ଅହଂ କ୍ରୋଧଶ୍ଚ କାମଶ୍ଚ ଵରୁଣୋ ଵାସଵୋ ଯମଃ। ଧନଦଶ୍ଚ ଧନାଧ୍ଯକ୍ଷୋ ଯକ୍ଷଃ କିଂପୁରୁଷାଧିପଃ
ମୁଁ କ୍ରୋଧ ଓ କାମ, ବରୁଣ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଯମ, ଧନର ମାଲିକ, ଧନର ଦେଖାଶୁଣାକାରୀ, ଯକ୍ଷ ଏବଂ କିମ୍ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ହେବାକୁ ଚାହେଁ।
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ -। ଏଷ ଦିଵ୍ଯୋ ଵରସ୍ତାତ ମଯା ଦତ୍ତସ୍ତଵାଦ୍ଭୁତଃ। ସର୍ଵକାମପ୍ରଦୋ ଵତ୍ସ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯସି ତ୍ଵଂ ନ ସଂଶଯଃ
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: ଏହି ଦିବ୍ୟ ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଦାୟିକା ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଇଛି, ବତ୍ସ। ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେବ, ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ସ ଭଗଵାନ୍ଜଗାମାକାଶମେଵ ହି। ଵୈରାଜଂ ବ୍ରହ୍ମସଦନଂ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଗଣସେଵିତମ୍
ଏଭଳି କହି, ସେ ପବିତ୍ର ଭଗବାନ ଆକାଶକୁ ଚାଲିଗଲେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ବୈକୁଣ୍ଠ ଗୃହକୁ, ଯେଉଁଠାରେ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ସେବା କରୁଥିଲେ।
ତତୋ ଦେଵାଶ୍ଚ ଗଂଧର୍ଵା ଋଷିଭିଃ ସହ ଚାରଣାଃ। ଵରପ୍ରଦାନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵୈଵଂ ପିତାମହମୁପସ୍ଥିତାଃ
ତାପରେ ଦେବତା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବ, ଋଷି ଓ ଚାରଣମାନେ, ଏଭଳି ଦାୟିକା ଦେବାର କଥା ଶୁଣି, ପିତାମହଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
ଦେଵା ଊଚୁଃ-। ଵରପ୍ରଦାନାଦ୍ଭଗଵନ୍ଵଧିଷ୍ଯତି ସ ନୋଽସୁରଃ। ତତ୍ପ୍ରସାଦଶ୍ଚ ଭଗଵନ୍ଵଧୋପ୍ଯସ୍ଯ ଵିଚିଂତ୍ଯତାମ୍
ଦେବତାମାନେ କହିଲେ: ହେ ଭଗବାନ, ଏହି ଦାୟିକା ଦେଇ, ସେ ଆସୁର ଆମକୁ ମାରିଦେବ। ତେଣୁ, ଭଗବାନ, ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଉପାୟ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ।
ଭଗଵାନ୍ସର୍ଵଭୂତାନାମାଦିକର୍ତ୍ତା ସ୍ଵଯଂପ୍ରଭୁଃ। ସ୍ରଷ୍ଟା ଚ ହଵ୍ଯକଵ୍ଯାନାମଵ୍ଯକ୍ତପ୍ରକୃତିଃ ପରଃ
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଆଦି ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରଭୁ, ଦେବତା ଓ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ହବି ଓ କବି ଦେଇଥିବା, ଅଦୃଶ୍ୟ ପ୍ରକୃତିରେ ଅତିତ ଭଗବାନ।
ସର୍ଵଲୋକହିତଂ ଵାକ୍ଯଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦେଵଃ ପ୍ରଜାପତିଃ। ଆଶ୍ଵାସଯାମାସ ତଦା ସୁଶୀତୈର୍ଵଚନାଂବୁଭିଃ
ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣି, ଦେବତା ପ୍ରଜାପତି ସେମାନଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ ଏବଂ ଶୀତଳ କଥାରେ ଆଶ୍ବାସ ଦେଲେ।
ଅଵଶ୍ଯଂ ତ୍ରିଦଶାନେନ ପ୍ରାପ୍ତଵ୍ଯଂ ତପସଃ ଫଲଂ। ତପସୋଽନ୍ତେଽସ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ଵଧଂ ଵିଷ୍ଣୁଃ କରିଷ୍ଯତି
ଏହି ଦେବତା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଫଳ ପାଇବେ; ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଶେଷରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଘଟାଇବେ।
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଵିବୁଧା ଵାକ୍ଯଂ ସର୍ଵେ ପଂକଜଜାନନାତ୍। ସ୍ଵାନି ସ୍ଥାନାନି ଦିଵ୍ଯାନି ଵିପ୍ରଜଗ୍ମୁର୍ମୁଦାନ୍ଵିତାଃ
ପଦ୍ମଯୋନିଙ୍କ ମୁଖରୁ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଖୁସି ହୋଇ ନିଜ ଦିବ୍ୟ ନିବାସକୁ ଫେରିଗଲେ।
ଲବ୍ଧମାତ୍ରେ ଵରେ ସୋଥ ପ୍ରଜାସ୍ସର୍ଵା ଅବାଧତ। ହିରଣ୍ଯକଶିପୁର୍ଦୈତ୍ଯୋ ଵରଦାନେନ ଗର୍ଵିତଃ
ବର ପାଇଲା ପରେ, ଦାନବ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ବରର ଗର୍ବରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ଉତ୍ପୀଡିତ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ଆଶ୍ରମେଷୁ ମହାଭାଗାନ୍ମୁନୀନ୍ଵୈ ଶଂସିତଵ୍ରତାନ୍। ସତ୍ଯଧର୍ମପରାନ୍ଦାନ୍ତାନ୍ଧର୍ଷଯାମାସ ଦାନଵଃ
ଦାନବଟିଏ ଆଶ୍ରମରେ ଥିବା ମହାନ ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ସତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରେ ଲଗ୍ନ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିଜ୍ଞାରେ ଅଟୁଟ, ସେମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ପୀଡିତ କଲେ।
ଦେଵାଂସ୍ତ୍ରିଭୁଵନସ୍ଥାଂଶ୍ଚ ପରାଜିତ୍ଯ ମହାସୁରଃ। ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ଵଶମାନୀଯ ସ୍ଵର୍ଗେ ଵସତି ଦାନଵଃ
ତିନି ଭୁବନରେ ଥିବା ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଜିତି, ମହାସୁର ତିନି ଲୋକକୁ ନିଜ ଅଧୀନରେ ନେଇ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ବାସ କଲେ।
ଯଦା ଵରମଦୋତ୍ସିକ୍ତଶ୍ଚୋଦିତଃ କାଲଧର୍ମିଣା। ଯଜ୍ଞିଯାନକରୋଦ୍ଦୈତ୍ଯାନଯଜ୍ଞୀଯାଂଶ୍ଚ ଦୈଵତାନ୍
ବରର ଗର୍ବରେ ଏବଂ କାଳର ପ୍ରେରଣାରେ, ଦାନବଟିଏ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଅଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଇଲେ ଏବଂ ଦାନବମାନେଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କଲେ।
ତଥା ଦୈତ୍ଯାଶ୍ଚ ସାଧ୍ଯାଶ୍ଚ ଵିଶ୍ଵେ ଚ ଵସଵସ୍ତଥା। ରୁଦ୍ରା ଦେଵଗଣା ଯକ୍ଷା ଦେଵଦ୍ଵିଜମହର୍ଷଯଃ
ଏଭଳି, ଦାନବ, ସାଧ୍ୟ, ବିଶ୍ୱେଦେବ, ବସୁ, ରୁଦ୍ର, ଦେବଗଣ, ଯକ୍ଷ, ଦେବଦ୍ୱିଜ ଓ ମହାର୍ଷିମାନେ—
ଶରଣ୍ଯଂ ଶରଣଂ ଵିଷ୍ଣୁମୁପତସ୍ଥୁର୍ମହାବଲମ୍। ଦେଵଦେଵଂ ଯଜ୍ଞମଯଂ ଵାସୁଦେଵଂ ସନାତନମ୍
ସମସ୍ତେ ଶରଣ ଦେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ମହାବଳୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ; ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଦେବମାନଙ୍କର ଦେବ, ଯଜ୍ଞମୟ, ଭାସୁଦେବ ଏବଂ ସନାତନ।
ଦେଵା ଊଚୁଃ-। ନାରାଯଣ ମହାଭାଗ ଦେଵାସ୍ତ୍ଵାଂ ଶରଣଂ ଗତାଃ। ତ୍ରାଯସ୍ଵ ଜହି ଦୈତ୍ଯେଂଦ୍ରଂ ହିରଣ୍ଯକଶିପୁଂ ପ୍ରଭୋ
ଦେବତାମାନେ କହିଲେ— ହେ ନାରାୟଣ, ମହାଭାଗ, ଆମେ ଦେବତାମାନେ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣ ନେଇଛୁ; ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଦାନବମାନଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରନ୍ତୁ।
ତ୍ଵଂ ହି ନଃ ପରମୋଦାତା ତ୍ଵଂ ହି ନଃ ପରମୋ ଗୁରୁଃ। ତ୍ଵଂ ହି ନଃ ପରମୋ ଦେଵୋ ବ୍ରହ୍ମାଦୀନାଂ ସୁରୋତ୍ତମଃ
ଆପଣ ଆମ ପ୍ରମୁଖ ଉପକାରୀ, ଆପଣ ଆମ ପ୍ରମୁଖ ଗୁରୁ, ଆପଣ ଆମ ପ୍ରମୁଖ ଦେବତା, ବ୍ରହ୍ମା ଆଦି ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଵିଷ୍ଣୁରୁଵାଚ-। ଭଯଂ ତ୍ଯଜଦ୍ଧ୍ଵମମରା ଅଭଯଂ ଵୋ ଦଦାମ୍ଯହମ୍। ତଥୈଵ ତ୍ରିଦିଵଂ ଦେଵାଃ ପ୍ରତିପଦ୍ଯତ ମାଚିରମ୍
ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ— ହେ ଅମରଦେବତାମାନେ, ଭୟ ଛାଡ଼; ମୁଁ ତୁମକୁ ନିର୍ଭୟତା ଦେଉଛି। ଏଭଳି, ଦେବତାମାନେ, ଶୀଘ୍ର ସ୍ୱର୍ଗର ଅଧିକାର ଫେରାଇ ନିଅ।
ଏନଂ ହି ସଗଣଂ ଦୈତ୍ଯଂ ଵରଦାନେନ ଗର୍ଵିତମ୍। ଅଵଧ୍ଯମମରେଂଦ୍ରାଣାଂ ଦାନଵେଂଦ୍ରଂ ନିହନ୍ମ୍ଯହମ୍
ଏହି ବରର ଗର୍ବରେ ଥିବା ଦାନବ ଏବଂ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ସଙ୍ଗୀମାନେ, ଯିଏ ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଅଜୟ, ସେଇ ଦାନବମୁଣ୍ଡକୁ ମୁଁ ନଶ୍ଟ କରିବି।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ଭଗଵାନ୍ଵିଶ୍ଵପୋ ଵିଷ୍ଣୁରଵ୍ଯଯଃ। ହିରଣ୍ଯକଶିପୁସ୍ଥାନଂ ଜଗାମ ହରିରୀଶ୍ଵରଃ
ଏଭଳି କହି, ସମସ୍ତରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ଏବଂ ଅବିନାଶୀ ବିଷ୍ଣୁ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାଇଲେ।
ତେଜସା ଭାସ୍କାରାକାରଃ ଶଶୀକାଂତ୍ଯେଵ ଚାପରଃ। ନରସ୍ଯ କୃତ୍ଵାର୍ଧତନୁଂ ସିଂହସ୍ଯାର୍ଦ୍ଧତନୁଂ ତଥା
ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ତେଜସ୍ୱୀ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଶୀତଳ, ସେ ଅର୍ଧ ମଣିଷ ଏବଂ ଅର୍ଧ ସିଂହ ଆକୃତି ଧାରଣ କଲେ।
ନାରସିଂହେନ ଵପୁଷା ପାଣିଂ ସଂଗୃହ୍ଯ ପାଣିନା। ତତୋ ଦଦର୍ଶ ଵିସ୍ତୀର୍ଣାଂ ଦିଵ୍ଯାଂ ରମ୍ଯାଂ ମନୋରମାମ୍
ନରସିଂହ ରୂପରେ, ହାତରେ ଧରି, ସେ ବିଶାଳ, ଦିବ୍ୟ, ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ସଭାକୁ ଦେଖିଲେ।
ସର୍ଵକାମଯୁତାଂ ଶୁଭ୍ରାଂ ହିରଣ୍ଯକଶିପୋଃ ସଭାମ୍। ଵିସ୍ତୀର୍ଣାଂ ଯୋଜନଶତଂ ଶତମଧ୍ଯର୍ଦ୍ଧମାଯତାମ୍
ସମସ୍ତ ଭୋଗରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଧଳା ଏବଂ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ସଭା ବହୁତ ବିଶାଳ— ଏହାର ଲମ୍ବ ୧୫୦ ଯୋଜନା।
ଵୈହାଯସୀଂ କାମଗମାଂ ପଂଚଯୋଜନମୁଚ୍ଛ୍ରିତାମ୍। ଜରାଶୋକକ୍ଷମାପେତାଂ ନିଷ୍ପ୍ରକମ୍ପ୍ଯାଂ ଶିଵାଂ ସୁଖାମ୍
ଏହି ସଭା ଆକାଶରେ ଝୁଲିଥିଲା, ଇଚ୍ଛାମତେ ଚଳିଥିଲା, ପାଞ୍ଚ ଯୋଜନା ଉଚ୍ଚ, ବୃଦ୍ଧାପ୍ୟ ଓ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ, ଅଚଳ, ଶୁଭ୍ର ଏବଂ ସୁଖଦାୟକ।
ଵେଶ୍ମାସନଵତୀଂ ରମ୍ଯାଂ ଜ୍ଵଲଂତୀମିଵ ତେଜସା। ଅଂତଃସଲିଲସଂଯୁକ୍ତାଂ ଵିହିତାଂ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣା
ସେ ଏକ ଅତି ଆକର୍ଷକ ଏବଂ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସଭା ଘର ଦେଖିଲେ, ଯାହା ଅନେକ ଆଲୋକରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଲାଗୁଥିଲା, ଭିତରେ ଜଳ ତଳା ଥିଲା, ଏହାକୁ ବିଶ୍ୱକର୍ମା ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ।
ଦିଵ୍ଯଵର୍ଣମଯୈର୍ଵୃକ୍ଷୈଃ ଫଲପୁଷ୍ପପ୍ରଦୈର୍ଯୁତାମ୍। ନୀଲପୀତାସିତଶ୍ଯାମୈଃ ଶ୍ଵେତୈର୍ଲୋହିତକୈରପି
ସେଠାରେ ଦିବ୍ୟ ରଙ୍ଗର ବୃକ୍ଷ ଫଳ ଓ ଫୁଲରେ ଭରିଥିଲେ, କେହି ନୀଳ, କେହି ପୀତ, କେହି କଳା, କେହି ଗାଢ଼, କେହି ଧଳା, ଏବଂ କେହି ଲାଲ ରଙ୍ଗରେ ଥିଲେ।
ଅଵଦାତୈସ୍ତଥା ଗୁଲ୍ମୈ ରକ୍ତମଂଜରିଧାରିଭିଃ। ସିତାଭ୍ରଘନସଂକାଶାଂ ପ୍ଲଵଂତୀଂ ଚ ଦଦର୍ଶ ସଃ
ସେଠାରେ ଧଳା ମେଘ ପରି ଚମକୁଥିବା, ଲାଲ ମଞ୍ଜରୀ ଧରିଥିବା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଝାଡ଼ି ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଜଣେଇଁଥିଲେ ଯେ ତାହା ଭସୁଛି।
ରଶ୍ମିମତୀ ସ୍ଵଭାଵେନ ଦିଵ୍ଯଗଂଧମନୋରମା। ସୁସୁଖା ନ ଚ ଦୁଃଖା ସା ନ ଶୀତା ନ ଚ ଘର୍ମଦା
ସେଠିର ଜାଗାଟି ନିଜ ଆଲୋକରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁବିଧାଜନକ, କେବେ ଦୁଃଖ, ଶୀତ ବା ତାପ ଦେଉନଥିଲା।
ନ କ୍ଷୁତ୍ପିପାସେ ଗ୍ଲାନିଂ ଵା ପ୍ରାପ୍ଯତାଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଵଂତି ତେ। ନାନରୂପୈରୁପକୃତା ସୁଚିତ୍ରୈଶ୍ଚ ସୁଭାସ୍ଵରୈଃ
ସେଠାରେ କେହି କେବେ ଭୁଖ, ପିପାସା କିମ୍ବା କ୍ଲାନ୍ତି ଅନୁଭବ କରୁନଥିଲେ; ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଆକୃତିର ଅଦ୍ଭୁତ ଏବଂ ଚମକୁଥିବା ରୂପମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ହେଉଥିଲେ।
ଅତିଚଂଦ୍ରାତିସୂର୍ଯାତି ଶିଖିକାନ୍ତି ସ୍ଵଯଂପ୍ରଭା। ଦୀପ୍ଯତେ ନାକପୃଷ୍ଠସ୍ଥା ଭାସଯଂତୀ ଵିଭାସୁରା
ଚାନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଠାରୁ ଅଧିକ ଦୀପ୍ତିମାନ, ମୟୂର ପାଙ୍ଖିର ରଙ୍ଗର ଭାବରେ, ନିଜ ଆଲୋକରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ସେ ଦିବ୍ୟ ସଭା ଶିଖରରେ ଚମକୁଥିଲା ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଆଲୋକିତ କରୁଥିଲା।