ଯାଵଦ୍ଭୂମଂଡଲଂ ସର୍ଵଂ ଯାଵତ୍ତପତି ଭାସ୍କରଃ । ତାଵଦ୍ଧି ମାନଵା ଲୋକାଃ ସର୍ଵେ ଭାଗଵତା ବଭୁଃ
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୃଥିବୀ ଅଛି, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହୁଏ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଭାଗବତ ଭାବରେ ରହିଲେ।
ଵିଷ୍ଣୋର୍ଧ୍ଯାନପ୍ରଭାଵେଣ ପୂଜାସ୍ତୋତ୍ରେଣ ନାମତଃ । ଆଧିଵ୍ଯାଧିଵିହୀନାସ୍ତେ ସଂଜାତା ମାନଵାସ୍ତଦା
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଧ୍ୟାନ, ପୂଜା, ଷ୍ଟୁତି ଓ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣର ଶକ୍ତିରେ, ସେ ସମୟରେ ଲୋକମାନେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଓ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ।
ଵୀତଶୋକାଶ୍ଚ ପୁଣ୍ଯାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ଚୈଵ ତପୋଧନାଃ । ସଂଜାତା ଵୈଷ୍ଣଵା ଵିପ୍ର ପ୍ରସାଦାତ୍ତସ୍ଯ ଚକ୍ରିଣଃ
ଶୋକ ଛାଡି, ପୁଣ୍ୟ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ଧନୀ, ସମସ୍ତେ ବୈଷ୍ଣବ ହେଲେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କର କୃପାରେ।
ଆମଯୈଶ୍ଚ ଵିହୀନାସ୍ତେ ଦୋଷୈରୋଷୈଶ୍ଚ ଵର୍ଜିତାଃ । ସର୍ଵୈଶ୍ଵର୍ଯସମାପନ୍ନାଃ ସର୍ଵରୋଗଵିଵର୍ଜିତାଃ
ରୋଗ, ଦୋଷ ଓ କ୍ରୋଧ ଛାଡି, ସମସ୍ତେ ସମ୍ପଦର ଅଧିକାରୀ ହେଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ।
ପ୍ରସାଦାତ୍ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ସଂଜାତା ମାନଵାସ୍ତଦା । ଅମରାଃ ନିର୍ଜରାଃ ସର୍ଵେ ଧନଧାନ୍ଯସମନ୍ଵିତାଃ
ସେଇ ଦେବତାଙ୍କର କୃପାରେ ସେ ସମୟରେ ମଣିଷମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଅମରମାନେ ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ।
ମର୍ତ୍ଯା ଵିଷ୍ଣୁପ୍ରସାଦେନ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରୈରଲଂକୃତାଃ । ତେଷାମେଵ ମହାଭାଗ ଗୃହଦ୍ଵାରେଷୁ ନିତ୍ଯଦା
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କୃପାରେ ମର୍ତ୍ୟମାନେ ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ସହିତ ଶୋଭିତ ହେଲେ; ହେ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ସେମାନଙ୍କ ଘର ଦ୍ୱାରରେ ସଦା—
କଲ୍ପଦ୍ରୁମାଃ ସୁପୁଣ୍ଯାସ୍ତେ ସର୍ଵକାମଫଲପ୍ରଦାଃ । ସର୍ଵକାମଦୁଘା ଗାଵଃ ସଚିଂତାମଣଯସ୍ତଥା
ପୁଣ୍ୟମୟ କଳ୍ପବୃକ୍ଷମାନେ ଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିଲେ; ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା ଗାଈ ଓ ଚିନ୍ତାମଣି ମଣିମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ସଂତି ତେଷାଂ ଗୃହେ ପୁଣ୍ଯାଃ ସର୍ଵକାମପ୍ରଦାଯକାଃ । ଅମରା ମାନଵା ଜାତାଃ ପୁତ୍ରପୌତ୍ରୈରଲଂକୃତାଃ
ସେମାନଙ୍କ ଘରେ ପୁଣ୍ୟ ଓ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା ବସ୍ତୁ ଥିଲା; ଅମରମାନେ ମଣିଷ ହୋଇ ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ସହିତ ଶୋଭିତ ହେଲେ।
ସର୍ଵଦୋଷଵିହୀନାସ୍ତେ ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚୈଵ ପ୍ରସାଦତଃ । ସର୍ଵସୌଭାଗ୍ଯସଂପନ୍ନାଃ ପୁଣ୍ଯମଂଗଲସଂଯୁତାଃ
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କୃପାରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ; ସମସ୍ତ ଭାଗ୍ୟ ଓ ପୁଣ୍ୟ ମଙ୍ଗଳରେ ଭରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ।
ସୁପୁଣ୍ଯା ଦାନସଂପନ୍ନା ଜ୍ଞାନଧ୍ଯାନପରାଯଣାଃ । ନ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷଂ ନ ଚ ଵ୍ଯାଧିର୍ନାକାଲମରଣଂ ନୃଣାମ୍
ସେମାନେ ବହୁତ ପୁଣ୍ୟବାନ୍, ଦାନରେ ପ୍ରଚୁର, ଜ୍ଞାନ ଓ ଧ୍ୟାନରେ ଲଗ୍ନ ଥିଲେ; ସେଠାରେ କେବେ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ, ରୋଗ କିମ୍ବା ଅକାଳ ମୃତ୍ୟୁ ହେଉନଥିଲା।
ତସ୍ମିଞ୍ଶାସତି ଧର୍ମଜ୍ଞେ ଯଯାତୌ ନୃପତୌ ତଦା । ଵୈଷ୍ଣଵା ମାନଵାଃ ସର୍ଵେ ଵିଷ୍ଣୁଵ୍ରତପରାଯଣାଃ
ଧର୍ମଜ୍ଞ ରାଜା ଯୟାତି ଶାସନ କରୁଥିବାବେଳେ, ସେ ସମୟରେ ସମସ୍ତ ମଣିଷ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଉପବାସ ଓ ବ୍ରତରେ ଲଗ୍ନ ଥିଲେ।
ତଦ୍ଧ୍ଯାନାସ୍ତଦ୍ଗତାଃ ସର୍ଵେ ସଂଜାତା ଭାଵତତ୍ପରାଃ । ତେଷାଂ ଗୃହାଣି ଦିଵ୍ଯାନି ପୁଣ୍ଯାନି ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମ
ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କ ଧ୍ୟାନରେ ଲଗ୍ନ ଓ ଏହି ଭାବରେ ଏକାଗ୍ର ଥିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ଘର ହେଉଥିଲା ଦିବ୍ୟ ଓ ପୁଣ୍ୟମୟ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ।
ପତାକାଭିଃ ସୁଶୁକ୍ଲାଭିଃ ଶଂଖଯୁକ୍ତାନି ତାନି ଵୈ । ଗଦାଂକିତଧ୍ଵଜାଭିଶ୍ଚ ନିତ୍ଯଂ ଚକ୍ରାଂକିତାନି ଚ
ସେଘରମାନେ ଶୁଭ୍ର ପତାକା, ଶଂଖ ଚିହ୍ନ ଓ ଗଦା ଚିହ୍ନ ଥିବା ଧ୍ୱଜ, ଏବଂ ଚକ୍ର ଚିହ୍ନ ସହିତ ସଦା ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲା।
ପଦ୍ମାଂକିତାନି ଭାସଂତେ ଵିମାନପ୍ରତିମାନି ଚ । ଗୃହାଣି ଭିତ୍ତିଭାଗେଷୁ ଚିତ୍ରିତାନି ସୁଚିତ୍ରକୈଃ
ପଦ୍ମ ଚିହ୍ନ ଲାଗିଥିବା ସେଘରମାନେ ଦିବ୍ୟ ମହଲ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା; ଘରର ଦେଉଳି ଭାଗ ସୁନ୍ଦର ଚିତ୍ରରେ ସଜାଯାଇଥିଲା।
ସର୍ଵତ୍ର ଗୃହଦ୍ଵାରେଷୁ ପୁଣ୍ଯସ୍ଥାନେଷୁ ସତ୍ତମାଃ । ଵନାନି ସଂତି ଦିଵ୍ଯାନି ଶାଦ୍ଵଲାନି ଶୁଭାନି ଚ
ସମସ୍ତ ଘର ଦ୍ୱାର ଓ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଦିବ୍ୟ ବନ ଓ ସୁନ୍ଦର ହରିତ ମାଟି ଥିଲା।
ତୁଲସ୍ଯା ଚ ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ତେଷୁ କେଶଵମଂଦିରୈଃ । ଭାସଂତେ ପୁଣ୍ଯଦିଵ୍ଯାନି ଗୃହାଣି ପ୍ରାଣିନାଂ ସଦା
ଏବଂ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କେଶବଙ୍କ ମନ୍ଦିର ଥିବା ସେଘରମାନେ ପବିତ୍ର ତୁଳସୀ ଦ୍ୱାରା ସଦା ଦିବ୍ୟ ଓ ପୁଣ୍ୟମୟ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ସର୍ଵତ୍ର ଵୈଷ୍ଣଵୋ ଭାଵୋ ମଂଗଲୋ ବହୁ ଦୃଶ୍ଯତେ । ଶଂଖଶବ୍ଦାଶ୍ଚ ଭୂଲୋକେ ମିଥଃ ସ୍ଫୋଟରଵୈଃ ସଖେ
ସମସ୍ତଠାରେ ବୈଷ୍ଣବ ଭାବ ଓ ବହୁତ ମଙ୍ଗଳ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଥିଲା; ପୃଥିବୀରେ ଶଂଖ ଧ୍ୱନି ଏକାଉଁଠି ଅନ୍ୟଉଁଠି ଗୁଞ୍ଜି ଉଠୁଥିଲା, ହେ ବନ୍ଧୁ।
ଶ୍ରୂଯଂତେ ତତ୍ର ଵିପ୍ରେଂଦ୍ର ଦୋଷପାପଵିନାଶକାଃ । ଶଂଖସ୍ଵସ୍ତିକପଦ୍ମାନି ଗୃହଦ୍ଵାରେଷୁ ଭିତ୍ତିଷୁ
ସେଠାରେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୋଷ ଓ ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା ଧ୍ୱନି ଶୁଣାଯାଉଥିଲା; ଶଂଖ, ସ୍ୱସ୍ତିକ ଓ ପଦ୍ମ ଚିହ୍ନ ଘର ଦ୍ୱାର ଓ ଦେଉଳିରେ ଥିଲା।
ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ୍ଯା ଚ ନାରୀଭିର୍ଲିଖିତାନି ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ । ଗୀତରାଗସୁଵର୍ଣୈଶ୍ଚ ମୂର୍ଚ୍ଛନା ତାନସୁସ୍ଵରୈଃ
ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତିରେ ଲଗ୍ନ ଜନନୀମାନେ ଏହି ଚିହ୍ନଗୁଡ଼ିକୁ ଅଙ୍କିଥିଲେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ; ସୁର ତାନ, ଗୀତ ଓ ସୁନ୍ଦର ସ୍ୱରରେ ଏହି ଚିତ୍ର ହେଉଥିଲା।
ଗାଯଂତି କେଶଵଂ ଲୋକା ଵିଷ୍ଣୁଧ୍ଯାନପରାଯଣାଃ
ମଣିଷମାନେ ବିଷ୍ଣୁ ଧ୍ୟାନରେ ଲଗ୍ନ ହୋଇ କେଶବଙ୍କ ଗୁଣଗାନ କରୁଥିଲେ।
ହରିଂ ମୁରାରିଂ ପ୍ରଵଦଂତି କେଶଵଂ ପ୍ରୀତ୍ଯା ଜିତଂ ମାଧଵମେଵ ଚାନ୍ଯେ । ଶ୍ରୀନାରସିଂହଂ କମଲେକ୍ଷଣଂ ତଂ ଗୋଵିଂଦମେକଂ କମଲାପତିଂ ଚ
ସେମାନେ ପ୍ରେମରେ ହରି, ମୁରାରି, କେଶବ, ଜିତ ମାଧବଙ୍କୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରୁଥିଲେ; ଅନ୍ୟେମାନେ ଶ୍ରୀନୃସିଂହ, କମଳନୟନ, ଗୋବିନ୍ଦ, ଏକମାତ୍ର କମଳାପତିଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରୁଥିଲେ।
କୃଷ୍ଣଂ ଶରଣ୍ଯଂ ଶରଣଂ ଜପଂତି ରାମଂ ଚ ଜପ୍ଯୈଃ ପରିପୂଜଯଂତି । ଦଂଡପ୍ରଣାମୈଃ ପ୍ରଣମଂତି ଵିଷ୍ଣୁଂ ତଦ୍ଧ୍ଯାନଯୁକ୍ତାଃ ପରଵୈଷ୍ଣଵାସ୍ତେ
ସେମାନେ ଶରଣ୍ୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନାମ ଜପ କରୁଥିଲେ, ରାମଙ୍କୁ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରୁଥିଲେ; ଦଣ୍ଡ ନମସ୍କାର କରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରୁଥିଲେ, ଧ୍ୟାନରେ ଏକାଗ୍ର ଏହି ସମସ୍ତେ ଉତ୍ତମ ବୈଷ୍ଣବ।
ଇତି ଶ୍ରୀପଦ୍ମପୁରାଣେ ଭୂମିଖଂଡେ ଵେନୋପାଖ୍ଯାନେ ମାତାପିତୃତୀର୍ଥଵର୍ଣନେ ଯଯାତିଚରିତ୍ରେ ଚତୁଃସପ୍ତତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏହିପରି ଶ୍ରୀପଦ୍ମପୁରାଣର ଭୂମିଖଣ୍ଡରେ ବେନଙ୍କ କଥା, ମାତାପିତା ତୀର୍ଥର ବର୍ଣ୍ଣନା ଏବଂ ଯୟାତିଙ୍କ ଚରିତ୍ର ବିଷୟରେ ଚଉହଠିଏ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ସୁକର୍ମୋଵାଚ- ଵିଷ୍ଣୁଂ କୃଷ୍ଣଂ ହରିଂ ରାମଂ ମୁକୁଂଦଂ ମଧୁସୂଦନମ୍ । ନାରାଯଣଂ ଵିଷ୍ଣୁରୂପଂ ନାରସିଂହଂ ତମଚ୍ଯୁତମ୍
ସୁକର୍ମା କହିଲେ— ବିଷ୍ଣୁ, କୃଷ୍ଣ, ହରି, ରାମ, ମୁକୁନ୍ଦ, ମଧୁସୂଦନ, ନାରାୟଣ, ବିଷ୍ଣୁର ରୂପ, ନରସିଂହ, ସେ ଅଚ୍ୟୁତ—
କେଶଵଂ ପଦ୍ମନାଭଂ ଚ ଵାସୁଦେଵଂ ଚ ଵାମନମ୍ । ଵାରାହଂ କମଠଂ ମତ୍ସ୍ଯଂ ହୃଷୀକେଶଂ ସୁରାଧିପମ୍
କେଶବ, ପଦ୍ମନାଭ, ବାସୁଦେବ, ବାମନ, ବରାହ, କଚ୍ଛପ, ମାଛ, ହୃଷୀକେଶ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ—
ଵିଶ୍ଵେଶଂ ଵିଶ୍ଵରୂପଂ ଚ ଅନଂତମନଘଂ ଶୁଚିମ୍ । ପୁରୁଷଂ ପୁଷ୍କରାକ୍ଷଂ ଚ ଶ୍ରୀଧରଂ ଶ୍ରୀପତିଂ ହରିମ୍
ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱର, ବିଶ୍ୱରୂପ, ଅନନ୍ତ, ନିର୍ମଳ, ପବିତ୍ର, ପୁରୁଷ, ପଦ୍ମନେତ୍ର, ଶ୍ରୀଧର, ଶ୍ରୀପତି, ହରି—
ଶ୍ରୀନିଵାସଂ ପୀତଵାସଂ ମାଧଵଂ ମୋକ୍ଷଦଂ ପ୍ରଭୁମ୍ । ଇତ୍ଯେଵଂ ହି ସମୁଚ୍ଚାରଂ ନାମଭିର୍ମାନଵାଃ ସଦା
ଶ୍ରୀନିବାସ, ପିତାମ୍ବରଧାରୀ, ମାଧବ, ମୋକ୍ଷଦାତା, ପ୍ରଭୁ— ଏହିପରି ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ଲୋକମାନେ ସଦା ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି।
ପ୍ରକୁର୍ଵଂତି ନରାଃ ସର୍ଵେ ବାଲଵୃଦ୍ଧାଃ କୁମାରିକାଃ । ସ୍ତ୍ରିଯୋ ହରିଂ ସୁଗାଯଂତି ଗୃହକର୍ମରତାଃ ସଦା
ସମସ୍ତ ଲୋକ— ଶିଶୁ, ବୃଦ୍ଧ, କୁମାରୀ, ଜଣେ ଜଣେ ନାରୀ— ସେମାନେ ଘରକାମରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସଦା ହରିଙ୍କ ଗୁଣଗାନ କରନ୍ତି।
ଆସନେ ଶଯନେ ଯାନେ ଧ୍ଯାନେ ଵଚସି ମାଧଵମ୍ । କ୍ରୀଡମାନାସ୍ତଥା ବାଲା ଗୋଵିଂଦଂ ପ୍ରଣମଂତି ତେ
ବସିବା, ଶୋଇବା, ଯାତ୍ରା, ଧ୍ୟାନ କିମ୍ବା କଥାବାର୍ତ୍ତା କରିବାବେଳେ ସେମାନେ ମାଧବଙ୍କୁ ମନେପକାନ୍ତି; ଖେଳୁଥିବା ଶିଶୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରନ୍ତି।
ଦିଵାରାତ୍ରୌ ସୁମଧୁରଂ ବ୍ରୁଵଂତି ହରିନାମ ଚ । ଵିଷ୍ଣୂଚ୍ଚାରୋ ହି ସର୍ଵତ୍ର ଶ୍ରୂଯତେ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମ
ଦିନ ରାତି ସେମାନେ ମଧୁର ହରିନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି; ସମସ୍ତଠାରେ, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନାମ ଶୁଣାଯାଏ।