ଏଵଂ ସାଧଯତେ ଧର୍ମଂ ପାଲଯେଚ୍ଚ ପୁନଃପୁନଃ । ପୁତ୍ରସ୍ଯ ଜାତକର୍ମାଦି କର୍ମାଣି ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମଃ
ଏଭଳି ଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରି, ପୁନଃପୁନଃ ନିୟମ ରକ୍ଷା କରି, ପୁଅର ଜନ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ଵିଵାହଂ କାରଯାମାସ ହର୍ଷେଣ ମହତା କିଲ । ପୁତ୍ରସ୍ଯ ପୁତ୍ରାଃ ସଂଜାତାଃ ସଗୁଣା ଲକ୍ଷଣାନ୍ଵିତାଃ
ବଡ଼ ଆନନ୍ଦରେ ସେ ପୁଅର ବିବାହ କରାଇଥିଲେ, ପୁଅର ପୁଅ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ, ସେମାନେ ଗୁଣ ଓ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ।
ସତ୍ଯଧର୍ମତପୋପେତା ଦାନଧର୍ମରତାଃ ସଦା । ସ ତେଷାଂ ପୁଣ୍ଯକର୍ମାଣି ସୋମଶର୍ମା ଚକାର ହ
ସେମାନେ ସତ୍ୟ, ଧର୍ମ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ନିରତ ଥିଲେ, ସଦା ଦାନ ଓ ଧର୍ମରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉଥିଲେ; ସୋମଶର୍ମା ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ପୌତ୍ରାଣାଂ ତୁ ମହାଭାଗସ୍ତେଷାଂ ସୁଖେନ ମୋଦତେ । ସର୍ଵଂ ସୌଖ୍ଯଂ ଚ ସଂଭୁଜ୍ଯ ଜରାରୋଗଵିଵର୍ଜିତଃ
ସେ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ପୁତ୍ରପୁତିରେ ସହ ଶୁଭ ଜୀବନ ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ, ସମସ୍ତ ସୁଖ ଉପଭୋଗ କରି, ବୃଦ୍ଧା ଓ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ଥିଲେ।
ପଂଚଵିଂଶାବ୍ଦିକୋ ଯଦ୍ଵତ୍ତଦ୍ଵତ୍କାଯଂ ତୁ ତସ୍ଯ ହି । ସୂର୍ଯତେଜଃ ପ୍ରତୀକାଶଃ ସୋମଶର୍ମା ମହାମତିଃ
ପଚିଶ ବର୍ଷର ଯୁବକ ପରି ତାଙ୍କ ଶରୀର ଥିଲା; ସୋମଶର୍ମା, ମହାବୁଦ୍ଧି, ସୂର୍ଯ୍ୟର ତେଜରେ ଚମକୁଥିଲେ।
ସା ଚାପି ଶୁଶୁଭେ ଦେଵୀ ସୁମନା ପୁଣ୍ଯମଂଗଲୈଃ । ପୁତ୍ରପୌତ୍ରୈର୍ମହାଭାଗା ଦାନଵ୍ରତୈଶ୍ଚ ସଂଯମୈଃ
ସେ ଦେବୀ ମଧ୍ୟ ଶୁଭ ଗୁଣ ଓ ମଙ୍ଗଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପୁଅ ଓ ପୁତିରେ ସହ, ଦାନ, ବ୍ରତ ଓ ସଂୟମରେ ନିରତ ଥିଲେ।
ଅତିଭାତି ଵିଶାଲାକ୍ଷୀ ପୁଣ୍ଯୈଃ ପତିଵ୍ରତାଦିଭିଃ । ତାରୁଣ୍ଯେନ ସମାଯୁକ୍ତା ଯଥା ଷୋଡଶଵାର୍ଷିକୀ
ବିଶାଳ ଚକ୍ଷୁ ଦେବୀ ତାଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ ଓ ପତିବ୍ରତା ଗୁଣରେ ଅତି ଚମକୁଥିଲେ, ତାରୁଣ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଯେପରି ଷୋଡଶ ବର୍ଷର ଯୁବତୀ।
ମୋଦମାନୌ ମହାତ୍ମାନୌ ଦଂପତୀ ଚାରୁମଂଗଲୌ । ହର୍ଷେଣ ଚ ସମାଯୁକ୍ତୌ ପୁଣ୍ଯାତ୍ମାନୌ ମହୋଦଯୌ
ମହାତ୍ମା ଦମ୍ପତି ଶୁଭ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ, ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପୁଣ୍ୟ ଓ ମହାସମୃଦ୍ଧିରେ ଅନନ୍ଦ ଭରିଥିଲେ।
ଏଵଂ ତଯୋସ୍ତୁ ଵୃତ୍ତାଂତଂ ପୁଣ୍ଯାଚାରସମନ୍ଵିତମ୍ । ସୁଵ୍ରତସ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଵ୍ରତଚର୍ଯାଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଏଭଳି ସେମାନଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ ଆଚରଣର କଥା ଏବଂ ସୁବ୍ରତଙ୍କର ବ୍ରତ ଚର୍ଯ୍ୟା ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ମୁଁ ଏବେ ଆପଣଙ୍କୁ କହିବି।
ଯଥା ତେନ ସମାରାଧ୍ଯ ନାରାଯଣମନାମଯମ୍
ସେ କିପରି ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନିର୍ମଳ ଭାବରେ ପୂଜା କରିଥିଲେ—
ସୂତ ଉଵାଚ- ଏକଦା ଵ୍ଯାସ ଦେଵୋଽସୌ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଜଗତଃ ପତିମ୍ । ସୁଵ୍ରତାଖ୍ଯାନକଂ ସର୍ଵଂ ପପ୍ରଚ୍ଛାତୀଵ ଵିସ୍ମିତଃ
ସୂତ କହିଲେ— ଏକଦିନ ବ୍ୟାସ ଦେବ ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ, ସୁବ୍ରତଙ୍କର ସମସ୍ତ କଥା ବ୍ରହ୍ମା, ଜଗତର ନାଥଙ୍କୁ ପଚାରିଥିଲେ।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ- ଲୋକାତ୍ମଁଲ୍ଲୋକଵିନ୍ଯାସ ଦେଵଦେଵ ମହାପ୍ରଭୋ । ସୁଵ୍ରତସ୍ଯାଥ ଚରିତଂ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମି ସାଂପ୍ରତମ୍
ବ୍ୟାସ କହିଲେ— ହେ ଲୋକର ଆତ୍ମା, ଲୋକର ବ୍ୟବସ୍ଥାପକ, ଦେବଦେବ ମହାପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ଏବେ ସୁବ୍ରତଙ୍କର କଥା ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ।
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ- ପାରାଶର୍ଯମହାଭାଗ ଶ୍ରୂଯତାଂ ପୁଣ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍ । ସୁଵ୍ରତସ୍ଯ ସୁଵିପ୍ରସ୍ଯ ତପଶ୍ଚର୍ଯାସମନ୍ଵିତମ୍
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ— ହେ ପାରାଶର ପୁତ୍ର, ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁଣ୍ୟ ଏବଂ ସୁବ୍ରତ ନାମକ ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଭରିତ କଥା ଶୁଣ।
ସୁଵ୍ରତୋ ନାମ ମେଧାଵୀ ବାଲ୍ଯାଦପି ସ ଚିଂତଯନ୍ । ଗର୍ଭେ ନାରାଯଣଂ ଦେଵଂ ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ସୁବ୍ରତ ନାମକ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଥିଲେ, ଶିଶୁ କାଳରୁ ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲେ, ଗର୍ଭରେ ଥିବାବେଳେ ନାରାୟଣ ଦେବ, ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲେ।
ସ ପୂର୍ଵକର୍ମାଭ୍ଯାସେନ ହରେର୍ଧ୍ଯାନଂ ଗତସ୍ତଦା । ଶଂଖଚକ୍ରଧରଂ ଦେଵଂ ପଦ୍ମନାଭଂ ସୁପୁଣ୍ଯଦମ୍
ପୂର୍ବ କର୍ମର ଫଳରେ, ସେ ହରିଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା; ଶଙ୍ଖ ଓ ଚକ୍ର ଧାରଣ କରୁଥିବା, ପଦ୍ମନାଭ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲା, ଯିଏ ଉତ୍ତମ ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଧ୍ଯାଯତେ ଚିଂତଯେତ୍ସୋ ହି ଗୀତେ ଜ୍ଞାନେ ପ୍ରପାଠନେ । ଏଵଂ ଦେଵଂ ହରିଂ ଧ୍ଯାଯନ୍ସଦୈଵ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମଃ
ସେ ଗୀତ ଗାଇବା, ଜ୍ଞାନ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବା, ପାଠ କରିବା—ଏହି ସବୁରେ ଚିନ୍ତା କରେ, ଧ୍ୟାନ କରେ; ଏପରି ଭାବରେ, ଦ୍ବିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ସଦା ଦେବତା ହରିଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରେ।
କ୍ରୀଡତ୍ଯେଵଂ ସଦା ଡିଂଭୈଃ ସାର୍ଦ୍ଧଂ ଚ ବାଲକୋତ୍ତମଃ । ବାଲକାନାଂ ସ୍ଵକଂ ନାମ ହରେଶ୍ଚୈଵ ମହାତ୍ମନଃ
ଏପରି ଭାବରେ, ଉତ୍ତମ ଶିଶୁ ସଦା ଅନ୍ୟ ଶିଶୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଖେଳେ; ନିଜ ନାମ ଓ ହରିଙ୍କ ନାମ ଦୁଇଟି ଉପଯୋଗ କରେ।
ଚକାର ସ ହି ମେଧାଵୀ ପୁଣ୍ଯାତ୍ମା ପୁଣ୍ଯଵତ୍ସଲଃ । ସମାହ୍ଵଯତି ଵୈ ମିତ୍ରଂ ହରେର୍ନାମ୍ନା ମହାମତିଃ
ସେ ଜଣେ ମେଧାବୀ, ପୁଣ୍ୟାତ୍ମା, ପୁଣ୍ୟକୁ ପ୍ରେମ କରୁଥିବା ଶିଶୁ, ମିତ୍ରଙ୍କୁ ହରିଙ୍କ ନାମରେ ଡାକିଥିଲେ।
ଭୋଭୋଃ କେଶଵ ଏହ୍ଯେହି ଏହି ମାଧଵଚକ୍ରଧୃକ୍ । କ୍ରୀଡସ୍ଵ ଚ ମଯା ସାର୍ଧଂ ତ୍ଵମେଵ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ
“ଭୋ ଭୋ କେଶବ, ଆସ, ଆସ! ଆସ ମାଧବ, ଚକ୍ରଧାରୀ! ମୋ ସହିତ ଖେଳ, ତୁମେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ!”
ସମମେଵଂ ପ୍ରଗଂତଵ୍ଯମାଵାଭ୍ଯାଂ ମଧୁସୂଦନ । ଏଵମେଵ ସମାହ୍ଵାନଂ ନାମଭିଶ୍ଚ ହରେର୍ଦ୍ଵିଜଃ
“ମଧୁସୂଦନ, ଆମେ ଦୁଇଜଣେ ସହିତେ ଚଳିବା!” ଏପରି ଭାବରେ, ଦ୍ବିଜ ହରିଙ୍କ ନାମରେ ମିତ୍ରକୁ ଡାକିଥିଲେ।
କ୍ରୀଡନେ ପଠନେ ହାସ୍ଯେ ଶଯନେ ଗୀତପ୍ରେକ୍ଷଣେ । ଯାନେ ଚ ହ୍ଯାସନେ ଧ୍ଯାନେ ମଂତ୍ରେ ଜ୍ଞାନେ ସୁକର୍ମସୁ
ଖେଳିବା, ପାଠ କରିବା, ହସିବା, ଶୋଇବା, ଗୀତ ଦେଖିବା, ଯାତ୍ରା କରିବା, ବସିବା, ଧ୍ୟାନ କରିବା, ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ, ଜ୍ଞାନ ଅଧ୍ୟୟନ, ଉତ୍ତମ କାମ କରିବା—
ପଶ୍ଯତ୍ଯେଵଂ ଵଦତ୍ଯେଵଂ ଜଗନ୍ନାଥଂ ଜନାର୍ଦନମ୍ । ସ ଧ୍ଯାଯତେ ତମେକଂ ହି ଵିଶ୍ଵନାଥଂ ମହେଶ୍ଵରମ୍
ଏପରି ଭାବରେ, ସେ ଜଗନ୍ନାଥ, ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ଦେଖେ, କଥା କରେ; ସେ ଏକମାତ୍ର ବିଶ୍ୱନାଥ, ମହେଶ୍ବରଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରେ।
ତୃଣେ କାଷ୍ଠେ ଚ ପାଷାଣେ ଶୁଷ୍କେ ସାର୍ଦ୍ରେ ହି କେଶଵମ୍ । ପଶ୍ଯତ୍ଯେଵଂ ସ ଧର୍ମାତ୍ମା ଗୋଵିଂଦଂ କମଲେକ୍ଷଣମ୍
ତୃଣ, କାଠ, ପାଷାଣ, ଶୁଷ୍କ କିମ୍ବା ଆର୍ଦ୍ର—ସେ ଧର୍ମାତ୍ମା ସେଥିରେ କେଶବ, ଗୋବିନ୍ଦ, କମଳେକ୍ଷଣଙ୍କୁ ଦେଖେ।
ଆକାଶେ ଭୂମିମଧ୍ଯେ ତୁ ପର୍ଵତେଷୁ ଵନେଷୁ ଚ । ଜଲେ ସ୍ଥଲେ ଚ ପାଷାଣେ ଜୀଵେଷ୍ଵେଵ ମହାମତିଃ
ଆକାଶ, ଭୂମି, ପାହାଡ଼, ଜଙ୍ଗଲ, ଜଳ, ସ୍ଥଳ, ପାଷାଣ, ଜୀବମାନେ—ଏସବୁରେ ମହାମତି ତାଙ୍କୁ ଦେଖେ।
ନୃସିଂହଂ ପଶ୍ଯତେ ଵିପ୍ରଃ ସୁଵ୍ରତଃ ସୁମନାସୁତଃ । ବାଲକ୍ରୀଡାଂ ସମାସାଦ୍ଯ ରମତ୍ଯେଵଂ ଦିନେଦିନେ
ସୁବ୍ରତ, ସୁମନାସୁତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନୃସିଂହଙ୍କୁ ଦେଖେ; ଶିଶୁମାନଙ୍କ ଖେଳରେ ଯୋଗ ଦେଇ, ପ୍ରତିଦିନ ଏପରି ଭାବରେ ଆନନ୍ଦ କରେ।
ଗୀତୈଶ୍ଚ ଗାଯତେ କୃଷ୍ଣଂ ସୁରାଗୈର୍ମଧୁରାକ୍ଷରୈଃ । ତାଲୈର୍ଲଯସମାଯୁକ୍ତୈଃ ସୁସ୍ଵରୈର୍ମୂର୍ଚ୍ଛନାନ୍ଵିତୈଃ
ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଗୀତରେ ଗାଇଥାନ୍ତି, ମଧୁର ଶବ୍ଦ, ଭାବରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ତାଳ ଓ ଲୟ ସହିତ, ସୁସ୍ୱର ଓ ମୂର୍ଚ୍ଛନା ଭରିଥିବା।
ସୁଵ୍ରତ ଉଵାଚ- ଧ୍ଯାଯଂତି ଵେଦଵିଦୁଷଃ ସତତଂ ସୁରାରିଂ ଯସ୍ଯାଂଗମଧ୍ଯେ ସକଲଂ ହି ଵିଶ୍ଵମ୍ । ଯୋଗେଶ୍ଵରଂ ସକଲପାପଵିନାଶନଂ ଚ ଵ୍ରଜାମି ଶରଣଂ ମଧୁସୂଦନସ୍ଯ
ସୁବ୍ରତ କହିଲେ—ବେଦ ଜଣା ଲୋକମାନେ ସଦା ଦେବତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କ ଦେହରେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଅଛି। ମୁଁ ଯୋଗର ନାଥ, ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା ମଧୁସୂଦନଙ୍କ ଶରଣ ନେଉଛି।
ଲୋକେଷୁ ଯୋ ହି ସକଲେଷ୍ଵନୁଵର୍ତତେ ଯୋ ଲୋକାଶ୍ଚ ଯସ୍ମିନ୍ନିଵସଂତି ସର୍ଵେ । ଦୋଷୈର୍ଵିହୀନମଖିଲୈଃ ପରମେଶ୍ଵରଂ ତଂ ତସ୍ଯୈଵ ପାଦଯୁଗଲଂ ସତତଂ ନମାମି
ଯିଏ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ବ୍ୟାପିଛନ୍ତି, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଯାହାରେ ବସିଛନ୍ତି; ଯିଏ ସମସ୍ତ ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତ, ପରମେଶ୍ବର—ତାଙ୍କର ଚରଣ ଦୁଇଟିକୁ ମୁଁ ସଦା ନମସ୍କାର କରେ।
ନାରାଯଣଂ ଗୁଣନିଧାନମନଂତଵୀର୍ଯଂ ଵେଦାଂତଶୁଦ୍ଧମତଯଃ ପ୍ରପଠଂତି ନିତ୍ଯମ୍ । ସଂସାରସାଗରମନଂତମଗାଧଦୁର୍ଗମୁତ୍ତାରଣାର୍ଥମଖିଲଂ ଶରଣଂ ପ୍ରପଦ୍ଯେ
ଶୁଦ୍ଧ ମନ ଥିବା ଲୋକମାନେ ସଦା ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଗୁଣର ଧାମ, ଅନନ୍ତ ଶକ୍ତି, ବେଦର ଶୁଦ୍ଧ ସ୍ୱରୂପ ଭାବରେ ପାଠ କରନ୍ତି। ସଂସାରର ଅନନ୍ତ, ଅଗାଧ, ଦୁର୍ଗମ ସାଗରକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପାଇଁ, ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶରଣ ନେଉଛି।
ଯୋଗୀଂଦ୍ର ମାନସସରୋଵରରାଜହଂସଂ ଶୁଦ୍ଧଂ ପ୍ରଭାଵମଖିଲଂ ସତତଂ ହି ଯସ୍ଯ । ତସ୍ଯୈଵ ପାଦଯୁଗଲଂ ଵିମଲଂ ଵିଶାଲଂ ଦୀନସ୍ଯ ମେଽସୁରରିପୋ କୁରୁ ତସ୍ଯ ରକ୍ଷାମ୍
ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ମନର ହ୍ରଦର ରାଜହଂସ, ସଦା ଶୁଦ୍ଧ ଏବଂ ସମସ୍ତ ପ୍ରଭାବ ଯାହାର; ଦେବତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁ, ମୋ ଦୁଃଖୀ ଜୀବନକୁ ତୁମର ଶୁଦ୍ଧ, ବିଶାଳ ଚରଣ ଦୁଇଟିର ରକ୍ଷା ଯୋଗ୍ୟ କର।