ଉତ୍ପତ୍ତିପ୍ରଲଯୌ ଦେଵ ତ୍ଵମେକୋ ଭୁଵନେଶ୍ଵରଃ। ତ୍ଵଦୃତେ ସର୍ଵଲୋକାନାଂ ଦିନୈକଂ ନାସ୍ତି ଜୀଵନମ୍
ହେ ଦେବ, ତୁମେ ଏକା ଜଗତର ମାଳିକ, ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ପ୍ରଳୟ; ତୁମ ବିନା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଦିନ ମଧ୍ୟ ଜୀବନ ନାହିଁ।
ପ୍ରଭୁସ୍ତ୍ଵଂ ସର୍ଵଲୋକାନାଂ ତ୍ରାତା ଗୋପ୍ତା ପିତା ପ୍ରସୂଃ। ଚରାଚରାଣାଂ ସର୍ଵେଷାଂ ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦାଦ୍ଧୃତଂ ଜଗତ୍
ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ପ୍ରଭୁ, ରକ୍ଷକ, ପିତା ଓ ଉତ୍ପାଦକ; ତୁମ କୃପାରେ ଚରାଚର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଜଗତ ଧାରିତ।
ଦେଵେଷୁ ତ୍ଵତ୍ସମୋ ନାସ୍ତି ଭଗଵଂସ୍ତ୍ଵଖିଲେଷୁ ଚ। ସର୍ଵତ୍ର ତେଽସ୍ତି ସଦ୍ଭାଵସ୍ତ୍ଵଯୈଵ ଧାରିତଂ ଜଗତ୍
ହେ ଭଗବନ୍, ଦେବମାନେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସିଠାରେ ତୁମ ସମାନ କେହି ନାହିଁ; ସମସ୍ତଠାରେ ତୁମ ଏକା ଏକା ସତ୍ତା ରହିଛି, ତୁମେ ଏକା ଜଗତକୁ ଧାରିଛ।
ରୂପଗଂଧାଦିକାରୀ ତ୍ଵଂ ରସାନାଂ ସ୍ଵାଦୁତା ତ୍ଵଯା। ଏଵଂ ଵିଶ୍ଵେଶ୍ଵରଃ ସୂରୋ ନିଖିଲସ୍ଥିତିକାରକଃ
ତୁମେ ରୂପ, ଗନ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟର ମାଳିକ; ରସର ମଧୁରତା ତୁମଠାରୁ; ଏଭଳି, ହେ ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତିତ୍ୱର କାରଣ।
ତୀର୍ଥାନାଂ ପୁଣ୍ଯକ୍ଷେତ୍ରାଣାଂ ମଖାନାଂ ଜଗତଃ ପ୍ରଭୋ। ତ୍ଵମେକଃ ପ୍ରଯତୋ ହେତୁସ୍ସର୍ଵସାକ୍ଷୀ ଗୁଣାକରଃ
ପବିତ୍ର ଜଳ, ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ର ଓ ଯଜ୍ଞମାନେ, ହେ ଜଗତର ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ଏକା ପ୍ରଧାନ କାରଣ, ସମସ୍ତର ସାକ୍ଷୀ ଓ ଗୁଣର ଭଣ୍ଡାର।
ସର୍ଵଜ୍ଞଃ ସର୍ଵକର୍ତା ଚ ହର୍ତା ପାତା ସଦୋତ୍ସୁକଃ। ଧ୍ଵାଂତପଂକାମଯଘ୍ନଶ୍ଚ ଦାରିଦ୍ର୍ଯଦୁଃଖନାଶନଃ
ତୁମେ ସବୁଜଣା, ସବୁ କାର୍ଯ୍ୟକର୍ତା, ନାଶକ, ରକ୍ଷକ, ସଦା ଉତ୍ସୁକ; ଅନ୍ଧାର ଦୁଃଖର ନାଶକ, ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ଦୁଃଖର ଦୂରକର୍ତା।
ପ୍ରେତ୍ଯେହ ଚ ପରୋ ବଂଧୁଃ ସର୍ଵଜ୍ଞଃ ସର୍ଵଲୋଚନଃ। ତ୍ଵଦୃତେ ସର୍ଵଲୋକାନାମୁପକାରୀ ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଏବଂ ଏହି ଜଗତରେ, ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁ ହେଉଛନ୍ତି ସବୁକୁ ଜଣାଇଥିବା, ସବୁକୁ ଦେଖିପାରିଥିବା ଜଣେ; ତୁମକୁ ଛଡ଼ି, ସମସ୍ତ ଜୀବଙ୍କୁ ଉପକାର କରିଥିବା କେହି ନାହିଁ।
ଆଦିତ୍ଯ ଉଵାଚ-। ପିତାମହ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ ଵିଶ୍ଵେଂଦ୍ର ଵିଶ୍ଵଭାଵକ। ବ୍ରୂହି ଶୀଘ୍ରଂ ପରଂ ଯତ୍ତେ କରିଷ୍ଯାମି ମତଂ ଵିଧେ
ଆଦିତ୍ୟ କହିଲେ— ହେ ପିତାମହ, ହେ ମହାଜ୍ଞାନୀ, ହେ ବିଶ୍ୱର ନାୟକ, ହେ ସମସ୍ତର ଉତ୍ପତ୍ତିକାରଣ, ତୁମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଇଚ୍ଛା କୁ ଶୀଘ୍ର କହ, ମୁଁ ତାହା କରିବି।
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ-। ମଯୂଖସ୍ତ୍ଵତିଚଂଡଶ୍ଚ ଲୋକାନାମତିଦୁଃସହଃ। ଯଥୈଵ ମୃଦୁତାମେତି ତଥା କୁରୁ ସୁରେଶ୍ଵର
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ— ତୁମର କିରଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତୀବ୍ର ଏବଂ ଜଗତ ପାଇଁ ଅସହ୍ୟ; ହେ ଦେବତାଙ୍କର ନାୟକ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି ମୃଦୁ ଥିଲା, ସେପରି କର।
ଆଦିତ୍ଯ ଉଵାଚ-। କିରଣାଃ କୋଟିକୋଟିର୍ମେ ଲୋକନାଶକରାଃ ପରାଃ। ନ ଚାଭୀଷ୍ଟକରା ଲୋକେ ପ୍ରଯୋଗାଚ୍ଛିନ୍ଧି ତାନ୍ପ୍ରଭୋ
ଆଦିତ୍ୟ କହିଲେ— ମୋର କିରଣ ଅଗଣିତ କୋଟି, ଏହି ଜଗତକୁ ନଶ୍ଟ କରିଥାଏ; ଏହିଠାରେ ଉପକାର ନାହିଁ— ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମ ଶକ୍ତିରେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଦୂର କର।
ତତୋ ଵିରିଂଚିନା ତୂର୍ଣଂ ରଵିଵାକ୍ଯଵଶାଦ୍ଧ୍ରୁଵଂ। ଆହୂଯ ଵିଶ୍ଵକର୍ମାଣଂ କୃତ୍ଵା ଵଜ୍ରମଯୀଂ ଭ୍ରମି
ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଏବଂ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଅନୁସାରେ, ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଡାକାଯାଇଲା ଏବଂ ସେ ଏକ ହୀରା ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ଚକ୍ର ତିଆରି କଲେ।
ଚିଚ୍ଛେଦ ଚ ରଵେର୍ଭାନୂନ୍ପ୍ରଲଯାନଲସନ୍ନିଭାନ୍। ତୈରେଵ ରଚିତଂ ତତ୍ର ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚକ୍ରଂ ସୁଦର୍ଶନମ୍
ସେ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କର ତୀବ୍ର କିରଣ, ଯାହା ପ୍ରଳୟ ଅଗ୍ନି ପରି ଥିଲା, ସେଗୁଡ଼ିକୁ କାଟିଦେଲେ; ସେହି କିରଣ ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ତିଆରି ହେଲା।
ଅମୋଘଂ ଯମଦଂଡଂ ଚ ଶୂଲଂ ପଶୁପତେସ୍ତଥା। କାଲସ୍ଯ ଚ ପରଃ ଖଡ୍ଗଶ୍ଶକ୍ତିର୍ଗୁରୁପ୍ରମୋଦିନୀ
ଯମଙ୍କର ଅଫଳ ଦଣ୍ଡ, ପଶୁପତିଙ୍କର ତ୍ରିଶୂଳ, କାଳଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତଳୱାର, ଗୁରୁଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା ଶକ୍ତି—
ଚଂଡିକାଯାଃ ପରଂ ଶସ୍ତ୍ରଂ ଵିଚିତ୍ରଂ ଶୂଲକଂ ତଥା। ଚକ୍ରେ ବ୍ରହ୍ମାଜ୍ଞଯା ଶୀଘ୍ରଂ ତେନୈଵ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣା
ଚଣ୍ଡିକାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଅଦ୍ଭୁତ ଛୋଟ ତ୍ରିଶୂଳ, ଏସବୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ବିଶ୍ୱକର୍ମା ଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ତିଆରି ହେଲା।
ସହସ୍ରକିରଣଂ ଶିଷ୍ଟମନ୍ଯଚ୍ଚୈଵ ପ୍ରଶାତିତମ୍। ଅଜନୋପାଯଭାଵେନ ପୁନଶ୍ଚ କଶ୍ଯପାନ୍ମୁନେ
ହଜାର କିରଣ ରଖାଯାଇଲା, ଅନ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଶାନ୍ତ କରାଯାଇଲା; ଅଜନ୍ମ ବିଧିରେ, ଆଦିତ୍ୟ ପୁନି କଶ୍ୟପଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ହେ ମୁନି।
ଅଦିତେର୍ଗର୍ଭସଂଜାତ ଆଦିତ୍ଯ ଇତି ଵୈ ସ୍ମୃତଃ। ଅଯଂ ଚରତି ଵିଶ୍ଵାଂତେ ମେରୁଶୃଂଗଂ ଭ୍ରମତ୍ଯପି
ଅଦିତିଙ୍କର ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଆଦିତ୍ୟ ନାମରେ ପରିଚିତ; ବିଶ୍ୱର ଶେଷରେ ସେ ମେରୁ ପର୍ବତର ଶିଖରକୁ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ହେଇ ଚାଲିଥାନ୍ତି।
ସଦୋର୍ଧ୍ଵଂ ଦିନରାତ୍ରଂ ଚ ଧରଣ୍ଯା ଲକ୍ଷଯୋଜନେ। ଗ୍ରହାଶ୍ଚଂଦ୍ରାଦଯସ୍ତତ୍ର ଚରଂତି ଵିଧିନୋଦିତାଃ
ପୃଥିବୀର ଉପରେ, ଦିନ ଓ ରାତି, ଲକ୍ଷ ଯୋଜନ ଦୂରରେ, ଚନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଗ୍ରହଗୁଡ଼ିକୁ ବିଧି ଅନୁସାରେ ଚାଲିଥାନ୍ତି।
ସୂରଃ ସଂଚରତେ ମାସାନ୍ଦ୍ଵାଦଶଦ୍ଵାଦଶାତ୍ମକଃ। ସଂକ୍ରମାଦସ୍ଯ ସଂକ୍ରାଂତିଃ ସର୍ଵୈରେଵ ପ୍ରତୀଯତେ
ସୂର୍ଯ୍ୟ ବାରୋଟି ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ହେଇ ଚାଲିଥାନ୍ତି; ତାଙ୍କର ପରିବର୍ତ୍ତନ ସମସ୍ତେ ଚିହ୍ନଟ କରନ୍ତି।
ତାସୁ ଯଦ୍ଵା ଫଲଂ ବ୍ରୂମୋ ଲୋକାନାଂ ନିଖିଲଂ ମୁନେ। ଧନୁର୍ମିଥୁନମୀନେଷୁ କନ୍ଯାଯାଂ ଷଡଶୀତଯଃ
ଏବେ, ମୁନି, ମୁଁ ସେଗୁଡ଼ିକର ଫଳ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ କହିବି: ଧନୁ, ମିଥୁନ, ମୀନ ଓ କନ୍ୟା ରାଶିରେ, ଫଳ ଛଅଏଠି।
ଵୃଷଵୃଶ୍ଚିକକୁଂଭେଷୁ ସିଂହେ ଵିଷ୍ଣୁପଦୀ ସ୍ମୃତା। ତର୍ପଣଂ ଚାକ୍ଷଯଂ ଵିଦ୍ଧି ଦାନଂ ଦେଵାର୍ଚନଂ ତଥା
ବୃଷ, ବୃଶ୍ଚିକ, କୁମ୍ଭ ଓ ସିଂହ ରାଶିରେ, ଏହାକୁ ବିଷ୍ଣୁପଦୀ ବୋଲାଯାଏ; ଏ ସମୟରେ ତର୍ପଣ, ଦାନ, ଦେବପୂଜା ଅକ୍ଷୟ ହୁଏ।
ଷଡଶୀତିସହସ୍ରାଣି ଷଡଶୀତୌ ଫଲଂ ଭଵେତ୍। ଵିଷ୍ଣୁପଦ୍ଯାଂ ତୁ ଲକ୍ଷଂ ତୁ ଅଯନେ କୋଟିକୋଟକଂ
ଏଠି ଛଅଏଠି ହଜାର ରେ, ଫଳ ଛଅଏଠି ହୁଏ; ବିଷ୍ଣୁପଦୀରେ ଏହା ଲକ୍ଷ ହୁଏ, ଅୟନରେ ଅଗଣିତ କୋଟି ହୁଏ।
ଵିଷ୍ଣୁପଦ୍ଯାଂ ତୁ ଯଦ୍ଦାନମକ୍ଷଯଂ ପରିକୀର୍ତିତଂ। ଦାତୁର୍ଵଦାମି ସାନ୍ନିଧ୍ଯଂ ସଦା ଜନ୍ମନିଜନ୍ମନି
ବିଷ୍ଣୁପଦୀରେ ଯେଉଁ ଦାନ ଦିଆଯାଏ, ତାହାକୁ ଅକ୍ଷୟ ବୋଲାଯାଏ; ମୁଁ ଦାତାର ସାନିଧ୍ୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନ୍ମରେ ସଦା ଘଟେବା କଥା କହୁଛି।
ଶୀତେ ତୂଲପଟୀଦାନାନ୍ନ ଦୁଃଖଂ ଜାଯତେ ତନୌ। ତୁଲାଦାନେ ତଲ୍ପଦାନେ ଦ୍ଵଯୋରେଵାକ୍ଷଯଂ ଫଲଂ
ଶୀତରେ ତୁଳା କିମ୍ବା ପଟି ଦେଇଲେ, ଶରୀରରେ କେହି ଦୁଃଖ ହୁଏ ନାହିଁ; ତୁଳା ଦାନ କିମ୍ବା ଶୟନ ଦାନ, ଦୁଇଟିରେ ଅକ୍ଷୟ ଫଳ ମିଳେ।
ସର୍ଵୋପକରଣାଂ ଶଯ୍ଯାଂ ଯୋ ଦଦାତି ଵିମତ୍ସରଃ। ଵର୍ଣମୁଖ୍ଯାଯ ଵିପ୍ରାଯ ସ ରାଜପଦଵୀଂ ଲଭେତ୍
ଯେଉଁଠି କେହି ଦ୍ୱେଷ ଛଡ଼ି ସମସ୍ତ ସାଜସଜ୍ଜା ସହିତ ଶୟନ ଦେଇଥାଏ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ, ସେ ରାଜା ପଦବୀ ପାଏ।
ତଥୈଵାଗ୍ନିଂ ଜଲଂ ଦତ୍ଵା ନଦୀତୀରେ ପଥିପ୍ରଗେ। ଦତ୍ଵା ଚ ତୈଲତାଂବୂଲମୂର୍ଵ୍ଯା ଅଧିପତିର୍ଭଵେତ୍୫୦ 1.77.50 ସତ୍ଯଭାଵାଦ୍ଦ୍ଵିଜଂ ନତ୍ଵା ଧନୀ ଚାକ୍ଷଯତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍। ମାଘେ ମାସ୍ଯସିତେ ପକ୍ଷେ ପଂଚଦଶ୍ଯାମହର୍ମୁଖେ
ଏହିପରି, ନଦୀକୂଳରେ ପଥେ ପ୍ରଭାତବେଳେ ଅଗ୍ନି ଓ ଜଳ ଦେଇ, ତେଲ, ପାନ ଓ ମୂଳ ଦାନ କରିଲେ ଏକ ଅଧିପତି ହେବାର ଫଳ ମିଳେ । ଏବଂ ସତ୍ୟବାଦୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିଲେ, ମାଘ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ପଂଚଦଶୀ ଦିନରେ ଅକ୍ଷୟ ଧନ ଲାଭ ହୁଏ ।
ପିତୄଂସ୍ତିଲଜଲୈରେଵ ତର୍ପଯିତ୍ଵାକ୍ଷଯୋ ଦିଵି। ସୁଲକ୍ଷଣାଂ ଚ ଗାଂ ଦତ୍ଵା ହେମଶୃଂଗାଂ ମଣିପ୍ରଭାମ୍
ତିଳ ଓ ଜଳ ଦେଇ ପିତୃଗଣଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କରିଲେ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ଅକ୍ଷୟ ଫଳ ମିଳେ । ଶୁଭ ଚିହ୍ନଯୁକ୍ତ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସିଂଗ ଓ ମଣିର ଚମକ ଥିବା ଗାଈ ଦାନ କରିଲେ,
ରୌପ୍ଯଖୁରପ୍ରଦେଶାଂ ଚ ତଥା କାଂସ୍ଯସୁଦୋହନାମ୍। ଏତାଂ ଦତ୍ଵା ଦ୍ଵିଜାଗ୍ର୍ଯାଯ ସାର୍ଵଭୌମୋ ଭଵେନ୍ନୃପଃ
ରୌପ୍ୟ ଖୁର, ଚରାଗାହ ଅଞ୍ଚଳ ଓ କାଂସ୍ୟ ଦୁହାଣ ପାତ୍ର ସହିତ ଏହିପରି ଗାଈ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିଲେ, ରାଜା ସମସ୍ତ ଦେଶର ଶାସକ ହେବାର ଫଳ ଲାଭ କରେ ।
ଦତ୍ଵାନ୍ନାଭରଣଂ ରାଜା ମଂଡଲେଶୋ ଧନୀଶ୍ଵରଃ। ତିଲଧେନୁଂ ତୁ ଯୋ ଦଦ୍ଯାତ୍ସର୍ଵୋପସ୍କରଣାନ୍ଵିତାମ୍
ଅନ୍ନ ଓ ଆଭରଣ ଦାନ କରିଲେ, ରାଜା ତାଙ୍କ ମଣ୍ଡଳର ଅଧିପତି ଓ ଧନର ମାଲିକ ହୁଏ । ଯିଏ ତିଳ ଦେହୁନୀ ସମସ୍ତ ଉପକରଣ ସହିତ ଦାନ କରେ,
ସପ୍ତଜନ୍ମାର୍ଜିତାତ୍ପାପାନ୍ମୁକ୍ତୋ ନାକେଽକ୍ଷଯୋ ଭଵେତ୍। ଭୋଜ୍ଯାନ୍ନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ଦତ୍ଵା ଅକ୍ଷଯଂ ସ୍ଵର୍ଗମଶ୍ନୁତେ
ସାତ ଜନ୍ମରେ ଆର୍ଜିତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଅକ୍ଷୟ ଫଳ ମିଳେ । ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭୋଜ୍ୟ ଅନ୍ନ ଦାନ କରିଲେ, ଅକ୍ଷୟ ସ୍ୱର୍ଗ ଉପଭୋଗ କରିବେ ।
ଧାନ୍ଯଂ ଵସ୍ତ୍ରଂ ତଥା ଭୃତ୍ଯଂ ଗୃହପୀଠାଦିକଂ ଚ ଯତ୍। ଯୋ ଦଦାତି ଦ୍ଵିଜାଗ୍ର୍ଯାଯ ତଂ ଚ ଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ନ ମୁଂଚତି
ଧାନ, ପୋଷାକ, ଦାସ, ଘର ଓ ଆସନ ଆଦି ଯାହା ଦିଏ, ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିଲେ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ତାଙ୍କୁ କେବେ ଛାଡ଼ି ଯାଆନି ।