ମାଧବ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ସପ୍ତମୀ ଦିନରେ ଏକ ବିଶେଷ ବ୍ରତ ପାଳନ କଲେ ଅନନ୍ତ ଆୟୁ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ଏହି ବ୍ରତ ପାଳନ କରିବା ପାଇଁ ଅନୁଶାସନ ରଖିବା ଆବଶ୍ୟକ। ପ୍ରଭାତରେ ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଧ୍ଧ ସଫେଦ ତିଳ ଓ ସ୍ଫଟିକ ମାଳା ପିନ୍ଧିବା ପରେ, ଜମିଉପରେ କେସର ଦ୍ୱାରା ଏକ ପ୍ରକୂର୍ଣ୍ଣ ସହିତ ଅଳୋକିକ ପଦ୍ମ ଚିତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ପଦ୍ମ ଉପରେ ଗନ୍ଧ ଓ ଫୁଲ ଦେଇ "ସବିତୃକୁ ନମସ୍କାର" ମନ୍ତ୍ର ପଠି, ଏକ ଜଳପାତ୍ର ଓ ଚିନି ଭର୍ତି ପାତ୍ର ରଖିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହି ବ୍ରତୀ ଶୁଧ୍ଧ ସଫେଦ ପୋଷାକ, ସଫେଦ ମାଳା ଓ ମାଲ୍ୟ ଲଗାଇ, ସୁନା ଫୁଲରେ ସଜି, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିଥାଏ—"ତୁମେ ସମସ୍ତ ବେଦର ଅଂଶ ଓ ବେଦରେ ପଠିତ; ତୁମେ ଅମୃତତ୍ୱର ସାର, ତେଣୁ ମୋତେ ଶାନ୍ତି ଦିଅ।" ଏହା ପରେ ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ପାନ କରି, ପାଖରେ ଜମିରେ ଶୋଇ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ସ୍ତୋତ୍ର ପଠିବା ଓ ପୁରାଣ ଶୁଣିବା ଉଚିତ। ଦିନ ଓ ରାତି ଶେଷ ହେଲାପରେ, ଅଷ୍ଟମୀ ଦିନରେ ନିତ୍ୟ କ୍ରିୟା କରି, ସମସ୍ତ ଉପଚାର ଏକ ବେଦଜ୍ଞ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଦେଇବା ଆବଶ୍ୟକ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ଚିନି, ଘୃତ ଓ ଖିର ଦେଇ ଭୋଜନ କରାଯିବା ଉଚିତ; ନିଜେ ତେଲ ଓ ଲୁଣ ଛଡ଼ି, ସଂଯମ ରଖି ଖାଇବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହିପରି ଭାବେ ପ୍ରତି ମାସରେ ଏହି ବ୍ରତ ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ; ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଏକ ଶଯ୍ୟା ଓ ଚିନି ପାତ୍ର ଦାନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଆବଶ୍ୟକ ଉପକରଣ ସହିତ ଏକ ଦୁହେଇ ଦେଇଥିବା ଗାଈ ଦେବା ଓ ସମ୍ଭବ ହେଲେ ସମସ୍ତ ସାଜସଜ୍ଜା ଥିବା ଘର ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ଦାନ ଏକ ହଜାର, ଏକ ଶତ, ଦଶ, ତିନି, କିମ୍ବା ଏକ ନିଷ୍କା ଦ୍ୱାରା କରିବା ସମ୍ଭବ। ଏକ ପଦ୍ମ ଦାନ କରିବା ସମୟରେ, ପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ର ପଠିବା ଆବଶ୍ୟକ; ଧନରେ ଚତୁର୍ୟ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ, କାରଣ ଏହା ଅପରାଧ ଦେଇଥାଏ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅମୃତ ପାନ କରିଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କ ମୁଁଠୁ ଝରିଥିବା ଅମୃତ ଫୋଟା ଭୂମିରେ ଚାଉଳ, ମୁଗ ଓ ଯବ ହିସାବରେ ପରିଣତ ହେଇଥିଲା। ଏହିଠାରୁ ଚିନି ଗଣ୍ଡର ଅମୃତ ଗୁଣ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା; ଚିନି ଦେବତା ଓ ପିତୃପୂଜା ପାଇଁ ପବିତ୍ର। ଏହି ସପ୍ତମୀ ଚିନିକୁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରାଯାଇଥିବା ଦିନ ଅଶ୍ୱମେଧ ବ୍ରତର ଫଳ ଦେଇଥାଏ; ଏହା ସମସ୍ତ ଅପଶକୁ ଶାନ୍ତ କରେ ଓ ସନ୍ତାନ ଓ ପ୍ରପୌତ୍ର ବୃଦ୍ଧି କରେ। ଯିଏ ଏହି ବ୍ରତ କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭକ୍ତି ସହ କରେ, ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ; ସେ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗରେ ରହି, ପରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦ ଲଭେ। ଏହି ବ୍ରତ ଯିଏ ଶୁଣେ, ସ୍ମରଣ କରେ, କିମ୍ବା ପଠେ, ସେ ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅମର ନଗରରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ ଓ ଜ୍ଞାନ ଲଭେ। ଏହା ପରେ, ପଦ୍ମ ସପ୍ତମୀ ବ୍ରତ ବିବରଣ କରାଯାଏ, ଯାହା ଏକା ଉଚ୍ଚାରଣରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଏ। ବସନ୍ତ ଋତୁର ଶୁଧ୍ଧ ସପ୍ତମୀ ଦିନରେ, ଶୁଧ୍ଧ ସଫେଦ ଆଳି ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରି, ସେସମେ ପାତ୍ରରେ ସୁନାର ପଦ୍ମ ରଖିବା ଉଚିତ। ଏହି ପଦ୍ମକୁ ଦୁଇଟି ବସ୍ତ୍ରରେ ମୁଡି, ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲରେ ପୂଜା କରିବା ଆବଶ୍ୟକ—"ପଦ୍ମହସ୍ତକୁ ନମସ୍କାର, ବିଶ୍ୱର ଧାରକୁ ନମସ୍କାର।" "ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ନମସ୍କାର, ଚମକୁଥିବାକୁ ନମସ୍କାର।" ଏହା ପରେ, ଦିନ ଓ ରାତି ଶେଷ ହେଲାପରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ବସ୍ତ୍ର, ମାଳା ଓ ଅଳଙ୍କାର ଦେଇ, ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁସାରେ ଶୋଭିତ ଭୂରା ଗାଈ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଅଷ୍ଟମୀ ଦିନରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ଭୋଜନ କରାଯିବା ଉଚିତ; ନିଜେ ଶୁଧ୍ଧ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା, ମାଂସ ଓ ତେଲ ଛଡ଼ିବା ଆବଶ୍ୟକ। ପ୍ରତି ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ସପ୍ତମୀରେ ଏହିପରି ଭାବେ ଭକ୍ତି ସହ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବା ଉଚିତ, ଧନ ନେଇ ଚତୁର୍ୟ ରଖିବା ନୁହେଁ। ବ୍ରତ ଶେଷରେ ସୁନାର ପଦ୍ମ ସହିତ ଶଯ୍ୟା ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁସାରେ ଦୁହେଇ ଦେଇଥିବା ଗାଈ, ସୁନାର ଗାଈ, ଏବଂ ଚାହିଁଥିବା ଦ୍ୱିପାତ୍ର, ଆସନ, ଦୀପ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପକରଣ ଦାନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହି ପଦ୍ମ ସପ୍ତମୀ ବ୍ରତ ଏପରି ଭାବେ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଅନନ୍ତ ସମୃଦ୍ଧି ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଲୋକରେ ସୁଖ ଭୋଗ କରେ। ସେ ସପ୍ତ ଲୋକରେ ଏକ ଏକ କ୍ରମରେ ଯାଇ, ଅପ୍ସରାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖରେ ରହି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଥ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଯିଏ ଏହି ବ୍ରତକୁ ଦେଖେ, ଶୁଣେ, କିମ୍ବା ଭକ୍ତି ସହ ପଠେ, ସେ ଏଠି ଜ୍ଞାନ ଲଭେ ଓ ଶୁଧ୍ଧ ସମୃଦ୍ଧି ପାଇ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ବିଦ୍ୟାଧର ଲୋକରେ ପ୍ରବେଶ କରେ। ଏହା ପରେ, ମଣ୍ଡାର ସପ୍ତମୀ ବ୍ରତ ବିବରଣ କରାଯାଏ, ଯାହା ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରେ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ ଓ ପବିତ୍ର। ମାଘ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଚତୁର୍ଥୀ ଦିନରେ ହଳୁକା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇ, ପଞ୍ଚମୀ ଦିନରେ ଦନ୍ତଧ୍ୱନ୍ତ କରି, ଷଷ୍ଠୀ ଦିନରେ ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ଆଦର ସହ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ରାତିରେ ମଣ୍ଡାରକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବା ଉଚିତ। ପ୍ରଭାତରେ ଉଠି, ସ୍ନାନ କରି ପୁନି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ଆଦର କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହାପରେ, ଶକ୍ତି ଅନୁସାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ଭୋଜନ କରାଯିବା ଏବଂ ଏଟି ମଣ୍ଡାର ଫୁଲ ଏବଂ ପଦ୍ମଧାରୀ ସୁନାର ମନୁଷ୍ୟ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ। ତାଳପତ୍ର ଉପରେ କପର ପାତ୍ରରେ କଳା ତିଳ ଦ୍ୱାରା ପଦ୍ମ ତିଆରି କରି, ସୁନାର ମଣ୍ଡାର ଫୁଲରେ ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଭାସ୍କରକୁ ପୂଜା କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହିପରି ଭାବେ ନିର୍ମଳ ପଦ୍ମ ପତ୍ର ଉପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ, ଦକ୍ଷିଣରେ ଅର୍କକୁ, ଦକ୍ଷିଣପଶ୍ଚିମରେ ଆର୍ୟମନ୍କୁ, ପଶ୍ଚିମରେ ବେଦଧାମାକୁ, ଉତ୍ତରପଶ୍ଚିମରେ ଚଣ୍ଡଭାନୁକୁ, ଉତ୍ତରରେ ପୂଷଣକୁ ଓ ଶେଷରେ ଆନନ୍ଦକୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ପଦ୍ମ ମଧ୍ୟରେ ମନୁଷ୍ୟ ମୂର୍ତ୍ତି ରଖିବା, ଯାହା ପରମାତ୍ମାର ଚିହ୍ନ, ଶୁଧ୍ଧ ବସ୍ତ୍ରରେ ମୁଡି, ଭୋଜନ, ମାଳା, ଫଳ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପଚାର ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ସମସ୍ତ ପୂଜା ପରେ, ଏହି ସମସ୍ତ ଉପଚାର ଏକ ବେଦଜ୍ଞ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଦେଇ, ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁହଁ ଦେଇ ନିରବତା ରଖି, ଗୃହସ୍ଥ ତେଲ ଓ ଲୁଣ ସହିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇପାରିବା। ଏହିପରି ଭାବେ ପ୍ରତି ମାସର ସପ୍ତମୀ ଦିନରେ ବ୍ରତ ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ, ଧନରେ କଞ୍ଜୁସି ରଖିବା ନୁହେଁ। ବ୍ରତ ଶେଷରେ ଏହି ସମସ୍ତ ଉପଚାର ଏକ ପାତ୍ରରେ ରଖି, ଏବଂ ଶକ୍ତି ଅନୁସାରେ ଗାଈ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।