାର ଧାରା ମଧ୍ୟରେ ଭସୁଛି, ହଂସମାନଙ୍କ ଝୁଣ୍ଡ ତାହାକୁ ଘେରି ରହିଛି।