ତତୋ ଯାସ୍ଯସି ଦେଵେଶଂ କୃତ୍ଵା ମାତୁଃ ପ୍ରତିକ୍ରିଯାମ୍। ଗୃହୀତ୍ଵା ଜନକସ୍ଯାଜ୍ଞାଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଵିଷ୍ଣୋର୍ଵରଂ ମହତ୍
ତୁ ତୋର ମାଆଙ୍କର ଇଛା ପୂରଣ କରି, ବାପାଙ୍କର ଆଜ୍ଞା ନେଇ, ବଡ଼ ବର ପାଇଁ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କଠାରୁ ମିଳିଲେ ପରେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବୁ।
ଅଂବାପାର୍ଶ୍ଵଂ ଗତୋ ହୃଷ୍ଟସ୍ତାଂ ପ୍ରଣମ୍ଯାଗ୍ରତଃ ସ୍ଥିତଃ। ଵିନତୋଵାଚ-। ଅଭଵଦ୍ଭୋଜନଂ ତେଽଦ୍ଯ ପୁତ୍ର ଦୃଷ୍ଟଃ ପିତାପି ଚ
ସେ ଖୁସି ହୋଇ ମାଆଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲା, ତାଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ସାମ୍ନାରେ ଦଢ଼ି ରହିଲା। ଭିନତା କହିଲେ: 'ଆଜି ତୁ ଖାଇଛୁ, ତୋର ବାପାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଛୁ।'
କିମର୍ଥଂ ଵା ଵିଲଂବସ୍ତେ ଚିଂତଯା ଵ୍ଯଥିତା ହ୍ଯହମ୍। ସ ମାତୁର୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଗରୁଡଃ ପ୍ରହସନ୍ନିଵ
'କାହିଁକି ଏତେ ଦେରି ହେଲୁ? ମୁଁ ଚିନ୍ତା କରି ଦୁଃଖିତ ହେଉଥିଲି।' ମାଆଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ଗରୁଡ଼ ହସିଲେ।
କଥଯାମାସ ଵୃତ୍ତାଂତଂ ସା ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵିସ୍ମିତାଽଭଵତ୍। କଥଂ ଚ ଦୁଃଷ୍କରଂ କର୍ମ ଶିଶୁଭାଵାତ୍ତ୍ଵଯା କୃତମ୍
ସେ ଘଟଣା ସବୁ କହିଦେଲେ। ଏହା ଶୁଣି ମାଆ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ: 'ତୁ ଏପରି ଛୋଟ ଥିଲୁ ମଧ୍ୟ ଏତେ କଠିନ କାମ କିପରି କରିପାରିଲୁ?'
ଧନ୍ଯାହଂ ମେ କୁଲଂ ଧନ୍ଯଂ ଯସ୍ତ୍ଵଂ ଵିଷ୍ଣୁସଖୋଽଭଵଃ। ଲବ୍ଧ୍ଵା ଵରଂ ମହାତ୍ମାନଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମେ ହୃଷ୍ଯତେ ମନଃ
'ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ମୋ ପରିବାର ଧନ୍ୟ, କାରଣ ତୁ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସଙ୍ଗୀ ହେଲୁ। ବଡ଼ ଆତ୍ମାଙ୍କଠାରୁ ବର ପାଇ ତୋକୁ ଦେଖି ମୋ ମନ ଖୁସି ହେଉଛି।'
ପୌରୁଷେଣ ତ୍ଵଯା ଵତ୍ସ ଉଦ୍ଧୃତଂ ମେ କୁଲଦ୍ଵଯମ୍। ସୁପର୍ଣ ଉଵାଚ-। ମାତଃ କିଂ ତେ କରିଷ୍ଯାମି ପ୍ରିଯମେଵ ତଦୁଚ୍ଯତାମ୍
'ତୋର ପ୍ରଭାବରେ, ପୁଅ, ମୋ ଦୁଇଟି ପରିବାର ଉଦ୍ଧାର ହେଲା।' ସୁପର୍ଣ୍ଣ କହିଲେ: 'ମାଆ, ତୁମକୁ ଖୁସି କରିବାକୁ କଣ କରିବି? କେବଳ କହ।'
କାର୍ଯଂ କୃତ୍ଵାଥ ଯାସ୍ଯାମି ପାର୍ଶ୍ଵଂ ନାରାଯଣସ୍ଯ ଚ। ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ସା ପ୍ରାହ ଗରୁଡଂ ଵିନତା ସତୀ
'ତୁମ ଇଛା ପୂରଣ କରି, ମୁଁ ନାରାୟଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବି।' ଏହା ଶୁଣି ଭିନତା ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ କହିଲେ।
ମହଦ୍ଦୁଃଖଂ ଚ ମେ ଚାସ୍ତି କୁରୁ ତାତ ପ୍ରତିକ୍ରିଯାମ୍। ଭଗିନୀ ମେ ସପତ୍ନୀ ସା ପଣିତହଂ ତଯା ପୁରା
'ମୋର ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଅଛି, ପୁଅ; ଦୟାକରି ଏହାର ଉପାୟ କର। ମୋ ସହୋଦରୀ, ମୋ ସହପତ୍ନୀ, ପୂର୍ବରୁ ମୋ ସହିତ ଏକ ଶର୍ତ୍ତ ରଖିଥିଲା।'
ତସ୍ଯା ଦାସ୍ଯମହଂ ପ୍ରାପ୍ତା କସ୍ତାରଯତି ମାମିତଃ। କୃଷ୍ଣଂ କୃତ୍ଵା ଵିଷୈରଶ୍ଵଂ ତସ୍ଯାଃ ପୁତ୍ରୈର୍ମହୋରଗୈଃ
'ସେଇ ଶର୍ତ୍ତ ହେତୁ ମୁଁ ତାଙ୍କର ଦାସୀ ହେଲି। ଏହାରୁ ମୋତେ କିଏ ମୁକ୍ତ କରିବ? ତାଙ୍କର ପୁଅମାନେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସର୍ପମାନେ, ବିଷ ଦେଇ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଘୋଡ଼ାକୁ କଳା କରିଦେଲେ।'
ଉଷଃକାଲେଽଵଦତ୍ସା ଚ ଅଶ୍ଵୋଯଂ କୃଷ୍ଣତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍। ତତୋହମଵଦଂ ତତ୍ର ସଦା ଚାଯଂ ରୁଚାସିତଃ
'ପ୍ରଭାତବେଳେ ସେ କହିଲେ: "ଏହି ଘୋଡ଼ା କଳା ହେବ।" ତେବେ ମୁଁ ଏଠାରେ କହିଲି: "ଏହି ଘୋଡ଼ା ସଦା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଅଳ୍ପ କଳା ରହେ।"'
ମିଥ୍ଯା ତେ ଵଚନଂ ମାତଃ ପ୍ରତିଜ୍ଞାଂ ସାଽକରୋତ୍ତଦା। ତତୋହମବ୍ରୁଵଂ କଦ୍ରୂଂ ଶପଥଂ ନାଗମାତରମ୍
'ମାଆ, ତୁମ କଥା ଭୁଲ ଥିଲା; ସେ ସମୟରେ ଶପଥ ନେଇଥିଲେ। ତେବେ ମୁଁ ନାଗମାତା କଦ୍ରୁଙ୍କୁ ଶପଥ କରି କହିଲି।'
ଯଦୀମଂ କୃଷ୍ଣତାଭ୍ଯେତି ହରେରଶ୍ଵମହଂ ତଦା। କୃତା ଭଵାମି ତେ ଦାସୀତ୍ଯହମେତତ୍ତଦାଽଵଦମ୍
'ଯଦି ଏହି ହରିଙ୍କ ଘୋଡ଼ା କଳା ହେବ, ତେବେ ମୁଁ ତୁମ ଦାସୀ ହେବି—ଏହି କଥା ମୁଁ ସେବେ କହିଥିଲି।'
ତତସ୍ତସ୍ମିନ୍ହରେରଶ୍ଵେ କୃତେ କୃଷ୍ଣେ ଚ କୃତ୍ରିମୈଃ। ତସ୍ଯାଃ ପୁତ୍ରୈଶ୍ଚ ଧୂର୍ତୈଶ୍ଚ ଦାସୀତ୍ଵମଗମଂ ତଦା
'ତାପରେ, ହରିଙ୍କ ଘୋଡ଼ାକୁ ତାଙ୍କ ଚତୁର ପୁଅମାନେ ଚଳାକି କରି କଳା କରିଦେଲେ, ତେବେ ମୁଁ ତାଙ୍କର ଦାସୀ ହେଲି।'
ଯସ୍ମିନ୍କାଲେ ହ୍ଯଭୀଷ୍ଟଞ୍ଚ ତସ୍ଯା ଦ୍ରଵ୍ଯଂ ଦଦାମ୍ଯହମ୍। ତସ୍ମିନ୍କାଲେ ହ୍ଯଦାସୀତ୍ଵଂ ଯାସ୍ଯାମି କୁଲନଂଦନ
'ଯେ ସମୟରେ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଚାହିଁଥିବା ଧନ ଦେଉଛି, ସେଇ ସମୟରେ, ପରିବାରର ଆନନ୍ଦ, ମୁଁ ଦାସୀପନ୍ଥାରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବି।'
ଗରୁଡ ଉଵାଚ। ପୃଚ୍ଛ ଶୀଘ୍ରଂ ଚ ମାତସ୍ତାଂ କରିଷ୍ଯାମି ପ୍ରତିକ୍ରିଯାମ୍। ଭକ୍ଷଯିଷ୍ଯାମି ତାନ୍ନାଗାନ୍ପ୍ରତିଜ୍ଞାମେ ଯଥାର୍ଥତଃ
ଗରୁଡ଼ କହିଲେ: 'ମାଆ, ଶୀଘ୍ର ତାଙ୍କୁ ପଚାର; ମୁଁ ଉପାୟ କରିଦେବି। ମୁଁ ସେଇ ସର୍ପମାନେ ଖାଇଦେବି, ମୋ ଦିଆଯାଇଥିବା ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପୂରଣ କରିବି।'
ତତଃ କଦ୍ରୂମୁଵାଚେଦଂ ଵିନତା ଦୁଃଖିତା ସତୀ। ଅଭୀଷ୍ଟଂ ଵଦ କଲ୍ଯାଣି ଯେନ ମୁଚ୍ଯେଯ କୃଚ୍ଛ୍ରତଃ
ତାପରେ ଦୁଃଖିତ ଭିନତା କଦ୍ରୁଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଭଲ ହେବା, ତୁମେ କଣ ଚାହୁଁଛ, କହ; ଯାହା ଦେଇ ମୁଁ ଏହି ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିବି।'
ଅବ୍ରଵୀତ୍ସା ଦୁରାଚାରା ପୀଯୂଷଂ ଦୀଯତାମିତି। ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ଵଚନମଭଵତ୍ସା ଚ ନିଷ୍ପ୍ରଭା
ଦୁଷ୍ଟ ଚରିତ୍ର କଦ୍ରୁ କହିଲେ: 'ଅମୃତ ଦିଅ।' ଏହି କଥା ଶୁଣି ଭିନତା ନିରାଶ ହେଲେ।
ତତଃ ଶନୈରୁପାଗମ୍ଯ ତନଯଂ ପ୍ରାହ ଦୁଃଖିତା। ଅମୃତଂ ପ୍ରାର୍ଥଯତ୍ପାପା ତାତ କିଂ ଵା କରିଷ୍ଯସି
ତାପରେ ଦୀରେ ଦୀରେ ଯାଇ, ଦୁଃଖିତ ମାଆ ପୁଅଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ପାପିନୀ ଅମୃତ ଚାହିଛି, ପୁଅ; ଏବେ ତୁ କଣ କରିବୁ?'
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵାକ୍ଯଂ ଗରୁତ୍ମାଂଶ୍ଚ ମହାକ୍ରୋଧସମନ୍ଵିତଃ। ଅମୃତଂ ଚାନଯିଷ୍ଯାମି ମାତର୍ମା ଵିମୁଖୀ ଭଵ
ଏହି କଥା ଶୁଣି ଗରୁଡ଼ ବହୁତ କ୍ରୋଧରେ କହିଲେ, 'ମାଆ, ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଅମୃତ ଆଣିଦେବି; ଦୟାକରି ମୋପରି ରୁଷ୍ଟ ହେଉନି।'
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ତରସା ସ ଗତଃ ପିତୁରଂତିକମ୍। ଅମୃତଂ ଚାନଯିଷ୍ଯାମି ମାତୁରର୍ଥେଽଧୁନାଽନଘ
ଏଭଳି କହି ସେ ତୁରନ୍ତ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ ଏବଂ କହିଲେ, 'ମୁଁ ଏବେ ମୋର ମାଆ ପାଇଁ ଅମୃତ ଆଣିଦେବି, ହେ ନିର୍ମଳ।'
ସ ତସ୍ଯ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମୁନିଃ ପ୍ରାହ ଖଗେଶ୍ଵରମ୍। ସତ୍ଯଲୋକସ୍ଯ ଵୈ ଚୋର୍ଧ୍ଵେ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଵିନିର୍ମିତା
ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି ମୁନି ଖଗରାଜଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ସତ୍ୟଲୋକର ଉପରେ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ତିଆରି କରାଯାଇଥିବା ଏକ ସହର ଅଛି।'
ପୁରୀ ଚାସ୍ତି ସଭା ରମ୍ଯା ଦେଵାନାଂ ହିତ ହେତଵେ। ଵହ୍ନିପ୍ରାକାରଦୁର୍ଲଭ୍ଯା ଦୁର୍ଧର୍ଷା ଚାସୁରୈଃ ସୁରୈଃ
ସେହି ସହରରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଏକ ସୁନ୍ଦର ସଭା ଅଛି, ଯାହା ଅଗ୍ନିର ପ୍ରାକାର ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ଏବଂ ଦେବ ଓ ଦାନବମାନେ ଯାଏଁ ପହଞ୍ଚିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
ରକ୍ଷାର୍ଥଂ ନିର୍ମିତୋ ଦେଵଃ ସୁରୈସ୍ତତ୍ର ମହାବଲଃ। ଯଂ ଯଂ ପଶ୍ଯତି ଵୀରଃ ସ ସ ଏଵ ଭସ୍ମତାଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ସେଠାରେ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଦେବତାମାନେ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତାଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ; ସେ ବୀର ଯାହାକୁ ଦେଖନ୍ତି, ସେ ସହିତା ସାଥିକୁ ଭସ୍ମ କରିଦିଅନ୍ତି।
ଏମମୁକ୍ତ୍ଵା ଗରୁତ୍ମାନ୍ସ ଉଦ୍ଧୃତ୍ଯ ସାଗରାଜ୍ଜଲମ୍। ଜଗାମାକାଶମାଵିଶ୍ଯ ଖଗଶ୍ଚୋର୍ଧ୍ଵଂ ମନୋଜଵଃ
ଏହିପରି କହି ଗରୁଡ଼ ସାଗରରୁ ପାଣି ଉଠାଇ, ଆକାଶକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ ଏବଂ ମନର ତୀବ୍ରତା ସହ ଉପରକୁ ଯାଇଲେ।
ପକ୍ଷଵାତେନ ତସ୍ଯୈଵ ରଜଃ ସମୁଦ୍ଗତଂ ବହୁ। ତସ୍ଯାଂତିକଂ ନ ଚ ତ୍ଯକ୍ତମଗମତ୍ତସ୍ଯ ତଚ୍ଚ ଯଃ
ତାଙ୍କର ପଖାର ବାତାସରେ ବହୁତ ଧୂଳି ଉଡ଼ିଗଲା; ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ, ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆସିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ଗତ୍ଵା ଚଂଚୂଜଲେନାପି ଵହ୍ନିଂ ନିର୍ଵାପଯଦ୍ବଲୀ। ରଜୋଭିଃ ପରିପୂର୍ଣାକ୍ଷୋ ନ ସୁରସ୍ତଂ ଚ ପଶ୍ଯତି
ସେଠାକୁ ପହଞ୍ଚି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗରୁଡ଼ ତାଙ୍କର ଚଞ୍ଚୁର ପାଣିରେ ଅଗ୍ନିକୁ ନିର୍ବାପିତ କଲେ; ଧୂଳିରେ ତାଙ୍କର ଆଖି ଭରିଗଲା, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ଜଘାନ ରକ୍ଷିଵର୍ଗାଂସ୍ତାନମୃତଂ ଚାହରଦ୍ବଲୀ। ଆନଯଂତଂ ଚ ପୀଯୂଷଂ ଖଗଂ ଗତ୍ଵା ଶତକ୍ରତୁଃ
ସେ ରକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ ପ୍ରହାର କରି ଅମୃତ ନେଇଲେ; ଯେତେବେଳେ ସେ ପୀୟୂଷ ନେଇଯାଉଥିଲେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଖଗଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।
ଐରାଵତଂ ସମାରୂଢୋ ଵାକ୍ଯମେତଦୁଵାଚ ହ। ଖଗରୂପଧରଃ କସ୍ତ୍ଵଂ ପୀଯୂଷଂ ହରସେ ବଲାତ୍
ଏଇରାବତ ଉପରେ ବସି ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, 'ତୁମେ କିଏ, ପକ୍ଷୀର ଆକାର ଧାରଣ କରି, ଶକ୍ତିବଳେ ପୀୟୂଷ ନେଉଛ?'
ଅପ୍ରିଯଂ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ କୃତ୍ଵା ଜୀଵେ ରତିଃ କଥମ୍। ଵିଶିଖୈରଗ୍ନିସଂକାଶୈର୍ନଯାମି ଯମମଂଦିରମ୍1.47.
ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଅପ୍ରିୟ କାମ କରି, କିପରି ତୁମେ ଜୀବନରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉଛ? ଅଗ୍ନିପରି ତୀବ୍ର ବାଣରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇଦେବି।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵାକ୍ଯଂ ହରେଃ କୋପାଦୁଵାଚ ସ ମହାବଲଃ। ନଯାମି ତଵ ପୀଯୂଷଂ ଦର୍ଶଯସ୍ଵ ପରାକ୍ରମମ୍
ହରିଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, କ୍ରୋଧରେ ଗରୁଡ଼ କହିଲେ, 'ମୁଁ ତୁମର ପୀୟୂଷ ନେଉଛି; ତୁମର ଶକ୍ତି ଦେଖା।'