ଧାତ୍ରୀ ହରୀତକୀ ଚାନ୍ଯେ କଟୁତିକ୍ତାମ୍ଲସଂଭଵାଃ। ସର୍ଵେ ଚାରାମତଃ ଶୁଦ୍ଧାଃ ଫଲଦାଃ ଶିଵଦାଃ ସଦା
ଧାତ୍ରୀ, ହରୀତକୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ, ଯେଉଁଠାରୁ ତୀକ୍ତ, କଟୁ କିମ୍ବା ତେତେଳା ସ୍ୱାଦ ମିଳେ—ଏହି ସମସ୍ତ ଉଦ୍ୟାନର ହେବାରୁ ପବିତ୍ର, ସଦା ଫଳଦାୟକ ଓ ଶୁଭ ଦେଇଥାଏ।
ପ୍ରାସାଦା ଯତ୍ର ସୌଵର୍ଣାଃ ସର୍ଵରତ୍ନଵିଭୂଷିତାଃ। ସର୍ଵାଭରଣସଂଯୁକ୍ତା ଵିମାନାଶ୍ଚାନିଲୋପମାଃ
ଯେଉଁଠାରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣର ମହଳ ଅଛି, ସମସ୍ତ ମଣିମାଣିକ୍ୟରେ ଶୋଭିତ; ସମସ୍ତ ଆଭୂଷଣରେ ଭରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ପବନ ସମାନ ଦ୍ରୁତ ରଥ ଅଛି।
ଶାତକୁଂଭମଯା ଵୃକ୍ଷାଃ ସଦୈଵ ସର୍ଵଦାଯିନଃ। ସର୍ଵର୍ତୁସୁଖଦାଃ ସୌମ୍ଯକନ୍ଯକା ଅପ୍ସରସ୍ସମାଃ
ଏଠାରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣର ଗଛ ଅଛି, ସଦା ସମସ୍ତ କିଛି ଦେଇଥାଏ; ସମସ୍ତ ଋତୁରେ ସୁଖ ଦେଇଥିବା, ମୃଦୁ ସ୍୵ଭାବର କନ୍ୟାମାନେ ଅପ୍ସରା ସମାନ।
ଗୀତନୃତ୍ଯପରାଧୀରାସ୍ତତ୍ର ତିଷ୍ଠଂତି ଵୃକ୍ଷଦାଃ। ପୁଷ୍କରିଣ୍ଯୋ ଵିଶେଷେଣ ଖାତାନ୍ଯନ୍ଯାନି ଯାନି ଚ
ଏଠାରେ ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟରେ ଲିନ ଥିବା ଗଛଦାତାମାନେ ଅଛନ୍ତି; ବିଶେଷ ପଦ୍ମସର ଏଠାରେ ଅଛି, ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖୋଦା ଜାଗା ମଧ୍ୟ।
ଶୁଦ୍ଧୋପଲାଂତରଚିତା ନଦ୍ଯଃ ପାଯସକର୍ଦ୍ଦମାଃ। ପୁନର୍ଦୁଗ୍ଧସଫେନାଶ୍ଚ ଅନ୍ନାଦିଷଡ୍ରସାନ୍ଵିତାଃ
ଏଠାରେ ଶୁଦ୍ଧ ପଥର ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ନଦୀ, ଦୁଧ ଓ ଦହିର କୂଳ ଅଛି; ପୁନି ଦୁଧର ଫେନ ଓ ସମସ୍ତ ଷଡ୍ରସ ଖାଦ୍ୟ ମିଳେ।
ମର୍ତ୍ଯଲୋକେ ଯଥା ଭୋଗ୍ଯଂ ପୁନଃ ସ୍ଵର୍ଗେ ପୁନର୍ଭୁଵି। ପୁନରେଵ ତଦଭ୍ଯାସାତ୍ଖାତମାରାମକଂ ପୁନଃ
ଯେପରି ମାନବ ଲୋକରେ ଭୋଗ ମିଳେ, ସେପରି ସ୍ୱର୍ଗରେ ଓ ପୁନି ପୃଥିବୀରେ ମିଳେ; ଏହିପରି ପୁନଃ ପୁନଃ ଅଭ୍ୟାସ କରି, ଉଦ୍ୟାନକୁ ପୁନି ଖୋଦାଯାଏ।
ଯଥା ପୁଣ୍ଯାଦିକଂ କୃତ୍ଵା ସ୍ଵର୍ଗମର୍ତ୍ଯାଧିପଃ ପୁମାନ୍। ଅଶକ୍ତସ୍ତୁ ପ୍ରପାଂ କୃତ୍ଵା ପୁଷ୍କରିଣ୍ଯାଃ ଫଲଂ ଲଭେତ୍
ଯେପରି ଜଣେ ମଣିଷ ନିଜେ ନିଜେ ଭଲ କାମ କରି ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ମଣିଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଧିପତି ହୁଏ, ସେପରି ଯିଏ ପଦ୍ମପୋଖରୀ ବନାଇପାରିବାକୁ ଅସମର୍ଥ, କିନ୍ତୁ ପାନୀୟ ଜଳ ଦେବା ପାଇଁ ଜଳସ୍ଥଳୀ ତିଆରି କରେ, ସେ ମଧ୍ୟ ପଦ୍ମପୋଖରୀ ଦାନର ଫଳ ପାଏ।
ପ୍ରପାଯା ଲକ୍ଷଣଂ ଚାତ୍ର ସର୍ଵପାପହରଂ ପରଂ। ସର୍ଵଭୋଗପ୍ରଦଂ ଶୁଦ୍ଧଂ ସ୍ଵର୍ଗାପଵର୍ଗଦଂ ସ୍ଥିରଂ
ଏଠାରେ ଜଳସ୍ଥଳୀର ଲକ୍ଷଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି; ଏହା ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରେ, ସମସ୍ତ ସୁଖ ଦେଇଥାଏ, ପବିତ୍ର, ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାଏ, ଏବଂ ଦୀର୍ଘକାଳ ରହେ।
ଲକ୍ଷଣଂ ଚ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ପ୍ରପାଯାଃ କୀର୍ତିଵର୍ଧନମ୍। ନିର୍ଜଲେଽଧ୍ଵନି ପୃକ୍ତେ ଚ ସ୍ଥାନେ କୃତ୍ଵା ଚ ମଂଡପମ୍
ମୁଁ ଏବେ ଜଳସ୍ଥଳୀର ଏମିତି ଲକ୍ଷଣ କହିବି, ଯାହା ମାନ୍ୟତା ବଢ଼ାଏ; ଏହା ଜଳ ନଥିବା ରାସ୍ତାରେ, ଏବଂ ରାସ୍ତା ପାଖରେ ଏକ ଛାୟା ମଣ୍ଡପ ସହିତ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ବହୁପାନ୍ଥେ ସମାଯାତେ ଗ୍ରୀଷ୍ମଵର୍ଷାଶରତ୍ସ୍ଵପି। ଅଗରୁକାଦି ସୌଗଂଧ୍ଯଂ ଜଲଂ ପୂଗଂ ସଚଂଦ୍ରକମ୍
ଯେତେବେଳେ ଗ୍ରୀଷ୍ମ, ବର୍ଷା କିମ୍ବା ଶରତ୍କାଳରେ ବହୁ ଯାତ୍ରୀ ଏଠାରେ ଆସନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଅଗରୁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ମିଶାଯାଇଥିବା ଜଳ, ପାନ ସଉପାରି ଓ ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଦେବା ଉଚିତ।
ଆସନଂ ଚୈଵ ତାଂବୂଲଂ ଦତ୍ଵା ସ୍ଵର୍ଗାନ୍ନ ହୀଯତେ। ଏଵଂ ଵର୍ଷତ୍ରଯେଣୈଵ ପୁଷ୍କରିଣ୍ଯାଃ ଫଲଂ ଲଭେତ୍
ଅତିଥିମାନେ ପାଇଁ ଆସନ ଓ ପାନ ଦେଇଲେ କେବେ ସ୍ୱର୍ଗ ହରାଯାଏ ନାହିଁ; ଏଭଳି କରି, ତିନି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ପଦ୍ମପୋଖରୀ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ।
ସ୍ଵର୍ଗାଚ୍ଚୈଵାଚ୍ଯୁତୋ ମର୍ତ୍ଯୋ ଦେଵୈରପି ପ୍ରପୂଜ୍ଯତେ। ମାସମେକଂ ତୁ ଯୋ ଦଦ୍ଯାତ୍ପ୍ରପାଂ ଗ୍ରୀଷ୍ମେଥ ନିର୍ଜଲେ୫୦ 1.58.
ସ୍ୱର୍ଗରୁ ସେ କେବେ ବି ଖସି ନାହାନ୍ତି ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଉଁଠି ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି; ଯିଏ ଗ୍ରୀଷ୍ମକାଳରେ ଏକ ମାସ ପାଇଁ ଜଳସ୍ଥଳୀ ଦେଇଥାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ଜଳ ନାହିଁ, ସେ ଏହି ଫଳ ପାଏ।
କଲ୍ପୈକଂ ତୁ ଵସେତ୍ସ୍ଵର୍ଗେ ସ୍ଵର୍ଗାଦ୍ଭ୍ରଷ୍ଟୋ ମହୀଯତେ। ପ୍ରପାଦାସ୍ତତ୍ର ତିଷ୍ଠଂତି ଯତ୍ର ପୁଷ୍କରିଣୀପ୍ରଦାଃ
ସେ ଏକ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବାସ କରନ୍ତି; ସ୍ୱର୍ଗରୁ ଖସିଲେ ମଧ୍ୟ ପୃଥିବୀରେ ମହାନ ହୁଅନ୍ତି। ଯେଉଁଠି ପଦ୍ମପୋଖରୀ ଦାନ ହୋଇଛି, ସେଠାରେ ଜଳସ୍ଥଳୀ ରହିଥାଏ।
ନୋଚେଦ୍ଧର୍ମଘଟୋ ଦେଯଃ ପୁଣ୍ଯଃ ପାପକ୍ଷଯାଯ ଚ। ଏଷ ଧର୍ମଘଟୋ ଜ୍ଞେଯୋ ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣୁଶିଵାତ୍ମକଃ
ଯଦି ଏହା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ତେବେ ଧର୍ମଘଟ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଯାହା ପୁଣ୍ୟ ଓ ପାପ ନାଶ ପାଇଁ। ଏହି ଧର୍ମଘଟକୁ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶିବଙ୍କ ରୂପ ଭାବିବା ଉଚିତ।
ତଵପ୍ରସାଦାତ୍ସଫଲାଃ ମମ ସଂତୁ ମନୋରଥାଃ। ସ୍ଵର୍ଣମାଷଂ ଚତୁର୍ଭାଗଂ ଦକ୍ଷିଣାର୍ଥଂ ଘଟସ୍ଯ ଚ
ତୁମର କୃପାରେ ମୋର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେଉ। ଏହି ଘଟ ପାଇଁ ଚାରିଭାଗ ସୁନା ମାଣିକି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ଵର୍ଷତ୍ରଯେଣୈଵ ପ୍ରପାଦାନଫଲଂ ଲଭେତ୍। ଯଃ ପଠେଚ୍ଛ୍ରାଵଯେଦ୍ଵାପି ପୁଷ୍କରିଣ୍ଯାଦିଜଂ ଫଲମ୍
ଏଭଳି କରି, ତିନି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଜଳସ୍ଥଳୀ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ। ଯିଏ ପଦ୍ମପୋଖରୀ ଦାନର ଫଳ ପଢ଼େ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଶୁଣାଏ,
ସାକ୍ଷାତ୍ପାପାଦ୍ଭଵେନ୍ମୁକ୍ତସ୍ତତ୍ପ୍ରସାଦାତ୍ତୁ ସଦ୍ଗତିଃ। ଜନେଷୁ ଶ୍ରାଵଯେଦ୍ଯସ୍ତୁ ପୁଣ୍ଯାଖ୍ଯାନମିଦଂ ଶୁଭମ୍
ସେ ସିଧାସଳଖ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ ଏବଂ ଏହି କୃପାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗତି ଲାଭ କରେ। ଯିଏ ଏହି ପୁଣ୍ୟ କଥା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶୁଣାଏ,
କଲ୍ପକୋଟିସହସ୍ରାଣି ସୁରଲୋକେ ସ ତିଷ୍ଠତି
ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଲୋକରେ ଅସଂଖ୍ୟ କଳ୍ପ ହଜାର ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବାସ କରନ୍ତି।
ଇତି ଶ୍ରୀପାଦ୍ମପୁରାଣେ ପ୍ରଥମେ ସୃଷ୍ଟିଖଂଡେ ପୁଷ୍କରିଣ୍ଯାଦିଧର୍ମକୀର୍ତନଂନାମାଷ୍ଟପଂଚାଶତ୍ତମୋ। ଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀପଦ୍ମପୁରାଣର ପ୍ରଥମ ସୃଷ୍ଟିଖଣ୍ଡର 'ପଦ୍ମପୋଖରୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରଶଂସା' ନାମକ ଅଠାବନ୍ତିଅଂଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।
ଏକୋନଷଷ୍ଠିତ୍ତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ। । ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ- ଅତଃ ପରଂ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି କୀର୍ତ୍ତିଧର୍ମଂ ପରଂ ଶୁଭମ୍। ସେତୁବଂଧଫଲଂ ପୁଣ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ଭାଷିତଂ ଯଥା
ଉଣଷଠିଅଂଶ ଅଧ୍ୟାୟ। ବ୍ୟାସ କହିଲେ: ଏବେ ମୁଁ ଆପଣମାନେଙ୍କୁ ମହାନ ଓ ଶୁଭ କୀର୍ତ୍ତିର ପୁଣ୍ୟ, ସେତୁ ବନ୍ଧନର ଫଳ, ଯାହା ବ୍ରହ୍ମା କହିଥିଲେ, ସେଥିର ଉପକାର କଥା କହିବି।
କାଂତାରେ ଦୁସ୍ତରେ ପଂକେ ପୁରୁଶଂକୁସମାକୁଲଂ। ଆଲିଂ କୃତ୍ଵା ଭଵେତ୍ପୂତୋ ଦେଵତ୍ଵଂ ଯାତି ମାନଵଃ
ଯଦି ଅତି କଷ୍ଟଦାୟକ ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ଦୁର୍ଗମ କିଚିଡ଼ି ରାସ୍ତାରେ ମଣିଷମାନେ ଅସୁବିଧାରେ ପଡ଼ନ୍ତି, ସେଠାରେ ଯଦି କେହି ସେତୁ ବନାଏ, ସେ ପବିତ୍ର ହୁଏ ଏବଂ ଦେବତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
ଵିତସ୍ତୌ ତୁ ଲଭେତ୍ସ୍ଵର୍ଗଂ ଦିଵ୍ଯଂ ଵର୍ଷଶତଂ ସମମ୍। ଏଵଂ ସଂଖ୍ଯାଵିଧାନେନ ନରଃ ସ୍ଵର୍ଗାନ୍ନ ହୀଯତେ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ହାତ ଲମ୍ବା ସେତୁ ପାଇଁ ଶତ ବର୍ଷ ଦିବ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗ ମିଳେ; ଏଭଳି ଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ, ମଣିଷ କେବେ ସ୍ୱର୍ଗ ହରାଏ ନାହିଁ।
କଦାଚିତ୍ପଂକଯୋଗାଚ୍ଚ ସ୍ଵର୍ଗାଦ୍ଭୁଵି ଵିଜାଯତେ। ତଦା ଭଟ୍ଟାରକଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ରୋଗଶୋକଵିଵର୍ଜିତଃ
କେବେ କେବେ କିଚିଡ଼ି ସଂଯୋଗ ଦ୍ୱାରା, ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ହୁଏ; ତେବେ ସେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଏବଂ ରୋଗ ଓ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।
ପଂକାଦୌ ସଂକ୍ରମାଂଶ୍ଚୈଵ କୃତ୍ଵା ସ୍ଵର୍ଗାନ୍ନ ହୀଯତେ। ସର୍ଵପାପଂ କ୍ଷଯଂ ତସ୍ଯ ସଂପ୍ରଯାତି ଦିନେଦିନେ
କିଚିଡ଼ି ଆରମ୍ଭରେ ଯାତ୍ରା ହେବା ପାଇଁ ସେତୁ ବନାଇଲେ, ସ୍ୱର୍ଗ ହରାଯାଏ ନାହିଁ; ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ପାପ ଦିନକୁ ଦିନ ନଶ୍ଟ ହୁଏ ଏବଂ ସେ ଏହାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
ତଥାଲିସଂକ୍ରମାଣାଂ ଚ ଫଲଂ ତୁଲ୍ଯଂ ପ୍ରକୀର୍ତିତମ୍। ଧନପ୍ରାଣାଵ୍ଯଯେନୈଵ ଧୀମତା କ୍ରିଯତେ ସଦା
ଏଭଳି ପୁଣ୍ୟ ଅନ୍ୟକୁ ଦାନ କରିବାର ଫଳ ସମାନ ବୋଲି କହାଯାଇଛି; ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ସଦା ଏହାକୁ ଧନ କିମ୍ବା ପ୍ରାଣ ଖର୍ଚ୍ଚ କରି କରନ୍ତି।
ଶ୍ରୂଯତାଂ ଯତ୍ପୁରାଵୃତ୍ତମାଖ୍ଯାନଂ ଵୃଦ୍ଧସଂମତଂ। କଶ୍ଚିଚ୍ଚୋରୋ ମହାଭୀଷ୍ମେ ସ୍ତେଯକର୍ମଣି ଚୋଦ୍ଯତଃ
ଏବେ ପୁରୁଣା ଏକ କଥା ଶୁଣ, ଯାହା ବୃଦ୍ଧମାନେ ମନୋନୀତ କରିଛନ୍ତି। ଏକ ସମୟରେ ଏକ ଚୋର ଥିଲେ, ସେ ବହୁତ ଭୟଙ୍କର ଥିଲେ ଏବଂ ଚୋରି କରିବାରେ ଲାଗିଥିଲେ।
କାଂତାରେ ଗୋଶିରଃ ସ୍ଥାପ୍ଯ କ୍ରାଂତ୍ଵା ସ୍ତେଯଂ ଗତୋ ହ୍ଯସୌ। ଧନାପହରଣଂ କୃତ୍ଵା ଗୃହସ୍ଥସ୍ଯ ଚ ତେନ ହି
ଏକ ଜଙ୍ଗଲରେ ସେ ଗୋମୁଣ୍ଡ ରଖି, ଚୋରି କରି ଚାଲିଗଲେ; ଏଭଳି ଗୋଟିଏ ଗୃହସ୍ଥଙ୍କ ଧନ ନେଇ ଚୋରି କଲେ।
ଗତଃ ସ୍ଵମଂଦିରଂ ତତ୍ର ଜନା ଗଚ୍ଛଂତି ଵର୍ତ୍ମନି। ସର୍ଵେଷାମେକପାଦସ୍ଯ ସୁଖଂ ଭଵତି ନିଶ୍ଚିତଂ
ସେ ନିଜ ଘରକୁ ଚାଲିଗଲେ, ଏବେ ଲୋକେ ରାସ୍ତାରେ ଯାଉଥିଲେ; ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଏକ ପାଉଁରେ ଚାଲିବାର ସୁବିଧା ନିଶ୍ଚିତ ହେଲା।
ଏକପାଦେ ହ୍ରଦେ ଦୁର୍ଗେ ତାରକଂ ଗୋଶିରଃ ପରମ୍। ଚାଂଦ୍ରାଯଣଂ ଚ ତତ୍ତସ୍ଯ କାଂତାରେ ସଂସ୍ଥିତଂ ଶିରଃ
ଏକ ପାଉଁରେ ହ୍ରଦ କିମ୍ବା ଦୁର୍ଗରେ, ଗୋମୁଣ୍ଡ ହେଉଛି ତାରିଣୀ; ଏବଂ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ ହେଉଛି ସେଇ ମୁଣ୍ଡ ଜଙ୍ଗଲରେ ରଖାଯିବା।
ତତଶ୍ଚୋରସ୍ଯ ନିଧନେ ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତପ୍ରଣୀତକେ। ଧର୍ମସ୍ଯ ଫଲମାତ୍ରଂ ତୁ ଏତସ୍ଯ ଚ ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ତାପରେ, ଚୋର ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ତାଙ୍କର କର୍ମର ଫଳ ଛାଡ଼ି ଆଉ କିଛି ରହିଲା ନାହିଁ।