ଗୃହ୍ଣାତି ମନସା ପ୍ରାଜ୍ଞୋ ଯଦ୍ଦତ୍ତଂ ତସ୍ଯ ଚାକ୍ଷଯମ୍। ଭୂମିଂ ଗାଂ ଚ ହିରଣ୍ଯଂ ଚ ଧନଂ ଵସ୍ତ୍ରଂ ଚ ଧାନ୍ଯକମ୍
ବରପକ୍ଷରୁ ଯେଉଁଠିକି ଦିଆଯାଏ, ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ମନରେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଏହି ଦାନ — ଭୂମି, ଗାଈ, ସୁନା, ଧନ, ବସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ଧାନ —
ଜାମାତୁର୍ଯୌତକଂ ଦତ୍ଵା ସର୍ଵଂ ଭଵତି ଚାକ୍ଷଯମ୍। ଵିଵାହସମଯେ ଵତ୍ସ ସଗୋତ୍ର ପରଗୋତ୍ରଜୈଃ
ବରପକ୍ଷରୁ ଯେଉଁ ଉପହାର ଦିଆଯାଏ, ସେ ସବୁ ଅକ୍ଷୟ ହୁଏ। ବିବାହ ସମୟରେ, ବେଟା, ସମାନ ବଂଶ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ବଂଶ ହେଉ, ଏହି ଦାନ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ।
ଯୌତକଂ ଦୀଯତେ କିଂଚିତ୍ତତ୍ସର୍ଵଂ ଚାକ୍ଷଯଂ ଭଵେତ୍। ଦାତା ନ ସ୍ମରତେ ଦାନଂ ପ୍ରତିଗ୍ରାହୀ ନ ଯାଚତେ
ବରପକ୍ଷରୁ ଯେଉଁ ଅଳ୍ପ ଉପହାର ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଏ, ସେ ସବୁ ଅକ୍ଷୟ ହୁଏ। ଦାତା ତାହାକୁ ମନେ ରଖେନାହାନ୍ତି, ଗ୍ରହଣକାରୀ ମଧ୍ୟ ଚାହିଁନାହାନ୍ତି।
ଉଭୌ ତୌ ନରକଂ ଯାତଶ୍ଛିନ୍ନରଜ୍ଜୁର୍ଘଟୋ ଯଥା। ଅଵଶ୍ଯଂ ଯୌତକଂ ଦାନଂ ଦାତଵ୍ଯଂ ସାତ୍ଵିକେନ ହି
ଏହି ଦାନ ନ ଦେଲେ, ଦୁହେଁ ନରକକୁ ଯାଆନ୍ତି, ରସି କଟା ଘଡ଼ା ପରି। ଏହି ବରଦାନ ସତ୍ୱଗୁଣୀ ମନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଦେବା ଉଚିତ।
ଅଦତ୍ଵା ନରକଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଦାସୀତ୍ଵମୁପଗଚ୍ଛତି। ଅତ୍ଯାସନ୍ନେତିଦୂରସ୍ଥେ ଚାତ୍ଯାଢ୍ଯେ ଚାତି ଦୁର୍ଗତେ
ଏହି ଦାନ ନ ଦେଲେ, ମଣିଷ ନରକକୁ ପହଞ୍ଚି ଦାସୀ ହୋଇଯାଏ। ଅତି ନିକଟ କିମ୍ବା ଅତି ଦୂର, ଅତ୍ୟଧିକ ଧନୀ କିମ୍ବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖୀ,
କୁଲହୀନେ ଚ ମୂର୍ଖେ ଚ ଷଟ୍ସୁ କନ୍ଯା ନ ଦୀଯତେ। ଅତିଵୃଦ୍ଧେ ଚାତିଦୀନେ ରୋଗିଷ୍ଠେ ଦେଶଵାସିନି
ବଂଶ ବିହୀନ କିମ୍ବା ମୂର୍ଖ, ଏହି ଛଅଜଣଙ୍କୁ କନ୍ୟା ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଅତି ବୃଦ୍ଧ, ଅତି ଦରିଦ୍ର, ରୋଗୀ କିମ୍ବା ସ୍ଥାନୀୟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଅତିକ୍ରୁଦ୍ଧେପ୍ଯସନ୍ତୁଷ୍ଟେ ଷଟ୍ସୁ କନ୍ଯା ନ ଦୀଯତେ। ଏତେଭ୍ଯଃ କନ୍ଯକାଂ ଦତ୍ଵା ନରକଂ ଚାଧିଗଚ୍ଛତି
ଅତି କ୍ରୁଧ୍ଧ କିମ୍ବା କେବେ ଖୁସି ନ ହୁଏ — ଏହି ଛଅ ପ୍ରକାର ଲୋକଙ୍କୁ କନ୍ୟା ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏମିତି କାହାକୁ ଦେଲେ, ନରକକୁ ପହଞ୍ଚିବା ନିଶ୍ଚିତ।
ଲୋଭାତ୍ସଂମାନଲାଭାଚ୍ଚ କନ୍ଯକା ପରିଵର୍ତନାତ୍। ମୁନୀନାଂ ପ୍ରେଯସୀଂ ନାରୀଂ ଯୁଵତୀଂ ରୂପଶାଲିନୀମ୍
ଲୋଭ କିମ୍ବା ସମ୍ମାନ ପାଇବା ଆଶାରେ, କିମ୍ବା କନ୍ୟା ବଦଳାଇ ଦେବା, କିମ୍ବା ଋଷିଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଯୁବତୀ ଓ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟବତୀ ନାରୀକୁ
ସାଲଂକାରାଂ ସଶଯ୍ଯାଂ ଚ ଦତ୍ଵାଽନଂତଫଲଂ ଲଭେତ୍। ଅନଯୋଶ୍ଚ ଫଲଂ ତୁଭ୍ଯଂ ଯୁଵତୀ କନ୍ଯଯୋରପି
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଭୂଷଣ ଓ ଶଯ୍ୟା ସହିତ ଦେଲେ, ଅନନ୍ତ ଫଳ ମିଳେ। ଯୁବତୀ କିମ୍ବା କନ୍ୟା, ଦୁଇଁଥିରେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପାଇଁ ଏହି ଫଳ ସମାନ।
ଏକା ଵରାଯ ଦାତଵ୍ଯା ଅପରା ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ତୁ। କ୍ରୀତା ଦେଵା ଯଦାତଵ୍ଯା ଧୀରେଣାକଷ୍ଟକର୍ମଣା
ଏକ କନ୍ୟାକୁ ବରକୁ ଦେବା ଉଚିତ୍, ଅନ୍ୟକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ। କିଣାଯାଇଥିବା କନ୍ୟାକୁ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦେବା ଦରକାର, ଏହା ନିଷ୍ପାପ ଓ ଧୈର୍ଯ୍ୟଶୀଳ ବ୍ୟକ୍ତି କରିବା ଉଚିତ।
କଲ୍ପକାଲଂ ଭଵେତ୍ସ୍ଵର୍ଗଂ ନୃପୋ ଵା କୌ ମହାଧନୀ। ପ୍ରତିଜନ୍ମ ଲଭେତୈଷ ସୁପତ୍ନୀଂ ଵରଵର୍ଣିନୀମ୍୧୦୦ 1.52.
ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ, ଏକ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗ ଲାଭ କରେ, କିମ୍ବା ରାଜା କିମ୍ବା ମହାଧନୀ ହୁଏ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନ୍ମରେ ଶିଳ୍ପା ଓ ଗୁଣବତୀ ସ୍ତ୍ରୀ ମିଳେ।
ଯ ଇଦଂ ଶୃଣୁଯାନ୍ନିତ୍ଯଂ ପୁଣ୍ଯାଖ୍ଯାନମନୁତ୍ତମମ୍। ସର୍ଵପାପକ୍ଷଯସ୍ତସ୍ଯ ସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥପାରଗଃ
ଯିଏ ଏହି ପବିତ୍ର ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କଥା ପ୍ରତିଦିନ ଶୁଣେ, ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥକୁ ଜାଣିପାରେ।
ଲଭେତ ସୋଽକ୍ଷଯଂ ସ୍ଵର୍ଗଂ ନାରୀଣାଂ ଵଲ୍ଲଭୋ ଭଵେତ୍। କ୍ଷତ୍ରିଯୋ ଵିଜଯୀ ଚାଥ ଲୋକନାଥୋ ଭଵେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍
ଏହି ମହତ୍ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଲୋକ ଅକ୍ଷୟ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ, ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ବହୁତ ପ୍ରେମ କରନ୍ତି। କ୍ଷତ୍ରିୟ ହେଲେ ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବିଜୟୀ ଓ ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ ହୁଅନ୍ତି।
ଶ୍ରୁତଂ ହରତି ପାପାନି ଜନ୍ମଜନ୍ମକୃତାନି ଚ। ସୌଭାଗ୍ଯଂ ଲଭତେ ଲୋକେ ତଥୈଵ ଚ ଵରାଂଗନା
ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ ଅନେକ ଜନ୍ମର ପାପ ଦୂର ହୁଏ; ଏହି ଜଗତରେ ଭାଗ୍ୟ ମିଳେ, ଏହିପରି ଏକ ଉତ୍ତମ ନାରୀ ମଧ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି।
ଦ୍ଵିଜ ଉଵାଚ- ତୁଲାଧାରସ୍ଯ ଚରିତଂ ପ୍ରଭାଵମତୁଲଂ ପ୍ରଭୋ। ଵକ୍ତୁମର୍ହସ୍ଯଶେଷେଣ ଯଦି ମଯ୍ଯସ୍ତ୍ଯନୁଗ୍ରହଃ
ଦ୍ୱିଜ କହିଲେ— ହେ ପ୍ରଭୁ, ଯଦି ଆପଣଙ୍କର କୃପା ଥାଏ, ତେବେ ତୁଳାଧାରଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅପୂର୍ବ ପ୍ରଭାବ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ମୋତେ କହନ୍ତୁ।
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ - ସତ୍ଯଭାଵାଦଲୋଭାଚ୍ଚ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଯୋ ଵୈ ତ୍ଵମତ୍ସରାତ୍। ନିତ୍ଯଂ ଯଜ୍ଞଶତଂ ତସ୍ଯ ସୁନିଷ୍ପନ୍ନଂ ସୁଦକ୍ଷିଣମ୍
ଭଗବାନ କହିଲେ— ଯିଏ ସତ୍ୟ ଭାବରେ, ଲୋଭ ଓ ଇର୍ଷ୍ୟା ବିନା ଦାନ କରେ, ସେଥିରେ ଶତଶଃ ଯଜ୍ଞ ସହିତ ଉତ୍ତମ ଦକ୍ଷିଣା ଦିଆଯିବା ପରି ଫଳ ସଦା ମିଳେ।
ସତ୍ଯେନୋଦଯତେ ସୂରୋ ଵାତି ଵାତସ୍ତଥୈଵ ଚ। ନ ଲଂଘଯେତ୍ସମୁଦ୍ରସ୍ତୁ ଵେଲାଂ କୂର୍ମୋ ଧରାଂ ତଥା
ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହୁଏ, ବାତାସ ଚାଲେ; ସମୁଦ୍ର ତାହାର କୂଳ ଛାଡ଼େ ନାହିଁ, କୁମ୍ଭୀର ମଧ୍ୟ ପୃଥିବୀ ଛାଡ଼େ ନାହିଁ।
ସତ୍ଯେନ ଲୋକାସ୍ତିଷ୍ଠଂତି ସର୍ଵେ ଚ ଵସୁଧାଧରାଃ। ସତ୍ଯାଦ୍ଭ୍ରଷ୍ଟୋଥ ଯଃ ସତ୍ଵୋପ୍ଯଧୋଵାସୀ ଭଵେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍
ସମସ୍ତ ଲୋକ ଓ ପୃଥିବୀ ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଅଟୁଟ ରହିଛି; କିନ୍ତୁ ଯିଏ ସତ୍ୟରୁ ବିଚ୍ୟୁତ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତଳକୁ ପଡ଼ିଯାଏ, ଯଦିଓ ସେ ଧର୍ମିକ ହେଉ।
ସତ୍ଯଵାଚିରତୋଥସ୍ତୁ ସତ୍ଯକାର୍ଯରତଃ ସଦା। ସଶରୀରେଣ ସ୍ଵର୍ଲୋକମାଗତ୍ଯାଚ୍ଯୁତତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ଯିଏ ସଦା ସତ୍ୟ କଥା କହେ ଓ ସତ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲାଗିଥାଏ, ସେ ନିଜ ଶରୀର ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚି ଅକ୍ଷୟ ପଦ ପାଏ।
ସତ୍ଯେନ ମୁନଯଃ ସର୍ଵେ ମାଂ ଚ ଗତ୍ଵା ସ୍ଥିରଂ ଗତାଃ। ସତ୍ଯାଦ୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରୋ ରାଜା ସଶରୀରୋ ଦିଵଂ ଗତଃ
ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ପହଞ୍ଚି ଅଚଳ ଦଶାକୁ ପାଇଛନ୍ତି; ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ନିଜ ଶରୀର ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ।
ସର୍ଵଶତ୍ରୁଗଣଂ ଜିତ୍ଵା ଲୋକୋ ଧର୍ମେଣ ପାଲିତଃ। ଅକରୋଚ୍ଚ ମଖଂ ଶୁଦ୍ଧଂ ରାଜସୂଯଂ ସୁଦୁର୍ଲଭମ୍
ସେ ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଜିତି, ନ୍ୟାୟରେ ଜଗତକୁ ପାଳନ କଲେ ଓ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଦୁର୍ଲଭ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କଲେ।
ଚତୁରଶୀତିସହସ୍ରାଣି ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ଚ ନିତ୍ଯଶଃ। ଭୋଜଯେଦ୍ରୁକ୍ମପାତ୍ରେଷୁ ରାଜୋପକରଣେଷୁ ଚ
ସେ ସଦା ଚଉରାଶି ହଜାର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସୁନାର ପାତ୍ର ଓ ରାଜସମ୍ପତ୍ତିରେ ଭୋଜନ କରାଉଥିଲେ।
ଭୋଜଯିତ୍ଵୋପକରଣାଂସ୍ତେଭ୍ଯୋ ଦତ୍ଵା ଵିସର୍ଜଯେତ୍। ଯଦଭୀଷ୍ଟଂ ଦ୍ଵିଜାତୀନାମତୋନ୍ଯଦ୍ଦାପଯେଦ୍ଧନମ୍
ସେମାନେକୁ ଭୋଜନ ଓ ପାତ୍ର ଦେଇ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରାଉଥିଲେ; ଦ୍ୱିଜମାନେ ଯାହା ଚାହାଁଥିଲେ, ସେ ଧନ ଦେଇଥିଲେ।
ଅଦରିଦ୍ରଂ ତତୋ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଦ୍ଵିଜଵ୍ଯୂହଂ ପରିତ୍ଯଜେତ୍। ତଥୈଵ ସ୍ନାତକାନାଂ ତୁ ସହସ୍ରାଣି ତୁ ଷୋଡଶ। ନିତ୍ଯଂ ସଂଭୋଜଯେଦ୍ରାଜା ସତ୍ଯେନୈଵ ଵିମତ୍ସରଃ
ଏପରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦରିଦ୍ର ନୁହଁ ବୋଲି ଦେଖି, ସେମାନେକୁ ଛାଡ଼ିଦେଉଥିଲେ; ଏଭଳି ଶୋଡ଼ଶ ହଜାର ସ୍ନାତକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ରାଜା ସତ୍ୟ ଓ ଇର୍ଷ୍ୟା ବିନା ସଦା ଭୋଜନ କରାଉଥିଲେ।
ଅତିଷ୍ଠଂତ ଗୃହେ ପୂର୍ଵଂ ଚିରଂ ତସ୍ଯ ଜିଗୀଷଯା। ଜିତଂ ତେନ ଜଗତ୍ସର୍ଵଂ ପ୍ରାଣାନୁଗ୍ରହକାରଣାତ୍
ପୂର୍ବରୁ ସେମାନେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରାଜାଙ୍କ ଘରେ ରହିଥିଲେ, ଜିତିବା ଆଶାରେ; ତାଙ୍କର ପ୍ରାଣୀମାନେ ପ୍ରତି କୃପା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଜିତିଥିଲେ।
ସତ୍ଯେନ ଚାସୁରୋ ରାଜା ବଲିରିଂଦ୍ରୋ ଭଵିଷ୍ଯତି। ପାତାଲସ୍ଥସ୍ଯ ତସ୍ଯୈଵ ଭୂଯସ୍ତିଷ୍ଠାମି ଵେଶ୍ମନି
ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଦାନବ ରାଜା ବଳି ଭବିଷ୍ୟତରେ ଇନ୍ଦ୍ର ହେବେ; ସେ ପାତାଳରେ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ତାଙ୍କ ଘରେ ବସିଥାଏ।
ନିରଂତରଂ ଚ ତିଷ୍ଠାମି ସ୍ଵାଂତେ ପୁଣ୍ଯୈକକର୍ମଣଃ। ଯଦ୍ଵା ପୁରା ମଯା ବଦ୍ଧୋ ଦୈତ୍ଯଯୋନେର୍ଵିମୋକ୍ଷଣାତ୍
ଯାହା ପୁଣ୍ୟ କାମରେ ଲାଗିଥାଏ, ତାଙ୍କ ହୃଦୟରେ ମୁଁ ସଦା ବସିଥାଏ; କିମ୍ବା, ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ବାନ୍ଧିଥିଲି, ପରେ ଦାନବ ଜନ୍ମରୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲି।
ତଲଂ ଚୈଵାମରତ୍ଵଂ ହି ଶକ୍ରତ୍ଵଂ ପ୍ରଦଦାମ୍ଯହମ୍। ହରିଶ୍ଚଂଦ୍ରୋ ନୃପସ୍ସତ୍ଯାତ୍ସଵାହନପରିଚ୍ଛଦଃ
ମୁଁ ପାତାଳ, ଅମରତ୍ୱ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରପଦ ଦେଉଛି; ରାଜା ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଜନ, ଗଜ ଓ ସାମଗ୍ରୀ ସହିତ ସତ୍ୟଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।
ସ୍ଵଶରୀରେଣ ଶୁଦ୍ଧେନ ସତ୍ଯଲୋକେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତଃ। ରାଜାନୋ ବହଵଶ୍ଚାନ୍ଯେ ଯେ ଚ ସିଦ୍ଧା ମହର୍ଷଯଃ
ସେ ନିଜ ଶୁଦ୍ଧ ଶରୀର ସହିତ ସତ୍ୟଲୋକରେ ବସିଥିଲେ; ଅନେକ ଅନ୍ୟ ରାଜା ଓ ସିଦ୍ଧ ମହାର୍ଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ହୋଇଛନ୍ତି।
ଜ୍ଞାନିନୋ ଯତଯଶ୍ଚୈଵ ସର୍ଵେ ସତ୍ଯେଽଚ୍ଯୁତାଽଭଵନ୍। ତସ୍ମାତ୍ସତ୍ଯରତୋ ଲୋକେ ସଂସାରୋଦ୍ଧରଣକ୍ଷମଃ
ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଯତିମାନେ ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଅକ୍ଷୟ ହୋଇଛନ୍ତି; ତେଣୁ ଏହି ଜଗତରେ ଯିଏ ସତ୍ୟରେ ଲାଗିଥାଏ, ସେ ସଂସାର ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରିପାରେ।