ଅପୂଜଯନ୍ସୁପୁଷ୍ପୈଶ୍ଚ ମୁନଯୋ ଵିସ୍ମଯଂ ଗତାଃ। ସର୍ଵୈର୍ମୁନିଵରୈରେଵଂ ମନୁଷ୍ଯୈର୍ଵିଵିଧୈସ୍ତଦା
ମୁନିମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ସୁନ୍ଦର ଫୁଲରେ ପୂଜା କଲେ। ସେଇ ସମୟରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରମୁଖ ମୁନି ଓ ବିଭିନ୍ନ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି କଲେ।
ଅର୍ଚ୍ଯତେ ତୁ ମହାତେଜାଃ ସ ଚ ସର୍ଵାନପୂଜଯତ୍। ସଜ୍ଜନାଦ୍ରୋହକଂ ନାମ କୃତଂ ଦେଵାସୁରୈର୍ନୃଭିଃ
ସେ ମହାତେଜସ୍ବୀଙ୍କୁ ସମସ୍ତେ ପୂଜା କଲେ, ଏବଂ ସେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। 'ସଜ୍ଜନଙ୍କୁ କ୍ଷତି' ନାମକ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେବତା, ଅସୁର ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନେ କରିଥିଲେ।
ତସ୍ଯ ପାଦରଜଃ ପୂତା ସସ୍ଯପୂର୍ଣା ଧରାଭଵତ୍। ସୁରାଶ୍ଚାହୁଶ୍ଚ ତଂ ତତ୍ର ଭାର୍ଯା ତେ ସଂପ୍ରଗୃହ୍ଯତାମ୍
ତାଙ୍କର ପାଦଧୂଳିରେ ପବିତ୍ର ହୋଇ, ଭୂମି ଶସ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା। ଦେବତାମାନେ ସେଠାରେ କହିଲେ, "ତୁମର ଭାର୍ଯ୍ୟାକୁ ପୁନଃ ମିଳାନ୍ତୁ।"
ଏତସ୍ଯ ସଦୃଶୋ ଲୋକେ ନ ଭୂତୋ ନ ଭଵିଷ୍ଯତି। ନାସ୍ତୀତି ସାଂପ୍ରତଂ ପୃଥ୍ଵ୍ଯାଂ କାମଲୋଭାଜିତଃ ପୁମାନ୍
ଏହି ପ୍ରକାର ଲୋକରେ କେବେ କାହାରି ଜନ୍ମ ହୋଇନାହିଁ, ଆଗାମୀରେ ମଧ୍ୟ ହେବ ନାହିଁ। ବର୍ତ୍ତମାନ ଭୂମିରେ ଏପରି କାମ ଓ ଲୋଭରେ ହରାଇଥିବା ପୁରୁଷ ନାହିଁ।
ଦେଵାସୁରମନୁଷ୍ଯାଣାଂ ରକ୍ଷସାଂ ମୃଗପକ୍ଷିଣାମ୍। କୀଟାଦୀନାଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ କାମ ଏଷ ସୁଦୁର୍ଜଯଃ
ଦେବତା, ଅସୁର, ମନୁଷ୍ୟ, ରାକ୍ଷସ, ପଶୁ, ପକ୍ଷୀ ଓ ସମସ୍ତ କୀଟପতଙ୍ଗମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଆସକ୍ତିକୁ ଜିତିବା ବହୁତ କଷ୍ଟକର।
କାମାଲ୍ଲୋଭାତ୍ତଥାକ୍ରୋଧାନ୍ନିତ୍ଯଂ ସତ୍ତ୍ଵେଷୁ ଜାଯତେ। ସଂସାରବଂଧକଃ କାମୋ ହ୍ଯକାମୋ ନ କ୍ଵଚିଦ୍ଭଵେତ୍
ଆସକ୍ତିରୁ ଲୋଭ ଓ କ୍ରୋଧ ସଦା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ଏହି ଆସକ୍ତି ହେଉଛି ସଂସାରର ବନ୍ଧନ— ଆସକ୍ତି ଛାଡ଼ି କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ସଂସାର ରହିପାରିବ ନାହିଁ।
ଅନେନୈଵ ଜିତଂ ସର୍ଵଂ ଭୁଵନାନି ଚତୁର୍ଦଶ। ଅମୁଷ୍ଯ ହୃଦଯେ ନିତ୍ଯଂ ଵାସୁଦେଵୋ ମୁଦାସ୍ଥିତଃ
ଏହି ଆସକ୍ତିକୁ ଜିତି ସମସ୍ତ ଚୌଦ ଭୁବନ ଜିତାଯାଇଛି। ତାଙ୍କର ହୃଦୟରେ ବସୁଦେବ ସଦା ଆନନ୍ଦରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଏଵଂ ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵାଥ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଂ ମନୁଷ୍ଯାଃ ସର୍ଵକଲ୍ମଷାତ୍। ପୂଯଂତେ ହ୍ଯନଘାଶ୍ଚୈଵ ଲଭଂତେ ଚାକ୍ଷଯାଂ ଦିଵମ୍
ଏଭଳି, ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କୁ ଛୁଅନ୍ତି କିମ୍ବା ଦେଖନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି; ସେମାନେ ନିର୍ମଳ ହୋଇ ଅକ୍ଷୟ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଗତା ଦେଵା ଵିମାନୈଶ୍ଚ ଦିଵଂ ମୁଦା। ମନୁଷ୍ଯାଃ ପ୍ରଯଯୁସ୍ତୁଷ୍ଟା ଦଂପତୀ ସ୍ଵଗୃହଂ ତଥା
ଏଭଳି କହି, ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚଲିଗଲେ। ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ଖୁସିରେ ସେ ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ନେଇ ଘରକୁ ଫେରିଗଲେ।
ଦିଵ୍ଯଂ ଚକ୍ଷୁସ୍ତଦା ତସ୍ଯ ଚାସୀଦ୍ଦେଵାନ୍ସ ପଶ୍ଯତି। ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯସ୍ଯ ଚ ଵାର୍ତ୍ତାଂ ଚ ଜାନାତି ଲୀଲଯା ଭୃଶମ୍
ସେ ସମୟରେ ତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ହେଲା ଓ ସେ ଦେବତାମାନେକୁ ଦେଖିଲେ। ସେ ତିନି ଭୁବନର ସମସ୍ତ ଘଟଣା ସହଜରେ ଜାଣିପାରିଲେ।
ତତସ୍ତସ୍ଯ ଚ ଵୀଥ୍ଯାଂ ଚ ଦୃଷ୍ଟସ୍ତେନ ସହୈଵ ସଃ। ସ ପପ୍ରଚ୍ଛ ମୁଦା ତଂ ଚ ଧର୍ମୋଦ୍ଦେଶଂ ହିତଂ ଵଦ
ତାପରେ ରାସ୍ତାରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ସେ ଆନନ୍ଦରେ ପଚାରିଲେ, "ଧର୍ମର ଯେଉଁ ଉପଦେଶ ଉପକାରୀ, ସେ କହ।"
ସଜ୍ଜନାଦ୍ରୋହ ଉଵାଚ-। ଗଚ୍ଛ ବାଡଵ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଵୈଷ୍ଣଵଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍। ତଂ ଚ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତ୍ଵଭୀଷ୍ଟଂ ତେ ସାଂପ୍ରତଂ ଚ ଫଲିଷ୍ଯତି
ସଜ୍ଜନାଦ୍ରୋହ କହିଲେ— "ଯାଅ, ବାଢ଼ବ, ତୁମେ ଧର୍ମକୁ ଜାଣ, ସର୍ବୋତ୍ତମ ବୈଷ୍ଣବଙ୍କୁ ଦେଖ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ତୁମର ଇଚ୍ଛା ଏବେ ପୂରଣ ହେବ।"
ବକସ୍ଯ ନିଧନଂ ଯଦ୍ଵା ଵସ୍ତ୍ରସ୍ଯାଶୋଷଣଂ ତଥା। ଜାନୀଷେ ଚାପରୋ ଯଶ୍ଚ କାମସ୍ତେଽସ୍ତି ହୃଦିସ୍ଥିତଃ
ଯେପରି ତୁମେ ବକ ପକ୍ଷୀର ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ଜମା କପଡ଼ା ଶୁଖିଯିବାକୁ ଜାଣ, ସେପରି ତୁମ ହୃଦୟରେ ଥିବା ଆଉ ଏକ ଆଶାକୁ ମଧ୍ୟ ଜାଣୁଛ।
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ଵଚନମାଗତୋ ଵୈଷ୍ଣଵଂ ପ୍ରତି। ଵିଷ୍ଣୁରୂପଦ୍ଵିଜେନୈଵ ସାର୍ଦ୍ଧଂ ତେନ ମୁଦା ଯଯୌ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭକ୍ତ, ସେଠାକୁ ବିଷ୍ଣୁ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ଦ୍ୱିଜନ ସହିତ ସେ ଆନନ୍ଦରେ ଯାଇଲେ।
ଅପଶ୍ଯତ୍ପୁରୁଷଂ ଶୁଦ୍ଧଂ ଜ୍ଵଲଂତଂ ଚ ପୁରଃସ୍ଥିତମ୍। ସର୍ଵଲକ୍ଷଣସଂପୂର୍ଣଂ ଦୀପ୍ଯମାନଂ ସ୍ଵତେଜସା
ସେ ଦେଖିଲେ, ସାମ୍ନାରେ ଏକ ପବିତ୍ର ପୁରୁଷ ଦୀପ୍ତିମାନ ଅବସ୍ଥାରେ ଦଢ଼ିଆ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ଭରିପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଅବ୍ରଵୀତ୍ସ ଚ ଧର୍ମାତ୍ମା ଧ୍ଯାନସ୍ଥଂ ଚ ହରେଃ ପ୍ରିଯମ୍। ଵଦନୋ ଯଦ୍ଯଦ୍ଵୃତ୍ତଂ ଵୈ ଦୂରାତ୍ତ୍ଵାଂ ଚାଗତୋ ହ୍ଯହମ୍
ସେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଜଣେ ହରିଙ୍କ ଭକ୍ତଙ୍କୁ, ଯିଏ ଧ୍ୟାନରେ ଲୀନ ଥିଲେ, କହିଲେ— 'ମୁଁ ଦୂରରୁ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି, ଯାହା ଘଟିଛି ସେ ସବୁ ମୋତେ କୁହ।'
ଵୈଷ୍ଣଵ ଉଵାଚ-। ପ୍ରସନ୍ନସ୍ତେ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଦାନଵାରୀଶ୍ଵରଃ ସଦା। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତ୍ଵାଂ ଚ ମନୋଽସ୍ମାକଂ ହୃଷ୍ଯତୀଵାଧୁନା ଦ୍ଵିଜ
ଭକ୍ତ କହିଲେ— 'ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦାନବମାନେ ଯାହାଙ୍କ ଶତ୍ରୁ, ସେ ଭଗବାନ ସଦା ତୁମ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ। ତୁମକୁ ଦେଖି, ଆମ ମନ ଏବେ ବହୁତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଉଛି, ହେ ଦ୍ୱିଜ।'
କଲ୍ଯାଣଂ ଚାତୁଲଂ ତେଦ୍ଯ ଫଲିଷ୍ଯତି ମନୋରଥଃ। ସୁରଵର୍ତ୍ମନି ତେ ନିତ୍ଯଂ ଚେଲଂ ଶୁଷ୍ଯତି ନାନ୍ଯଥା
ଆଜି ତୁମ ଅତୁଳନୀୟ ଶୁଭ ଭାଗ୍ୟ ଫଳିବ। ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ପଥରେ ତୁମ କପଡ଼ା ସଦା ଶୁଖିବ, ଅନ୍ୟଥା କେବେ ନୁହେଁ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦେଵଂ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ମମ ଗେହେ ହରିଂ ସ୍ଥିତମ୍। ଇତ୍ଯୁକ୍ତେ ଵୈଷ୍ଣଵେନାଥ ସ ତୁ ତଂ ପୁନବ୍ରଵୀତ୍
ମୋ ଘରେ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହରିଙ୍କୁ ଦେଖି— ଏପରି ଭକ୍ତ କହିଲେ, ତାପରେ ସେ ପୁଣି ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
କ୍ଵାସୌ ଵିଷ୍ଣୁଃ ସ୍ଥିତୋ ନିତ୍ଯଂ ଦର୍ଶଯାଦ୍ଯ ପ୍ରସାଦତଃ। ଵୈଷ୍ଣଵ ଉଵାଚ-। ଅସ୍ମିନ୍ଦେଵଗୃହେ ରମ୍ଯେ ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ପରମେଶ୍ଵରମ୍୧୫୦ 1.50.
'ସେ ନିତ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁ କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି? ଆଜି ଦୟାକରି ମୋତେ ଦେଖାଅ।' ଭକ୍ତ କହିଲେ— 'ଏହି ସୁନ୍ଦର ଦେବମନ୍ଦିରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖ।'
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କିଲ୍ବିଷାଦ୍ଧୋରାନ୍ମୁଚ୍ଯସେ ଜନ୍ମବଂଧାନତ୍। ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ସଦନଂ ପ୍ରତି
ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଭୟଙ୍କର ପାପ ଓ ଜନ୍ମର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସେ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଅପଶ୍ଯତ୍ତଂ ଦ୍ଵିଜଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ତିଷ୍ଠଂତଂ ପଦ୍ମତଲ୍ପକେ। ଶିରସୈଵ ପ୍ରଵଂଦ୍ଯାଥ ଜଗ୍ରାହ ଚରଣୌ ମୁଦା
ସେ ଦେଖିଲେ, ସେ ଦ୍ୱିଜ ବିଷ୍ଣୁ ଏକ ପଦ୍ମ ଶଯ୍ୟାରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ। ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଶିରସା ଶସ୍ତାଙ୍ଗ ପ୍ରଣାମ କରି, ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କର ପାଦ ଧରିଲେ।
ପ୍ରସାଦୀ ଭଵ ଦେଵେଶ ନ ଜ୍ଞାତସ୍ତ୍ଵଂ ପୁରା ମଯା। ଇହାମୁତ୍ର ଚ ଦେଵେଶ ତଵାହଂ କିଂକରଃ ପ୍ରଭୋ
'ହେ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ନାଥ, ଦୟା କର। ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଚିହ୍ନିପାରିନଥିଲି। ଏହି ଲୋକରେ ଓ ପରଲୋକରେ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ତୁମର ଦାସ।'
ଅନୁଗ୍ରହଶ୍ଚ ମେ ଦୃଷ୍ଟୋ ଭଵତୋ ମଧୁସୂଦନ। ରୂପଂ ତେ ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିଚ୍ଛାମି ଯଦି ଚାସ୍ତି କୃପା ମଯି
'ହେ ମଧୁସୂଦନ, ମୁଁ ତୁମ ଦୟା ଦେଖିଛି। ଯଦି ତୁମର କୃପା ମୋ ପ୍ରତି ଅଛି, ମୁଁ ତୁମ ରୂପ ଦେଖିବାକୁ ଚାହେଁ।'
ଵିଷ୍ଣୁରୁଵାଚ-। ଅସ୍ତି ମେ ତ୍ଵଯି ଭୂଦେଵ ପ୍ରିଯତ୍ଵଂ ଚ ସଦୈଵ ହି। ସ୍ନେହାତ୍ପୁଣ୍ଯଵତାମେଵ ଦର୍ଶନଂ କାରିତଂ ମଯା
ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ— 'ହେ ଭୂଦେବ, ମୋର ତୁମ ପ୍ରତି ସଦା ପ୍ରେମ ଅଛି। ପୁଣ୍ୟବାନ୍ମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରେମରୁ, ମୁଁ ଏହି ଦର୍ଶନ ଦେଇଛି।'
ଦର୍ଶନାତ୍ସ୍ପର୍ଶନାଦ୍ଧ୍ଯାନାତ୍କୀର୍ତନାଦ୍ଭାଷଣାତ୍ତଥା। ସକୃତ୍ପୁଣ୍ଯଵତାମେଵ ସ୍ଵର୍ଗଂ ଚାକ୍ଷଯମଶ୍ନୁତେ
ପୁଣ୍ୟବାନ୍ମାନେ ସହିତ ଏକଥର ଦେଖିବା, ସ୍ପର୍ଶ କରିବା, ଧ୍ୟାନ କରିବା, କୀର୍ତ୍ତନ କରିବା କିମ୍ବା କଥାବାର୍ତ୍ତା କରିବା ଦ୍ୱାରା ଅକ୍ଷୟ ସ୍ୱର୍ଗ ଲାଭ ହୁଏ।
ନିତ୍ଯମେଵ ତୁ ସଂସର୍ଗାତ୍ସର୍ଵପାପକ୍ଷଯୋ ଭଵେତ୍। ଭୁକ୍ତ୍ଵା ସୁଖମନଂତ ଚ ମଦ୍ଦେହେ ପ୍ରଵିଲୀଯତେ
ନିତ୍ୟ ସଙ୍ଗରେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ। ଅନନ୍ତ ସୁଖ ଭୋଗ କରି, ଶେଷରେ ମୋ ଦେହରେ ଲୀନ ହୁଏ।
ସ୍ନାତ୍ଵା ଚ ପୁଣ୍ଯତୀର୍ଥେଷୁ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମାଂ ଚୈଵ ସର୍ଵତଃ। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପୁଣ୍ଯଵତାଂ ଦେଶାନ୍ମମ ଦେହେ ଵିଲୀଯତେ
ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି, ସମସ୍ତଠାରେ ମୋତେ ଦେଖି, ପୁଣ୍ୟବାନ୍ମାନେ ଥିବା ଦେଶ ଦେଖିଲେ, ମୋ ଦେହରେ ଲୀନ ହୁଏ।
କଥଯିତ୍ଵା କଥାଂ ପୁଣ୍ଯାଂ ଲୋକାନାମଗ୍ରତଃ ସଦା। ସ ଚୈଵ ନରଶାର୍ଦୂଲ ମଦ୍ଦେହେ ପ୍ରଵିଲୀଯତେ
ପବିତ୍ର କଥା ସଦା ଲୋକମାନଙ୍କ ଆଗରେ କହିଲେ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ମଧ୍ୟ ମୋ ଦେହରେ ଲୀନ ହୁଏ।
ଉପୋଷ୍ଯ ଵାସରେସ୍ମାକଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମଚ୍ଚରିତଂ ଧ୍ରୁଵମ୍। ରାତ୍ରୌ ଜାଗରଣଂ କୃତ୍ଵା ମଦ୍ଦେହେ ପ୍ରଵିଲୀଯତେ
ମୋ ତିଥିରେ ଉପବାସ କରି, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମୋ କଥା ଶୁଣି, ରାତିରେ ଜାଗି ରହିଲେ, ସେ ମଧ୍ୟ ମୋ ଦେହରେ ଲୀନ ହୁଏ।