ପ୍ରାସାଦଂ କୁରୁତେ ଯସ୍ତୁ ଵିଷ୍ଣୁଲିଂଗସ୍ଯ ମାନଵଃ। ତ୍ରିକାଂଡଂ ପଂଚକାଡଂ ଚ ସୁଶୋଭଂ ସୁଘଟାନ୍ଵିତମ୍
ଯେଉଁ ମଣିଷ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲିଙ୍ଗ ପାଇଁ ତିନି କିମ୍ବା ପାଞ୍ଚ ତଳା, ଦେଖିବାକୁ ଖୁବ ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ଭଲ ଭାବେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରନ୍ତି,
ଇତୋଽଧିକଂ ତୁ ଯୋ ଦଦ୍ଯାନ୍ମୃନ୍ମଯଂ ଵା ଦୃଷନ୍ମଯମ୍। ଵସୁଵୃତ୍ତିସୁପୂର୍ଣଂ ଚ ସୁରମ୍ଯଂ ଦିଵ୍ଯଭୂତଲମ୍
କିମ୍ବା ଯେଉଁଠି ଅଧିକ ଦେଇଥାଏ, ମାଟି କିମ୍ବା ପାଥରରେ ତିଆରି, ଅନେକ ଧନ-ସମ୍ପଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଭୂମିରେ ତିଆରି କରିଥାଏ,
ପ୍ରତିଷ୍ଠାକର୍ମସଂପନ୍ନଂ କିଙ୍କରାଦିଭିରାଵୃତମ୍। ସୁଲିଂଗମିଷ୍ଟଦେଵସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋରେଵ ଵିଶେଷତଃ
ଯେଉଁଠି ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପୂଜା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥାଏ, ଦାସ-ଦାସୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଚାରିପାଖରେ ରହନ୍ତି, ପ୍ରିୟ ଦେବତାଙ୍କ ଲିଙ୍ଗ ପାଇଁ, ବିଶେଷକରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ,
କୃତ୍ଵା ଚ ଵିଷ୍ଣୁସାଯୁଜ୍ଯଂ ସମାପ୍ନୋତି ନରୋତ୍ତମଃ। ତଥୈଵ ପ୍ରତିମାଂ କୃତ୍ଵା ହରେରନ୍ଯତରସ୍ଯ ଚ
ଏପରି କରିଲେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣିଷ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ଏକତା ପାଇଥାଏ; ଏହିପରି ଭାବରେ ଯେଉଁଠି ହରି କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦେବତାଙ୍କ ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରାଯାଏ,
କୃତ୍ଵା ଦେଵକୁଲଂ ରମ୍ଯଂ ଯତ୍ଫଲଂ ଲଭତେ ନରଃ। ନ ତନ୍ମଖସହସ୍ରୈସ୍ତୁ ଦାନୈର୍ଭୁଵି ଵ୍ରତାଦିଭିଃ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଦେବାଳୟ ତିଆରି କରେ, ସେଉଁଠି ମିଳୁଥିବା ଫଳ ଏ ଭୂମିରେ ହଜାର ଯଜ୍ଞ, ଦାନ କିମ୍ବା ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା ମିଳିପାରିବ ନାହିଁ।
କଲ୍ପକୋଟିସହସ୍ରାଣି କଲ୍ପକୋଟିଶତାନି ଚ। ପ୍ରାସାଦେ ରତ୍ନସଂଯୁକ୍ତେ ସଂପୂର୍ଣଦ୍ରଵ୍ଯସଂକୁଲେ
ଯେଉଁଠି ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଧନ-ସମ୍ପଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ମନ୍ଦିର ରହିଛି, ସେଉଁଠି ଲକ୍ଷ-ଲକ୍ଷ କଳ୍ପ ଅବଧି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ,
ସ ଵସେତ୍କାମଗେ ଯାନେ ସର୍ଵଲୋକମନୋହରେ। ସ୍ଵର୍ଗାଚ୍ଚ୍ଯୁତୋ ଭଵେଦ୍ରାଜା ସାର୍ଵଭୌମୋ ଗୁଣୈର୍ଵଶୀ
ସେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଯେଉଁ ଯାନ ଚାହେଁ, ସେଠି ବସିଥାଏ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷଣ କରେ; ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପଡ଼ିଲେ ସେ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସାର୍ବଭୌମ ରାଜା ହୁଏ।
ଶିଵଲିଂଗେ ତୁ ପ୍ରାସାଦଂ କାରଯିତ୍ଵା ସ୍ଵଶକ୍ତିତଃ। ଯଦୁକ୍ତଂ ଵିଷ୍ଣୁଲିଂଗେ ତୁ ତଜ୍ଜ୍ଞେଯଂ ଶିଵଵେଶ୍ମନି
ଯେଉଁଠି ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଶିବଙ୍କ ଲିଙ୍ଗ ପାଇଁ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରାଯାଏ, ଶିବଙ୍କ ଘର ପାଇଁ ଯେଉଁ କଥା କହାଯାଇଛି, ସେଇ କଥା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲିଙ୍ଗ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଲାଗୁହୁଏ।
ଭୁଂକ୍ତେ ଭୋଗଂ ମହାଭାଗୋ ମନଃଶର୍ମକରଂ ପରମ୍। ରାମାଭିରାମସଂପୂର୍ଣଂ ସର୍ଵତଃ ସୁଖଦଂ ଦିଵି୫୦ 1.59.
ସେ ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ମଣିଷ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଅତ୍ୟୁତ୍ତମ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରେ, ମନକୁ ଶାନ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ, ରାମଙ୍କ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସମସ୍ତଠାରେ ସୁଖଦାୟକ ହୁଏ।
ଉର୍ଵ୍ଯାମକ୍ଷଯଭୋଗ୍ଯାନି ନୃପୋ ଵାଥ ମହାଧନୀ। ହରସ୍ଯ ପ୍ରତିମାଂ ଯଶ୍ଚ କୃତ୍ଵା ଦେଵଗୃହେ ନରଃ
ପୃଥିବୀରେ ସେ ଅକ୍ଷୟ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରେ, ସେ ରାଜା କିମ୍ବା ମହାଧନୀ ହେଉଥିବା, ଯିଏ ଦେବମନ୍ଦିରରେ ହରଙ୍କ ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରିଥାଏ।
ସୁଲିଂଗାଂ ଵା ସୁରୂପାଂ ଵା କଲ୍ପକୋଟିଂ ଵସେଦ୍ଦିଵି। ସ୍ଵର୍ଗାଦ୍ଭ୍ରଷ୍ଟୋ ଭଵେଦ୍ରାଜା ଧନୀ ପୂଜ୍ଯତମୋପି ଵା
କିମ୍ବା ଯଦି ସୁନ୍ଦର ଲିଙ୍ଗ ତିଆରି କରିଥାଏ, ସେ କଳ୍ପକୋଟି ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସିଥାଏ; ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପଡିଲେ ସେ ଧନୀ ଓ ସମ୍ମାନିତ ରାଜା ହୁଏ।
ଦେଵୀଲିଂଗେଷୁ ସର୍ଵେଷୁ କୃତ୍ଵା ଦେଵଗୃହଂ ନରଃ। ସୁରତ୍ଵଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଲ୍ଲୋକେ ଦେଵ୍ଯାସ୍ସର୍ଵସୁଖୋଦ୍ଭଵେ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ଦେବୀଙ୍କ ଲିଙ୍ଗମାନେ ପାଇଁ ଦେବମନ୍ଦିର ତିଆରି କରେ, ସେ ଏହି ଲୋକରେ ଦେବତ୍ୱ ପାଏ, ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ସୁଖର ଉତ୍ସ ହୁଏ।
ଭୃଶମଚ୍ଯୁତତାମେତି ସୁଖମେତି ନିରାମଯମ୍। ରତ୍ନସଂସୃଷ୍ଟପ୍ରାସାଦେ ମଣିକର୍ବୁରଭୂତଲେ
ଯେଉଁଠି ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ଏବଂ ମଣିର ଭୂମି ଥିବା ମନ୍ଦିରରେ, ସେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ଏକତା ଓ ଦୁଃଖହୀନ ସୁଖ ପାଏ।
ରାମାଯୁତପ୍ରସଂଭୋଗ୍ଯେ ଦେଵୀସଂସୃଷ୍ଟନିର୍ଭଯେ। ନୃତ୍ଯଗୀତପରେ ରମ୍ଯେ ସର୍ଵେଂଦ୍ରିଯମନୋରମେ
ହଜାର ରାମଙ୍କ ସହିତ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରି, ଦେବୀଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ନିର୍ଭୟ ରହି, ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତରେ ମନ ଲଗାଇ, ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ମନକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ।
ରତ୍ନମର୍ଦ୍ଦଲତାଲାଢ୍ଯେ ସର୍ଵଦା ସ୍ତ୍ରୀଜନେରିତେ। ନିର୍ମଲେ ସୁଖଦେ ରମ୍ଯେ ରତ୍ନାନାଂ ସୁଶୁଭେ ଗୃହେ
ସେ ସଦା ନାରୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ, ରତ୍ନ, ମୃଦଙ୍ଗ ଓ ତାଳର ଧ୍ୱନିରେ ମନ୍ଦିର ଗୁଞ୍ଜିଥାଏ, ପରିଷ୍କାର, ସୁଖଦାୟକ ଓ ରତ୍ନର ଉଜ୍ୱଳ ଘରରେ ରହିଥାଏ।
ତଥୈଵ ପ୍ରତିମାଯାଶ୍ଚ ଦେଵ୍ଯାଃ ପ୍ରାସାଦମୁତ୍ତମମ୍। ନିଯୁତଂ କଲ୍ପକୋଟୀନାଂ ସ୍ଵର୍ଲୋକମେତି ମାନଵଃ
ଏହିପରି ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରତିମା ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କଲେ, ଏକ କୋଟି କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗ ଲୋକରେ ଅବସ୍ଥାନ କରିଥାଏ।
ସ୍ଵର୍ଗାଦ୍ଭ୍ରଷ୍ଟୋ ଭଵେଦ୍ଭୂପୋ ଦେଵୀଭକ୍ତିପରାଯଣଃ। ଏଵଂ ଚ ଜନ୍ମସାହସ୍ରଂ ସ୍ମର ଏଵ ଭଵେଦ୍ଭୁଵି
ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପଡିଲେ ସେ ଦେବୀଭକ୍ତିରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ରାଜା ହୁଏ; ଏଭଳି ହଜାର ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୃଥିବୀରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ।
ପ୍ରାସାଦଂ ଗାଣପତ୍ଯଂ ଚ ଦେଵ୍ଯା ଵା ପ୍ରୀତିମାନ୍ନରଃ। କୃତ୍ଵା ସୁରଗଣାନାଂ ଚ ପୂଜିତୋ ଦିଵି ଜାଯତେ
ଯେଉଁ ମଣିଷ ଭକ୍ତି ସହିତ ଗଣେଶ, ଦେବୀ କିମ୍ବା ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରେ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବମାନେ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହୁଏ।
ତଥୈଵ ରାଜତାମେତି ଭୋଗ୍ଯାନ୍ଦେଵୀପୁରେ ତଥା। ଅଵିଘ୍ନଂ ସର୍ଵକାର୍ଯେଷୁ ସଦୈଵ ଗଣପୋ ଯଥା
ଏହିପରି, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ସହରରେ ରାଜ୍ୟ ଓ ଭୋଗ ଲାଭ କରେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ କାମ କେବେଁ ଅବରୋଧ ହୁଏ ନାହିଁ, ଯେପରି ଗଣନାୟକଙ୍କର କାମ ସବୁ ସରଳ ଭାବେ ହୁଏ ।
ଆଜ୍ଞାନସ୍ଖଲିତା ତସ୍ଯ ସୁରାସୁରନରେଷୁ ଚ। ତଥୈଵ ସୌରପ୍ରାସାଦେ ଫଲମେତି ନରୋତ୍ତମଃ
ଯଦି ତାଙ୍କର ଆଦେଶ ଦେବତା, ଦାନବ କିମ୍ବା ମଣିଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଜାଣି ଭୁଲରେ ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ ହୁଏ, ତଥାପି ସୂର୍ୟମଣ୍ଡପରେ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ ଫଳ ଲାଭ କରେ ।
ଅରୋଗୀ ସୁପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମା କାମଦେଵସମପ୍ରଭଃ। ଵରଦଃ ସର୍ଵଲୋକେଷୁ ଯଥା ବ୍ରଧ୍ନସ୍ତଥା ହି ସଃ
ସେ ରୋଗମୁକ୍ତ, ଖୁସି ଭରା ମନ ଓ କାମଦେବଙ୍କ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଦାନଦାତା ହୁଏ, ଯେପରି ବ୍ରଧ୍ନ ତେଣୁ ସେ ।
ସୁରସ୍ଯ ପ୍ରତିମାଯାଂ ଚ ଗୃହଂ କୃତ୍ଵା ଶିଲାମଯମ୍। କଲ୍ପକୋଟିଶତଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵର୍ଗମୁର୍ଵୀଶ୍ଵରୋ ଭଵେତ୍
ଯେଉଁଠି ଦେବତାଙ୍କର ପ୍ରତିମା ପାଇଁ ପଥରର ଘର ତିଆରି କରାଯାଏ, ସେ ଲକ୍ଷ-ଲକ୍ଷ ବର୍ଷ ଭୋଗ କରି, ପରେ ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀର ନାଥ ହୁଏ ।
ଵିଷ୍ଣ୍ଵାଦି ସର୍ଵଦେଵାନାମର୍ଚନଂ ଯତ୍ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍। ପ୍ରତ୍ଯେକଂ ସଂପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ନରାଣାଂ ହିତ ହେତଵେ
ବିଷ୍ଣୁ ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ଅଲଗା ଅଲଗା ପୂଜା ବିଷୟରେ, ମୁଁ ଏବେ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ପ୍ରତ୍ୟେକଟିକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି ।
ଘୃତପ୍ରଦୀପଂ ଯୋ ଦଦ୍ଯାତ୍ମାସମେକମହର୍ନିଶମ୍। ଦିଵ୍ଯଂ ଵର୍ଷାଯୁତଂ ସ୍ଵର୍ଗେ ପୂଜିତୋ ଦେଵସତ୍ତମୈଃ
ଯିଏ ଦିନ ଓ ରାତି ନିଜ ସମାନ ଏକ ଘୃତ ଦୀପ ଦାନ କରେ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦଶ ହଜାର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୂଜିତ ହୁଏ ।
ଘୃତସ୍ନାନଂ ତଥା ଲିଂଗେ ଯଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଭୁଵି ମାନଵଃ। କଲ୍ପକୋଟିସହସ୍ରାଣି ମାସୈକେ ଲଭତେ ନରଃ
ଏହିପରି, ଯିଏ ପୃଥିବୀରେ ଲିଙ୍ଗକୁ ଘୃତ ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରାଏ, ସେ କେବଳ ଏକ ମାସରେ ହଜାର କୋଟି ବର୍ଷର ଫଳ ପାଏ ।
ତିଲତୈଲପ୍ରଦୀପସ୍ଯ ତଥାନ୍ଯସ୍ଯାର୍ଦ୍ଧକଂ ଫଲମ୍। ମାସୈକଂ ଜଲଦାନସ୍ଯ ଫଲେନେଶ୍ଵରତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ତିଳ ତେଲ ଦୀପ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦୀପ ଦାନର ଫଳ ଅର୍ଧ ହୁଏ; ଏକ ମାସ ପାଇଁ ପାଣି ଦାନ କରିଲେ, ମଣିଷ ଈଶ୍ୱରତ୍ୱ ପାଏ ।
ଧୂପଦାନେନ ଗଂଧର୍ଵଂ ଚଂଦନେ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଭଵେତ୍। ମୃଗମଦାଗରୁସତ୍ଵସ୍ଯ ଦାନେ ବହୁଫଲଂ ଭଵେତ୍
ଧୂପ ଦାନ କରିଲେ ଗନ୍ଧର୍ବ ହେବାର ଫଳ ମିଳେ; ଚନ୍ଦନ ଦାନରେ ଦୁଇଗୁଣା ଫଳ ମିଳେ; ମୃଗମଦ କିମ୍ବା ଅଗରୁ ଦାନରେ ବହୁ ଫଳ ମିଳେ ।
ମାଲାପୁଷ୍ପପ୍ରଦାନେନ ନରଃ ସ୍ଯାତ୍ତ୍ରିଦଶେଶ୍ଵରଃ। ଶୀତେ ତୂଲପଟୀଂ ଦତ୍ଵା ସର୍ଵଦୁଃଖାତ୍ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ମାଳା ଓ ଫୁଲ ଦାନ କରିଲେ, ମଣିଷ ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ ହୁଏ; ଶୀତକାଳରେ କପାସ ଚାଦର ଦେଇଲେ, ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ ।
ଜନ୍ମଜନ୍ମସୁ ଲଭ୍ଯେତ ଉଷ୍ଣେ ଚ ଶୀତଲାଂ ପଟୀମ୍। ଦତ୍ଵା ଚ ନୈଵସୀଦେତ ଶକ୍ତ୍ଯା ଵସ୍ତ୍ରଂ ଦଦାତି ଯଃ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନ୍ମରେ, ଉଷ୍ଣତାରେ ସେ ଶୀତଳ ବସ୍ତ୍ର ଲାଭ କରେ; ଯିଏ ନିଜ ଶକ୍ତିଅନୁସାରେ ବସ୍ତ୍ର ଦେଇଥାଏ, ସେ କେବେଁ ଦୁଃଖ ଭୋଗ କରିନଥାଏ ।
ଚତୁର୍ହସ୍ତପ୍ରମାଣଂ ଚ ଵର୍ଷ୍ମଵେଷ୍ଟଂ ସୁଶୋଭନମ୍। ପିଧାନଂ ଚରଣାନାଂ ଚ ଦତ୍ଵା ସ୍ଵର୍ଗାନ୍ନ ହୀଯତେ
ଚାରି ହସ୍ତ ଲମ୍ବା ଏବଂ ଶରୀର ଓ ପାଦ ଢାକିବା ପାଇଁ ଶୁଭ୍ର ବସ୍ତ୍ର ଦେଇଲେ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରୁ କେବେଁ ତଳେ ପଡ଼େ ନାହିଁ ।