ଵସିଷ୍ଠଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରାମୋ ଵକ୍ଷ୍ଯତି ଧର୍ମଵିତ୍। ଅସ୍ଯା ଦୋଷୋ ନ ଚୈଵାସ୍ତି ଦୋଷୋଯଂ ପାକଶାସନେ
ବସିଷ୍ଠଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଧର୍ମଜ୍ଞ ରାମ କହିବେ, 'ଏହି ନାରୀଙ୍କର କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ; ଦୋଷ ତାହାର ଯିଏ ଶାସନ କରିଥିଲେ।'
ଏଵମୁକ୍ତେ ତୁ ରାମେଣ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ରୂପଂ ଜୁଗୁପ୍ସିତଂ। ଦିଵ୍ଯଂ ରୂପଂ ସମାସ୍ଥାଯ ମଦ୍ଗୃହଂ ଚାଗମିଷ୍ଯସି
ଏଭଳି ରାମ କହିଲେ ପରେ, ତୁମେ ଏହି ଘୃଣିତ ରୂପ ଛାଡ଼ି, ଦିବ୍ୟ ଦେହ ଧାରଣ କରି, ମୋ ଘରକୁ ଆସିବ।
ଶପ୍ତ୍ଵା ତୁ ଗୌତମସ୍ତାଂ ହି ତପସ୍ତପ୍ତୁଂ ଗତୋ ଵନମ୍। ତତୋତ୍ଯଂତଂ ଶୁଷ୍କରୂପା ତଥୈଵ ପଥି ସଂସ୍ଥିତା
ଗୌତମ ତାହାକୁ ଶାପ ଦେଇ, ତପସ୍ୟା କରିବାକୁ ଅରଣ୍ୟକୁ ଗଲେ; ତାପରେ ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୁଷ୍କ ରୂପରେ ସେଇପଥରେ ରହିଲେ।
ରାମସ୍ଯ ଵଚନାଦେଵ ଗୌତମଂ ପୁନରାଗତା। ଗୌତମୋପି ତଯା ସାର୍ଦ୍ଧମଦ୍ଯୈଵଂ ଦିଵି ତିଷ୍ଠତି
ରାମଙ୍କର କଥା ଦ୍ୱାରା, ସେ ପୁଣି ଗୌତମଙ୍କ ନିକଟକୁ ଫେରିଲେ; ଏବଂ ଗୌତମ ତାଙ୍କ ସହିତ ଏବେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସୁଛନ୍ତି।
ଇଂଦ୍ରୋପି ତ୍ରପଯାଯୁକ୍ତଃ ସ୍ଥିତଶ୍ଚାଂତର୍ଜଲେ ଚିରମ୍। ସ୍ଥିତ୍ଵା ଚାଂତର୍ଜଲେ ଦେଵୀମସ୍ତୌଦିଂଦ୍ରାକ୍ଷିସଂଜ୍ଞିତାମ୍
ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଲଜ୍ଜାରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଣି ଭିତରେ ରହିଲେ; ଏବଂ ସେଠାରେ ଥିବାବେଳେ, ଇନ୍ଦ୍ରାକ୍ଷୀ ନାମକ ଦେବୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ସୁପ୍ରସନ୍ନା ତତୋ ଦେଵୀ ସ୍ତୋତ୍ରେଣ ପରିତୋଷିତା। ଗତ୍ଵୋଵାଚ ତତଃ ସା ଚ ଵରୋସ୍ମତ୍ତୋ ଵିଗୃହ୍ଯତାମ୍
ତାପରେ ଦେବୀ, ସ୍ତୁତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ଓ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ, କହିଲେ, 'ଏବେ ମୋ ପାଖରୁ ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚୟନ କର।'
ତତୋ ଦେଵୀମୁଵାଚେଦଂ ଶକ୍ରଃ ପରପୁରଂଜଯଃ। ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦାଚ୍ଚ ମେ ଦେଵି ଵୈରୂପ୍ଯଂ ମୁନିଶାପଜମ୍
ତାପରେ ଶକ୍ର, ଶତ୍ରୁନଗର ବିଜେତା, ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ତୁମର କୃପାରେ, ହେ ଦେବୀ, ମୁନିଙ୍କ ଶାପରେ ହୋଇଥିବା ମୋର ବିକୃତି—'
କିଂତୁ ବୁଦ୍ଧିଂ ସୃଜାମ୍ଯଦ୍ଯ ଯେନ ଲୋକୈର୍ନ ଲକ୍ଷ୍ଯତେ
କିନ୍ତୁ ଆଜି ମୁଁ ଏମିତି ଏକ ବିଚାର ତିଆରି କରିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ମୋତେ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଯୋନିମଧ୍ଯଗତଂ ଦୃଷ୍ଟି ସହସ୍ରଂ ତେ ଭଵିଷ୍ଯତି। ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଇତି ଖ୍ଯାତସ୍ସୁରରାଜ୍ଯଂ କରିଷ୍ଯସି
ତୋର ଯୋନି ମଧ୍ୟରେ ହଜାରଟି ଆଖି ଦେଖାଯିବ। ତୁମେ 'ହଜାର ଆଖିଅଳି' ବୋଲି ପରିଚିତ ହେବୁ, ଏବଂ ଦେବତାମାନଙ୍କର ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରିବୁ।
ମେଷାଂଡଂ ତଵ ଶିଶ୍ନଂ ଚ ଭଵିଷ୍ଯତି ଚ ମଦ୍ଵରାତ୍। ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ସା ଜଗନ୍ମାତା ତତ୍ରୈଵାଂତରଧୀଯତ୫୦ 1.54.
ମୋର ଆଶୀର୍ବାଦରେ, ତୋର ଲିଙ୍ଗ ଏବଂ ଶିଶ୍ନ ମେଷର ଅଣ୍ଡ ଭଳି ହେବ। ଏଭଳି କହି, ସେ ଜଗତ୍ଜନନୀ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।
ଶକ୍ରୋ ଦେଵଵରୈଃ ପୂଜ୍ଯୋ ହ୍ଯଦ୍ଯାପି ଦିଵି ଵର୍ତତେ। ଇଂଦ୍ରସ୍ଯୈତାଦୃଶୀ କାମାଦଵସ୍ଥା ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମ
ଶକ୍ର, ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ମାନିତ, ଏଯାଁ ଅପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସିଛନ୍ତି। ଏହି ଭଳି ଅବସ୍ଥା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କାମବଶତାରୁ ହୋଇଛି, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ।
ଇତି ଶ୍ରୀପାଦ୍ମପୁରାଣେ ପ୍ରଥମେ ସୃଷ୍ଟିଖଂଡେ ଅହଲ୍ଯାହରଣଂନାମ ଚତୁଷ୍ପଂଚାଶତ୍ତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି, ପବିତ୍ର ପଦ୍ମପୁରାଣର ପ୍ରଥମ ସୃଷ୍ଟିଖଣ୍ଡରେ 'ଅହଲ୍ୟା ହରଣ' ନାମକ ଚୁଅନ୍ଚାଳିସ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ- ଅପରଂ ଚ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି କାମେନାଧିଷ୍ଠିତସ୍ଯ ଚ। ପୁରା ଭାଗୀରଥୀ ତୀରେ ଦ୍ଵିଜଃ ପରମହଂସକଃ
ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ— ମୁଁ ଆଉ ଏକ ଗଳ୍ପ କହିବି, ଯେଉଁଥିରେ କାମରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଥିଲେ। ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ, ଭାଗୀରଥୀ ତୀରେ ଏକ ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମହାପୁରୁଷ ଥିଲେ।
ଉପଦେଷ୍ଟା ସହସ୍ରାଣାଂ ଦ୍ଵିଜାନାଂ ଶାଂତିଦଃ ପରଃ। ଏକଦଂଡଧରଃ ସାକ୍ଷାତ୍କୂର୍ମଵଦ୍ଧରଣୀ ସ୍ଥିତଃ
ସେ ହଜାର ହଜାର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଶିକ୍ଷକ ଥିଲେ, ଶାନ୍ତି ଦେବାରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ଏକ ଦଣ୍ଡ ଧାରଣ କରି, କୁର୍ମ ଭଳି ଭୂମିରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଢ଼ିଥିଲେ।
ଏକାକିନଃ ସତସ୍ତସ୍ଯ ଦେଵାଗାରେ ଵିନିଷ୍କୃତେ। ପତ୍ଯୁର୍ଗୃହାତ୍ପରଂ ଗେହଂ ଗଂତୁଂ ସାଯଂ ସମୁଦ୍ଯତା
ସେ ଏକା ଥିବାବେଳେ, ତାଙ୍କର ଜଣେ ଜଣା ଘର ଛାଡ଼ି, ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ଅନ୍ୟ ଘରକୁ ଯିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ।
ଅକସ୍ମାଦ୍ଯୁଵତୀ ନାରୀ ମିଲିତା ରୂପଧାରିଣୀ। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାଂ ଭଗଵାନ୍ଵିପ୍ରୋ ମନ୍ମଥସ୍ଯ ଭଯାର୍ଦିତଃ
ହଠାତ୍ ଏକ ଯୁବତୀ, ଅତି ସୁନ୍ଦର ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସେଠାକୁ ଆସିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ସେ ପୂଜ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ କାମଭୟରେ ବିଭୀତ ହେଲେ।
ଅଗାରଜଠରେ କୃତ୍ଵା ସ ଚୈନାଂ ପ୍ରାକ୍ଷିପତ୍କ୍ଷପାମ୍। ଅର୍ଗଲଂ ସା ଦୃଢଂ କୃତ୍ଵା ଦେଵାଗାରେ ସୁଶୋଭନେ
ସେ ତାକୁ ଘର ଭିତରକୁ ନେଇ, ରାତି ପାଇଁ ଘର ବନ୍ଦ କଲେ, ଦେବଗୃହକୁ ଦୃଢ଼ ଆଡ଼କା ଲଗାଇ ସୁରକ୍ଷିତ କଲେ।
କଦାଚିଦପି ତଂ ଦ୍ଵାରାଦାଗଂତୁଂ ନ ଦଦାତି ହ। ଏଵଂଭୂତଃ ସମାଧିସ୍ଥଃ କ୍ଷପାଂ କ୍ଷିପ୍ତ୍ଵା ଵିଲପ୍ଯ ସଃ
ସେ କେବେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଦ୍ୱାର ଦେଇ ଭିତରକୁ ଯିବାକୁ ଦେଲେ ନାହିଁ। ଏଭଳି ଧ୍ୟାନରେ ରହି, ସେ ରାତିଟିଏ କାଟି, ଦୁଃଖ କରିଲେ।
ଚିଂତଯଂସ୍ତାଂ ଵରାରୋହାଂ ଦ୍ଵାରି କିଂ ଵା କୃତଂ ମମ। ଏଵଂ ସଂଚିଂତ୍ଯତାମାହ ଦ୍ଵାରଂ ଦେହୀହ ନଃ ପ୍ରିଯେ
ସେ ସୁନ୍ଦରୀକୁ ଭାବି, ଦ୍ୱାର ପାଖରେ ଚିନ୍ତା କଲେ— 'ମୁଁ କଣ କଲି?' ଏଭଳି ଭାବି, ସେ କହିଲେ— 'ପ୍ରିୟେ, ଦ୍ୱାର ଦେ।'
ପତିଶ୍ଚ ଵଶଗଃ କାଂତେ ଦଯିତସ୍ତେ ଭଵିଷ୍ଯତି। ତତସ୍ତଂ ପ୍ରାହ ସା ଵିପ୍ରଂ ଵୃଦ୍ଧଂ କାମପ୍ରଲାଲସମ୍
'ତୋର ପତି, ହେ କାନ୍ତା, ତୋର ଅଧୀନରେ ରହିବ; ତୋର ପ୍ରିୟ ତୋର ହେବ।' ତାପରେ ସେ, ଅତି ବୃଦ୍ଧ ଏବଂ କାମରେ ମତ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଅନନ୍ଵିତା ଗିରଃସ୍ତାତ ଵକ୍ତୁଂ ତ୍ଵଂ ନାର୍ହସି ପ୍ରଭୋ। ଅଥାସୌ ଭଗଵାନ୍ପ୍ରାହ ପ୍ରଚୁରଂ ଚାସ୍ତି ମେ ଵସୁ
'ଏଭଳି କଥା, ହେ ପିତା, ତୁମେ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।' କିନ୍ତୁ ସେ ପୂଜ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ— 'ମୋ ପାଖରେ ବହୁତ ଧନ ଅଛି।'
ତଵ ଦାସ୍ଯାମି କଲ୍ଯାଣି ପ୍ରସ୍ଫୋଟଯ କପାଟିକାମ୍। ଵିପ୍ରମାହ ପୁନଃ ସା ଚ ତ୍ଵଂ ଵୈ ମେ ଧର୍ମତଃ ପିତା
'ମୁଁ ତୋତେ ଦେଇଦେବି, ହେ ଶୁଭେ, ଦ୍ୱାର ଖୋଲ।' କିନ୍ତୁ ସେ ପୁଣି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ— 'ତୁମେ ମୋର ଧର୍ମରେ ପିତା।'
ମା ଗଚ୍ଛ ପୁତ୍ରିକାଂ ମାଂ ଚ ପରଯୋଷାଂ ଚ ଧାର୍ମିକ। ମନସା ସ ସମାଲୋଚ୍ଯ ସୁଷିରେଣ ପଥା ଗୃହାନ୍
'ମୋତେ, ତୋର ଝିଅକୁ, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଜନଙ୍କ ଜନାକୁ ଛୁଅନ୍ତୁ ନାହିଁ, ହେ ଧର୍ମିକ।' ଏହା ଭାବି, ସେ ସଂକୁଚିତ ରାସ୍ତାରେ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
ବାହୁନୋଦ୍ଧାଟ୍ଯତେ ନୈଵ ଗଂତୁଂ ଚୈଵ ସମୁଦ୍ଯତଃ। ଗଚ୍ଛତଶ୍ଚାର୍ଦ୍ଧମରର ଉତ୍ତମାଂଗଂ ସୁସଂକଟେ
ବାହୁ ଉଠାଇଲେ ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱାର ଖୋଲିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଯିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଯିବାବେଳେ, ସଂକୁଚିତ ରାସ୍ତାରେ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଅଟକିଗଲା।
ପ୍ରଵିଷ୍ଟଂ ନ ପୁନଶ୍ଚୈତି ପଂଚତ୍ଵମଗମତ୍ତଦା। ଉଷଃକାଲେ ସମାଯାତା ରକ୍ଷିଣୋ ଯେ ଚ କିଂକରାଃ
ସେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, କିନ୍ତୁ ପୁଣି ବାହାରିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ସେଠାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ। ପ୍ରଭାତେ, ରକ୍ଷକ ଏବଂ ସେବକମାନେ ଆସିଲେ।
ଅଦ୍ଭୁତଂ ତଂ ଶଵଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାମୁଚୁସ୍ତେ ଚ ଵିସ୍ମିତାଃ। କଥଂ ଚ ନିଧନଂ ତ୍ଵସ୍ଯ ସଂଭୂତଂ ବ୍ରୂହି ସୁଂଦରି
ସେ ଅଦ୍ଭୁତ ମୃତଦେହକୁ ଦେଖି, ସେମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ ଏବଂ ତାକୁ କହିଲେ— 'ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଏହି ମୃତ୍ୟୁ କିପରି ହେଲା, କହ।'
କଥଯିତ୍ଵା ତୁ ତଦ୍ଵୃତ୍ତମଭୀଷ୍ଟଂ ଦେଶମାଗତା। ଏଵଂ କାମସ୍ଯ ମହିମା ଦୁର୍ନିଵାରୋ ଜନେଷୁ ଚ
ସେ ଘଟଣାଟିକୁ କହି ଚାହିଁଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ଏଭଳି କାମନାର ମହତ୍ତ୍ୱ, ଏହା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅତି କଷ୍ଟରେ ଦମନ ହୁଏ।
ସର୍ଵେଷାମପି ଜଂତୂନାଂ ସୁରାସୁରନୃଣାଂ ଭଵେତ୍। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଽମୋଘାଂ ଵରାରୋହାଂ ସର୍ଵଲୋକପିତାମହଃ
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ, ଦେବତା, ଦାନବ କିମ୍ବା ମଣିଷ, ସବୁଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି କାମନା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ସେଇ ନିର୍ମଳ ଓ ସୁନ୍ଦରୀ ଜନନୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କ ପିତା ମନେ ଆନ୍ଦୋଳିତ ହେଲେ।
ଚ୍ଯୁତବୀଜୋଭଵତ୍ତତ୍ର ଲୌହିତ୍ଯସଂଭଵସ୍ମୃତଃ। ପୁନାତି ସକଲାନ୍ଲୋକାନ୍ସର୍ଵତୀର୍ଥମଯୋ ହି ସଃ
ତାଙ୍କର ବୀଜ ସେଠାରେ ପଡ଼ିଲା, ଯାହାକୁ ଲାଲିମାର ଉତ୍ପତ୍ତି ବୋଲି ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ। ସେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ମିଶ୍ରଣ ଥିବାରୁ ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି।
ଯମାଶ୍ରିତ୍ଯ ନରୋ ଯାତି ବ୍ରହ୍ମଲୋକମନାମଯମ୍। ଦ୍ଵିଜ ଉଵାଚ- କଥଂ ଚ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମୋହୋ ହ୍ଯମୋଘା କା ଵରାଂଗନା
ଯେଉଁ ଲୋକେ ତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶାନ୍ତିମୟ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରନ୍ତି। ଦ୍ୱିଜ କହିଲେ— ବ୍ରହ୍ମା କିପରି ମୋହିତ ହେଲେ, ଏହି ନିର୍ମଳ ଓ ଉତ୍ତମାଙ୍ଗନା କିଏ?