ଗଦୈର୍ହୀନା ନରାଃ ସର୍ଵେ ଜ୍ଞାନଧ୍ଯାନପରାଯଣାଃ । ଯଜ୍ଞଦାନପରାଃ ସର୍ଵେ ଦଯାଭାଵାଶ୍ଚ ମାନଵାଃ
ସମସ୍ତ ରୋଗମୁକ୍ତ ଲୋକମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଜ୍ଞାନ ଓ ଧ୍ୟାନରେ ଲଗ୍ନ, ଯଜ୍ଞ ଓ ଦାନରେ ନିଷ୍ଠା ରଖନ୍ତି, ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଦୟା ନଥିବା ମାନବ—
ଉପକାରରତାଃ ପୁଣ୍ଯା ଧନ୍ଯାସ୍ତେ କୀର୍ତିଭାଜନାଃ । ସର୍ଵେ ଧର୍ମପରା ଵିପ୍ର ଵିଷ୍ଣୁଧ୍ଯାନପରାଯଣାଃ
ଯେଉଁମାନେ ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ସହାୟତା କରିବାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି, ପୁଣ୍ୟଶୀଳ ଓ ଧନ୍ୟ, କୀର୍ତ୍ତିର ଅଧିକାରୀ, ସମସ୍ତେ ଧର୍ମରେ ଲଗ୍ନ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁ ଧ୍ୟାନରେ ନିଷ୍ଠା ରଖନ୍ତି।
ରାଜ୍ଞା ତେନୋପଦିଷ୍ଟାସ୍ତେ ସଂଜାତା ଵୈଷ୍ଣଵା ଭୁଵି । ଵିଷ୍ଣୁରୁଵାଚ- ଶ୍ରୂଯତାଂ ନୃପଶାର୍ଦୂଲ ଚରିତ୍ରଂ ତସ୍ଯ ଭୂପତେଃ
ସେ ରାଜାଙ୍କର ଉପଦେଶରେ, ସେମାନେ ପୃଥିବୀରେ ବୈଷ୍ଣବ ହେଲେ। ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ— ହେ ରାଜାଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ଭୂପତିଙ୍କର କଥା ଶୁଣ।
ସର୍ଵଧର୍ମପରୋ ନିତ୍ଯଂ ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତଶ୍ଚ ନାହୁଷିଃ । ଅବ୍ଦାନାଂ ତତ୍ର ଲକ୍ଷଂ ହି ତସ୍ଯାପ୍ଯେଵଂ ଗତଂ ଭୁଵି
ସେ ନାହୁଷଙ୍କ ବଂଶଜ ସଦା ସମସ୍ତ ଧର୍ମରେ ଲଗ୍ନ ଓ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ ଥିଲେ; ସେଠାରେ ସେ ଏଭଳି ଭାବରେ ଏକ ଲକ୍ଷ ବର୍ଷ ପୃଥିବୀରେ କାଟିଲେ।
ନୂତନୋ ଦୃଶ୍ଯତେ କାଯଃ ପଂଚଵିଂଶାବ୍ଦିକୋ ଯଥା । ପଂଚଵିଂଶାବ୍ଦିକୋ ଭାତି ରୂପେଣ ଵଯସା ତଦା
ତାଙ୍କ ଶରୀର ଏମିତି ନୂତନ ଦେଖାଯାଏ, ଯେପରି ଚବିଶି ବର୍ଷର ଯୁବକ; ତାଙ୍କ ରୂପ ଓ ବୟସ ଚବିଶି ବର୍ଷର ମତେ ଚମକେ।
ପ୍ରବଲଃ ପ୍ରୌଢିସଂପନ୍ନଃ ପ୍ରସାଦାତ୍ତସ୍ଯ ଚକ୍ରିଣଃ । ମାନୁଷା ଭୁଵମାସ୍ଥାଯ ଯମଂ ନୈଵ ପ୍ରଯାଂତି ତେ
ସେମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପ୍ରଉଢ ହୋଇଥିଲେ, ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କ ଦୟାରେ; ମାନବମାନେ ପୃଥିବୀରେ ବସି, କେବେ ଯମଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ।
ରାଗଦ୍ଵେଷଵିନିର୍ମୁକ୍ତାଃ କ୍ଲେଶପାଶଵିଵର୍ଜିତାଃ । ସୁଖିନୋ ଦାନପୁଣ୍ଯୈଶ୍ଚ ସର୍ଵଧର୍ମପରାଯଣାଃ
ସେମାନେ ରାଗ ଓ ଦ୍ୱେଷରୁ ମୁକ୍ତ, କଷ୍ଟର ବନ୍ଧନରୁ ଦୂର, ଦାନର ପୁଣ୍ୟରେ ସୁଖୀ ଓ ସମସ୍ତ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା।
ଵିସ୍ତାରଂ ତେଜନାଃ ସର୍ଵେ ସଂତତ୍ଯାପି ଗତା ନୃପ । ଯଥା ଦୂର୍ଵାଵଟାଶ୍ଚୈଵ ଵିସ୍ତାରଂ ଯାଂତି ଭୂତଲେ
ହେ ରାଜା, ସେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ତାଙ୍କ ବଂଶରେ ବିସ୍ତାର ପାଇଲେ, ଯେପରି ଦୁର୍ବା ଘାସ ପୃଥିବୀରେ ବିସ୍ତାରିତ ହୁଏ।
ଯଥା ତେ ମାନଵାଃ ସର୍ଵେ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରୈଃ ପ୍ରଵିସ୍ତୃତାଃ । ମୃତ୍ଯୁଦୋଷଵିହୀନାସ୍ତେ ଚିରଂ ଜୀଵଂତି ଵୈ ଜନାଃ
ଯେପରି ସେମାନେ ପୁଅ ଓ ପଉତିରେ ବିସ୍ତାରିତ, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁର ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ଦୀର୍ଘ ଜୀବନ କରନ୍ତି।
ସ୍ଥିରକାଯାଶ୍ଚ ସୁଖିନୋ ଜରାରୋଗଵିଵର୍ଜିତାଃ । ପଂଚଵିଂଶାବ୍ଦିକାଃ ସର୍ଵେ ନରା ଦୃଶ୍ଯଂତି ଭୂତଲେ
ସେମାନଙ୍କ ଶରୀର ଦୃଢ଼, ସେମାନେ ସୁଖୀ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଓ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ; ସମସ୍ତ ପୁରୁଷ ପୃଥିବୀରେ ଚବିଶି ବର୍ଷର ଯୁବକ ଭଳି ଦେଖାଯାନ୍ତି।
ସତ୍ଯାଚାରପରାଃ ସର୍ଵେ ଵିଷ୍ଣୁଧ୍ଯାନପରାଯଣାଃ । ଏଵଂ ସର୍ଵେ ଚ ମର୍ତ୍ଯାସ୍ତେ ପ୍ରସାଦାତ୍ତସ୍ଯ ଚକ୍ରିଣଃ
ସମସ୍ତେ ସତ୍ୟ ଓ ନୀତିରେ ଲଗ୍ନ, ବିଷ୍ଣୁ ଧ୍ୟାନରେ ନିଷ୍ଠା; ଏଭଳି ସମସ୍ତ ମର୍ତ୍ୟମାନେ ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କ ଦୟାରେ ଏମିତି ହୋଇଛନ୍ତି।
ସଂଜାତା ମାନଵାଃ ସର୍ଵେ ଦାନଭୋଗପରାଯଣାଃ । ମୃତୋ ନ ଶ୍ରୂଯତେ ଲୋକେ ମର୍ତ୍ଯଃ କୋପି ନରୋତ୍ତମ
ସମସ୍ତ ମାନବ ଦାନ ଓ ଭୋଗରେ ଲଗ୍ନ; ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ, ପୃଥିବୀରେ କେହି ମରିବା କଥା ଶୁଣାଯାଏ ନାହିଁ।
ଶୋକଂ ନୈଵ ପ୍ରପଶ୍ଯଂତି ଦୋଷଂ ନୈଵ ପ୍ରଯାଂତି ତେ । ଯଦ୍ରୂପଂ ସ୍ଵର୍ଗଲୋକସ୍ଯ ତଦ୍ରୂପଂ ଭୂତଲସ୍ଯ ଚ
ସେମାନେ ଦୁଃଖ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ, କୌଣସି ଦୋଷରେ ପଡ଼ନ୍ତି ନାହିଁ; ଯେପରି ସ୍ୱର୍ଗର ଭାବ, ସେପରି ପୃଥିବୀର ଭାବ।
ସଂଜାତଂ ମାନଵଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରସାଦାତ୍ତସ୍ଯ ଚକ୍ରିଣଃ । ଵିଭ୍ରଷ୍ଟା ଯମଦୂତାସ୍ତେ ଵିଷ୍ଣୁଦୂତୈଶ୍ଚ ତାଡିତାଃ
ହେ ମାନବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହା ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କ ଦୟାରେ ଘଟିଛି; ଯମଦୂତମାନେ ବିଷ୍ଣୁଦୂତମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତାଡ଼ି ଦୂରେ ହଟିଯାଇଛନ୍ତି।
ରୁଦମାନା ଗତାଃ ସର୍ଵେ ଧର୍ମରାଜଂ ପରସ୍ପରମ୍ । ତତ୍ସର୍ଵଂ କଥିତଂ ଦୂତୈଶ୍ଚେଷ୍ଟିତଂ ଭୂପତେସ୍ତୁ ତୈଃ
ସମସ୍ତ ଯମଦୂତ ହାଇଁହାଇଁ କରି ଏକାଠି ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ; ରାଜାଙ୍କ କର୍ମ ସମସ୍ତ ଦୂତମାନେ ଖବର ଦେଲେ।
ଅମୃତ୍ଯୁଭୂତଲଂ ଜାତଂ ଦାନଭୋଗେନ ଭାସ୍କରେ । ନହୁଷସ୍ଯାତ୍ମଜେନାପି କୃତଂ ଦେଵଯଯାତିନା
ଦାନ ଓ ଭୋଗ ଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟ ତଳେ ପୃଥିବୀ ଅମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଗଲା; ନାହୁଷଙ୍କ ପୁଅ ଦେବଯୟାତି ଏହା କରିଥିଲେ।
ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତେନ ପୁଣ୍ଯେନ ସ୍ଵର୍ଗରୂପଂ ପ୍ରଦର୍ଶିତମ୍ । ଏଵମାକର୍ଣିତଂ ସର୍ଵଂ ଧର୍ମରାଜେନ ଵୈ ତଦା
ସେ ପୁଣ୍ୟଶୀଳ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ସ୍ୱର୍ଗ ଭଳି ହୋଇଗଲା; ସେ ସମୟରେ ଧର୍ମରାଜ ସମସ୍ତ କଥା ଶୁଣିଲେ।
ଧର୍ମରାଜସ୍ତଦା ତତ୍ର ଦୂତେଭ୍ଯଃ ଶ୍ରୁତଵିସ୍ତରଃ । ଚିଂତଯାମାସ ସର୍ଵାର୍ଥଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵୈଵଂନୃପଚେଷ୍ଟିତମ୍
ସେତେବେଳେ ଧର୍ମରାଜ ଦୂତମାନଙ୍କ ଠାରୁ ସବୁ ଖବର ଶୁଣି, ରାଜାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଶୁଣି ସମସ୍ତ ଦିଗ ଭାବିଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀପଦ୍ମପୁରାଣେ ଭୂମିଖଂଡେ ଵେନୋପାଖ୍ଯାନେ ମାତାପିତୃତୀର୍ଥଵର୍ଣନେ ଯଯାତିଚରିତ୍ରେ ପଂଚସପ୍ତତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି, ପବିତ୍ର ପଦ୍ମପୁରାଣର ଭୂମିଖଣ୍ଡରେ, ୱେନଙ୍କ କଥାରେ, ମାଆଁ-ବାପାଙ୍କ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ବିବର୍ଣ୍ଣନା ଓ ଯୟାତିଙ୍କ ଚରିତ୍ରରେ, ଏହା ସତପଞ୍ଚାଶିତମ ଅଧ୍ୟାୟ।
ସୁକର୍ମୋଵାଚ- ସୌରିର୍ଦୂତୈସ୍ତଥା ସର୍ଵୈଃ ସହ ସ୍ଵର୍ଗଂ ଜଗାମ ସଃ । ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ତତ୍ର ସହସ୍ରାକ୍ଷଂ ଦେଵଵୃଂଦୈଃ ସମାଵୃତମ୍
ସୁକର୍ମା କହିଲେ— ତାପରେ, ସୌରି ସମସ୍ତ ଦୂତମାନେ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ହଜାର ଆଖିଅଛିଥିବା ଦେବତା, ଦେବମାନେ ଘେରି ରହିଥିଲେ, ସେଉଁଠାରେ ଦେଖିବାକୁ।
ଧର୍ମରାଜଂ ସମାଯାଂତଂ ଦଦର୍ଶ ସୁରରାଟ୍ତଦା । ସମୁତ୍ଥାଯ ତ୍ଵରାଯୁକ୍ତୋ ଦତ୍ଵା ଚାର୍ଘମନୁତ୍ତମମ୍
ସେ ସମୟରେ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜା ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖିଲେ; ସେ ତୁରନ୍ତ ଉଠି, ଉତ୍ତମ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ପପ୍ରଚ୍ଛାଗମନଂ ତସ୍ଯ କଥଯସ୍ଵ ମମାଗ୍ରତଃ । ସମାକର୍ଣ୍ଯ ମହଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ଦେଵରାଜସ୍ଯ ଭାଷିତମ୍
ସେ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, 'ତୁମେ କାହିଁକି ଏଠାକୁ ଆସିଛ?' ମୋ ସାମ୍ନାରେ କହ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜାଙ୍କ ମହାତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ଶୁଣି—
ଧର୍ମରାଜୋଽବ୍ରଵୀତ୍ସର୍ଵଂ ଯଯାତେଶ୍ଚରିତଂ ମହତ୍ । ଧର୍ମରାଜ ଉଵାଚ- ଶ୍ରୂଯତାଂ ଦେଵଦେଵେଶ ଯସ୍ମାଦାଗମନଂ ମମ
ଧର୍ମରାଜ ସମସ୍ତ ଯୟାତିଙ୍କ ମହତ୍ କାହାଣୀ କହିଲେ। ଧର୍ମରାଜ କହିଲେ— 'ଦେବଦେବେଶ, ମୋ ଆସିବାର କାରଣ ଶୁଣ।'
କଥଯାମ୍ଯହମତ୍ରାପି ଯେନାହମାଗତସ୍ତଵ । ନହୁଷସ୍ଯାତ୍ମଜେନାପି ଵୈଷ୍ଣଵେନ ମହାତ୍ମନା
'ମୁଁ ଏଠାରେ କାହିଁକି ଆସିଛି, ସେ କଥା କହିବି— ନହୁଷଙ୍କ ପୁଅ, ମହାତ୍ମା ବୈଷ୍ଣବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା।'
ଵୈଷ୍ଣଵାଶ୍ଚ କୃତା ମର୍ତ୍ଯା ଯେ ଵସଂତି ମହୀତଲେ । ଵୈକୁଂଠସ୍ଯ ସମଂ ରୂପଂ ମର୍ତ୍ଯଲୋକସ୍ଯ ଵୈ କୃତମ୍
'ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁମାନେ ବୈଷ୍ଣବ ହୋଇ ବସୁଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମର୍ତ୍ୟ ଲୋକକୁ ବୈକୁଣ୍ଠ ସମାନ କରିଛନ୍ତି।'
ଅମରା ମାନଵା ଜାତା ଜରାରୋଗଵିଵର୍ଜିତାଃ । ପାପମେଵ ନ କୁର୍ଵଂତି ଅସତ୍ଯଂ ନ ଵଦଂତି ତେ
'ଅମରମାନେ ମାନବ ହୋଇଛନ୍ତି, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଓ ରୋଗ ନାହିଁ; ସେମାନେ ପାପ କରନ୍ତିନାହିଁ, ମିଥ୍ୟା କହନ୍ତିନାହିଁ।'
କାମକ୍ରୋଧଵିହୀନାସ୍ତେ ଲୋଭମୋହଵିଵର୍ଜିତାଃ । ଦାନଶୀଲା ମହାତ୍ମାନଃ ସର୍ଵେ ଧର୍ମପରାଯଣାଃ
'ସେମାନେ କାମ ଓ କ୍ରୋଧ ରହିତ, ଲୋଭ ଓ ମୋହ ରହିତ; ସମସ୍ତେ ଦାନଶୀଳ, ମହାତ୍ମା ଓ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠାବାନ।'
ସର୍ଵଧର୍ମୈଃ ସମର୍ଚଂତି ନାରାଯଣମନାମଯମ୍ । ତେନ ଵୈଷ୍ଣଵଧର୍ମେଣ ମାନଵା ଜଗତୀତଲେ
'ସମସ୍ତ ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ନିର୍ମଳ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପୂଜନ୍ତି। ଏହି ବୈଷ୍ଣବ ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀର ମାନବମାନେ—'
ନିରାମଯା ଵୀତଶୋକାଃ ସର୍ଵେ ଚ ସ୍ଥିରଯୌଵନାଃ । ଦୂର୍ଵା ଵଟା ଯଥା ଦେଵ ଵିସ୍ତାରଂ ଯାଂତି ଭୂତଲେ
'ରୋଗ ଓ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ, ସମସ୍ତେ ଦୀର୍ଘଯୁବାନ; ଦୂର୍ବା ଘାସ ଓ ବଟବୃକ୍ଷ ପରି, ପୃଥିବୀରେ ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇଛନ୍ତି।'
ତଥା ତେ ଵିସ୍ତରଂ ପ୍ରାପ୍ତାଃ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରୈଃ ପ୍ରପୌତ୍ରକୈଃ । ତେଷାଂ ପୁତ୍ରୈଃ ପ୍ରପୌତ୍ରୈଶ୍ଚ ଵଂଶାଦ୍ଵଂଶାଂତରଂ ଗତାଃ
'ଏହିପରି, ସେମାନେ ପୁଅ, ପଉତ୍ର ଓ ପ୍ରପଉତ୍ର ଦ୍ୱାରା ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇଛନ୍ତି; ସେମାନଙ୍କ ପୁଅ ଓ ପ୍ରପଉତ୍ର ଦ୍ୱାରା ବଂଶ ପରମ୍ପରା ଚାଲିଛି।'