ଅଵଜାନାତି ଯୋ ମୋହାତ୍ପୁରୁଷସ୍ତୁ ମହୋତ୍ସଵେ। ନ ଭଵେତ୍ତସ୍ଯ ସିଦ୍ଧିଶ୍ଚ ରଣେ ଚାପି ପରାଜଯଃ
ଯିଏ ମହାଉତ୍ସବରେ ମୂଢ଼ତାରେ ତାଙ୍କୁ ଅବହେଳା କରେ, ସେ ଜଣଙ୍କୁ କେବେ ସିଦ୍ଧି ମିଳେନାହିଁ, ଯୁଦ୍ଧରେ ମଧ୍ୟ ପରାଜୟ ହୁଏ।
ମହାମଖେନ ଯୁଷ୍ମାଭିଃ ପୂଜା ଗଣପତେଃ କୃତା। ହେଲଯା ନ କୃତା ମୋହାତ୍ତସ୍ମାତ୍ପ୍ରାପ୍ତଃ ପରାଜଯଃ
ତୁମେ ମହାଯଜ୍ଞରେ ଗଣପତିଙ୍କ ପୂଜା କଲେ, କିନ୍ତୁ ଭଲଭାବେ କଲେନାହିଁ, ମୂଢ଼ତାରେ ଅବହେଳା କଲୁ, ତେଣୁ ପରାଜୟ ଆସିଲା।
ଶୀଘ୍ରଂ ଗଚ୍ଛତ ଵୈ ପୁଣ୍ଯାଂ ଗଣପସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ। ପୂଜାଂ କୁରୁତ ଧର୍ମଜ୍ଞା ଜଯସ୍ତୂର୍ଣଂ ଭଵିଷ୍ଯତି
ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ପବିତ୍ର ଗଣପତିଙ୍କ ଥାନକୁ ଯାଅ, ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା ମାନେ, ପୂଜା କର; ତେବେ ଶୀଘ୍ର ଜୟ ମିଳିବ।
ତତୋ ହରମୁଖାଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଵଚଃ କ୍ଷେମପରଂ ହିତମ୍। ପ୍ରହୃଷ୍ଟା ଵିବୁଧାସ୍ସର୍ଵେ ଗଣପସ୍ଯ ପୁରଃ ସ୍ଥିତାଃ
ତାପରେ ହରଙ୍କ ମଙ୍ଗଳମୟ ଓ ଉପକୃତିକର କଥା ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ଗଣପତିଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଲେ।
ଦେଵା ଊଚୁଃ-। ଗଣାଧିପ ନମସ୍ତୁଭ୍ଯଂ ସର୍ଵଦେଵୈକପାଲକ। ସ୍ଵର୍ଗଭୋଗପ୍ରଦ ପ୍ରୀତ୍ଯା ହେରଂବ ତ୍ଵାଂ ନତାଃ ସ୍ମ ହ
ଦେବତାମାନେ କହିଲେ—‘ଗଣନାଥ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ରକ୍ଷକ, ସ୍ୱର୍ଗସୁଖ ଦେଇଥିବା, ପ୍ରେମରେ ହେରମ୍ବ, ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ଶିରୋନମନ କରୁଛୁ।’
ଜଯଦଂ ସର୍ଵଯୁଦ୍ଧେଷୁ ସିଦ୍ଧିଦଂ ସର୍ଵକର୍ମସୁ। ମହାମାଯଂ ମହାକାଯଂ ହେରଂବ ତ୍ଵାଂ ନତାଃ ସ୍ମ ହ
‘ସମସ୍ତ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟ ଦେଉଥିବା, ସମସ୍ତ କାମରେ ସିଦ୍ଧି ଦେଉଥିବା, ବଡ଼ ମାୟା ଓ ବଡ଼ ଦେହ ଥିବା, ହେରମ୍ବ, ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ଶିରୋନମନ କରୁଛୁ।’
ଏକଦଂତଂ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞଂ ଲଂବତୁଂଡଂ ଵିନାଯକମ୍। ଦେଵଂ ମହର୍ଷିଦେଵାନାଂମିଂଦ୍ରସ୍ଯ ଚ ନତାଃ ସ୍ମ ହ
‘ଏକଦନ୍ତ, ବଡ଼ ପ୍ରଜ୍ଞାଶାଳୀ, ଲମ୍ବା ଶୁଣ୍ଡ ଥିବା ବିନାୟକ, ମହାଋଷି ଓ ଦେବତାମାନେ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦେବତା, ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ଶିରୋନମନ କରୁଛୁ।’
ଯତ୍ତେ ପୁରାର୍ଚନଂ ଯଜ୍ଞେ ନ କୃତଂ ତତ୍କ୍ଷମସ୍ଵ ନଃ। ସୁରାଣାଂ ଚ ଗିରଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଗଣପୋ ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍
‘ପୂର୍ବରୁ ଯଜ୍ଞରେ ଆମେ ଯେଉଁ ପୂଜା କରିନଥିଲୁ, ତାହାକୁ ଆମକୁ ଖ୍ଷମା କରନ୍ତୁ।’ ଦେବତାମାନେଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଗଣପତି କହିଲେ।
ଯୁଷ୍ମାଭିର୍ଵ୍ରିଯତାଂ ଦେଵା ଵରୋ ମତ୍ତୋ ହି ଵାଂଚ୍ଛିତଃ। ତତଃ ଶକ୍ରାଦଯଃ ସର୍ଵେ ବୃହସ୍ପତିପୁରୋଗମାଃ
ମୁଁ ତୁମମାନେଂକୁ ଯେଉଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ଚାହଁ, ଯାହା ଚାହଁଅଛ, ମୋ ପାଖରୁ ଚୟନ କର।
ଊଚୁର୍ଗଣପତିଂ ଦେଵା ଜଯୋସ୍ମାକଂ ଭଵତ୍ଵିତି। ଦେଵାନାଂ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଗଣେଶୋ ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍
ତେବେ ବୃହସ୍ପତି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଗଣେଶଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଆମେ ଜୟୀ ହେଉ।'
ବାଢମେଵ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠା ଜଯୋ ଵୋ ଭଵତୁ ଦ୍ରୁତମ୍। ତତୋ ଦେଵଗଣାସ୍ସର୍ଵେ ହର୍ଷନିର୍ଭରମାନସାଃ
ଗଣେଶ କହିଲେ: 'ଠିକ୍ ଅଛି, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତାମାନେ, ତୁମମାନଙ୍କର ଜୟ ସିଘ୍ର ହେଉ।'
ଗଣେଶଂ ପୂଜଯାମାସୁର୍ଗଂଧସାରୈସ୍ତୁ ମଣ୍ଡନୈଃ। ଦିଵ୍ଯଧୂପୈଃ ସୁଵସ୍ତ୍ରୈଶ୍ଚ କୁସୁମୈର୍ନନ୍ଦନୋଦ୍ଭଵୈଃ
ତାପରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୃଦୟରେ ଗଣେଶଙ୍କୁ ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ରବ୍ୟ, ଅଳଙ୍କାର,
ପାରିଜାତାଦିଭିଃ ପୁଷ୍ପୈରନ୍ଯୈର୍ଦେଵମନୋହରୈଃ। ପୂଜିତୋ ଗଣପୋ ଦେଵୈରୁଵାଚ ସୁରସତ୍ତମାନ୍
ଦିବ୍ୟ ଧୂପ, ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର ଓ ନନ୍ଦନ ଉଦ୍ୟାନର ଫୁଲ, ପାରିଜାତ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ପ୍ରିୟ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ।
ଗଚ୍ଛଧ୍ଵଂ ଵିବୁଧା ଦେଵଂ ଵିଷ୍ଣୁମଦ୍ଭୁତସାହସମ୍। ସ ଵିଧାସ୍ଯତି ଵଃ କାମଂ ଵାଂଚ୍ଛିତଂ ଚ ତତଃ ସୁରାଃ
ଦେବତାମାନଙ୍କର ପୂଜା ପାଇଁ ଗଣେଶ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତାମାନେଂକୁ କହିଲେ: 'ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ, ଅଦ୍ଭୁତ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଅ। ସେ ତୁମମାନଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବେ।'
ସ୍ଵଂସ୍ଵଂ ରଥଂ ସମାରୁହ୍ଯ ଗତାସ୍ତେ ହରିମଵ୍ଯଯମ୍। ପୀତାଂବରଂ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଊଚୁର୍ଦେଵଗଣା ମୁଦା
ତେବେ ସେମାନେ ନିଜ ନିଜ ରଥରେ ଚଢ଼ି ଅବିନାଶୀ ହରିଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ, ହଳଦିଆ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ କହିଲେ:
ହରାତ୍ମଜଂ ତୁ ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ପୂଜଯିତ୍ଵା ଗଣାଧିପମ୍। ଆଗତାସ୍ତ୍ଵତ୍ସକାଶଂ ଵୈ ମହାତ୍ମନ୍ନଦ୍ଯ କେଶଵ
'ହେ କେଶବ, ଆମେ ହରଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି ଗଣନାୟକଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଛୁ, ଏବେ ଆମେ ତୁମ ନିକଟକୁ ଆସିଛୁ।'
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ଦେଵାନାଂ ଵଚନଂ ହରିରଵ୍ଯଯଃ। ଯଥାତଥ୍ଯମୁଵାଚେଦଂ ହନିଷ୍ଯେ ଦୈତ୍ଯପୁଂଗଵାନ୍
ଦେବତାମାନଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ଅବିନାଶୀ ହରି ସତ୍ୟ କଥା କହିଲେ: 'ମୁଁ ଦେତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେଂକୁ ବଧ କରିବି।'
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵାଗମୃତଂ ଦେଵା ନାରାଯଣମୁଖାଚ୍ଚ୍ଯୁତମ୍। ହୃଷ୍ଟାଶ୍ଚ ସୁମୁଦାଵିଷ୍ଟା ଦ୍ରଵ୍ଯୈରିଷ୍ଟୈଃ ସମର୍ଚଯନ୍
ନାରାୟଣଙ୍କ ମୁଖରୁ ଝରିଥିବା ଅମୃତ ସମ କଥା ଶୁଣି, ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦ ଓ ହର୍ଷରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ ଉପହାର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ।
ପୁନର୍ଵିଷ୍ଣୁରୁଵାଚେଦଂ ଦେଵାନିଂଦ୍ରପୁରୋଗମାନ୍। ସ୍ଵଂସ୍ଵଂ ବଲଂ ସମାହୃତ୍ଯ ସଜ୍ଜୀ ଭଵତ ଵିଜ୍ଵରାଃ
ପୁଣି ବିଷ୍ଣୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେଂକୁ କହିଲେ: 'ତୁମେ ନିଜ ନିଜ ସେନା ଏକଠା କରି, ଭୟ ଛାଡ଼ି ସଜ୍ଜ ହେଉ।'
ହରିଷ୍ଯେ ତାନ୍ଦୁରାଚାରାନ୍ବଲଂ ଚୈଵ ସମଂତତଃ। ଅସ୍ତ୍ରଵୃଂଦଂ ତୁ ସଂଗୃହ୍ଯ ଯୂଯଂ ତିଷ୍ଠତ ନିର୍ଭଯାଃ
'ମୁଁ ସେ ଦୁଷ୍ଟମାନେଂକୁ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିକୁ ନଶ୍ଟ କରିଦେବି; ତୁମେ ତୁମ ଅସ୍ତ୍ର ଏକଠା କରି ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ଦଢ଼ି ରୁହ।'
ମାଧଵସ୍ଯ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରଗତାଃ ସୁରପୁଂଗଵାଃ। ଵିମାନାନି ସମାରୁହ୍ଯ ସର୍ଵେ ଦିଵ୍ଯାସ୍ତ୍ରଧାରିଣଃ
ମାଧବଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତାମାନେ ସମସ୍ତେ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି, ନିଜ ନିଜ ଆକାଶ ରଥରେ ଚଢ଼ି ଚାଲିଗଲେ।
ଦେଵାନାଂ ହର୍ଷଵାକ୍ଯାନି ଦୈତ୍ଯଚାରୈଃ ଶ୍ରୁତାନି ଵୈ। ରାଜାନଂ କଥଯାମାସୁର୍ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷଂ ମହାବଲମ୍
ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ କହିଥିବା କଥା ଦେତ୍ୟମାନଙ୍କର ଚରମାନେ ଶୁଣି, ସେମାନେ ସେ ଖବର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷଙ୍କୁ ଦେଲେ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦୈତ୍ଯପତିସ୍ତତ୍ର ଚୁକୋପାତି ମହାବଲଃ। ସଚିଵାଂସ୍ତୁ ସମାହୂଯ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍୫୦ 1.65.
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦେତ୍ୟମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷ ବହୁତ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀମାନେଂକୁ ଡାକି କ୍ରୋଧରେ କହିଲେ।
ଅଧୁନେଂଦ୍ରାଦିଦେଵାଶ୍ଚ ନିଖିଲାଃ କ୍ରୂରବୁଦ୍ଧଯଃ। ମାଧଵଂ ଚ ପରୀପ୍ସନ୍ତଃ ଶଂଭୌ ସର୍ଵଂ ନ୍ଯଵେଦଯନ୍
'ଏବେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ କ୍ରୁର ମନସ୍କାମନେ ହୋଇ, ମାଧବଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ କଥା ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ ଜଣାଇଦେଇଛନ୍ତି।'
କଥଂ ଜଯଂ ଚ ଲପ୍ସ୍ଯାମୋ ଦୈତ୍ଯଵୃଂଦେତିଦାରୁଣେ। ତ୍ରିପୁରାରିରୁଵାଚେଦଂ ଗଣେଶଂ ଯଜତାମରାଃ
'ଦାରୁଣ ଦେତ୍ୟମାନଙ୍କ ସେନାକୁ କିପରି ଆମେ ଜୟ କରିପାରିବୁ?' ଏପରିଭାବରେ ଦେବତାମାନେ ଗଣେଶଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ତ୍ରିପୁରାରୀଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।
ପୂଜଯିତ୍ଵା ତୁ ତଂ ଦେଵଂ ଜେଷ୍ଯଥାସୁରଦାନଵାନ୍। ତତୋ ଦେଵଗଣୈର୍ହୃଷ୍ଟୈଃ ପୂଜିତୋ ଗଣନାଯକଃ
'ସେ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ, ତୁମେ ଅସୁର ଓ ଦାନବମାନେଂକୁ ଜୟ କରିପାରିବ।' ଏପରି ଦେବଗଣମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଗଣନାୟକଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
ଗଣାଧିପେନ ତୁଷ୍ଟେନ କ୍ରୂରୋ ଦତ୍ତୋ ଵରୋ ମହାନ୍। ଜେଷ୍ଯଥାଦ୍ଯାସୁରାନ୍ସର୍ଵାଂସ୍ତତୋ ଦେଵା ମୁଦାନ୍ଵିତାଃ
ଗଣପତିଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ଏକ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ବଡ଼ ଆଶୀର୍ବାଦ ମିଳିଲା—'ଆଜି ତୁମେ ସମସ୍ତ ଅସୁରଙ୍କୁ ଜିତିପାରିବ।' ଏହିଠାରେ ଦେବତାମାନେ ଖୁସିରେ ମଗ୍ନ ହେଲେ।
ହରିଂ ନିଵେଦଯାମାସୁରସ୍ମଦ୍ଵଧପରୀପ୍ସଵଃ। ହରେର୍ବାଢମୁପଶ୍ରୁତ୍ଯ ରଥିନଃ ଶସ୍ତ୍ରପାଣଯଃ
ଆମକୁ ମାରିବାକୁ ଚାହିଁ, ସେମାନେ ହରିଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦେଲେ। ହରିଙ୍କ ବିଷୟରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଶୁଣି, ରଥଚାଳକମାନେ ହସ୍ତରେ ଅସ୍ତ୍ର ଧରିଲେ।
ଯୁଦ୍ଧାର୍ଥମଧିତିଷ୍ଠଂତି ନିର୍ଜରାସ୍ତ୍ଵଭଯାମଯି। ଯସ୍ଯ ଯା ଶକ୍ତିରସ୍ତୀହ ଦେଵାଞ୍ଜେତୁଂ ଵଦତ୍ଵଲମ୍
ଅମରମାନେ ଭୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଇ ରହିଛନ୍ତି। ଏଠାରେ କିଏ କେତେ ଶକ୍ତି ରଖିଛି ଦେବତାମାନେ ଜିତିବାକୁ, ସେଥିରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କହନ୍ତୁ।
ତତୋ ରାଜ୍ଞୋଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମଧୁର୍ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍। ଜେଷ୍ଯାମି ଚ ହରିଂ ରାଜନ୍ସହାଯଂ ମେ ନିଯୋଜଯ
ତାପରେ ରାଜାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେ ମିଠା କଥାରେ କହିଲେ—'ମୁଁ ହରିଙ୍କୁ ଜିତିଦେବି, ରାଜା, ମୋ ପାଇଁ ଏକ ସହାୟକ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ।'